veribaz.com - E�itim / ��retim - T�rkiye'nin veri bankas�

ETK�L� ��RENME STRATEJ�LER�

9/7/2010

Etkili ��renme Stratejileri
Etkili ��renme nas�l ��renilece�inin, nas�l hat�rlanaca��n�n, nas�l d��n�lece�inin ve kendilerini nas�l g�d�leyeceklerinin ��retilmesini i�erir. ��renme stratejileri, ��renenin kendinin ve ��renme s�re�lerinin fark�na var�lmas�n� gerektirir. ��renenin nerede hata yapt��n�n, ��renebilmek i�in ne yapmas� gerekti�inin fark�nda olmas� gerekir.
Weinstein ve Mayer (1986) geni� bir s�n�flama i�inde, etkili ��renme stratejilerini "devir", "i�leme", "�rg�tleme", "g�zleme", "duyu�sal" stratejiler olarak, farkl� dereceleri ile birlikte sekiz kategori i�inde toplam��lard�r.
(1) Temel "Devir" Stratejileri: ��renenler verilen bilgiyi ezberlerler ve bu ezberlenen bilgiler �al��an belle�e aktar�l�r.
(2) Karma��k Devir Stratejileri: �nemli yerleri not etme, tekrarlama. Bu stratejilerin iki amac� vard�r. Se�me ve tan�ma.
(3) Temel "i�leme" Stratejileri: Bu stratejilerin amac�, ��renme s�ras�nda iki ya da daha fazla madde aras�nda ba� kurmakt�r.
(4) Karma��k i�leme Stratejileri: �zetleme, anlamlar ��karma, yeni bilgilerle �nceki bilgiler aras�nda ba� kurulur.
(5) Temel "�rg�tleme" Stratejileri: Bu stratejiler 10-12 ya�lar�nda kullan�lmaya ba�lan�r ve kullan�lma s�kl�� giderek artar, s�n�flama, gruplama yap�l�r.
(6) Karma��k �rg�tleme Stratejileri: iki amac� vard�r, a) �al��an belle�e iletilecek bilgiler se�ilir, b) Bellekte d��nceler aras� ili�kiler kurulur.
(7) Kavramay� "G�zleme" Stratejileri: ��renenin ��retim etkinli�i i�in ama�lar koymas�, ama�lara ula��l�p ula��lmad��ma saptanmas�n� kapsar.
(8) "Duyu�sal" ve "G�d�sel" Stratejiler: ��renmenin ger�ekle�ece�i �evreyi olu�turmakla ilgilidir. ��renenlerin d��nce s�re�leri �zerinde durulmaya ba�lan�r.

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LME VE ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

9/7/2010

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LME ve ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�
��kr� AKKAYA
Psikolojik Dan��man

SEM�NER�N VER�LME AMACI ( N��N BU KONU)

G�n�m�zde toplumumuza bakt��m�zda e�itim sistemimizde ciddi s�k�nt�lar g�r�lmektedir. Tabi bu s�k�nt�lar�n hepsini bir kesime atmak yanl��t�r. Hepsinin de bir�ok sorunu vard�r; Kendine d��en vazifeyi tam yapmama, sorumluluk almama, bildi�ini uygulayamama, su�u hep ba�kalar�nda arama, herkesi ve her �eyi bir kal�ba uydurma, fedakarl�� hep ba�kas�ndan bekleme, imkanlar� iyi de�erlendirememe yada hep yetersiz g�r�p (bu kadar maa�a yada bu imkanlarla ancak bu i� yap�l�r) diye d��nme, geli�meleri takip etmeme, ara�t�rmalara uzak kalma, rol yapma gibi sorunlar� oldu�u ortadad�r. Bu t�r yayg�n d��nceler a��ld��nda (her kesim taraf�ndan) herhalde e�itim sistemimizin yan�nda bir�ok sorunumuzun ��z�me kavu�aca�� kanaatindeyiz. Kesinlikle bizim e�itim sistemimizdeki en b�y�k sorunumuz yukar�daki ve benzer davran��lard�r. Onun i�in bizi �ok yak�ndan ilgilendiren bir konudur. �o�umuzun e�itimci olaca��n� d��n�rsek bunlar� ��renmek bir elzem , e�itimci olmayanlar i�inse mutlaka hayatlar�nda az �ok kar��la�aca�� sorunlar oldu�u i�in �ok gereklidir. Seminerimizde bu sorunlarla nas�l ba� edebilecekleri dile getirilmektedir. Seminerde ��retmenlerin ��rencilerle etkili ileti�im kurabilmesi, �zel bir ili�kinin olu�turulmas�, etkili ��retmenli�in nas�l yap�laca��, ��rencilerinin kendilerini geli�tirmeleri ve topluma yararl� bir birey haline gelmeleri konusunda neler yap�lmal�, etkili y�ntemler ve bu etkili y�ntemlerin nas�l kullan�laca��, ��rencilerin her davran��na nas�l ve hangi y�ntemle cevap verilece�i ��retilmektedir.
Unutulmamal�d�r ki m�kemmel bir ��retmen, iyi bir e�itim sisteminin anahtar�d�r. Ayr�ca ��z�m�n b�y�k bir k�sm�d�r.
1-��RETMEN-��RENC� �L��K�S�NDE EKS�K HALKA

��retme evrensel bir u�ra�t�r. ��retmen olmak kolay bir i� de�ildir idealist olman�n yan�nda b�y�k fedakarl�klarda gerektirir. Herkes birbirine bir �eyler ��retir. Bu seminer , "��retme"nin nas�l daha etkili yap�laca��n�, ��rencilerin bilgilendirilip, olgunla�t�r�l�rken �at��malar� azalt�p sistemin s�resinin nas�l art�r�laca��n� anlat�yor. ��retme-��renme s�recinin etkili olabilmesi i�in ��reten ve ��renen aras�nda �ok �zel bir ili�kinin kurulmas� gerekir. ��te bu seminerde ��retmenin s�z konusu ba�lant�lar� sa�layabilmesine yarayacak ileti�im becerilerini ele al�r. Ama�, ��rencilerin b�y�mesi ve geli�mesidir, fakat bir�ok ��retmen taraf�ndan kullan�lan ve okul idaresi taraf�ndan sal�k verilen ��retme y�ntemleri ��rencilerin ba��ml�, geli�memi� ve �ocuksu kalmalar�n� sa�lamaktan ileri gitmez. Seminerde b�t�n bunlar�n ��z�m�n� bulacaks�n�z. Ayr�ca etkili bir ��retmen olabilmek i�in neler yapmal� neler yapmamal� s�k�nt�larla ba� etme y�ntemleri yap�lan yanl��l�klar. Empati ve etkin dinleme gibi y�ntemleri kullanarak ba�ar�l� bir ��retmen olma imkan� kazanaca��z.
2-��RETMEN-��RENC� �L��K�S� ��N ETK�L� B�R MODEL
��retmenler okuldaki ve ��rencilerdeki problemlerden dolay� hayal k�r�kl��na u�rayabilir ya da problemin ��z�m�nde ba�ar�s�z g�r�lebilir. Yap�lan ara�t�rmalara g�re, onlar�n ba�ar�s�z olmad��n�, tersine �o�unun ��retmenlik hakk�nda �ok �ey bildi�i fakat bunu uygulamak i�in yeterli f�rsatlar� bulamad��n� g�stermektedir. �yi ��retmen tan�mlar� genelde �ok ki�i taraf�ndan kabul edilmi� yayg�n inan�lara dayan�r.
Mesela:
1.�yi ��retmen sakindir, tela�lanmaz, sinirlenmez, so�uk kanl�d�r, duygular�n� g�stermez.
2.�yi ��retmen �nyarg�l� ve yanl� de�ildir, ��rencilere e�it davran�r.
3.�yi ��retmen ger�ek duygular�n� denetler ve ��rencilere g�stermez.
4.etkili ��retmen her ��renciye e�it davran�r.
5.��retmenler birbirlerine destek olur kendi duygular� ve inan�lar�ndan etkilenmeden ��rencilere kar�� cephe olu�tururlar.
6.�yi ��retmen her �eyden �nce tutarl�d�r. De�i�mez, unutulmaz, hata yapmaz co�kulu ve �zg�r bir e�itim ortam� olu�turur bu ortam� hep d�zenli tutmay� ba�ar�r.
7.�yi ��retmen her sorunun cevab�n� bilir.

��te bir ��retmen kendisini bu yayg�n inan� modellerine g�re de�erlendirir ve kendisini ba�ar�s�z kabul eder. Halbuki ��retmenler iyi ili�kiler kurduklar�nda rolden role ge�melerine sert davranmalar�na, insan�st� ve erdemli ki�iliklere b�r�nmelerine gerek yoktur. Aksi durumlarda en iyi ��retim tekniklerinin bile ��rencilere etki etmedi�i g�r�lecektir. Sonucunda hep kendini farkl� g�sterme ikilem ve i� �at��ma vard�r. ��rencinin g�z�nde de konu�mas� ve davran�� birbirine

�ST�N YETENEKL� �OCUKLAR

9/7/2010

T.C.OSMANGAZ� �N�VERS�TES�SOSYAL B�L�MLER ENST�T�S�ORTA��RET�M ALAN ��RETMENL��T�RK D�L� VE EDEB�YATI ��RETMENL��TEZS�Z Y�KSEK L�SANS PROGRAMI II. ��RET�M�ST�N YETENEKL� �OCUKLARDANI�MANYrd. Do�. Nil�fer �ZABACIHAZIRLAYANLARTuba KILI�ARSLAN235152003013Birsel G�NG�R2351520030232004 ESK��EH�RZeka Nedir?Bireyin gerek sorunlar� ��zerken gerek �evreye uyum sa�larken var olan t�m yetenek ve becerilerini kullanmas� ile ortaya ��kan d�zeydir.�st�n Zekal� �ocuk Nedir?G�n�m�zde �st�n zekal� �ocuklar�n bir�ok tan�m� yap�lm��t�r. Bunlar i�inde en yayg�n kabul g�ren tan�ma g�re "Zihinsel yeteneklerinin yada zekalar�n�n birden �o�unda akranlar�na g�re �st performans g�steren yada gizilg�ce sahip olan, yarat�c�l�k yan� g��l� olan ve ba�lad�� i�i tamamlamaya kendini adayana �st�n zekal� �ocuk denmektedir. Bu �ocuklar kendi akran gruplar�ndan rastgele se�ilmi� bir k�menin %98inden �st�n olan �ocuklard�r.Bir ba�ka tan�ma g�re �st�n zekal�lar, ge�erli ve g�venilir zeka testlerinde 130 ve daha yukar� zeka b�l�m� (ZB) sa�layanlara verilen add�r. Ele al�nan bu ZB taban�n� genellikle ara�t�rmac�lar, kendi ama� ve ara�lar�na g�re d�zenlenmektedir. �st�n yetene�i belli bir ZB ile tan�mlanan �e�itli sak�ncalar� oldu�u art�k ortaya ��km��t�r.�st�n Zekal� �ocu�un �zellikleri�st�n zekal� �ocu�un kesin bir tan�mlamas�n�n g�� olmas�na kar��n, g�sterdikleri belirgin baz� �zellikler bu �ocuklar� ya�da�lar�ndan ay�r�r.1.�leri S�zc�k Da�arc��n�n �ok erken ya�ta kullan�lmaya ba�lanmas�: �st�n zekal� �ocuklar�n �o�unlu�unun g�stermi� oldu�u en belirgin �zelliklerden birisidir. �rne�in; �ocuklar�n �o�u, iki ya� dolaylar�nda iki s�zc�kl� t�mceler kurar "K�pek var" gibi. Ayn� ya�larda �st�n zekal� bir �ocuk ise "Arka bah�ede �i�eklerimizi koklayan kahverengi bir k�pek var" t�r�nde t�mce kurar.2.Dikkatli G�zlem ve Merak: �st�n zekal� �ocuklarda, olay ve nesneleri ayr�nt�lar�na kadar g�zleme ve nedenlere ili�kin merak �ok k��k ya�larda geli�meye ba�lar. �rne�in; �effaf bantlar�n yap�m�na ili�kin bir dizi soruyla ayr�nt�l� yan�tlar elde etmeye �al��abilir. �effaf band�n bir taraf�n�n yap��kan di�er taraf�n� d�z yapan nedir? Nas�l bir makineyle band�n yap��kan yeri makineye bula�madan ��kmaktad�r? Bant rulosunu a�t��m�z zaman ni�in yap��kan k�s�m di�er k�sma yap�l�r? vb. sorularla yan�tlar bulmaya �al��r.3.Bilginin �e�itlili�ini An�msama: �st�n zekal� �ocuk, ana-baba ve ��retmenlerini ge�mi� ya�ant�lar�n�n ayr�nt�lar�n� an�msayarak �a��rt�rlar. �rne�in; Alt� ya��ndaki bir �st�n zekal� �ocuk, bir m�zeyi gezip d�nd�kten sonra, orada g�rm�� oldu�u bir arac� ger�e�ine uygun olarak �izebilir.4.Dikkati Belli Bir S�re Yo�un Bi�imde Odaklama: Bir ya��ndaki �st�n zekal� �ocuk be� dakika ya da daha uzun bir s�re kendisine okunan bir masal� dikkatini da��tmadan dinleyebilir. Daha b�y�k ya�takiler ise bir kitap ya da kendisine anlat�lan bir konuyu t�m�yle anlatabilir.5.Soyut D��nmeyi Gere

HAYATBOYU E��T�M VEYA �RG�N OLMAYAN E��T�M

9/7/2010

HAYATBOYU E��T�M VEYA �RG�N OLMAYAN E��T�M

1. G�R��
Hayat boyu e�itim �er�evesinde �lkemizce ama�lanan; problem ��zme beceri ve
davranõ�larõ ile bilimsel d��nme alõ�kanlõ�õ kazanmõ�, Cumhuriyet�i, Atat�rk ilke ve
inkõlaplarõna ba�lõ, milli ve manevi de�erleri koruyan ve geli�mesine yardõmcõ olan, laik,
ele�tirel d��nme, yaratõcõ d��nme, bilimsel d��nme, ili�kisel d��nme ve akõl y�r�tme
becerilerini kazanmõ�, bilgili, insan haklarõna saygõlõ, toplumsal sorunlara duyarlõ �a�
insanõnõn i�inde ya�adõ�õ bir toplumun ihtiyacõ olan e�itimi kar�õlamaktõr. Bilimsel, teknik,
ekonomik ve sosyal de�i�menin hõzõ kar�õsõnda insan ki�ili�inin tam olarak geli�mesi i�in
e�itimin d�nya �l��s�nde ve hayat boyu devam eden bir s�re� olmasõ gerekti�i anlayõ�õndan
hareket eden hayat boyu e�itim; bireyleri toplum hayatõnda meydana gelen ekonomik,
k�lt�rel, siyasi de�i�imlerle ba� edecek d�zeye getirmeyi de ama�lar.
D�nyamõzda ekonomik, k�lt�rel, sosyal ve politik alanlarda ya�anan hõzlõ de�i�im ve
geli�im, �lkeleri e�itim alanõnda ciddi �nlemler almaya zorlamaktadõr. �lkelerin bir �o�u
e�itim sistemlerini sorgulayarak herkesin hayat boyu ��renmesini sa�layacak �ekilde
sistemlerini yeniden yapõlandõrmaktadõr. Bizim de bu yeniden yapõlanmada Avrupa
�lkelerindeki, T�rk Cumhuriyetlerindeki ve T�rk n�fusunun oldu�u �lkelerdeki
vatanda�larõmõzõ da bu s�rece dahil etmemiz gerekmektedir.
D�nyada ve �lkemizde bilim ve teknolojide meydana gelen geli�melere paralel olarak
e�itim sistemimiz de geli�tirilmekte ve �lke genelinde yaygõnla�tõrõlmasõ �alõ�malarõ hõzla
devam etmektedir. Planlõ d�nemlerde alõnan kararlar ve belirlenen politikalar do�rultusunda
istenilen hedeflere ula�õlmõ�tõr. Ancak �a�õ yakalayabilmek ve geli�melerin gerisinde
kalmamak i�in e�itim sistemimizde yeniden yapõlanma �alõ�malarõnõ �a�õn gereklerini de
dikkate alarak planlõ bir �ekilde y�r�tme zorunlulu�u kabul edilen bir ger�ektir. Hayat boyu
e�itim kavram ve uygulamasõ yenilenecek e�itim sistemimizin temel unsurlarõndan biri
olacaktõr. Komisyonumuz, �ncelikle d�nyada ve �lkemizde e�itim uygulamalarõnõn mevcut
durum tespitini yaparak, geli�mi� d�nya �lkelerinin de g�ndemini b�y�k �l��de i�gal etmekte
olan Hayat Boyu E�itim uygulamasõnõn hedef, ilke ve uygulama politikalarõnõ belirlemeye
�alõ�mõ�tõr.
2. MEVCUT DURUM ve SORUNLAR
2.1 MEVCUT DURUM
2.1.1 D�NYADA MEVCUT DURUM
1960’lõ yõllarda geli�mi� �lkelerde e�itim sistemleri tartõ�õlmaya ve sisteme ciddi
ele�tiriler y�neltilmeye ba�lanmõ�tõr. Ele�tiriler, �rg�n e�itimin tek ba�õna bireylerin temel
Sekizinci Be� Yõllõk Kalkõnma Planõ Hayatboyu E�itim veya �rg�n Olmayan E�itim ��K Raporu
http://ekutup.dpt.gov.tr/egitim/oik584.pdf… 2
��renme ihtiya�larõna cevap verememesi ve �rg�n e�itim fõrsatõndan yararlanamayanlarõn
e�itimsiz kalmaya mahkum edilmesi noktalarõnda yo�unla�mõ�tõr.
Bu ele�tiriler sonucunda e�itim anlayõ�õnda �nemli de�i�imler ya�anmõ�, 1960’lõ yõllarõn
sonunda e�itimde radikal de�i�im ihtiyacõ, de�i�imin merkezinde de e�itimin kendisini
yeniden tanõmlama ilkesi yer almõ�tõr. Yinelenen e�itim kavramõ ortaya atõlmõ�, kavram
zorunlu e�itim sonrasõnõn t�m�n� kapsayacak kapsamlõ bir e�itim stratejisi olarak
tanõmlanmõ�tõr. Bu kavramõn getirdi�i yenilik, e�itimin yinelenen bir bi�imde bireyin t�m
ya�amõna yayõlmasõdõr. Yinelenen e�itimin temel ilkeleri;
* �rg�n ve yaygõn e�itim birbirini tamamlamalõ,
* kurumsal e�itim fõrsatlarõ geni� kitlelere yaygõnla�tõrõlmalõ,
* �rg�n e�itimde son kademe anlayõ�õndan kurtulmalõ,
* lise ve y�ksek ��renimde e�itim ve i� hayatõ birbirini tamamlayacak bi�imde
s�rd�r�lmeli,
�eklinde sõralanabilir.
Seksenli yõllarda geli�mi� �lkelerde e�itime ayrõlan kaynaklarõn azaldõ�õ ve �e�itli
sorunlar ya�andõ�õ g�r�lmektedir. E�itimde yeniden bir sorgulama s�recine girilmi� ve bu
s�re� sonunda herkes i�in hayat boyu ��renme kavramõ ortaya atõlmõ�tõr. Bu kavramõn 1960’lõ
yõllarda ortaya atõlan yinelenen e�itim kavramõndan farkõ, bireyi merkez alan bir yakla�õmõn
benimsenmesi, okul dõ�õ ��re

E��T�M - WORD STRESS

9/7/2010

word stress

E��T�M - TEVH�D-� TEDR�SAT

9/7/2010

tevhid-i tedrisat

ETK�N ��RENME

9/7/2010

ETK�N ��RENME

Etkin ��renme, bireyin ��renme s�recine etkin olarak kat�l�m�n� sa�lama yakla��m�d�r.bu kat�l�m� sa�layabilmek i�in ��renenlere okuma, yazma, konu�ma, tart��ma, ge�mi� ya�ant�larla ba� kurma, edindi�i bilgileri g�nl�k ya�amda uygulama ve problem ��zme i�lemlerini kendi kendilerine yapma olana��n�n verilmesi gerekir.

Bu yakla��mla ��renciler pasif alac� olmaktan kurtulur ve kendileri ��renerek ya�amlar�n� �ekillendirmeye �al��rlar. Bu yolla ��renciler, etkin ��renme s�recinde karar verme, sorumluluklar alma ve �zellikle ��renmeyi ��renme olana��na kavu�maktad�rlar.

��retmenler, etkin ��renmenin yararlar�n� �u �ekilde belirtmektedirler :

*Yava� ��renen ve �st�n yetenekli ��rencilere daha �ok zaman ay�rmak,
*��rencilerin �z denetim geli�tirme yollar�n� iyile�tirmek,
*Farkl� ��renme stilleri i�in farkl� programlar olu�turmak,
*Yeni ��retmenlere s�n�f y�netiminde yard�mc� olmak,
*Ya�am boyu ��renmeyi sa�lamak.

Etkin ��renme, ��renciler i�in oldu�u kadar ��retmenler i�in de gerekli olmaktad�r, ��rencilerin g�d�lenme d�zeyini artt�rd��, s�n�fta disiplin problemlerini azaltt�� ne s�r�lmektedir.

Etkin ��retmenin �zelliklerini a�a��daki gibi s�ralayabiliriz :

1.��renciler, ara�t�rma �al��malar�nda kaynaklara kendileri ula��r, de�i�ik kaynaklardan bilgiye ula�man�n yollar�n� ��renirler,
2.��rencilerin elde ettikleri bilgiyi �rg�tlemelerine ve sunmalar�na olanak sa�lan�r,
3.��renciler, bireysel ve grup projelerinde sorumluluk al�rlar ve bunu payla��rlar,
4.��renciler, bilgileri payla��r, etkile�imde bulunur ve ortak bilgi �retimi i�in i�birli�i yaparlar.

�e�itli deneysel ara�t�rmalar etkin ��renme yoluyla ��renmeyi ve d��nmeyi ��renmenin az ba�ar�l� ��rencileri etkiledi�ini ortaya koymu�tur. Okullarda genellikle en iyi ��rencilerin etkin olmas� beklenmektedir. Ancak etkin ��renme bu bak�� a��s�n� de�i�tirmi�tir. Geleneksel e�itimde bask�n olan ezbercilik, bu sistemde yerini merak duyma, ku�ku duyma, deneyerek ��renme, ara�t�rma ve uygulama yapmaya b�rakm��t�r. ��renenler, bir ekip i�inde nas�l �al��aca��n�, yard�mla�may�, i� b�l�m� yapmay� ve tart��arak ortak g�r�� olu�turma yollar�n� ��renmi� olurlar.

T�rkiye"de �oklu zeka kuram�n�n uygulanmas�na ili�kin ilk �al��malar Demirel ve arkada�lar� taraf�ndan y�r�t�lm��t�r.

Etkin ��renmede ��renci Etkinlikleri

Olas� hedef ve etkinlikleri d��n�r.
Bireysel ��renme hedeflerini se�er.
Kendine g�venir ve g�venini art�r�r.
��renme etkinliklerini se�er ve planlar.
Kendisini g�d�ler.
Uygun bir ba�lama stratejisi ile dikkatini toplar.
�nceki ��renmelerini kullan�r.
Okur, dinler, analiz eder.
�li�kiler kurar, bir �ema olu�turur.
Yeni bir durum i�in olas� uygulamalar� d��n�r, uygular.
Kendi c�mleleri ile ifade eder.
Yeni bir strateji dener.
Bu kez ba�armak i�in olas� durumlar� d��n�r.
��renme s�recinin de�erlendirir.
Kendi performans� hakk�nda karar verir.
Gelecekteki �d�lleri d��n�r.
�al��ma aralar� verir.

Etkin ��renmenin kullan�ld�� bir s�n�fta be� nitelik g�ze �arpmaktad�r; bunlar, g�ven, enerji, �z-denetim, gruba ait olma ve duyarl� olmal�d�r.
G�ven : Kendine g�venen ve ��renmeye haz�r olan ��rencilerin kendilerine sayg� duyduklar� g�r�lmektedir, kendilerini s�n�fta g�vende hissederler, rahatt�rlar. �nsan olarak de�erleri ba�ar� ya da �d�le ba�l� de�ilmi� gibi, her yar�� kazanma ya da herkesi memnun etme endi�esini ta��mazlar.

Enerji : ��renciler bir �eylerle me�guld�r, kat�l�mc�d�r. S�n�fta har�l har�l �al��rlar. Bekleyen, s�k�lan ya da zaman�n� bo�a ge�iren kimseye rastlanmaz. ��renciler saate bakmazlar, dersin bitmesini beklemezler.

�z denetim : ��renciler kendi ��renmelerinden sorumludur. Kendilerini y�netirler ve g�d�lerler. Kendi se�imlerini yaparlar, �al��malar�n� ba�lat�p, bitirir ve m�mk�nse �al��malar�n� kendileri d�zeltirler. ��renciler kendi h�zlar�n� kontrol etmekte ve �al��malar�n� y�netmektedirler.

Gruba ait olma : ��renciler y�netici personel ile ve di�er ��rencilerle olumlu ili�kiler kurmu�lard�r. Birbirlerini dinlerler. Kabul ederler ve edilirler. Sayg� g�r�rler ve sayg� duyarlar. Reddedilme ya da uzakla�t�r�lma hissetmezler.

Duyarl� olma : ��renciler d��nceli ve uyan�kt�r. S�n�fta neler oldu�unu bilirler. Dikkatli, merakl�, yarat�c� ve gayretli ��renciler g�ze �arparlar. Di�er insanlar�n duygu ve d��ncelerine kar�� duyarl�d�rlar.

Karar : Kar�ncalar y�zemez ( bu karar� de�i�tirebilmek i�i

E��T�M - ISPARTA VE E��T�M

9/7/2010

�sparta ve e�itim

E��T�M - TOPLAM KAL�TE

9/7/2010

toplam kalite

SINIFTA ZAMAN Y�NET�M�

9/7/2010

SINIFTA ZAMAN Y�NET�M�

��NDEK�LER
G�R��1
1. ZAMAN Y�NET�M�3
1.1. Coveyin Zaman Y�netimi Yakla��m�3
1.2. Derste Zaman Y�netimi4
1.2.1. Kouninin Yakla��m�4
1.2.2. Jonesin Yakla��m�6
1.2.3. Dreikursun Yakla��m�7
1.2.4. Ginottun Yakla��m�7
1.2.5. Glasserin Yakla��m�8
1.2.6. Lee Ve Canterin Yakla��m�9
2. ��RET�M ZAMANININ VER�ML� KULLANILMASINI G��LE�T�REN D��ER ETKENLER9
3. SINIF ��NDE ZAMAN KULLANIMI11
3.1. Y�netsel Duyuru Ve Yoklama12
3.2. Konunun Belirtilmesi Ve Konuya Giri�12
3.3. Konuya Ait Temel Yeni Bilgilerin Kazand�r�lmas�12
3.4. Konunun Bitirilmesi Ve Sonu� A�amas�:13
3.5. S�n�fta Zaman Kazand�r�c� Yollar14
3.4. S�n�fta Zaman H�rs�zlar�14
SONU�16
KAYNAK�A17

G�R��
A�a��daki ger�ek hikaye Kellog Business Schoolda ( Northwestern �niversitesi ) �� daresi master ��rencileri ile Zaman Y�netimi dersi profes�r� aras�nda ge�er:Profes�r s�n�fa girip kar��s�nda duran d�nyan�n en se�ilmi� ��rencilerine k�sa bir s�re bakt�ktan sonra,Bu g�n Zaman Y�netimi konusunda deneyle kar��k bir s�nav yapaca��z dedi.K�rs�ye y�r�d�,k�rs�n�n alt�ndan bir d�zine yumruk b�y�kl��nde ta� ald� ve ta�lar� b�y�k bir dikkatle kavanozun i�ine yerle�tirmeye ba�lad�. Kavanozun daha ba�ka ta� almayaca��na emin olduktan sonra ��rencilerine d�nd� ve Bu kavanoz doldu mu? diye sordu. ��renciler hep bir a��zdan doldu diye cevaplad�lar.Profes�r �yle mi? dedi ve k�rs�n�n alt�na e�ilerek bir kova m�s�r ��kartt�. M�s�r� kavanozun a�z�ndan yava� yava� d�kt�. Sonra kavanozu sallayarak m�s�r�n ta�lar�n aras�na yerle�mesini sa�lad�.Sonra ��rencilerine d�nerek bir kez daha Bu kavanoz doldu mu? diye sordu. Bir ��renci Dolmad� herhalde diye cevap verdi. Do�ru dedi profes�r ve yine k�rs�n�n alt�na e�ilerek bir kova kum ald� ve yava� yava� t�m kum taneleri ta�larla m�s�rlar�n aras�na n�fus edene kadar d�kt�. Gene ��rencilerine d�nd� ve Bu kavanoz doldu mu? diye sordu.T�m s�n�ftakiler bir a��zdan Hay�r diye ba��rd�lar. G�zel dedi profes�r ve k�rs�n�n alt�na e�ilerek bir s�rahi su ald� ve kavanoz a�z�na kadar doluncaya dek suyu bo�altt�.Sonra ��rencilerine d�nerek Bu deneyin amac� neydi diye sordu. Uyan�k bir ��renci hemen Zaman�m�z ne kadar dolu g�r�n�rse g�r�ns�n, daha ay�rabilece�imiz zaman�m�z mutlaka vard�r diye atlad�.""Hay�r"" dedi profes�rBu deneyin esas anlatmak istedi�i e�er b�y�k ta�lar� ba�tan yerle�tirmezsen k��kler girdikten sonra b�y�kler hi�bir zaman kavanozun i�ine koyamazs�n ger�e�idir. ��renciler �a�k�nl�k i�inde bir birilerine bakarken profes�r devam etti:Nedir hayat�n�zdaki b�y�k ta�lar? �ocuklar�n�z, e�iniz, sevdikleriniz, arkada�lar�n�z, e�itiminiz, hayalleriniz, sa�l��n�z,bir eser yaratmak, ba�kalar�na faydal� olmak, onlara bir �ey ��retmek! B�y�k ta�lar�n�z belki bunlardan birisi, belki bir ka��, belki hepsi. Bu ak�am uykuya yatmadan �nce iyice d��n�n ve sizin b�y�k ta�lar�n�z hangileridir iyi karar verin. Bilin ki b�y�k ta�lar�n�z� kavanoza ilk olarak yerle�tirmezseniz hi�bir zaman bir daha koyamazs�n�z, o zamanda ne kendinize, ne de �al��t��n�z kuruma, ne de �lkenize faydal� olursunuz. Bu da iyi bir i� adam�, ger�ekte de iyi bir adam olamayaca��n�z g�sterir. Profes�r, ders bitti�i halde konu�madan oturan ��rencileri s�n�fta b�rakarak ��kt�.
S�n�fta zaman y�netimi konusuna ge�meden �nce zaman�n tan�m�n� yapmakta yarar vard�r.Zaman arka arkaya dizilmi� olaylar�n ve olgular�n alg�lanmas�d�r veya ya�ant�m�z�n ak��n� etkileyen say�s�z karar zinciri olarak d��nebiliriz. Zaman olaylar� �l�ebildi�imiz bir s�re�tir. �nsano�lunun as�rlar boyunca azl��ndan en �ok yak�nd�� kaynak zamand�r.Zaman asla tutulamayan, yava�lat�lamayan, ba�tan ba�lat�lamayan ve herkes i�in e�it olan tek kaynakt�r.Zaman�n �l��lebilir olmas� insanlar�n bu kayna�� planlamas�n� kolayla�t�r�r.Zaman hayatt�r, onun yerini hi�bir �ey tutamaz, zaman�m�z� harcamak hayat�m�z� harcamakt�r.Zaman� iyi kullanmak hayat� do�ru kullanmak ve verimli sonu�lar alabilmektir. Ba�ar�l� insan zaman� iyi kullanan insand�r. �unu ��karabiliriz ki zaman

H�ZMET �NCES��RETMENL��N DE�ERLEND�R�LMES�

9/7/2010

H�ZMET �NCES��RETMENL��N DE�ERLEND�R�LMES�
G�R��
��retmen olacak ki�iler, ��retmenlik mesle�ine ger�ek anlamda ad�m atmadan �nce nas�l de�erlendirilirler? Bu �nitenin temel konusunu bu soru olu�turmaktad�r.
Hizmet �ncesi ��retmenli�in de�erlendirilmesi ile ilgili olan bu b�l�mde, �zellikle bireylerin ��retmen yeti�tirme, kurum ve programlar�na kabul�, bu programlara devamlar� ve mezun olmalar� i�in gerekli olan ko�ullar�n neler oldu�u ele al�nmaktad�r. �zel ��retmen s�navlar� (s�zde ��retmen yeterlilik testleri) yolu ile yap�lan ��retmenlerin de�erlendirilmeleri konusuna bu ciltte ba�ka bir �nitede de�inildi�inden bu b�l�mde yer verilmemi�tir. Konuya ge�meden �nce, ��retmen olacak ki�ilerin hizmet �ncesi de�erlendirilmeleri ve kontrol edilmelerinin nitelik ve �nemine a��kl�k getirecek giri� b�l�m�ne ait birka� hat�rlatma unutulmamal�d�r.
2. Hizmet �ncesi ��retmenli�in De�erlendirilmesinin Nitelik ve �nemi
A.B.D."de ��retmenlik mesle�ine giri� i�in gerekli olan en evrensel gerek�e en az�ndan bu y�zy�l�n ortalar�ndan beri, belki de y�ksek okul (kolej) diplomas�na sahip olmakt�r. Bu sebeple, kolej diplomas�n� hak etmekle ba�da�t�r�lan ko�ullar -�rne�in koleje kabul edilmek, kolej derslerinde ge�me notunu hak etmek ve diploma alma �artlar�na uygun olmak- hizmet �nceci ��retmenli�in de�erlendirilmesi ile yak�ndan ba�lant�l�d�r. Bu konular� bu �nitede daha sonra de�inilecektir ama giri� b�l�m� yolu ile, ��retmenlerin d�rt y�ll�k bir kolejden mezun olmalar� mecbur k�l�narak A.B.D."nin toplumsal tarihinde olduk�a yeni bir geli�me oldu�unu fark etmemiz sa�lanmaktad�r.
Ge�mi�te, 1917"lerde kabaca �lkenin yar�s�n�n ilkokul ve ��retmenlik fak�ltelerinin sekizinci s�n�f e�itim �tesine ge�emedi�i ve d�rt y�ll�k e�itimden daha fazla olmayan ��retmenlik mesle�ini icra etmek i�in hi�bir �zel �al��man�n yap�lmad�� bilinmekte idi. Ancak son elli y�ldan beri kolej tahsili ile A.B.D."de ��retmenleri se�imi ve de�erlendirilmeleri ciddi anlamda bir b�t�n olu�turmaktad�r.
Bir di�er belirtilmeye de�er husus ise, 20.y�zy�l Amerikas�nda var olan ��retmen a�� krizidir. Tarih a��k�a g�stermektedir ki, ticari ve sosyal kuvvetler ��retmen al�m�nda ��retmenlerin se�me ve de�erlendirilmesi ile ilgilenen resmi makamlar� ciddi bir bi�imde etkilemektedir. Ki�ileri y�ksek okullara haz�rlayan bu y�zy�l�n ilk yirmi y�l�nda h�zl� bir �ekilde fazlala�t��ndan, 1.D�nya sava�� esnas�nda ve hemen sonras�nda �lke ciddi �ekilde ��retmen s�k�nt�s� ile kar�� kar��ya kald�. Bu esnada ��retmen adaylar� say�s�nda a��r� bir art�� oldu fakat daha sonra patlak veren II.D�nya sava��n�n insan g�c�nde azalmaya sebebiyet vermesi y�z�nden ��retmen adaylar�n�n say�s�nda yine belirgin �ekilde azalma oldu.
Sedlak ve Schlossmann (1987)"e g�re ��retmen s�k�nt�s� g�n�m�z e�itimcilerinin zannettiklerinin aksine zaten 20.y�zy�l boyunca ola�an �ekilde ya�anmaktayd�. Weaver (1983, 1984)"da ��retmen yeti�tirme kurumlar�n�n ticari ve siyasi ekonomi d�zeninde etkinle�tirilmeleri durumunda, ��retmen olmak i�in gerekli olan niteliklerin artmas�n�n ki�ilerin te�viklerine ve e�itim fak�ltelerinin misyonlar�n�n belirlenmesine ba�l� oldu�unu, bu s�z� edilen �nerilerin uygulanmamas� durumunda ise ��retmen kalitesini y�kseltmenin �ok az umut vaat etti�ini ileri s�rm��t�r.
Burada s�ylenilmek istenen �ey tabii ki, resmi makamlar�n ��retmen adaylar�n� de�erlendirmede yeni ��retmenler i�in ayr�lan a��ktan �ok daha az say�da ��retmen aday� bulunulmas� durumunda �al��anlar� etkilemede nerede ise yok denecek kadar az etkisinin oldu�udur. Bu nedenle ��retmenli�e olan ra�betin ��retmen olacak ki�ilerin temini ile ilgili olan talebe g�re bir hayli az oldu�u unutulmamal�d�r. ��rencilerin okula gitmesini zorunlu k�lan h�k�metlerin y�k�ml�l�kleri i�inde ��rencilere personel sa�lamak gibi y�k�ml�l�kleri de oldu�u unutulmamal�d�r. Bu nedenle ��retmen s�k�nt�s�n�n ya�and�� d�nemlerde ge�ici bir s�re ��retmen olarak bir�ok ki�inin g�revlendirilmi� olmas� da hi� �a��rt�c� olmasa gerek. Bu y�zden ��retmen a��n�n ya�and�� d�nemlerle ilgili olan bu ele�tirinin ba�lang�c�na d�nmek �u sebeple �nem kazanmaktad�r: Gerek hizmet �ncesi gerek hizmet i�i de�erlendirme d�zeyinde ��retmen temini konusunda sosyal ve ticari kuvvetlerin ��retmenleri de�erlendiren resmi makamlara oranla bir hayli etkisinin olabilece�inin g�zard� edilmemesi gerekir. Ancak ��retmen olacak ki�ilerin elenmeleri yani se�ilmeleri hala bir hayli �nemlidir. Yaln�zca hen�z 17-19 ya� grubu ��rencilerin % 7-80"i liseden mezun olmakta

��RENME PS�KOLOJ�S�

9/7/2010

��renme: ya�ant� sonucu kazan�lan nispeten kal�c� izleri olanlar davran�� de�i�ikli�idir...

E��T�M - OKUL DENEY�M�

9/7/2010

okul deneyimi

K�Y ENST�T�LER� Y�NTEM�N�N T�RK E��T�M�NE KATKILARI

9/7/2010

K�Y ENST�T�LER� Y�NTEM�N�N T�RK E��T�M�NE KATKILARI
K�y Enstit�leri uygulamas�n�n 1946 sonras� T�rk e�itimini yak�ndan etkiledi�i, �ok yanl� katk�lar� oldu�u g�zden ka�mamaktad�r. Ancak, e�itim dizgemize olumlu bir yap� sa�lad��n� savunmak da g��t�r. Enstit�lerin g��l� g�r�len ve toplum dokumuza uygunlu�u anla��lan y�ntemleri ya d�zeysel olarak ele al�n�p, bug�nk� e�itim ak��na sokulmu�; yada aktar�lan ilkeler g�n�m�z t�ketici e�itim anlay��na uymam��t�r. B�ylelikle, belirgin bir bocalamaya; yaz-boz, ��kar-tekrar koy edegenli�ine d��lm��t�r. Anla��lmaktad�r ki, Enstit�lerin e�itim y�nteminin par�alar�n�n al�nmas� d��n�lm��, ama bu y�ntemin bir b�t�n oldu�u unutulmu�tur.
S�z konusu etkilerin �zellikle �u alanlarda a��r bast�� anla��lmaktad�r:
�o�u e�itim kurumlar�m�zdaki her izlence de�i�iminde K�y Enstit�leri bilgi izlencesinin �rnek ve kaynak tutuldu�u izlenimi vard�r. �zlencelerin �evreye g�relik ve do�aya uygunluk ilkesinde direnebilmi�tir. Ancak, b�ylesi, bir uygulamada y�ntemsel esneklik sa�lanamad��ndan ve dizgenin yerlilik-yabanc�l�k aras�nda bocalamas�ndan, beklenilen sonuca ula��lamam��t�r. Bununla birlikte, kat� ��retbilim (didaktizm) gev�emi�; yenili�e a��l�m ve geli�me �zlemi geni�leyebilmi�tir.
Enstit�lerin en etkin oldu�u alan ilk��retimimiz olmu�tur. �lk��retimin bilgi izlencelerinden k�y e�itimine dek t�m �al��malar�nda Enstit� d��ncesinin a��rl�kta oldu�u g�r�lmektedir. 1948 �lkokul Bilgi �zlencesinin, 1943 enstit� �zlencesinden yak�ndan esinlendi�i a��kt�r.
Hem Enstit� ��k��l� ��retmenlerin k�ylere da��lmas�, hem de Enstit�lerin k�ye d�n�k i� e�itim anlay��n�n benimsenmesi ile; k�y ilkokullar�n�n yaln�zca okuma-yazma ��retimine dayal� dar bir �embere s�k��mamas� gereklili�i, e�itimimizde yayg�nl�k kazanm��t�r.
K�y okullar�n�n, k�y�n canland�r�lmas� yolundaki g�rev ve yeri �zerinde yeni bir anlay�� do�mu�tur. Demokrasinin geni�li�ine ve derinli�ine k�k salmas� i�in tutu� bi�imindeki de�i�im zorunlulu�u benimsenmeye ba�lam��t�r.
Enstit� y�netiminin di�er bir etkinlik alan� da ��retmen Okullar� olmu�tur. "Bu etki �nce e�itim izlencelerinin de�i�tirilmesinde ve i�leni�inde, daha sonra yeni ��retmen okullar�ndan baz�lar�n�n �ehir ve kasaba kenar�nda a��lmas�nda g�r�lmektedir. K�y Enstit�lerinin ��retmen okullar�yla birle�tirilmesi olay�, bu etkiyi daha da art�rm��; ��retmen okullar�na tar�m, i� dersleri, serbest �al��ma saatleri konmu�tur. Ayr�ca ��retmen okullar�n�n ama�lar�nda, ilkelerinde K�y Enstit�lerine g�re de�i�iklikler yap�lm��; ders uygulamalar�n�n yaln�z �ehir ve kasabalarda de�il, iki ay s�reyle K�Y STAJ OKULLARInda yap�lmas� kabul edilmi�tir."
Ayn� do�rultuda ortaokullar�m�z da Enstit� �al��malar�ndan etkilenmi� durumdad�r. Ortaokul bilgi izlencesinin 1949 de�i�iminde, Enstit� uygulamas�na baz� de�i�imler getirilerek ortaokula aktar�ld��na tan�kl�k edilmektedir. �rne�in; ilk kez, �� B�LG�S� dersi y�r�rl��e sokulmu�; bu ders i�inde Tar�m i�leri, Ticaret, El i�leri (erkek ��renciler i�in) ve Ev i�leri (Bi�ki-diki�, Ev idaresi, �ocuk bak�m�) (k�zlar i�in) izlenceye al�nm��t�r.
B�ylesi uygulamalar�n hangi ko�ullarda, nas�l uygulanabilece�i belirli bir ara�t�rma konusu yap�lmad��ndan, do�rudan ve tepeden inme bir kararla izlenceye kat�lan bu derslerin y�r�t�m�nde amaca yakla��ld��n� savunabilecek g��t�r. ��nk� hem ders saatlerinin �ok yetersiz olmas� (haftada 1 ders saati); hem gerekli ortam ara� ve gere� yoklu�u; hem bu i�i bilen ��retmen tipinin bulunamamas�; hem de t�ketici ailelerinden bu derse kar�� gelen direni�, tutulan i�i savsatm��, g�stermelik duruma d��rm��, sonra da b�t�n�yle ortadan kald�r�lmas�na neden olmu�tur.
Bug�n hala, �o�u yerle�me merkezlerimizde k�z ortaokullar�, k�z liseleri, k�z sanat okullar�, k�z ��retmen okullar� vb. yaln�zca k�zlar�m�z�n okudu�u kurulu�lara yer verilmesine �nderlik yap�p, ��k tuttu�u bilinmektedir. �zellikle karma yat�l� okul olarak.
Mevcut orta��retim okullar�m�z�n b�y�k �o�unlu�unun karma e�itim yapt�� d��n�l�rse, Enstit�lerin bu do�rultuda att�� ilk ad�m�n anlam� ortaya ��kmaktad�r.
Bug�nk� orta��retim kurumlar�m�zda yer alan SINIF ��RETMENL�� kurulu�lar�n�n, K�y Enstit�lerinde uygulanan e�itim ve ��retim y�ntemlerinin can damar� olan K�ME BA�I kavram�ndan aktar�ld�� s�ylenebilir.
K�y�n canland�r�lmas�n� ama� tutan K�y Enstit�leri iki ana noktay� dayanak olarak tutmu�tu :
a)Yayg�n e�itimi ger�ekle�tirip, e�itimde olanak e�itli�ine yakla��m sa�lamak
b)K�y�n dirili�ine el atan bir e�itim uygulamas�

T�RK�YE"DE �N�VERS�TELERDE �NTERNET KULLANIMI

9/7/2010

T�RK�YE"DE �N�VERS�TELERDE �NTERNET KULLANIMI

1.G�R��
Yirminci y�zy�l�n ikinci yar�s�ndan itibaren bilgisayar ve son on y�l�nda da internet g�nl�k
ya�ant�m�z� t�mden de�i�tiren birer teknoloji �r�n� olarak ya�ant�m�zda �nemli bir yer edinmi�tir. Bilgisayar ve internetin g�nl�k ya�ant�m�zdaki yeri bilgi teknolojileri ya da e�lence ile s�n�rl� olmaktan ��km��, bunun �tesinde ev i�yerimizdeki davran��lar�m�z� ve ya�am bi�imimizi derinden etkileyen bir konuma gelmi�tir. Al�� veri�ten bankac�l��a; en son ��kan m�zik par�alar� ve sinema filmlerini izlemekten; mekansal olarak i�inde bulundu�umuz mekandan, �ok uzaklarda bulunan mekanlara ili�kin haber ve bilgilerin en ayr�nt�s�na kadar izlenmesine; mekansal olarak �ok uzaklarda yer alan en kritik operasyonlar�n e� anl� olarak izlenmesine hatta inter-aktif olarak bu operasyonlar i�inde uygulay�c� olarak yer almaya ve en �nemlisi en son bilgilerin son h�zla kullan�c�lara ula�t�r�lmas�na kadar bir i�lem internet ve bilgisayar ile m�mk�n olabilmi�tir.
Ancak bilgisayar ve internetin ba�ka bir deyi�le ileti�im teknolojilerinin ya�ant�da bu kadar etkili bir konuma gelmesi ya da bu teknolojilerin etkili olarak kullan�m�, toplumsal olarak bu teknolojilerin kullan�m�na ne kadar haz�r olundu�u ile ilgilidir. Do�al olarak ekonomik ve toplumsal olarak daha "ileri" d�zeyde olan toplumlar bilgi teknolojilerinin uygulanmas� ve kullan�lmas�nda da daha ileri d�zeydedirler. Sosyo-ekonomik olarak ileri d�zeyde olan �lkelerin ve toplumlar�n �niversiteleri bilgi teknolojilerinin �reticileri, uygulay�c�lar� ve kullan�c�lar� iken; sosyo ekonomik y�nden ileri d�zeyde olamayan �lkelerin ve toplumlar�n �niversiteleri bilgi teknolojilerinin sadece s�n�rl� �l��de uygulay�c�lar� ve kullan�c�lar� durumundad�rlar. Bu ba�lamda, �ok az say�da T�rkiye �niversitesi bilgi teknolojilerinin uygulay�c� ve kullan�c�s�, b�y�k bir �o�unlu�u ise hen�z yeterince kullan�c�s� bile de�ildir.
Bu tebli�de T�rkiye"deki devlet ve vak�f �niversitelerinin internetten yararlanma d�zeyleri incelenecektir. S�z konusu inceleme, 55 vak�f ve devlet �niversitesinin web sayfalar� �zerinde yap�lan analitik bir ara�t�rmaya dayanmaktad�r. �niversitelerin web sayfalar� incelenirken, web sayfalar�n�n kapsamlar� ve i�erikleri en zengin olan �niversitelerin web sayfalar� dikkate al�narak 10 maddeden olu�an bir �l��t (kriter) belirlenmi�tir. Daha sonra ara�t�rma kapsam� i�ine giren her �niversitenin web sayfas�n�n s�z konusu kriterlere uyup uymad�� tespit edilmeye �al��lm��t�r. Bundan ayr� olarak �niversitelerin interneti interaktif i�lemler i�in kullan�m kapasiteleri ve uzaktan ��retim i�in kullan�m kapasiteleri incelenmi�tir.
Bu tebli�in dayand�� ara�t�rma, bir teorik modele dayal� olarak olu�turulmu� bir hipotetik modelin test edilmesi ara�t�rmas� de�il, salt durum tespitine dayal� (descriptive) bir ara�t�rmaya dayanmaktad�r. Bu tebli�de �ncelikle bilgisayar ve internetin ortaya ��k�� ve geli�imi incelenecek, daha sonra T�rkiye"deki �niversitelerde internet kullan�m�, �niversitelerin internet sayfalar� �zerinden yap�lan bir ara�t�rma ile tespit edilecektir. En sonun da ise internet kullan�m� konusunda genel bir de�erlendirme yap�lacakt�r.

2.TAR�HSEL TEMELLEND�RME
�nternetin ortaya ��k��n� incelemeden �nce, genel olarak bilgisayar�n ortaya ��k�� ve geli�imi
incelenecektir. Bilgisayar kendine daha �nce verilmi� programlar gere�ince bilgileri elektronik bir h�zla i�leyen, giri� ��k�� nitelerini �al��t�ran, bilgileri birle�tiren ve �e�itli kar��la�t�rmalar� otomatik olarak yapabilen bir makinedir (1).
Bu tan�mdan da anla��labilece�i gibi bilgisayar�n bir i�lemi yapabilmesi i�in �nceden programlanm�� olmas� gerekmektedir. E�er bilgisayara �nceden bir program y�klenmez ise, bilgisayar tek ba��na hi�bir i�lem yapamaz. Bilgisayar�n kendini y�nlendirecek bir operat�re ihtiyac� vard�r.

2.1. B�LG�SAYARIN TAR�HSEL GEL��M�
Bilgisayar�n tarihi geli�imine bak�ld��nda ise, ilk elektronik-dijital bilgisayar�n 1930"lu y�llar�n sonunda Dr. John

ANNE-BABA E��T�M� - A�LE KONFERANSLARI

9/7/2010

aile konferanslar�

��RENME� ��RENME

9/7/2010

��NDEK�LER

1. G�R��………………………………………………………...3

2. PROBLEM ANAL�Z�.........................................................…6

3. G�REV VE ��RET�M ANAL�Z�.........................................13

4.HEDEF VE �L��TLER�N BEL�RLENMES�.......................15

5.��RET�M STRATEJ�LER�....................................................20

6.MEDYA SE��M�.....................................................................26

7.MATERYAL GEL��T�RME...................................................29

8. B��MLEND�R�C� DE�ERLEND�RME................................32

9. UYGULAMA BAKIM VE KONTROL..................................36

10. ER�� DE�ERLEND�RME.....................................................36

11. UYGULAMA VE YAYILIM..................................................44

12. KAYNAK�A………………………………………..……….45

G�R��

E�itim sisteminde ��rencilere, ��renme-��retme y�ntemleri ve e�itim teknolojileri kullan�larak yeni davran��lar kazand�r�lmaya �al��l�r.

E�itim-��retim ortamlar�n�n yani s�n�flar�n daha �ok canl�, dinamik, etkili ve kaliteli olarak d�zenlenmesi i�in yap�lmas� gereken, b�t�n faaliyetlerin daha �nceden planlanmas�, organize edilmesi ve uygulamalar�n�n nas�l olaca�� konusunda hedeflerin belirlenmesidir.

Bu a�amada tasar�m, e�itim sistemi i�inde e�itimciler taraf�ndan devreye sokulmal�d�r. Tasar�m�n e�itim i�inde kullan�lmas�n�n nedeni, ��renme-��retme faaliyetlerinde ��rencilerin g�d�lenmesini sa�lamakt�r.

Yap�lan ara�t�rmalara g�re bulunan ��retim tasar�mlar�ndan baz�lar� �unlard�r;

1)Dick ve Carey Modeli
2)Hannafin ve Peck Modeli
3)Knirk ve Gustafson Modeli
4)Jerrold Kemp Modeli
5)Gerleach ve Ely Modeli
6)H�zl� Esas Modeli

Bu �al��mada, B.Seels ve Z.Glasgow"un (Seels and Glasgow 1997) ��retim tasar�m� modeli uygulanacakt�r.

�ekil1:Seels ve Glasgow Modeli
B. Seels ve Z. Glasgowun ��retim tasar�m� modeli; problem, tasar�m, geli�tirme ve uygulama, de�erlendirme a�amalar�ndan olu�an on basamakl� bir s�re�tir.

Problem a�amas�nda ��retim analizi yap�lacakt�r.

Tasar�m a�amas�nda ��retim analizi, hedef ve �l��tlerin belirlenmesi, ��retim stratejilerinin belirlenmesi ve medya se�imi yap�lacakt�r.

Geli�tirme a�amas�nda materyal geli�tirme ve �ekillendirici de�erlendirme yap�lacakt�r.

Uygulama ve de�erlendirme a�amas�nda ise uygulama ve kontrol, eri�i de�erlendirmesi ve uygulama, yay�l�m ve da��t�m yap�lacakt�r.

Yukar�daki a�amalarda yer alan basamaklarda ise s�ras�yla yap�lan i�lemler �unlard�r;

Problem a�amas�nda yer alan birinci basamak yani problem analizi k�sm�, bilgi toplama, ideal-reel kar��la�t�rma, performans analizi, kaynaklar�n ve s�n�rl�l�klar�n belirlenmesi, ��renme karakterinin belirlenmesi, hedef ve �nceliklerinin belirlenmesi, problem c�mlesi yaz�m� b�l�mlerini i�erir. Tasar�m a�amas�nda bulunan ikinci basamakta yer alan g�rev ve ��retim analizi k�sm�, giri� ve hedef davran��lar�n�n belirlendi�i b�l�mleri, ��nc� basamak yani hedeflerin ve �l��tlerin belirlenmesi k�sm�, ��renim hedeflerinin belirlendi�i, d�rd�nc� basamakta olan ��retim stratejileri k�sm� konunun i�eri�inden bahsedilen be�inci basamakta yer alan medya se�imi b�l�m� ise ortam ve ��renciler incelendikten sonra uygun olan e�itim materyalin se�ildi�i basamaklard�r. Geli�me a�amas�n�n basamaklar�ndan alt�nc� basamakta materyal geli�tirme k�sm� bulunur ve bu basamakta e�itim materyallerinin geli�tirilmesi �al��mas� yap�l�r. Yedinci basamak yani �ekillendirici de�erlendirmede geli�tirilen ��retim materyalinin de�erlendirilmesi yap�l�r. Son olarak uygulama ve de�erlendirme a�amas�nda ise sekizinci basamakta tasarlanan model uygulan�r, bak�m� yap�l�r ve kontrol edilirken dokuzuncu basamakta sonu� de�erlendirmesi yap�l�r. Onuncu basamakta uygulama, yay�nlama ve da��t�m s�re�leri uygulanmaktad�r.

Bu incelemede Seels ve Galsgow"un tasar�m modelleri tan�t�larak workshop
dersinde "��renmeyi ��renme" konusu i�lenecektir.

I. PROBLEM ANAL�Z�

ETK�L� D�NLEME

9/7/2010

ETK�L� D�NLEME

Dinleme konu�man�n alg�lanma boyutunu olu�turmaktad�r. Birey s�ylenenleri alg�lay�p anlamland�rmas�d�r. Birey, okul �ncesine ait b�t�n bilgi, duygu ve d��nce evrenini dinleme yoluyla olu�turur.
Yap�lan ara�t�rmalar, bir ki�inin insanlarla birlikte oldu�u s�renin %42"sini dinlemekle ge�irdi�ini, ��rencilerin okulda ��retmen ve arkada�lar�n� g�nde 2,5-4 saat dinlediklerini, okul ba�ar�s�n�n da ��rencinin dinleme yetene�ine s�k� s�k�ya ba�l� oldu�unu g�stermektedir.

Dinleme Neden �nemli?
�nsan ileti�iminin yakla��k y�zde 90"� s�zeldir ve bu ileti�imin ancak yar�s� k�sa bir s�re sonra hat�rlanabilir. Birka� saat sonra ise dinlenilen konunun sadece y�zde 20-25"i hat�rlan�r. Ancak etkili dinleme teknikleri kullan�ld�� zaman bu oran �nemli �l��de art�r�labilir. Etkili dinleme sadece s�ylenenleri duymak de�ildir. S�ylenenleri �nemli bulmak, kavramak ve de�erlendirmek i�in gerekli �aban�n g�sterilmesine y�nelik aktif bir s�re�tir.
Etkili dinlemenin bir�ok avantajlar� vard�r;
1)Derse daha iyi adapte olmak
2)�nemli noktalar� ka��rmamak
3)Not almak
4)Derse kat�lmak
5)S�nav zaman� ders �al��rken daha az g��l�kle kar��la�mak
6)Sonu�a ders konular�n� daha iyi ��renmek ve ba�ar�l� olmak.
Bunlara ilaveten etkili dinlemenin ��renci ile ��retmen aras�ndaki ili�kiyi olumlu y�nde etkileyen bir boyutu vard�r. ��retmen genellikle kendini dinleyen ve dinledi�ini belli eden ��rencilere d�n�k olarak konu�ur.
Sonu� olarak dinleme, ��renci ba�ar�s�n� �nemli �l��de etkileyen ve geli�tirilmesi gereken bir ders �al��ma becerisi olarak kar��m�za ��kmaktad�r. ��renciler bu beceriyi geli�tirebilmek i�in, dinleme s�recini etkileyen olumlu ve olumsuz etkenleri iyi anlamak ve buna g�re gerekli �nlemleri almak zorundad�r.

Neden Dinleriz?
Birini dinlemek i�in birden fazla neden olabilir:
*Bilgilenmek
*Ele�tiri almak
*Bir ba�kas�n�n �yk�s�ne kat�lmak
*Di�erlerinin deneyimlerinden ve anlay��lar�ndan faydalanmak
*Bir konuya hakim olmak
*Ufkumuzu geni�letmek
*Bir ili�ki olu�turmak
*Di�erlerini de�erlendirmek ve sayg� g�stermek
Di�er bir deyi�le dinlemek, pasif bir bi�imde oturup seslerin etraf�m�zdan ak�p gitmesine izin vermekten farkl�d�r.

Etkili Dinlemeyi Engelleyen Etmenler Nelerdir?
Dinlemeyi engelleyen etmenler �evresel ve ki�isel olmak �zere ikiye ayr�l�r. �evremizdeki her olay dinleme s�recinde bir b�l�nmeye yol a�abilir.
S�n�f i�inde ��rencilerin f�s�lda�mas�, s�zel olmayan hareketleri, s�n�f fiziksel ortam�n �zellikleri, pencereden g�zlenebilen d�� ortam gibi alg�lanan her t�rl� d��sal mesaj dinlemeyi engelleyici yada b�l�c� bir neden olabilir. Bu t�r �evresel etmenler yan�nda, alg�lama kapasitesi ve olumsuz dinleme al��kanl�klar� olarak iki ayr� b�l�mde inceleyece�imiz ki�isel etkenler dinleme s�recini olumsuz etkileyebilir.
�evresel etkenler �zerindeki kontrol�m�z s�n�rl� olabilir; ancak ki�isel etkenleri daha rahat ve bilin�li kontrol etmek imkan�m�z vard�r. Etkili bir �ekilde dinleyebilen ��renci �evresinde olup biten bir�ok hareketi fark etmez; ��nk� dikkati t�m�yle konuya y�nelmi�tir. Ancak dinleme g��l�� eken ��renciler en ufak bir �evresel hareketten dahi etkilenirler.

Alg�lama Kapasitesi
Bir ki�i dakikada ortalama 600-800 kelimeyi alg�layabilir. Halbuki bir ki�i dakikada 125 kelime konu�abilir, konu�ma kapasitemizden �ok alg�lama kapasitemizin olmas� bizim i�in olduk�a �nemli bir yetenektir; ��nk� anlat�lan� dinleme yan�nda, o konu �zerinde d��nmek i�in bu kapasiteye ihtiya� duyar�z. Yani, konuyla ilgili bilgileri hat�rlama ve yeni bilgilerle ili�kilendirme, anlat�lanlar� analiz etme ve ba�ka konulara uygulama gibi zihinsel etkinlikleri ger�ekle�tirmek i�in anlat�lan� alg�layabilmenin �tesinde bir d��nme kapasitesi gereklidir. Bu kapasite hem etkili dinlemeye, hem de k�t� bir dinleyici olmaya d�n�k olarak kullan�labilir.

Olumsuz Dinleme Al��kanl�klar�
1)Anlat�lan konuya ilgi g�stermeme ve �nemsememe
2)��retmene kar�� olumsuz tutum
3)Yar�m dinleme yada dinliyormu� gibi g�sterme
4)Anlat�lan her �eyi ayn

�YK�LER VE �EHRAZAT (NECDET NEYD�M)

9/7/2010

1. KAPAK: Eserin Kapa�� 13-14 ya� okuyucu kitlesi i�in uygun olarak haz�rlanm��t�r. Kapa��n �zerinde eserin i�eri�ini olu�turan "Tut elimi s�k�ca, Ben de buraday�m, Bir baban�n g�zya�lar�, Tahta bisiklet ve dedem, Beklenen konuk geldi, Ad�n� bilmedi�imiz ��retmen, Benim o�lum b�y�m�� olamaz ve iki adam" adl� �yk�lerin ismi, "�yk�ler" isimli bir yaz�, yazar�n ad� ve yay�nland�� Bu Yay�nevi"nin amblemi bulunmaktad�r. Kapakta eserdeki �yk� isimlerinin verilmi� olmas� okuyucunun ilgisini �ekebilecek, merak uyand�racak ve eserle ilgili fikir verebilecek niteliktedir. Kapak renginin ve �zerindeki yaz� renklerinin pastel tonlarda olmas� da kitaba farkl� bir s�cakl�k ve �ekicilik katm��t�r. Kapaktaki �yk� isimlerinin Aras�na K��k Beyaz y�ld�zlar konmas� kapakta farkl� bir efekt yaratarak ilgi �ekicili�i art�rm��t�r. Kitab�n arka y�z�nde ise "�yk�ler" yaz�s� ve "Ben de buraday�m" adl� �yk�den al�n�m� al�nm�� k�sa bir al�nt� bulunmaktad�r. Kitab�n arka y�z� de kitab�n �n kapa��yla ayn� renkte olup ayn� desenlemeye sahiptir.
2. ��ER�K: Eserin i�eri�i sekiz ayr� �yk�den olu�maktad�r. �yk�lerin yedi tanesi yazar�n kendisine ait, bir tanesi ise �eviridir (�ki Adam �yk�s�). Her �yk� ya�am�n farkl� k�y�lar�ndan farkl� ger�eklikler sunmakta, okuyucuya bazen ya�ad�klar�n� duyumsatmakta, bazen de ya�amad�klar�n� ya�atmakta, hissettirmektedir. Ya�am�n ger�ekli�ini t�m ��plakl��yla g�zler �n�ne sermekte okuyucunun ya�amla ba� kurmas�n� sa�lamaktad�r.
a) Eserin Ad�: �yk�ler (�ncelenen �yk�: Tut Elimi S�k�ca)
b) Eserin Yazar�: Necdet Neydim
c) Eserin Bas�m Y�l� ve Yeri: �stanbul, 2001.
d) Eserin �zeti: �ok S�cak ve farkl� bir A�ustos ak�am�d�r. Yerden y�kselen yak�c�l�k her yeri kaplam��t�r. K��k �ocu�un polis olan babas� da s�cakl��n verdi�i bir yorgunlukla k�rfezin k�y�s�ndan gelmektedir. Babas�n� g�ren �ocuk onu kar��lamak i�in h�zla soka�a do�ru f�rlar ve babas�n�n kuca��na atlar. �ocuk polis olan babas�na hayrand�r. �niformas� ve belindeki silah�yla onu ula��lmaz bir g�� gibi g�rmektedir. Babas�yla d�rd�nc� kattaki evlerine ��karken, ona oynad�� oyunlar, yedi�i yemekleri anlat�r. Ak�am yemeklerini yerler. G�nd�z�n s�cakl�� hafiflemesine ra�men devam etmektedir. Deniz sessiz, toprak ise alt�nda olu�an s�cakl�kla �fkeli bir suskunluk i�indedir. Art�k yatma zaman� gelmi�tir. Baba salonda yerde yataca��n� s�yler. Annesinin b�t�n �srarlar�na ra�men �ocukta babas�yla yatar. Her yer suskunlu�a b�r�nm��t�r. Gecenin sessizli�ini yarasalar�n ��l�klar� ve k�peklerin havlamalar� bozar. Diplerden bir u�ultu gelir. Sonras� ise titreme, sars�nt� ve bir anda alt �st olu�tur. Baba sars�nt�y� duyar duymaz �ocu�unu korumak i�in onun �zerine kapan�r. Kendine s�k�ca sar�lan �ocu�uyla birlikte bir ��k�� aramaya ba�lar. Enkazdan ��kar�l�rlar. Her yer yerle bir olmu�tur. �ki g�n hastanede kal�rlar. �ocuk babas�na annesine ve evlerine gitmek istedi�ini s�yler. Baba �ocu�unun elini s�k�ca tutar, cevap veremez. �ocukta her �eyi anlam�� gibidir. �ocukla babas� ald�klar� �ad

D�NLEME ��RET�M�

9/7/2010

D�NLEME ��RET�M�
Dinleme, konu�an ki�inin vermek istedi�i mesaj�, p�r�zs�z olarak anlayabilme ve s�z konusu uyarana kar�� tepkide bulunabilme etkinli�idir.
Dinleme, ayn� zamanda ��renme ve zevk alma yollar�ndan biridir. ��itmek ile dinlemek birbirinden �ok farkl�d�r. ��itme, iste�imiz d�� ger�ekle�irken dinleme, belli bir ama� do�rultusunda yap�lmaktad�r.
Dinlemenin �nemi bug�n art�k bilinen bir ger�ektir. Haberle�meyi hareket haline getiren her ne kadar konu�mac� ise de, dinlemeyi iyi bilmeyen bir dinleyici kusurludur. Konu�ulan s�zleri anlamak i�in gerekli beceri d�zeyi, di�er baz� unsurlar�n yan� s�ra konu�ma h�z� ve aksana da ba�l�d�r. En alt d�zeyde (E�ik d�zeyde) bir ki�i taraf�ndan, bir zamanda ve normal ya da normalin alt�nda bir konu�ma h�z� ve heceleri dikkatle belirtilen standart bir aksanda konu�ulan s�zleri anlamaktan �teye bir�ey beklememek mant�kl� olacakt�r. Bu, hece ba��na x y�zde bir saniyeden fazla ve y y�zde bir saniyeden az olarak belirtilmektedir.
Dinleme E�itimin Ama�lan
1. S�ylenen s�z�, konu, zaman, yer, ad vb. kavramlar� tam anlamak i�in dinleyebilme,
2. Konu�ulan�, okunan� anlamak i�in dinleyebilme,
3. Arkada�l�k, i� ve di�er insan ili�kilerinde nezaketle dinleyebilme,
4. Bilgi, d��nce, haber almak i�in dinleyebilme,
5. Bo� zamanlar�nda m�zik dinlemeye al��ma, tiyatro ve sinemadan, radyo ve televizyondan yararlanmak i�in kesintisiz dinleyebilme,
6. Dinledikleri aras�nda s�ra ya da neden sonu� ili�kisi kurabilme,
7. Dinledi�i konu�man�n ana d��ncesini kavrayabilme,
8. Dinledi�ini de�erlendirirken �n yarg�lardan, ki�isel sevgi ve kar��tl�k duygusundan s�yr�labilmek i�in tarafs�z olabilme,
9. Dinledi�inin eksik, yanl��, abart�l�, ger�ek, yararl� y�nlerini se�ebilme,
10. Dinlediklerini �abucak de�erlendirebilme,
11. Dinlediklerine kar�� ho�g�r� duygusu geli�tirebilme.
��renmede Dinlemenin Yeri
Dinlemenin ��renme s�recindeki yeri ve �nemi b�y�kt�r, ��rencinin bir ders s�resi i�inde dinleyerek ve izleyerek ��renebilece�i bir

APA ZEKA

9/7/2010

G�R��:

G�n�m�zde salt bilgisayar destekli ��retim yerini zeki ��retim sistemlerine b�rakmaktad�r. Bug�ne de�in bu alanda pek �ok �al��ma yap�lm�� olmas�na kar��n, g�n�n de�i�en gereksinimleri yeni �al��malar�n ve bu �al��malar�n g�nl�k hayata aktar�lmas�n� zorunlu k�lmaktad�r. Temel Z�S mimarileri de s�z konusu de�i�imlerden pay�n� almakla beraber genel esaslar� itibariyle �u an i�in belirgindir. Uzman sistemlerin yayg�nla�mas� Z�S"nin geli�iminde yararl� olacakt�r.

Bilgisayarlar, 20 y�l� a�k�n bir s�redir dersliklerin bir par�as� olmu�tur. 1976 da mikrobilgisayarlar�n hayat�m�za girmesiyle etkili olmaya ba�lam��lard�r. Bilgisayar, bireylerle h�zla etkile�ime girmeyi, �e�itli bi�imlerdeki �ok say�da bilgiyi saklay�p i�lemeyi ve geni� bir dizi g�rsel-i�itsel girdiyi g�stermek i�in di�er medya ara�lar�yla birlikte kullanmay� sa�layabilmektedir. Bilgisayar bu �zellikleriyle ��retimde potansiyelini de ortaya koymaktad�r. �e�itli ��retim etkinliklerinde bilgisayar�n kullan�lmas� giderek yayg�nla�maktad�r[1]. Bilgisayarlar bir e�itim unsuru olarak hayat�m�zdaki yerini almaktad�rlar ��nk�:

*�ocuklar taraf�ndan kontrol edilebilen grafiksel sunular sa�layarak onlar� motive edebilirler,
*H�zl� bir �ekilde dok�man sunabilirler,
*Bireysel e�itim sa�layabilirler,
*An�nda hata tespiti ve geri besleme imkan� sunabilirler,
*��retmene, ��renciyle fert baz�nda veya k��k gruplar halinde �al��ma serbestisi verirler,
*��retmeni, haz�rlayaca�� raporlar i�in ��renciler hakk�nda bilgi edinmek, s�nav sonu�lar�n� de�erlendirmek ve her ��rencinin geli�imini takip etmek gibi idari ve e�itsel faaliyetlerden kurtarabilirler.

Ama�:

Bilgisayar�n e�itimdeki ba�l�ca kullan�m alan� pratik yap�lmas� yoluyla destek vermektir ve genellikle Bilgisayar Destekli ��retim (BD�) olarak tan�mlan�r. Bu t�r yaz�l�mlar�n haz�rlanmas� ��renci-bilgisayar diyalogu i�eren konu anlat�m� veya sim�lasyon yaz�l�mlar�ndan daha kolayd�r. Bu yaz�l�mlar matematik ve yabanc� dil kelime ve dilbilgisi konular�nda etkili olmu�sa da ayn� metot daha karma��k konular�n sunulmas�nda ba�ar�s�z olmu�tur. ��renciler sunular�n s�k�c� olmalar� nedeniyle tatmin olmam��lard�r. "Al��t�rma ve Uygulama" terimleri tekrar ve esnek olmamakla ayn� anlama gelmeye ba�lam��t�r. �stelik al��t�rma ve uygulama olarak s�n�fland�r�ld�� zaman, e�itim materyallerinin ��pheyle kar��land�� bir ger�ektir.

Oyun ve simulasyonlara d��ar�dan bak�ld��nda e�itimi yap�lacak olan konunun yar��man�n bir par�as� haline geldi�i g�r�l�r. Esnekli�i olmayan yordamlar ��rencilerin g�recekleri konuya ili�kin yapabilecekleri se�imlere d�n��r. "Tekrar" geni� bir veri taban�ndan elde edilen muhteviyat sayesinde gizlenmi� olur (Tekrar edilmesine ra�men farkl� se�enekler ��renciye tekrar de�ilmi� gibi gelir). Tekrar edilecek olmas�na ra�men ana konular, onlar� daha �ekici yapan yeni ve farkl� b�l�mlerde yer alacaklard�r.

Geli�mekte olan �lkelerde, e�itsel yaz�l�m daha fazla yayg�n oldu�una g�re s�zl� geleneklerden, yaz�l� kay�tlar�n zorunlu oldu�u �a�da� k�lt�rlere bir de�i�im �nerdi�inden al��t�rma ve uygulamalara canland�r�lm�� bir ilgi olacakt�r. Sonu�ta okuma yazma oran� artan geli�mi� �lkelerde bu metodolojiyi incelemede canland�r�lm�� bir ilgi vard�r. Bireyselle�mi� e�itimi sa�lamak i�in bilgisayar�n kullan�m� okuma yazma bilmeyen yeti�kinleri motive edebilir.

Bununla birlikte e�itimde bilgisayar�n kullan�m�n� yayg�nla�t�rmak i�in daha yenilik�i ve "zeki" yaz�l�mlara ihtiyac�m�z vard�r. "Zeki" demekle �u tip yaz�l�m� kastediyoruz (di�er olanaklar� dahil):

*Alan bilgisini, kontrol (pedagojik) bilgisinden ay�ran b�ylece sistemin tasar�mc� taraf�ndan �n-kodlanmas�na de�il �zel ak��lar sunmas�na izin veren,
*��rencilere, program�n kendilerine g�sterdi�i materyaller �zerinde daha fazla kontrol sa�layan,
*��rencilere, yapt�klar� hatalara g�re acil geribesleme sa�layan (iste�e ba�l�),
*��rencilere i�inden ��kamayacaklar� durumlarda, ��retmenlik ya da �al��t�r�c�l�k sa�layan,
*��rencilere, aksiliklerle kar��la

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LMEK

9/7/2010

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LMEK

��NDEK�LER SUNU�..............................................................................................................5 �NS�Z..............................................................................................................6 G�R��.................................................................................................................8 1. B�L�M.........................................................................................................9 ��RENME KURAMLARI..............................................................................9 Giri�...................................................................................................................9 1. ��renme Nedir?.......................................................................................9 2. ��renmeyi Etkileyen Fakt�rler................................................................9 3. ��renme Kuramlar�...............................................................................12 3.1. Davran�� yakla��ma g�re ��renme................................................12 3.2. Bili�sel yakla��ma g�re ��renme.....................................................13 3.3. G�d�lenme ve ki�ilik kuramlar�na g�re ��renme...........................15 4. E�itimde farkl� yakla��mlar ve kavramlar..............................................16 2. B�L�M.......................................................................................................19 GEL��M D�NEMLER�................................................................................19 Giri�.................................................................................................................19 1. Piaget ve Bili�sel Geli�im D�nemleri....................................................19 2. Freud ve Psiko-Seks�el Geli�im D�nemleri..........................................20 3. Erikson ve Psiko-Sosyal Geli�im D�nemleri.........................................20 4. Kohlberg ve Ahlaki Geli�im Kuram�...................................................22 5. Geli�im D�nemlerine g�re ��retmenlere �neriler.................................22 3. B�L�M.......................................................................................................25 ETK�L� �LET��M..........................................................................................25 1. �leti�im Nedir?.......................................................................................25 2. Sa�l�kl� �leti�imin �n Ko�ullar�.............................................................25 2.1. Do�all�k...........................................................................................25 2.2. Kabul Etme / Sayg�..........................................................................25 2.3. Empati..............................................................................................25 3. Ki�ileraras� �leti�imin ��eleri...............................................................25 3.1. S�zel �leti�im...................................................................................25 3.2. S�zs�z �leti�im.................................................................................26 4. �leti�imi Etkileyen Fakt�rler..................................................................27 4.1. �evresel Fakt�rler............................................................................27 4.2. Ki�isel Fakt�rler..............................................................................27 4.3.Toplumsal Fakt�rler.........................................................................28 5. �leti�im Engelleri....................................................................................28 6. �leti�imin Dili.........................................................................................29 6.1. Savunucu �leti�im- A��k �leti�im.....................................................29 6.2. Ben Dili- Sen Dili..........................................

ATAT�RK�� E��T�M

9/7/2010

ATAT�RK�� E��T�M
E�itim,kalk�nman�n en etkili ara�lar�ndan birisidir.Ayr�ca e�itim ki�ilere, �evrelerini tan�ma,bilin�li hareket etme imkan�n� veren,refah ve mutluluklar�n� art�ran �nemli bir sosyal hizmettir.E�itim ayn� zamanda kalk�nma �abas�n�n ger�ekle�mesi i�in gerekli nitelik ve say�daki eleman�n yeti�tirilmesinde de ba�l�ca yoldur.
E�itimin gayesi,vatanda�lara �evresini tan�ma,�uurlu davranma,toplum yap�s�ndaki de�i�melere uyabilmenin refah ve mutlulu�un,moral de�erlerini art�rma kabiliyetini veren sosyal bir hizmet sa�lamas�d�r.
�nsan,hayat� boyunca e�itim s�recinin i�indedir.�nsanlar�n davran��lar�n� kalk�nmaya y�nelik olarak de�erlendirmeyi ama�layan e�itim:
1-Yurtta�lara e�it e�itim imkanlar�n� sa�lamak,
2-Ekonomik kalk�nman�n gerektirdi�i insan g�c�n� yeti�tirmek,
3-Yurtta�lar�n, siyasal kat�lmalar�nda yeterli olmalar�n� sa�lamak,
4-Kendisini s�rekli yenile�me i�inde bulundurmak zorundad�r.
T�rkiye,1961 Anayasas� ile planl� kalk�nma politikas�n� benimsemi�tir.�lki l963 y�l�nda uygulamaya konulan kalk�nma planlar�nda e�itimin hedefleri ve sosyal strateji denince,e�itim hizmetinin,bu hizmetten en az yararlananlara �ncelikle sunulmas� veya daha �ok sunulmas� anla��lmal�d�r.Ba�ka bir deyi�le e�itimdeki f�rsat ve imkan e�itsizli�inin ortadan kald�r�lmas�,hi� de�ilse e�itsizliklerin en aza indirilmesi anla��lmal�d�r.Genel olarak e�itimde e�itsizlikten:
-E�itim s�recine kabul ve kat�lmada
-��renim s�ras�nda
-Bir �st ��renime ge�i�teki e�itsizlik kastedilmektedir.
�nsan davran��n� kalk�nmaya y�nelik olarak de�i�tirmeye �al��an e�itimin,yukar�da say�lan g�revlerini ger�ekle�tirme y�k� T�rkiye"de ki�ilerin i�inde bulunduklar� toplumun sorunlar�n� kavrayabilmeler,yurtta�l�k haklar�n� kullanmak i�in gerekli asgari kabiliyeti kazanmalar� amac� ile verilen temel e�itimin �nemi b�y�kt�r.
Kemal Atat�rk,T�rk Devletinin ve Milletinin "�a�da� medeniyet seviyesine" ancak e�itim ile ula�aca��na inan�yordu.Her vesile ile de milletine bu ger�e�i anlat�yordu.26.01.1923 tarihinde Ala�ehir"de vatanda�lar�na verdi�i nutukta ��yle diyordu."Bundan sonra pek �nemli zaferler s�ng� zaferi de�il,ekonomik,k�lt�r ve e�itim zaferi olacakt�r.Ordular�m�z�n �imdiye kadar elde ettikleri zaferler,memleketimizi hakiki kurtulu�a ula�t�rm�� say�lmaz.Bu zaferler ancak gelecekteki ba�ar�lar�m�z i�in k�ymetli

E��T�M TEKNOLOJ�S�

9/7/2010

E��T�M TEKNOLOJ�S�

E�itim teknolojisi; e�itimde kuramlarla uygulamalar aras�ndaki bo�lu�u dolduran,

1- Kuramsal esaslar
2- Hedef
3- Ortam
4- Y�ntem-Teknik
5- �nsan g�c�
6- ��renci
7- ��renme durumlar�
8- De�erlendirme

gibi ��elerden olu�an bir bilim (disiplin) alan� ve e�itimin i�erik ve hedefleri belirlendikten sonra nas�l ��retelim sorusuna cevap veren bir bilimdir.

E�itim teknolojisi; e�itilecek bireylerin kapsam� daha �nce belirlenmi� e�itimin ama�lar�na sa�l�kl� bir �ekilde ula�mas�n� sa�lamak �zere, ortam d�zenleme i�i olarak tan�mlan�r. Bir ba�ka a��dan, E�itim Teknolojisi; e�itimi meydana getiren ��elerin en verimli ve de en etken olarak hizmete verilmesi i�idir (�im�ek & Do�du , 1993).

E�itim teknolojisinin �nemini anlamam�za yarayan �� de�i�ik kavram� vard�r. Bu kavramlar:

1-Fizik Bilim Kavram� (1940-1950):

Bu kavram fizik bilimlerinin e�itim ve ��retim sistemine uygulanmas�na dayanmakta ve yard�mc� ��retim ara�lar�n�n �nemini vurgulamaktad�r. Bu kavramda ��retim gereksinimlerini kar��lamak i�in geli�tirilmi� tek ara� ��retme makineleridir, yani ara� kullanma �nemlidir.

2- Davran��sal Bilim Kavram� (1960-1970):

Kavram esas itibariyle davran�� olu�turmada ��renme ilkelerinin uygulanmas� anlam�ndad�r. G�r�� davran�� bilimi yakla��m�n�n ��renme - ��retme s�re�leri i�in esas al�nmas� gere�ini vurgulamaktad�r. Di�er bir anlat�mla pratik ��renme - ��retme etkinliklerini geli�tirme ve verimli hale getirmek i�in davran�� bilimleri kuram ve ara�t�rmalar� ile di�er ilgili bilgiler i�e ko�ulmal�d�r.

Bu kavram�n ba�lang�c� davran�� bilimlerinin ��renme ve g�d�leme problemlerine uygulanmas�na dayanmaktad�r. Bu a��dan kavram, programl� ��retim ilkeleriyle yak�ndan ilgilidir. G�rev analizi (bir i�in yap�l�� s�ras�n�, i�lem basamaklar�n� bulmak i�in yap�lan analiz), �zel hedeflerin yaz�m�, uygun ��renme stratejilerinin se�imi, do�ru cevaplar�n peki�tirilmesi ve s�rekli de�erlendirme bu kavram� karakterize eden ba�l�ca hususlard�r. Kavram�n olu�umunu etkileyen geli�meler ba�ar� testleri, davran�� analizi, yak�nl�k kuram� ve de�i�ik takdim formlar�d�r.

Bu e�itim teknolojisi kavram�n�n en �nemli y�n� bilimsel bilginin ��renme ve ��retmeyi geli�tirmede, desenleme ve de�erlendirmede, s�re�leri etkenle�tirme yolunda kavramsal bir temel olu�turmas� ve bu maksatla bir metodoloji (y�ntembilimi) temin etmi� olmas�d�r.

3-Sistem Kavram� (1980-...):

Sistem kavram� e�itim - ��retimi ��renci, ara�, okul, ��retmen ve program gibi ��elerin uzla�t�r�ld�� sosyal ve teknik bir sistem olarak g�rmektedir. Sistem yakla��m� e�itimde ilgililere problemleri ay�rt etme ve belirleme, optimal stratejiler (uygun yakla��m) se�me ve genel olarak ��renme ��retme sistemi �zerinde bunlar�n etkisini ve ba�ar�s�n� de�erlendirme yetene�i kazand�rmaktad�r.

�nceki iki yakla��m ile modern yakla��m aras�ndaki �nemli fark, modern yakla��mda t�m problemlerin fakl� olabilece�i, ortak bir ��z�m ya da d�zeltmenin m�mk�n olmayaca�� g�r��n�n benimsenmesidir (Alkan, 1987, s.3-8).

E��T�M TEKNOLOJ�S�N�N YARARLARI

E��T�M TEKNOLOJ�S�N�N DOLAYLI YARARLARI

1-Yarat�c�l��a sevk eder
2-F�rsat e�itli�i sa�lar
3-��retmenin rol�n� geni�letir
4-Motivasyon (g�d�leme) yarat�r
5-E�itimi bireyselle�tirir
6-Serbest e�itim sa�lar
7-Birinci kaynaktan bilgiyi sa�lar
8-Kopya edilebilen bir sistem olu�turur

E��T�M TEKNOLOJ�S�N�N DOLAYSIZ YARARLARI

1-��renmeyi kolayla�t�r�r
2-Aktif ��renme sa�lar
3-Somut ��renmeyi ger�ekle�tirir
4-D��ncede s�reklili�i sa�lar
5-A�amal� ��renmenin temelini kurar
6-�retimi artt�r�r
7-De�i�ik s�n�f ve d�zeylerden �zel hedefleri ger�ekle�tirir (Bilgi - Beceri - Tutum)

��RET�M TEKNOLOJ�S�

��retim teknolojisi; ara� kullan�ls�n ya da kullan�lmas�n, bireylerin davran��lar�nda ve
��renme ��kt�s�nda meydana gelecek de�i�ikli�i sa�lamak i�in ��renme ortam�nda yap�lan d�zenlemelerdir. Ayn� zamanda ��retim teknolojisi belirli disiplinlerin kendine �zg� y�nlerini dikkate alarak geli�tirilen

KOLAY VE �Y� ��RENME TEKN�KLER�

9/7/2010

KOLAY VE IYI �GRENME TEKNIKLERI
AYRICA: �OK HIZLI OKUMA, YABANCI DIL �GRENMENIN, EN PRATIK VE HIZLI TEKNIKLERI
Kitabin Yazari: Reha Oguz T�RKKAN
Kitabi �zetleyen: Fevzi K�ksal

KITAP HAKKINDA YORUM
*Kitabin eksik kalan tarafi: Kitap, kolay �grenme, �ok hizli okuma ve yabanci dil �grenmenin pratik yollari teorik olarak anlatilmis olmasina ragmen, bunu pratige d�kme y�n�nden biraz zayif kaliyor. Ayrica bazi fazla ayrintilar mevcuttur.
*Kitabin yazilistaki g�zel yani ayrinti kisimlarinin bazi kisimlari kitabin sonuna konulmus ve yazar bu sekilde konulari �nem sirasina g�re yerlestirmis.

KITABIN I�ERIGI:
Kitap 3 b�l�mden olusmaktadir.
1-Kolay �grenme (�abuk kavrama, saglam anlama, iyi hatirlama konulariyla birlikte)
2-Yabanci dil �grenimi (yabanci dil �grenmenin en kisa yollari, en son teknikler)
3-�ok hizli okuma (G�z gezdirme, atlamali, �apraz,�ok hizli okuma.

KOLAY �GRENME TEKNIKLERI
I.B�L�M
*Hem "kolay" �grenebilir, hem de "yine, yine, yine �alisirsaniz", muazzam basarilar elde edersiniz. Hatta geceleri ikiye, bire indirebilir arta kalan zamanlarda baska konulari ele alma firsati bulursunuz.
*"Alin teriyle kazanma" ilkesine �nem verenler, "kolay" denen her seye s�pheyle bakarlar.
*"Zorlanarak �grenilen bir sey daha �ok akilda kalir" bu, pek az durumlarda, ge�erli olabilir ama, eski bir metoddur. Ezber �agindan kalmadir. Ama agir bir y�k� ikina ikina kaldirmak yerine kaldira� kullanip kaldirivermek daha iyi degil mi?
*"Kolay ve iyi anlama" seklinde birlestirecegimiz hedefin, "�st�nk�r�l�kle" ve "y�zeysellikle" ilgisi yoktur.
*"Bilgi �agi" ve "Bilgi Toplumu" sloganlari, bazi egitimcilere egitimin amacinin bilgi vermek, bilgi aktarmak ve beynini bilgi deposu seklinde geliyor. Bilgi bir ara�tir. Su halde m�him olan bilgiyi kullanmayi �grenmek ve �gretmektir.
*Egitim psikolojisinde, akla hitab eden �grenime "Entellekt�el/Cognitive", hislere y�nelene ise "Affective" deniyor. Bu iki y�n� bir arada kucaklayan egitim en etkili olandir.
*Bati k�lt�r�, bilgiyi bir par�adan baslayarak, t�me dogru verir, Dogu K�lt�r� ise t�mden baslayip, par�alara inerek verir.
*Egitimde ilk uyarilacak psikolojik hal merak ondan sonra, gayret, biraz kaygi ve dikkat.
*Egitim ama�lari, ders konulari degisebilir ama �gretmenin rol� hep �� esas olarak kalacaktir.
1-�grenilecek konuyu sunmak,
2-�grencinin konuya ilgisini �ekmek, merakini uyandirmak, sevdirmek,
3-Takviye etmek
*�grencinin �lk�s� su olmali: Ge�misimiz ona anlamli g�z�ks�n, bu g�ne g�ven duysun ve gelecege d�n�k �mit ve �lk�s�n�n birg�n gelip ger�eklesecegine inanabilsin.
*Ilk duvarsiz okul uygulamasini Sokrates yapti. Burada asil devrimci olan husus, dersini veris tarziydi: Tek basina konusmaz, sual sorardi. K��k k��k sorular �grencinin bilgisizligini ortaya �ikarmak i�in degil, �grencinin zihnini gidiklamak i�indir.
*Bazi y�ntemleri: SP�
1-bir konu binlerce ufak dilimlere b�l�nmeli, �yle ki tek bir dilimin anlasilmasi kolay olsun.
2-Bu adimlar �grenciye eski siralarina g�re verilmemeli.
3-Her adimdan sonra �grenci verdigi cevabin dogru olup olmadigini hemen aninda �grenmeli.
*Yazar daha sonra SP�"y� bilgisayar, kapali devre televizyonu ve video ile destekliyor.
*Bilgisayar m�his hizli, yanlissiz ve budaladir. Insan beyni ise bir �ok hallerde, fevkalade yavas, yanlis dolu ve zekidir. Bu iki farkli beyin evlenirse akil almaz bir g�� dogar.
*Kimine g�re bilgisayar egitim esitsizligi doguracaktir.
*Bilgisayari iyi kullanan egitim yerlerinde normal egitim s�resinden �� ay tasarruf ediliyor.
Bilgisayar ile egitimde �gretmenin fonksiyonu yol g�stericiliktir.
Egitimde bilgisayarin yeri muhakkak olmali. Fakat ifrattan (asiri lakaytliktan) tefrite (sorgulamasiz sarilisa) gitmemeliyiz. Bilgisayarin da kendine g�re sorunlari vardir. Bu Amerika"daki okullarda kendini g�stermistir. Biz kullanirken ancak bu eksiklikleri ve zararlarini g�z �n�nde bulundurarak kullanmaliyiz.
Arastirma g�revlileri Derin Orhon"la Erdem G�rg�n, "2000"li yillarda T�rk �niversitesi Sorunlari ve Gelecegi" adli bildirilerinde, �niversitelerin bir �lkenin aynasi oldugunu belirttikten sonra "Aynadaki g�r�nt� giderek bozulmaktadir" tesbitini yapmistir.
*I.Q. testleri Bati"da uzun yillar kullanildi fakat su anda az da olsa eksikliginin oldugunu farkettiler. Ayni zeka

E��T�M - �IIR INCELEMESI

9/7/2010

��r �ncelemes�

M�LL� E��T�M �URALARININ TAR�H�ES� VE E��T�M POL�T�KALARINA ETK�LER�

9/7/2010

M�LLÎ E��T�M �URALARININ TAR�H�ES� VE E��T�M POL�T�KALARINA ETK�LER�

��NDEK�LER
�NS�Z............................................................................................................................2
3
��NDEK�LER................................................................................................................. 3
KISALTMALAR.............................................................................................................. 7
G�R�� ............................................................................................................................... 8
B�R�NC� B�L�M
M�LLÎ E��T�M �URALARININ TAR�H�ES�
A) M�LL� E��T�M �URALARININ TAR�H�ES� ....................................................... 11
B) �URALARI HAZIRLAYAN ETKENLER............................................................... 14
C) TEK PART�L� D�NEMDE �URALAR................................................................... 21
Birinci Milli E�itim �uras� (1939) ........................................................................... 21
a-Ama� .....................................................................................................................21
b-G�ndem................................................................................................................. 22
c-Al�nan Kararlar .................................................................................................... 22
d-Sonu�-Uygulama .................................................................................................. 23
�kinci Milli E�itim �uras� (1943)............................................................................. 23
a-Ama� ..................................................................................................................... 23
b-G�ndem................................................................................................................. 24
c-Al�nan Kararlar ..................................................................................................... 24
d-Sonu�-Uygulama .................................................................................................. 25
�) �OK PART�L� D�NEME GE�� S�REC�NDE �URALAR................................. 26
��nc� Milli E�itim �uras� (1946).......................................................................... 26
a-Ama� ..................................................................................................................... 26
b-G�ndem................................................................................................................. 26
c-Al�nan Kararlar ..................................................................................................... 26
d-Sonu�-Uygulama .................................................................................................. 27
D�rd�nc� Milli E�itim �uras� (1949)....................................................................... 28
a-Ama� ..................................................................................................................... 28
b-G�ndem................................................................................................................. 29
c-Al�nan Kararlar ..................................................................................................... 29
d-Sonu�-Uygulama .................................................................................................. 30
D) �OK PART�L� D�NEMDE �URALAR................................................................. 31
Be�inci Milli E�itim �uras� (1953)........................................................................... 31
a-Ama� ..................................................................................................................... 31
b-G�ndem................................................................................................................. 32
c-Al�nan Kararlar .............................................................

JOHN DEWE VE EG�T�M S�STEM�M�Z�N M�MARLAR�

9/7/2010

JOHN DEWEY ve E��T�M S�STEM�M�Z�N M�MARLARI

ANAL�T�K D��NCE

9/7/2010

ANAL�T�K D��NCE

Hadamard, yarat�c� s�reci a��klarken d�rt a�amadan bahseder. Problemi tan�maya ve ��renmeye ba�layan bir "haz�rl�k safhas�ndan" s�z eder. Ki�i ��zmek durumunda oldu�u problemi, �e�itli ��z�m yollar�n� inceler. �kinci a�ama "Kulu�ka d�nemi" olarak tan�mlan�r. Bilin�li bir kontrol yoktur. Yeni ��z�m yollar�, problemin unsurlar� aras�nda yeni sentezlemelere gidilir. ��nc� a�ama "Ayd�nlanma" d�nemidir. Sonuca g�t�recek ��z�m ki�inin zihninde aniden belirlenir. Eldeki bilgiler aras�nda �e�itli sentezlemeler yapan ki�inin birdenbire ��z�m� buldu�u g�zlenir.
Son a�ama "sonu�lar�n do�rulanmas�" a�amas�d�r. Bilin�li ve ak�lc� bir d�nemdir. Bir �nceki d�nemdeki ��z�mlerin aksakl�klar� giderilir. Do�ruluklar� tekrar g�zden ge�irilir.
��z�me ve problem ��zmeye y�nelik bireyler ile di�erlerini ay�ran �zellik analitik d��nmeye sahip olmas�d�r. ��z�me y�nelik d��nmeye sahip bireyler, hayal g��lerini de zenginle�tirmesi ile ayn� konuda pek �ok ��z�m �retmeyi hedeflerler, tek ve en do�ru yan�ta g�t�ren cevab�n aray�� i�indedirler.
Bir sat�� eleman�ndan bir mimar�n sanat�na kadar uzanan geni� bir alanda ortaya ��kan analitik d��nme bu a��dan de�erlendirilir.
�ocu�unuzu yeti�tirirken "farkl� konulara" ilgi duymas�n� sa�laman�z gerekir. Her �ey hakk�nda derinlemesine bilgi sahibi olmaya olanak olmasa bile �ocuklar�m�z bilgiye ula�abilme yollar�n� ��renmelidirler. ��retmen teorik bilgiyi g�ncelle�tirebilmeli ve pratikle birle�tirebilmelidir. Okulun t�m bu becerileri desteklemesi ve ��renmeyi ��retmesi konusunda takip�i olman�z g�revlerinden biri olabilir.

E�er �ocu�unuzun kitaplara olan ilgisini, okumaya ��renmeye olan merak�n� geli�tirebiliyorsan�z �nemli bir yol kat etmi�siniz demektir. E�itimin alt�n kurallar�ndan birisi de �ocu�unuzun bir �eyi yapmas�n� sa�lamak i�in kendinizin model olmas�d�r. Ne yap�laca��n� s�ylemek de�il, g�rmesini sa�lamak gerekir. B�ylece analitik d��nebilen bireyler yeti�mesi i�in uygun zemin olu�turulabilir.

ALTERNAT�F DERS MATERYAL� GEL��T�RME �RNEKLER�

9/7/2010

BAS�T MAK�NELER HAKKINDA DERS PLANI

��RET�MDE PLANLAMA VE DE�ERLEN

9/7/2010

��RET�MDE PLANLAMA VE DE�ERLEN

ANKARA UN�VERS�TY

9/7/2010

ankara university is a comprehensive public university located in the capital of the nation. being the first higher education institute of the republic, it has established a reputable image both within the country and in the international arena, with its vast experience for 50 years, its highly qualified academic staff and students, and its well established teaching, learning and research facilities.

during the past fifty years, ankara university has achieved great progress in the field of education-training and research. whilst increasing its physical capacity, the university managed to improve its academic quality as well. at present the university offers top quality education and training in nearly 40 vocational, 114 undergraduate and 110 graduate programs, including basic and applied sciences such as; agriculture, dentistry, medicine, pharmacy, science, veterinary medicine and social sciences including communications, divinity, education, law, letters and political science...

DE��M Y�NET�M� VE B�R KAMUSAL MODEL DENEMES�

9/7/2010

DE��M Y�NET�M� VE B�R KAMUSAL MODEL DENEMES�

��NDEK�LER.......................................................................................................I
TABLOLAR.........................................................................................................IV
�EK�LLER............................................................................................................V
1. G�R��..................................................................................................................1
2.Y�NET�M VE ORGAN�ZASYONUN DO�ASI............................................5
2. 1. Y�NET�M�N TANIMI VE YA�AM SEYR�...........................................5
2. 2. ORGAN�ZASYONUN TANIMI VE YA�AM SEYR�..........................15
3. DE��M..........................................................................................................20
3. 1. KAVRAMIN TANIMLANMASI............................................................20
3. 2. DE��M�N FELSEF� BOYUTU...........................................................22
3. 2. 1. Herakleitos"un Yakla��m�.................................................................22
3. 2. 2. Parmenides"in Yakla��m�..................................................................24
3. 2. 3. Demokritos"un Yakla��m�.................................................................25
3. 2. 4. Sokrates"in Yakla��m�.......................................................................25
3. 2. 5. Platon"un Yakla��m� .........................................................................25
3. 2. 6. Aristo"nun Yakla��m�........................................................................26
3. 2. 7. �bni Haldun"un Yakla��m�................................................................28
3. 2. 8. Kavramlar�n Soyutla�mas�...............................................................28
3. 3. DE��MLE �LG�L� KAVRAMLAR....................................................29
3. 4. DE��MLE �LG�L� TEOR�LER VE MODELLER...........................35
3. 4. 1. Genel Tan�mlama..............................................................................35
3. 4. 2. Teoriler ve Modeller.........................................................................39
3. 4. 2. 1. Genel S�re� Teorileri................................................................39
3. 4. 2. 1. 1. Ya�am Seyri Teorisi..........................................................42
3. 4. 2. 1. 2. Erekbilimsel(Teleolojik) Teori.........................................43
3. 4. 2. 1. 3. Diyalektik Teori.................................................................44
3. 4. 2. 1. 4. Evrim Teorisi.....................................................................46
3. 4. 3. De�i�im S�re� Teorilerinin De�erlendirilmesi...............................47
3. 5. DE��M D�NAM�KLER�NE GENEL YAKLA�IM
MODEL�......................................................................................................50
II
3. 5. 1. De�i�im Dinamiklerinin Do�as� ve Temel Anahtar Kavramlar�....51
3. 5. 1. 1. Direkt De�i�im, Direkt Olmayan De�i�im
ve B�t�nsel De�i�im....................................................................53
3. 5. 1. 2. De�i�imin Karakterleri(Genleri)...............................................59
3. 5. 1. 3. Bir De�i�im Oryantasyonun Geli�imi.......................................60
3. 5. 2. Modelin Unsurlar� ............................................................................65
3. 5. 2. 1. De�i�im Ajan� ve De�i�im Tasar�m�na(Dizayn�na)
Yakla��m......................................................................................65
3. 5. 2. 2. Se�eneklerin Tasar�m�...............................................................71
3. 5. 2. 2. 1. De�i�im Patikas�.................................................................71
3. 5. 2. 2. 2. De�i�imin Ba�lang�� Noktas�.............................................72
3. 5. 2. 2. 3. De�i�im Tekni�i(Stili)...................................................

EZBERS�Z E��T�M

9/7/2010

EZBERS�Z E��T�M

A.SORUNLARA GELENEKSEL YAKLA�IM B��M�M�Z� TERKETMEL�Y�Z!
Hem tan� hem ��z�m yetersizli�i!
E�er �o�u sorunlar�m�z ��z�lemiyorsa, bunun �e�itli nedenleri olabilir. Ama bunlardan birisinin, sorunlara yakla��m bi�imimizdeki yetersizlik oldu�u da bilinmelidir. Bu yetersizlik, sorunlar�n hem tan�lama (te�his) hem de giderilme a�amalar� i�in ge�erlidir.
Tan�lama evresindeki en �nemli yetmezlik, problemin ortaya ��k�� neden(ler)i yani kaynaklar� ile, sorunun yaratt�� s�k�nt�(lar)� (g�r�nt�ler) birbirine kar��t�rmakt�r.
Sorunun giderilmesi evresindeki yetersizlik ise, bir �nceki yetersizlikle do�rudan ba�lant�l�d�r. Sorun, s�k�nt� yaratan durum olarak alg�land��na g�re ��z�m de s�k�nt�lar�n giderilmesidir. Sorun, semptom(g�r�nt�) olarak alg�land��na g�re, g�r�nt�n�n ortadan kald�r�lmas�n�n ama� olarak ele al�nmas�n� do�al kar��lamak gerekir.
Ancak, bunun daima tatminkar sonu� vermeyen bir yakla��m oldu�u, geni� alanda s�k�nt�lar yaratan sorunlar halinde semptomlar�n ortadan kald�r�lmas�n�n bile imkans�z oldu�u kolayca g�r�lebilir. Sorundan etkilenenler bu tatminsizlik dolay�s�yla sorunun ��z�m� konusunda aray��lara girmekte, ve b�ylece ortaya �e�itli yakla��mlar at�lmaktad�r.
Bir sorunun "g�r�nt�" m� yoksa "kaynak" m� oldu�u konusunda en pratik �l��t, giderildikten sonra, yol a�t�� e�itli s�k�nt�lar�n tekrarlay�p tekrarlamad��d�r. Kaynak Sorunlar giderildikten sonra, yol a�t�� s�k�nt�lar tekrar ortaya ��kmazlar. G�r�nt� Sorunlar -ki asl�nda s�k�nt�lard�r- ise tekrarlar ve de daha a��r olarak tekrarlarlar.
Sanal ��z�m: "tersleme"!
��te bu "sorun giderme" yakla��mlar�n�n ba�l�cas�, sorunun yaratt�� s�k�nt�lar�n "terslenmesi" (negation) dir. �rne�in e�itim alan�ndaki, "�niversite giri�indeki y��lmalar", "e�itimin i�e yarar beceriler kazand�ramamas�" ya da "okulla�ma oran�n�n d��kl��" gibi s�k�nt�lara kar��, "�niversite giri�indeki y��lmalar giderilmelidir", "e�itim, i�e yarar beceriler kazand�rmal�d�r" ya da "okulla�ma oran� y�kseltilmelidir" gibisinden ��z�mler(!), s�k �nerilen ��z�mlerdir.
Bu yakla��m�n do�rudan sonu�lar�ndan birisi, toplumun, sorunlar�n ��z�lebilece�i, daha iyi bir gelecek tasar�mlan�p bu yoldaki engellerin (sorunlar) kald�r�labilece�ine ili�kin inan�lar�n�n giderek zay�flamas�d�r. Sorunlar ��z�lemeyece�ine g�re, "sorunlarla birlikte ya�ama", "kurtar�c�lar arama", "yasa ve/ya ahlak d�� yollardan sorunlar�n �evresinden dola�ma" gibi motiflerden olu�an yeni bir ya�am bi�imi ortaya ��kmaktad�r.
��te, �o�u sorunumuzun ��z�lemeyi�inin alt�nda yatan ger�ek, sorunun ger�ek kaynaklar�na e�ilmeyi imkans�z k�lan bu "yanl�� yere bak��" olgusudur.Y�llard�r e�itimin sorunlar� olarak konu�ulan "g�r�nt�ler", kaynak sorunlar nelerdir? sorusunun sorulabilmesini engellemi�tir.
"E�itimin sorunlar�" ile "e�itim sekt�r�nde �al��anlar�n sorunlar�" aras�nda ku�kusuz baz� ili�kiler vard�r. Ama, bunlar�n aras�ndaki derin fark art�k farkedilebilmeli, "e�itim sorunlar�"n�n kaynaklar�na y�nelik "soyut" bak��lar �retebilmeliydi. E�itim felsefecilerimizin yetersizli�i -e�er varsa- bir kere daha ac� bi�imde g�r�lmektedir.
Bu yakla��m� de�i�tirebilmeliyiz!
Sorunlar�n g�r�nt�leri ile kaynaklar�n� kolayca ay�rdedebilmek i�in, bir "moda" kadar h�zl� yay�labilen bir ak�ma gerek vard�r. Herkes, her konuda "bu sorunun kaynaklar� nelerdir?" sorusunu sorabilmeli, hayaletlerle -di�er dillerde g�r�nt� sorunlara phantomproblem denilmektedir- u�ra�may� bir yana b�rak�p, hangi d�zeydeki kaynak sorunlar� nas�l giderebilece�ine, hatta istedi�i bir gelece�i tasar�mlamak yolundaki sorunlar� nas�l ��zece�ini tart��maya ba�lamal�d�r.
B.NE HEDEFLEND�, NE OLDU?
Bug�n y�r�rl�kte bulunan ve k�smen bilin�li tasar�ma, b�y�k �l��de de zaman i�inde kendili�inden olu�uma dayanan "e�itim sistemi"nin acaba hedefleri nelerdi? �imdi nelerdir? Bunlara ne �l��de eri�ilmi�tir? Eri�ilmi�se nas�l, eri�ilmemi�se neden?
�� "tasar�m amac�": Cumhuriyet, e�itim birli�i ve �zg�r birey!
Par�alanm�� bir imparatorlu�un enkaz� �zerinde, bin t�rl� yokluk ve uzla�ma

OKUL DENE��M� OKUL G�ZLEM�

9/7/2010

PROJE

" Gazi Ma�usa Ticaret Lisesi"ne yap�lan g�zlem"

TESL�M ALAN : K�r�at K�SEO�LU
TESL�M EDEN : Evrim NES�P
��RENC� NO. : 015143

�ubat 2002

SINIFTA ZAMAN Y�NET�M�

Genellikle ��renciler derse �al��mak i�in yeterli zaman� bulamamaktan, ��retmenler ise e�itim program�n� yeti�tirmek i�in yeterli zamanlar� olmad��ndan s�z ederler.

��retmenler s�n�flar�n� y�neterek e�itim program�n� yeti�tirmekten, ��rencilerinin bilgi ve becerilerini geli�tirip ba�ar�lar�n� artt�rmaktan sorumlu ki�iler olarak asl�nda zamana kar�� yar��rlar. Bu nedenle s�n�f� etkili y�netmek i�in gerekli olan unsurlardan birisi de sahip oldu�umuz ��retim s�resini israf etmeden zaman� iyi y�netmektir. Okullarda e�itim program�n� y�r�tmek i�in verilen s�re s�n�rl�d�r, ve aniden ortaya ��kan beklenmedik bir durum varolan s�renin daha da k�salmas�na yol a�ar.

Bunlar�n d��nda s�n�fta ��retim s�rerken de ��retmenler �ok de�erli ve s�n�rl� olan ders saatinden zaman ay�rmalara yol a�an, �al��mayan bir ara�, birbirleriyle konu�an ya da ba�ka bir i�le u�ra�an bir ka� ��renci, kitab�n� unutmu� ya da kalemini kaybetmi� aranan bir ��renci gibi bir �ok durumla kar��la�abilirler.

Bir ��retmenin bu gibi sorunlarla zaman kaybetmeden ba�a ��kabilmesi ve zaman� daha etkili kullanabilmesi i�in yapmas� gerekenlere ili�kin a��klama, �rnek ve �nerilere yer verilebilir.

Zaman Y�netiminin �nemi
��retmenin zaman� dikkatlice kullanmas� hem ��rencilerin ba�ar�s�n� hem de disiplin problemlerini ortadan kald�rmak a��s�ndan olduk�a �nemlidir. ��renciler ��renme f�rsat� bulduklar�nda do�al olarak ba�ar�lar� artar. Ba�ar�l� olan ��rencilerin ise motivasyonlar� artar. Zaman� etkili kullanmak sadece ��renci i�in de�il, ��retmen a��s�ndan da fayda sa�lar. Zaman�n etkili kullan�m� ��retmeni da��n�kl�ktan kurtar�r, zihinsel ve fiziksel yorgunlu�u azalt�r.

Etkili Zaman Y�netimine Nereden Ba�lamal�y�z?
Etkili zaman y�ntemi i�in kabul etmemiz gereken baz� ger�ekler vard�r. Bunlard

E��T�M - ARA�TIRMA Y�NTEMLER�

9/7/2010

ara�t�rma y�ntemleri

E��T�M - E�ITIMDE G�RSEL VE I�ITSEL ARA�LAR

9/7/2010

e��t�mde g�rsel ve ��tsel ara�lar

E��T�C� KOL �ALI�MALARI Y�NETMEL��

9/7/2010

E��T�C� KOL �ALI�MALARI Y�NETMEL��

Kapsam : Sosyal, k�lt�rel, sportif vb. e�itici �al��malarla t�ren ve toplant�lar� d�zenlenip y�r�t�lmesini sa�lar.

Kavramlar :
E�itici Kol Rehber ��retmeni : Kol faaliyetlerini y�r�ten ��retmen.
E�itici Kol : Ders d�� faaliyet olarak nitelendirilen ve ortak e�ilimi bulunan ��rencilerin olu�turdu�u, rehber ��retmenin y�netimi alt�nda y�r�t�len, ��renciler taraf�ndan hayata ge�irilen faaliyetler.
E�itici Kol Genel Kurulu : Her s�n�ftan ayn� kolu se�en ��rencilerin olu�turdu�u kurul.
Rehber ��retmenler Kurulu : E�itici kollara rehberlik yapmak �zere se�ilen ��retmenlerin olu�turdu�u kurul.
E�itici Kol Ba�kanlar� Kurulu : E�itici kol ba�kanlar�ndan olu�an kurul.
Denetleme Kurulu : B�t�n e�itici kol y�netim kurulu �yelerinin aralar�nda se�tikleri 2 as�l, 2 yedek �yeden se�tikleri kurul anla��lmal�d�r.

E��T�C� KOL FAAL�YETLER�N�N A�AMALARI
1. ��retim y�l� ba��nda yap�lacak ��retmenler kurulunda olu�turulacak kollar tespit edilece�i i�in rehber ��retmen sene ba�� retmenler kurulundan en az d�rt ay �nce yeni ��retim y�l�nda hangi kol faaliyetlerinin se�ilmesinin uygun olaca�� ok iyi ara�t�rmal� ve sene ba�� retmenler kuruluna bir raporla gelmelidir.
Bu raporda; ��renci e�ilimlerinin neler oldu�u, hangi e�itici kolda hangi kol g�revlisi ��retmenin g�revlendirilmesinin uygun olaca��, okulun maddi durumu ve fiziki alt yap�s�n� hangi kollar� uygulamaya yetece�i, okul m�d�r� ve rehberlik i�lerinden sorumlu m�d�r yard�mc�s�n�n g�r��lerinin ne oldu�u, ��rencilerin talep etti�i ancak e�itici kol faaliyetleri i�erisinde bulunmayan sosyal, k�lt�rel veya bilimsel etkinliklerin tespit edilerek eyitici kol faaliyetlerine entegre edilmesi gibi meseleler ayr�nt�l� bir �ekilde yer almal�d�r. Bu rapor ��nda ��retmenler kurulunda e�itici kol se�imi ve d��n�l�yorsa ilave faaliyet alanlar� belirlenir.

2. E�itici kol rehber ��retmenleri de yine sene ba�� retmenler kurulunda yukar�da bahsedilen rapor ��nda belirlenir. E�er

B�R D�NEM�N AYNASI - K�Y ENST�T�LER�

9/7/2010

B�R D�NEM�N AYNASI - K�Y ENST�T�LER�

E�itim ve ��retimin yayg�nla�t�r�lmas�, okulsuz k�y, ��retmensiz okul b�rakmama hedefine, yeni bir asra girmeye haz�rlan�lan g�n�m�zde bile, ula��labilmi� de�ildir. �ok say�da okulsuz k�y�m�z mevcut oldu�u gibi, ��retmeni olmayan, tek derslikli ve birle�tirilmi� s�n�flarda e�itim veren okullar�m�z�n say�s� da az de�ildir.
Harf ink�lab�yla birlikte okuma-yazma oran�n�n s�f�ra d��mesine paralel olarak ��retmen ve okul ihtiyac� had safhaya ula�m��t�r. 1930lu y�llarda �ehir ve kasabalarda a��lan okullara ��retmen bulamama, �e�itli sebeplerle meslekten ayr�lanlar�n yerinin doldurulamamas� gibi problemler halledilemedi�i gibi k�ylere okul da g�t�r�lememi�tir.
CHPnin ola�an kongrelerinde e�itimin yayg�nla�t�r�lmas� talepleri dile geti-rilmi�, bu konuda nelerin yap�labilece�i konusunda baz� g�r��ler ileri s�r�lm��t�r. Hasan Ali Y�celin E�itim Bakan� (1938) olmas�ndan sonra K�y Enstit�leri projesi hayata ge�irilmi�tir ve bu proje ile �ok b�y�k hedefler tespit edilmi�tir, �ok b�y�k iddialarla yola ��k�lm��t�r.
Hasan Ali Y�celin Bakanl�� boyunca uygulanan K�y Enstit�leri ile ilgili tart��malar, kapanmalar�n�n �zerinden uzun y�llar ge�mesine ra�men hala devam etmektedir. Biz bu �al��mam�zda bir d�nemin aynas� niteli�indeki bu e�itim kurumlar�n�n i�leyi�i ve fonksiyonlar� �zerinde duraca��z.
Kurulu� Ama�lar�
Cumhuriyetin kurulu�undan g�n�m�ze kadar k�ylerde e�itim ve ��retim yayg�nla�t�r�lamad�. Okulsuz ve ��retmensiz k�y�n b�rak�lmamas� hedefine hen�z ula��lamad�. �zellikle son y�llarda okul �a��na gelmi� ancak e�itim imkan�ndan mahrum kalan �ocuklar�n say�s� h�zla artmaktad�r. Temel e�itimin sekiz y�lla ��kar�lmas� genel olmakla birlikte, be� y�ll�k e�itimden mahrum kalanlara bunu uygulamak adeta imkans�zd�r.
�zellikle 1930lu y�llarda okulsuz-��retmensiz k�ylerin �zerinde durularak hal �areleri aranm��t�r. Maa�lar�n yetersizli�i, ve d�zenli alamay��lar� bir�ok ��retmenin meslekten ayr�lmas�na sebep olmu� ve bunlar�n yerine yeterli say�da ��retmen atanamam��t�r.1928-33 y�llar� aras�nda �e�itli sebeplerden dolay� mesleklerinden ayr�lanlar�n say�s� 4565i (Sakao�lu, 1991,s. 90) bulmu� ancak, yeni atamalar bu say�ya ula�mam��t�r. K�ye zorla ��retmen yollanm�� ancak, bu uygulamadan da netice al�namam��t�r.
Devletin, e�itime ay�rd�� b�t�enin yeterli olmamas�ndan dolay� k�ye y�nelik projelerde devlete en asgari y�k�n y�klenmesi prensibi esas al�narak yola koyulmu�tur. 1935 n�fus say�m� sonras�nda 31 bin k�y�n okulsuz oldu�u g�r�lm�� ve bu durumu ortadan kald�rmak i�in sebep ve hal �areleri ortaya at�lm��t�r. �ayet bu duruma �are bulunamazsa s�z konusu durumun y�zy�l daha devam edece�i belirtilmi�tir.
K�ye g�nderilen �ehirli ��retmenler uyum sa�layamad��ndan, k�y k�kenli ��retmenlerin yeti�tirilmesini esas alan ve 17 Nisan 1940 y�l�nda y�r�rl��e konan K�y Enstit�leri Yasas�n�n ihtiva etti�i g�r�� ve tespitler �unlard�r:
1-) K�ye uyum sa�lama problemine kar��l�k k�y�n �artlar�na uygun ��retmenlerin yeti�mesine imkan sa�layacak ortam ve program gerekmektedir. Hem ��retmenin k�yden uzakla�mas� engellenmeli, hem de yeterli bilgi ile donat�larak ba�ar�l� ve iyi bir pratik tecr�beye sahip �ift�i olarak yeti�mesi sa�lanmal�d�r.
2-) Erkek ��retmenler k�y hayat� i�in laz�m olan demircilik, yap�c�l�k, d�lgerlik, kooperatif�ilik dallar�nda; bayan ��retmenler de �ocuk bak�m�, diki�, ev idaresi, tar�m i�leri, hasta bak�m� gibi alanlarda ��retici olacaklard�.
3-) ��retmen olamayanlar ise edindikleri bilgilerle k�ylerine d�necekler ve di�er i�lerde �al��acaklar.
4-) Bu okullar k�y�n ihtiya� duydu�u �retimi ger�ekle�tirirken, ��rencilerin ihtiya�lar�n� kar��lamak amac�yla �retim yapan, arazisi olan ve devlete fazla y�k olan okullar olmayacaklard� (Sakao�lu, 1991, s. 91).
Nitekim d�nemin ilk��retim genel m�d�r� olan �. Hakk� Tongu�, te�kilat�na g�nderdi�i genelgede k�ylerin k�lt�rel ve genel hayatlar�nda ilerlemenin sa�la-nabilmesinin klasik ��retmen anlay��yla m�mk�n olmad��n�, k�y hayat�n�n bir b�t�n ola

H�ZMET �� E��T�M

9/7/2010

Hizmet ��i E�itim Kavram� ve Uygulamada Kar��la��lan Sorunlar

G�R��
Bilim ve teknolojideki geli�meler, her meslekte yeni bilgi ve teknolojileri ��renmeyi ve �al��anlar�n bu konularda yeti�tirilmesini zorunlu k�lmaktad�r. Bilgi toplumunda �rg�tler art�k �al��anlar�nda �ok y�nl� beceri sahibi, karma��k �rg�t i�i ve d�� ili�kileri kavrayabilen yeterlilikler ve etkili tak�m �al��mas�na uyma yetene�i aramaktad�r.
G�n�m�zde yeni teknolojilerin kullan�lmas� ve yay�lmas�nda, insan kaynaklar�n�n �ok �nemli bir rol� oldu�u kabul edilmektedir (1).
T�rkiye"yi �ok yak�ndan ilgilendiren Avrupa Birli�inin �zg�rl�k, istikrar, �zelle�tirme ve yoksullara yard�m ilkeleri canl� pazar ekonomisini geli�tirmek i�in yeterli de�ildir. Global ekonomi i�inde tecr�beli �artlara uyarlanabilen �ok y�nl� i� g�c�ne ihtiya� vard�r(2).
Bu makalede, hizmet i�i e�itim kavram�n�n genel hatlar� ve ya�anan sorunlar ortaya konulmak ama�lanmaktad�r.
I.Hizmet ��i E�itimin Tan�m ve T�rleri
Hizmeti�i e�itim (In-Service Training) kavram�n�n �ok de�i�ik tan�mlar� yap�lmaktad�r. Farkl� tan�mlar�n olmas� konunun �ok boyutlu olmas�ndan kaynaklanmaktad�r.
Hizmet i�i e�itim; �zel ve t�zel ki�ilere ait i� yerlerinde, belirli bir maa� veya �cret kar��l��nda i�e al�nm�� ve �al��makta olan bireylere g�revleri ile ilgili gerekli bilgi, beceri ve tutumlar� kazanmalar�n� sa�lamak �zere yap�lan e�itimdir(3).
Hizmet i�i e�itim; istihdam edilmi� i� g�c�n�n mesle�e uyum, meslekte ilerleme ve geli�me ihtiya�lar�n� kar��layan her t�rl� e�itim-��retim faaliyetidir.
Hizmet i�i e�itim; �retim ve hizmette etkilili�in, verimin, kalitenin y�kseltilmesi, �r�n�n �retimi ve t�ketimi s�recinde meydana gelebilecek hatalar�n ve kazalar�n azalt�lmas�, maliyetlerin d��r�lmesi, sat�� ve hizmet sunumunda nitel ve nicel y�nden geli�menin sa�lanmas�, karlar�n y�kseltilmesi, vergi gelirlerinin ve tasarruflar�n�n art�r�lmas� amac�yla i� g�c�ne verilen temel meslek ve beceri e�itimi yan�nda i� g�rene �al��ma hayat� s�resince de bilgi, beceri ve davran�� ve verim d�zeyini y�kseltici planl� e�itim etkinlikleridir.
Teknolojinin h�zla geli�ti�i sosyal ve ekonomik alanlarda yeniliklerin ve dolay�s�yla bilginin artt��, kurumlarda personel y�netimi kavram�n�n yerini insan kaynaklar� y�netimine b�rakmaya ba�lad��, toplam kalite y�netimi uygulamalar�n�n h�z kazand�� bu d�nemde, personelde aranan yeterliliklerde de�i�mektedir. B�yle bir ortamda kurumlarda �al��an personele gerekli yeterlilikleri kazand�rmak i�in yap�lan hizmet i�i e�itimin �nemi her ge�en g�n biraz daha artmaktad�r (4).
Hizmeti�i e�itim faaliyetlerini d�rt ba�l�k alt�nda toplayabiliriz;
1.��e yeni ba�layacak olanlara y�nelik e�itim;
Hizmet �ncesi e�itim Pre-service training)
��i tan�tma ve uyum e�itimi (Job Definition andAdaptationTraining)
�� ba��nda yeti�tirme (On the Job Training)
2. Meslek kazand�rma e�itimi;
Meslek becerileri kazand�rma (Acquiring Vocational Skills)
Temel meslek e�itimi (Basic VocationalTraining)
3. Meslekli olarak �al��makta olanlara y�nelik e�itim;
Teknolojiye uyum e�itimi (AdaptationTraining to Technology)
Meslekte ilerleme ve geli�tirme e�itimi (Further and Upgrade Training in Vocational)
�leri meslek e�itimi (FurtherVocationalTraining)
4. Y�neticilerin e�itimine y�nelik faaliyetler;
Y�netim bilim ve teknolojisi e�itimi
Ar-ge, sorun ��zme vb. konularda e�itim
Teknolojiyi izleme, de�erlendirme ve uyarlama e�itimi
Toplam Kalite Y�netimi
De�i�im Y�netimi
Kriz Y�netimi
�rg�t Geli�tirme
Ama�lara G�re Y�netim
Sinerji Y�netimi
Zaman Y�netimi
Stres Y�netimi
�at��ma Y�netimi
Proje Y�netimi
II. Hizmet ��i E�itimin Ama� ve �lkeleri
Hizmet i�i e�itimde temel ama�; ��retmen ve y�neticileri de�i�en ve geli�en e�itim anlay�� konusunda bilgilendirmek ve bu s�re�te etkili ve verimli olabilmeleri i�in gerekli bilgi, beceri ve davran��lar� kazand�rmakt�r.
1.Hizmet i�i e�itimin ama�lar�n� ��yle s�ralayabiliriz;
1.��e yeni ba�layan i�g�renin kuruma uyumunu sa�lamak,
2. ��g�rene kuru

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

9/7/2010

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

Genel De�erlendirme:

��retmen olabilmek i�in gerekli bilgiler anlat�l�yor. ��retmen-��renci ili�kileri, ortaya ��kabilecek sorunlar, ��z�m y�ntemleri, sorunlar� ��kmadan �nlemek, etkin dinleme ve yararlar�, s�n�fta tart��ma, ��renci-veli, veli-��retmen ili�kileri kapsaml� olarak inceleniyor.

1- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S�

��retme evrensel bir u�ra�t�r. Herkes birbirine bir �eyler ��retir. Bu kitap, ��retmenin nas�l daha etkili yap�laca��n�, ��rencilerin bilgilendirilip, olgunla�t�r�l�rken �at��malar� azalt�p sistemin s�resinin nas�l art�r�laca��n� anlat�yor. Etnik ��retmenlik e�itimi k�saca E�E profesyoneller i�in haz�rlanm��t�r, ama ��reten herkesin etkisini artt�racak niteliktedir. ��retme-��renme s�recinin etkili olabilmesi i�in ��reten ve ��renen aras�nda �ok �zel bir ili�kinin kurulmas� gerekir. ��te bu kitapta ��retmenin s�z konusu ba�lant�lar� sa�layabilmesine yarayacak ileti�im becerilerini ele al�r. Ama�, ��rencilerin b�y�mesi ve geli�mesidir, fakat bir�ok ��retmen taraf�ndan kullan�lan ve okul idaresi taraf�ndan sal�k verilen ��retme y�ntemleri ��rencilerin ba��ml�, geli�memi� ve �ocuksu kalmalar�n� sa�lamaktan ileri gitmez. E�E" de b�t�n bunlar�n ��z�m�n� bulacaks�n�z.

2- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S� ��N ETK�L� B�R MODEL

��retmenler okuldaki v ��rencilerdeki problemlerden dolay� hayal k�r�kl��na u�rayabilir ya da problemin ��z�m�nde ba�ar�s�z g�r�lebilir. Yap�lan ara�t�rmalara g�re, onlar�n ba�ar�s�z olmad��n�, tersine �o�unun ��retmenlik hakk�nda �ok �ey bildi�i fakat bunu uygulamak i�in yeterli f�rsatlar� bulamad��n� g�stermektedir. �yi ��retmen tan�mlar� genelde �ok ki�i taraf�ndan kabul edilmi� yayg�n inan�lara dayan�r.

Misaller:

1.�yi ��retmen sakindir, tela�lanmaz, sinirlenmez, so�uk kanl�d�r.
2.�yi ��retmen �nyarg�l� ve yanl� de�ildir, ��rencilere e�it davran�r.
3.�yi ��retmen her �eyden �nce tutarl�d�r. De�i�mez, unutulmaz, hata yapmaz.
4.�yi ��retmen her sorunun cevab�n� bilir. ��te bir ��retmen kendisini bu yayg�n inan� modellerine g�re de�erlendirir ve kendisini ba�ar�s�z kabul eder. E�Ende tuzaklardan kurtulup, durum ne olursa olsun ger�ek bir ki�i olarak davranmay� ve ger�ek kendiniz olmay� g�receksiniz
5.

��retmen ve ��renci aras�ndaki ili�ki:

1.A��kl�k
2.�nemsenmek
3.Birbirine ihtiya� duymak
4.Birbirinden ayr� olmak
5.�htiya�lar�n� kar��l�kl� olarak giderebilmek �zelliklerini i�erirse, iyi bir ��retmen-��renci ili�kisi kurulmu� demektir.

KABUL ED�LEB�L�RL�K

��retmen-��renci ili�kilerinde, ��retmenlerin ��rencilerin davran��lar�n� kabul edip etmemeleri �ok �nemlidir.

Kabul �izgisi de�i�kendir ve �� sebebi vard�r bunlar;

1.��retmendeki de�i�iklikler,
2.��rencideki de�i�iklikler
3.Durum ve �evredeki de�i�iklikler, ��renci davran��lar�n kabul edilebilir ve edilemez davran��lar aras�ndaki ayr�m, ili�kilerde ortaya ��kacak meselelerin, ��retmenler taraf�ndan halledilmesine yard�mc� olacakt�r. Fakat burada ��retmen-��renci ili�kisine ortaya ��kan sorun kime ait oldu�unun ��z�lmesi gerekir. ��retmenler kendilerini do�rudan ilgilendirmeyen, ��rencinin �zel sorunlar� ile; do�rudan ilgilendiren sorunlar� ay�rt etmelidir. ��nk� ��retmen sorun kendisine �u sorular� sorabilir;
Bu davran�� benim �zerimde ger�ek m��ahhas bir etki yapm�yor mu?
Olumsuz etkilendi�im i�in mi bu davran�� kabul edemiyorum?
Yoksa yaln�zca ��rencinin de�i�ik davranmas�n� benim d��nd��m �ekilde hissetmesini istedi�im i�in mi kabul edemiyorum?
Son soruya cevap evet ise sorun ��rencinindir; e�er bir �nce ki cevap evet ise sorun ��retmenindir. ��rencilerin okuldan kaynaklanan ya da kaynaklanmayan bir�ok sorunlar� da vard�r ve bu sorunlarla ba� etmeye �al��rlar. ��nk�, ��retme-��renme yaln�z ili�kinin sorun-yok b�lgesinde etkili olabilir. ��rencinin sorunu ��retme-��renme alan� (sorun yok) ��retmenin sorunu.

3- ��RENC�LER�N SORUNLARI OLDU�UNDA ��RETMENLER NE YAPAB�L�R?

Bir�ok ��retmenin iki ortak �ikayeti vard�r; yard�mc� olmakta yetersiz kal��lar� ve yard�m i�in

�N�VERS�TEL� GEN�LERDE MESLEK� TERC�HLER VE G�R��MC�L�K E��L�MLER�

9/7/2010

�N�VERS�TEL� GEN�LERDE MESLEK� TERC�HLER VE G�R��MC�L�K E��L�MLER�

�ZET : �a�da� uygarlõ�õn geli�mesinde giri�imcilik unsuru hemen her d�nemde
�ok �nemli bir i�leve ve yere sahip olmu�tur. Adõna bilgi toplumu veya ileti�im
toplumu denilen 2000’li yõllarda ise giri�imci ve giri�imcili�in �neminin bug�ne
kadar oldu�undan �ok daha fazla artaca�õ anla�õlmaktadõr.
Geli�mi� toplumlarda y�ksek ��renim g�rm�� gen�lere “e�itilmeye hazõr hale
gelmi� ki�iler” olarak bakõlmaktadõr. Di�er toplumlara nazaran daha giri�imci
oldu�u kabul edilen T�rk insanõna da, �zellikle �niversiteye adõmõnõ atan bir
��renciye de “giri�imci adayõ” g�z� ile bakmak gerekmektedir.
Giri�imcilik ruhu genetik olarak varolabilece�i gibi aile, �evre, e�itim, gelir vs. gibi
�e�itli unsurlarõn da giri�imcilik ruhunun geli�mesinde �ok �nemli etkenler oldu�u
kabul edilmektedir. Bu �alõ�mada, Hali� �niversitesi ��rencilerinin giri�imcilik
e�ilimlerinin olu�masõnda ve mesleki tercihlerinde fiziksel, sosyal ve ekonomik
�evrenin rol� incelenmeye �alõ�õlmõ� ve bu ama�la kapsamlõ bir anket yapõlarak
de�erlendirilmi�tir.
Anahtar kelimeler : Giri�imcilik, E�itim, Meslek

1. G�R��
�a�da� uygarlõ�õn geli�mesinde giri�imcilik unsuru hemen her d�nemde �ok �nemli
bir i�leve ve yere sahip olmu�tur. Son yõllarda ise daha da �nem kazanmõ� ve
ekonomik kalkõnma, istihdam yaratma ve sosyal geli�menin temel fakt�r� olarak
de�erlendirilmeye ba�lanmõ�tõr. �nsanlõk 21. y�zyõlda yepyeni bir d�nyaya adõmõnõ
Kahraman ARSLAN 2
atacaktõr. Adõna “bilgi toplumu” veya “ileti�im toplumu” denilen bu yeni d�nyada
insano�lunun ekonomik de�erler yaratma kayna�õ ve yetene�i, fiziki g�c�nden �õkõp
tamamen beyninde toplanmõ�tõr (Erkan, 1993 : 111).
Bu yeni d�nemde bilim ve teknolojide ya�anan hõzlõ geli�meler, toplumlarõn yapõsõnõ
da hõzla de�i�tirirken, bunun bir par�asõ olarak giri�imcinin ve giri�imcili�in
ekonomik de�erini ve toplumdaki �nemini de artõrmõ�tõr. Bunun bir yansõmasõ
olarak bireye ve bireysel yetene�e dayalõ giri�imcilik �n plana �õkmõ� ve insanõn
entelekt�el �retkenlik kabiliyeti �nem kazanmõ�tõr. Bu kabiliyetin �r�nleri olan
sanat, bilim ve ekonomik uygulamalar a�õsõndan b�y�k �nem arzeden giri�imcili�in,
bilgi toplumunda altõn �a�õnõ ya�amasõ beklenmektedir.
Klasik anlamda giri�imci, daha �ok kendi i�ini kuran, �e�itli �retim fakt�rlerini bir
araya getirerek ve risk �stlenerek �retim s�recinde bulunan ve bunun sonucunda da
kar elde etmeyi ama�layan ki�i olarak tanõmlanmaktaydõ. (Emsen, 1996 : 154).
G�n�m�zde ise giri�imcilik, y�ksek d�zeyde yaratõcõlõk kullanõlarak ortaya
�õkarõlabilecek daha �st�n durumlara varmak i�in bir “y�ntem” olarak
algõlanmaktadõr (Titiz, 1999 : 11).
Bir di�er tanõma g�re giri�imcilik; ya�adõ�õmõz �evrenin yarattõ�õ fõrsatlarõ sezme, o
sezgilerden d��ler �retme, d��leri projelere d�n��t�rme, projeleri ya�ama ta�õma ve
zenginlik �reterek insan ya�amõnõ kolayla�tõrma becerisine sahip olmaktõr (Bozkurt,
1996 : 5).
Ayrõca giri�imci, bir ekonomik faaliyeti ger�ekle�tirip y�netirken, rakiplerine
�st�nl�k sa�layabilmek i�in s�rekli olarak daha akõlcõ ve verimli yeniliklere
y�nelmek zorundadõr ve bunun sonucu olarak;
- �retim ve ticari ili�kilerde rasyonelli�i sa�lama,
- Yeni �rg�tlenme bi�imleri ve yeni teknolojileri uygulama,
- Yeni �r�nleri geli�tirme ve piyasaya s�rme,
- Yeni pazarlara y�nelme ve
- Daha b�y�k sermayeyi harekete ge�irme,
gibi �nemli ve zor g�revleri �stlenebilen ki�idir (�enocak, 1992 : 181).
Yakõn zamana kadar, giri�imcilikte e�itimin ve bilginin �nemi kabul edilmekle
birlikte bir i�letme y�netimini belirleyen unsurlarõn a�õrlõ�õ �u �ekilde sõralanõyordu :
- Akademik ve teknik bilgi : %30
- Pratik bilgi : %34
- Do�u�tan ve sonradan kazanõlan
ki�isel �zellikler : %36
Bilgi toplumuna ge�i�, bu oranlarõ birincisi lehine de�i�tirmi�tir. Bu y�zden, bilgi
toplumundaki geli�melerden etkilenen 21. y�zyõl giri�imcili�i “bili�imci
giri�imcilik” olarak tanõmlanmaktadõr (�enocak, 1992 : 18

E��TSEL OYUNLAR

9/7/2010

Top S�rme
Oyunun Yeri: Bah�e
Oyunun S�resi: 20 dakika
Oyunun Ara� Gere�leri: Basketbol topu,
Oyuncu Seviyesi: 10-12 ya�
Oyuncu Say�s�: S�n�f mevcudu
Oyunun E�itsel De�eri ve Amac�: Dikkat, �abukluk, dayan�kl�l�k, kas koordinasyonu, basketbol oyununa haz�rlay�c� beceri geli�tirme ve dayan��ma duygular�n� geli�tirme.
Oyunun A��klanmas�: Bah�eye iki tane ayn� uzunlukta say� �izilir. Daha sonra ��renciler s�n�f mevcuduna g�re 2 gruba ayr�l�r. her grup bu �izgilerin ba��nda derin kol s�raya ge�erler. Her grubun �n�ndeki �izginin sonuna 2 ��renci yerle�tirilir. ��retmenin ba�la komutuyla birlikte grup ba��ndaki oyuncu kar��s�ndaki ��renciye ba� �zerinde pas atar. Topu alan ��rencide ayn� �ekilde ba� �zerinden pas� grup ba��ndaki ��renciye atar. Grubun ba��ndaki ��renci topu s�rerek kar��daki ��renciye g�t�r�r. ��renci topu al�r, ko�arak topu grup ba��ndaki ��renciye verir ve grubun en arkas�na ge�er. Oyun bu �ekilde oyuncular�n hepsi bitene kadar devam eder. �lk �nce hangi grup bitirirse o grup 1. olur. Oyunu kazanan kaybedeni cezaland�r�r. Kaybeden kazanan� alk��lar. Topu d��ren oyuna tekrar ba�lar.

Oyunun Ad�: Kurtlarla Kuzular
Oyunun Yeri: Bah�e
Oyunun S�resi: 20 dakika
Oyunun Ara� Gere�leri: D�d�k, tebe�ir.
Oyuncu Seviyesi: 3.-4. s�n�f
Oyuncu Say�s�: 15-20 ki�i
Oyunun E�itsel De�eri ve Amac�: �abukluk, dikkat, dayan��ma.
Oyunun A��klanmas�: ��renciler 2 gruba ayr�l�r. 1. grup kurtlar olur. Di�er grupta kuzu olur. Kurtlar ve kuzular�n birbirini tan�mas� i�in belli bir s�re verilir. Bah�ede uygun bir yere b�y�k�e bir daire �izilir. Bu dairenin yan�na kurtlardan iki oyuncu se�ilerek bek�ilik yapmas� s�ylenir. ��retmen d�d�� ald��nda kuzular ka�maya ba�lar. �kinci d�d�k �al�nd��nda kurtlar kuzular� yakalamaya �al��rlar. Yakalanan kuzular �izilen daireye konulur. E�er �zg�r kuzulardan biri dairenin i�indeki kuzuya dokunursa o kuzuda serbest kal�r. Bek�i kurtlar bunu engellemeye �al��r. Ama� kurtlar�n t�m kuzular� yakalayabilmesi kuzular�nda yakalanmamas�d�r. E�er s�re sonunda hangi tak�mda fazla oyuncu varsa o tak�m kazan�r. Kazanana �d�l, kaybedene ceza verilir.

Top S�rme
Oyunun Yeri: Bah�e
Oyunun S�resi: 20 dakika
Oyunun Ara� Gere�leri: Basketbol topu,
Oyuncu Seviyesi: 10-12 ya�
Oyuncu Say�s�: S�n�f mevcudu
Oyunun E�itsel De�eri ve Amac�: Dikkat, �abukluk, dayan�kl�l�k, kas koordinasyonu, basketbol oyununa haz�rlay�c� beceri geli�tirme ve dayan��ma duygular�n� geli�tirme.
Oyunun A��klanmas�: Bah�eye iki tane ayn� uzunlukta say� �izilir. Daha sonra ��renciler s�n�f mevcuduna g�re 2 gruba ayr�l�r. her grup bu �izgilerin ba��nda derin kol s�raya ge�erler. Her grubun �n�ndeki �izginin sonuna 2 ��renci yerle�tirilir. ��retmenin ba�la komutuyla birlikte grup ba��ndaki oyuncu kar��s�ndaki ��renciye ba� �zerinde pas atar. Topu alan ��rencide ayn� �ekilde ba� �zerinden pas� grup ba��ndaki ��renciye atar. Grubun ba��ndaki ��renci topu s�rerek kar��daki ��renciye g�t�r�r. ��renci topu al�r, ko�arak topu grup ba��ndaki ��renciye verir ve grubun en arkas�na ge�er. Oyun bu �ekilde oyuncular�n hepsi bitene kadar devam eder. �lk �nce hangi grup bitirirse o grup 1. olur. Oyunu kazanan kaybedeni cezaland�r�r. Kaybeden kazanan� alk��lar. Topu d��ren oyuna tekrar ba�lar.

Oyunun Ad�: Kurtlarla Kuzular
Oyunun Yeri: Bah�e
Oyunun S�resi: 20 dakika
Oyunun Ara� Gere�leri: D�d�k, tebe�ir.
Oyuncu Seviyesi: 3.-4. s�n�f
Oyuncu Say�s�: 15-20 ki�i
Oyunun E�itsel De�eri ve Amac�: �abukluk, dikkat, dayan��ma.
Oyunun A��klanmas�: ��renciler 2 gruba ayr�l�r. 1. grup kurtlar olur. Di�er grupta kuzu olur. Kurtlar ve kuzular�n birbirini tan�mas� i�in belli bir s�re verilir. Bah�ede uygun bir yere b�y�k�e bir daire �izilir. Bu dairenin yan�na kurtlardan iki oyuncu se�ilerek bek�ilik yapmas� s�ylenir. ��retmen d�d�� ald��nda kuzular ka�maya ba�lar. �kinci d�d�k �al�nd��nda kurtlar kuzular� yakalamaya �al��rlar. Yakalanan kuzular �izilen daireye konulur. E�er �zg�r kuzulardan biri dairenin i�indeki kuzuya dokunursa o kuzuda serbest kal�r. Bek�i kurtlar bunu engellemeye �al��r. Ama� kurtlar�n t�m kuzular� yakalayabilmesi kuzular�nda yakalanmamas�d�r. E�er s�re sonunda hangi tak�mda fazla oyuncu varsa o tak�m kazan�r. Kazanana �d�l, kaybedene ceza verilir.

SINIF ��NDE ZAMAN KULLANIMI

9/7/2010

SINIF ��NDE ZAMAN KULLANIMI

Ama�lar�m�za k�sa yoldan ve verimli bir �ekilde ula�mam�z i�in, �al��malar�m�z� dikkatle planlamam�z gerekir. E�itim ve ��retim i�inin de verimli olabilmesi i�in planlaman�n �nemi olduk�a b�y�kt�r. G�reve yeni ba�layan ��retmenler i�in bu husus olduk�a zordur. Dersin i�leni�i i�in gereken s�renin belirlenmesi, dersin da��lmas�na ve ama�tan uzakla�mas�na engel olur. Bu nedenle ��retmen zaman� planlamas�na yard�mc� olmas� i�in plana gereken �nemi vermelidir.
Ders saatiyle, yap�lan plan uyumlu olmal�d�r. Plan yap�l�rken ,��rencilerin yapabilece�i �al��malar ana hatlar�yla tespit edilmelidir. Bu �al��malar bir�ok �ekiller al�r: Ara�t�rma, inceleme,deney,not alma ,yap�lan deneylerin de�erlendirilmesi vb. Bu �e�it etkinlikler ,yeni ihtiya�lara uygun yeni planlar ister. Bu planlar i�in belli bir �rnek yoktur. En iyi plan,her ��retmenin bu esaslara g�re ��renciye uygun olarak geli�tirece�i pland�r. Bu bak�mdan uygulama ile yak�ndan ilgisi bulunan plan,ayr�nt�l� olmal�d�r. ��retmen ,��rencilere neleri, ni�in ��retece�ini ,ne gibi etkinliklere yer verece�ini ve hangi kaynaklardan yararlanaca��n�, izleyece�i yol ve teknikleri ,kullanaca�� de�erlendirme �ekillerini plan�nda g�stermelidir. Ancak ��retmen ne yaparsa yaps�n; s�n�ftaki �al��malara ne zaman ve nas�l dikkat edece�ine ve ��renme i�in ne kadar zaman harcayaca��na ��renci kendisi karar verir. Bir s�n�fta on dakika alan bir etkinlik, ba�ka s�n�fta daha uzun yada daha k�sa devam edebilir. Bu nedenle ��retmen zaman� �l��l� kullanmal� ��rencinin hangi durumlarda harekete ge�ece�ini bilip, ona g�re uyar�c� durumlar� ve ortamlar� yaratmal�d�r.

1)Y�netsel duyuru ve yoklama;
Dersin ba��nda birka� dakika yoklama ve duyurulara ayr�l�r. Yoklama yapmak i�in herkesin ad�n� okumak gerekmez, mevcut ��renci say�s�na bakarak ��rencileri tan�yor olman�n da yard�m� ile kimlerin gelmedi�i hemen bulunabilir. ��retmen, zaman yitirici y�netsel i�lerle de s�n�fta fazla u�ra�mamal�d�r. Y�netsel duyurularda fazla zaman almamal�d�r.

2)Konunun belirtilmesi ve konuya giri�;
Derse ba�lamak ,bitirmek kadar �nemlidir. Ba�lang�c�n ��renci �zerindeki b�y�k etkisi dikkate al�narak n�kteli bir f�kra veya g�ndemdeki bir olay anlat�larak derse ba�lan�lmal�d�r. Yani her g�nk� olaylardan gerekti�i gibi yararlanmaya �al��l�r. Bu suretle ��renciye g�nl�k hayatta kar��la��lan ve ya�anan durumlar�n esaslar� ve sebepleri kavrat�l�r. Burada konuya girmek i�in bir haz�rl�k s�z konusudur. Yeni bilgilerin daha iyi anla��lmas� i�in ��renciler ruhen ve bedenen haz�rlanmaktad�r. Buna bug�nk� anlamda "g�d�leme" diyebiliriz.

3)Konuya ait temel yeni bilgilerin kazand�r�lmas�;
Bu a�amada ��rencilerin ilgi ve ihtiya�lar� ,d��nce ve istekleri dikkate al�narak yeni bilgiler par�a par�a ,d�zenli ve sistemli bir �ekilde verilmelidir. Bu b�l�m, ders zaman�n�n uzun ve �nemli k�sm�d�r. Burada yeni konunun par�alar� aras�nda ilgi kurulmas� yan�nda ,yeni bilgilerle eski bilgiler aras�nda �a�r��m yoluyla ilgi kurulmas� �nemlidir. Birbiriyle ili�kisi olmayan konular yerine ,birbirine dayal� ve birbiriyle ili�kili olarak ele al�nmas� sonucu e�itim,��retim �al��malar�nda s�reklilik sa�lan�r. Konu i�lenirken �nemli noktalar �zerinde daha derin ve daha uzun s�re bilgi verilir.
Ancak, konunun i�leni�i sonucunda �nemli noktalar d��ndakilerde ��rencilerin seviyeleri ve ferdi farklar� dikkate al�narak gere�i kadar bilgi kazand�r�lm�� olmal�d�r. Bu nedenle �nemli noktalar tekrar tekrar belirtilmelidir. Zeki ��rencilerden birinin soruyu bir anda anlamas� herkesin anlad�� anlam�na gelmez. Emin olmak i�in ayn� soruyu ba�ka bi�imde di�er ��rencilere sormak i�in zaman ayr�l�r. Bu a�amada eski bilgiler ve ya�ant�lar yeni bilgilere temel g�revi g�r�rler ve yeni bilgilerin ��renilmesi kolayla��r. K�sacas� bu a�ama ,��retimin esas etkinli�ini olu�turur.

4)Konunun bitirilmesi ve sonu� a�amas�;
Ders erken bitmi�se pani�e kap�l�nmaz. O ana kadar neler �zerinde duruldu�u g�zden ge�irilir ya da ��rencilerin g�zetim

��RENC�N�N DERS �ALI�MA ALI�KANLIKLARI

9/7/2010

��RENC�N�N DERS �ALI�MA ALI�KANLIKLARI

�nsanlar�n, ��rencilerin ders �al��ma y�ntemleri ki�iden ki�iye farkl�l�k g�sterir. ��renciler genel de ders �al��may� sevmezler. Ders �al��mak i�in �e�itli y�ntemler denemektedirler. Baz� ��renciler sesli yani m�zikli bir ortamda ba�� renciler ise sessiz bir ortamda g�r�lt�s�z bir yerde ders motive olmaya �al��rlar.
Ders �al��mada baz� uyulmas� gereken kurallar vard�r. E�er ��renci sesli bir ortamda ders �al��mak istiyorsa hafif m�zik olmal�, sessiz ortamda ders �al��mak istemiyorsa sessizlik �ncelikle sa�lanmal�d�r. Ders �al��lacak masada �al��lacak ders d��ndaki materyaller kald�r�lmal�, ��rencinin dikkatini �ekecek b�t�n unsurlar kald�r�lmal� ve b�ylece derse motivasyon sa�lanmal�d�r. Derse yeterince motive olmayan veya motivasyonu �e�itli nedenlere engellenen ��renciler konuyu yetirince kavrayamamakta ve o derste yetersiz kalmaktad�rlar.
��rencilerin baz�lar� herhangi bir derse �al��rken, not tutarken, baz�lar� ise soru ��karma y�ntemiyle ders �al��maktad�r.
2.��RENME B��M� (LEARN�NG STYLE)
��renme bi�imi, hangi nedenlerle kazan�lm�� olursa olsun, ��rencinin ba�ar�s�nda �nemli bir etkendir.
2.1.��renme Bi�iminin Tan�m�
Bilme bi�imi, bireyin bilgiyi i�leme yoluyla ilgilidir. ��renme bi�imi ise, bireyin ��renme ko�ullar� ve s�recindeki tercihleriyle ilgilidir. ��renme bi�iminin tan�mlanmas�nda �e�itli yakla��mlar vard�r. Dunn, ��renme bi�i¬mini, bireyin duygusal �zeliklerinin de etkisinde, �evresine g�sterdi�i tep¬kilerle ili�kili olarak (1978);. Honey ve Mumford, bireyin ��renme faaliye¬tinin t�r�ndeki tercihleriyle a��klar; Kolb ise, tecr�besel (experiential learning) ��renmede bireyin yeteneklerini kullanmadaki tercihi ile a��klar.
2.2.Dunna G�re ��renme Bi�imi
Dunna g�re, ��rencilerin, iyi bir ��renme i�in, ��renme etkinli�i s�ra¬s�nda �evrelerindeki uyar�c�larla ilgili tercihleri vard�r. Bu tercihlerde bir¬birlerinden ayr�l�rlar. Baz� ��renciler sessiz bir ortamda, baz� ��renciler ise m�zik e�li�inde ders �al��may� tercih edebilirler. ��renme bi�imi, etkili bir ��renme i�in, bilme bi�imi gibi zeka kadar �nemli bir etkendir. ��retmen birlikte �al��t�� rencilerin ��renme bi�imlerini, ihtiya� ve tercihlerini tan�mlarsa ��rencinin etkili bi�imde ��renmesi i�in, ona yard�mc� olabilir. �kinci bir g�r��e g�re (Spiegel & Wright, 1984), ��renme bi�imi ��rencinin ders kitaplar�ndaki bilgileri anlamak i�in geli�tirdi�i okuma yakla��mlar�na i�aret eder. Ders kitab� ne kadar m�kemmel yaz�lm�� olursa olsun, ��rencinin kavran�lan ve ilkeleri anlamak i�in, kitab� nas�l okudu�unun �nemli oldu�unu vurgular. Wandersee (1988), �niversite d�zeyindeki ��rencilerin ders kitab� okuma yakla��mlar� ile akademik ba�ar� d�zeyleri aras�nda an¬laml� ili�ki bulmu�tur. Anlayarak okuma becerisinin, �zellikle bilim e�iti¬minde, ��rencinin ba�ar� d�zeyini olumlu y�nde etkiledi�ini g�zlemi�tir.
�evresel ko�ullar: Ses, ��k, �s�, d�zenleme.
Duygusal ko�ullar: Motivasyon, devaml�l�k, sorumluluk, yap�sall�k.
Sosyal ko�ullar: Arkada�larla, yaln�z-kendi kendine, iki arkada�, bir grup olarak, yeti�kinlerle, karma bir grupla.
Fiziksel durum: Alg�sal durum, yiyecek, zaman ve hareketlilik.
Dunn & Dunn (1978), ��rencilerin ��renme s�ras�ndaki tercihlerini d�rt alanda inceler. Bunlar, ��rencinin �evresi, duygusal durumu, sosyal durumu ve alg�sal durumudur. ��renme bi�imiyle ilgili ihtiya�lar ve tercihler ��rencilerin ge�mi� ya�ant�lar� sonucu olu�an al��kanl�klar, orga¬nizman�n yap�s� ve e�ilimlerine dayal� olarak geli�mi� olabilir, i�iterek, ba¬z�lar�n�n dokunarak, baz�lar�n�n da soyutlayarak daha iyi ��renmelerinin nedeni, ilk U� ayda beyin h�crelerinin b�l�nme s�ras�nda bebe�in �evresinde kar��la�t�� uyar�c�lard�r. Yukarda i�aret edildi�i gibi, ilk y�lda renkli de�i�ik �ekillerle kar��la�an bebeklerin, daha sonraki y�llarda sorunlar�n� ��zmede ipu�lar�n� etkili bi�imde kullanabildiklerine i�aret eden ara�t�rmalar, bu g�r�� destekler g�r�lmektedir.
2.3.�evresel Ko�ullarla �lgili Kontrol Listesi �evre

AKT�F ��RENME

9/7/2010

AKT�F ��RENME

��renme, bilgiyi otomatik olarak s�ral� bir �ekilde ��rencilerin kafas�na bo�altmak de�ildir.
��renme; ��rencilerin fikri kat�l�m� ve uygulamas�n� gerektirir.
Kendi ba��na a��klama ve g�sterim uzun s�reli ��renmeyi sa�lamaz.
Yaln�zca aktif ��renme bunu sa�layacakt�r.
Ne yap�l�rsa aktif ��renme ger�ekle�ir ?
��renme etkin oldu�unda, ��in �o�unu ��renciler yapar.
Beyinlerini kullan�rlar, fikirleri d�n��t�r�rler, problemleri ��zerler ve ne ��rendiler ise uygularlar.
Aktif ��renme h�zl�d�r, e�lencelidir, destekleyicidir ve �ekicidir.
��renci s�kl�kla s�ras�ndan uzakta, hareketli ve y�ksek sesle d��n�r.
��renme neden aktif olmal�d�r?
Bir �eyi iyi ��renmek i�in; Onu Duymak, G�rmek, Onunla ilgili sorular sormak,
Onunla ilgili olarak ba�kalar� ile g�r�� al�� veri�inde bulunmak gerekir.
B�t�n bu eylemler yapmak demektir. Biliyoruz ki, ��renciler en iyi yaparak ��renirler.
O halde; s�n�f�n�z� canland�rarak, ��rencilerinizi ne�elendirerek, ferahlatarak, ��renmeyi aktif duruma getirmemiz gerekmektedir.
Bu ama�la ilk olarak ��renmenin nas�l ger�ekle�ti�ini anlamam�z gerekmektedir.
NASIL ��REN�YORUZ?
Yakla��k 2400 y�l �nce Konfi�yus s�ylemi�tir ki;
Ne duyduysam, unuttum.
Ne g�r�rsem, hat�rlar�m.
Ne yaparsam, anlar�m.
Konfi�yusun bu s�ylemini aktif ��renmeye uyarlayacak olursak diyebiliriz ki;
Ne duyduysam unuttum.
Ne duyar ve g�r�rsem, birazc�k hat�rlar�m.
Ne duyar, g�r�r ve onunla ilgili soru sorar veya birisi ile tart��rsam, anlamaya ba�lar�m.
Ne duyar, g�r�r, tart��r ve yaparsam, bilgi ve beceri kazan�r�m.
Ba�kas�na ne ��retirsem, iyice ��renirim.
�nsanlar�n duyduklar�n� unutmalar�n�n bir�ok nedeni vard�r. Bunlardan en �nemlisi, ��retmenin konu�ma h�z� ile ��rencilerin dinleme h�z� aras�ndaki farkl�l�kt�r.
�o�u ��retmen dakikada yakla��k olarak l00-200 kelime kullanarak konu�maktad�r. ��renciler bu kelimelerin ne kadar�n� duymaktad�rlar? Bu onlar�n nas�l dinlediklerine ba�l�d�r. ��renciler, b�t�n dikkatleri

REHBER ��RETMEN NELERE D�KKAT ETMEL�D�R?

9/7/2010

REHBER ��RETMEN NELERE D�KKAT ETMEL�D�R?
1 - ��retmen ��rencmin beden, zeka ve sosyal y�nden iyi tammal�, iyi bir g�zlemci olmal�.
2 - ��t vermede;
-Yumu�ak s�z,-Nezaketli davran��,-Ho�g�r�l� olmal�
3 - ��rencinin hem okul i�i hem de okul d��(ev-toplum)
- Davran��lanyla( Ahlak� ile)- Ders geli�im durumuyla- �ocu�un ilgi alan�yla(yetenekleriyle ve istekleriyle) ilgilenmeli ve yol g�sterip seviyeye uygun y�nlendirilmeli.
4 - ��retmen yakla��labilir olmal�, olumlu tutum ve davran�� sergilemeli, ifrat ve tefritten ka�mal�.
5 - ��retmen s�n�fta tarafs�z olmal�.
7 - ��retmen her zaman dersine planl� girmeli, s�rekli planl� olmal� ��renciyi bir plan dahilinde , �ocuklar�n �zelliklerini g�z �n�nde tutarak geli�tirmeli, not tutmal�.
6 Ya� Grubu �ocuklar�n�n Psikolojik �zellikleri
Bu ya�larda �ocuklar oyun �a��n�n bir�ok �zelliklerini g�sterir, 6 ya� zihni ve duygusal geli�meleri bak�m�ndan okula devam edebilecek kadar olgun olunan bir ya�t�r.
Zihni geli�imi
* Bu �a�da �ocu�un zihin g�c� ve belle�i bir hayli geli�ir. �ocukta somut d��nce tarz� hakimdir.
* Duygulan ile d��n�r. G�zlemler ve deneyler sonucu bir tak�m h�k�mler verebilir.
* �ocuk �evresmi toptan alg�lar. Soyut ve mant�kl� d��nen�ezlen Toph� ��retim e uygun ��retme sistemidir.
* His ve heyecanlannm etkismde Jcalarak yarg�lara vanr. OJaylan objektif olarak ele�tiremez.
* S�k kendini �ver .Bu d�ne�mn Json�mda kendi Jcusurlarm� ^�nneye ba�lar Ve ele�tirir.
* Zaman ayarlayamaz. ilersi i�in plan yapamaz.
* Say�lan kavramaya ba�lar. Basit toplama, ��karma hesaplan yapar.
Dil Geli�imi
* Dil �ok zenginle�ir. �ocuk �ok fazlaJcelime ��renir.
* "Toptan g�r��" hakimdir, B�mun i�in okuroay^J�arflerden ba�lamak yerine, �ocuk i�in anlaml� olan^�mle veJcelunelerden ba�lamak daha uygundur.
* Sezsiz okumas�, sesli ok��ma.s�na nazaran daba Juzl�d�r.
* Bu �a��n sonuna do�ru yabanc� dil ��remneye baz�r hale ge�r.
Ilgiler
* Temsil oy�mlarma ilgi, hayva��larla ilgili ternsillgr, �ark�l� temsillere ilgi devam eder.
* K�zlar; b�y�kler gibi giyimneye, evcilik oynamaya
Erkekler; ��f�rl�k, Pilotluk, Askerlik gihi oy�mlar oynamaya y�nelirler.
* B�ceklere ve di�er hayva�dara ilgi -g�r�l�r.
Moral Geli�in�
* iyilik ve k�t�l�k kavramlan, ana-babanm be�endi�i ve be�emnedi�i davram�lan ile ilgili olarak de�i�ir.
* Davran��lanmn b�y�kler t^raf�ndan be�en�lmesine jaem verirler, K��s��rl�� g�rimmek onlan endi�elendirir. * "Ba�kalarma zarar vermek k�t�d�r" ^ibi ^genel Duygusal Geli�im
* En �nemli duygusal ihtiya�lan sevilmek, be�enilmek, de�er verilmektir. Anne, baba, ��retmen tarafindan nekadar �gi ve �efkatle muamele g�r�rlerse, ruh sa�l�klan o kadar yerinde olur.
* ilgi merkezi olma iste�i kuvvetlidir.
* Ba�anl� olma ihtiyac� kuvvetlidir. Ger�ek ba�anlar elde edemezlerse hayali ba�anlarla �v�nd�kleri g�r�l�r.
* Bu d�nemde korku, �fke, k�skan�l�k, ne�e, sevgi gibi duygular bir �ocu�un g�n�n� birbiri ard�na doldurabilir. Duygusal halleri �abuk de�4ir.
Arkada�larla ili�kiler
* Bu ya�ta gmp halinde oyun oynayabilirler.
* Arkada�l�k k�sa s�relidir.
* Genellikle yakm arkada�lanm kendi cinslerinde� se�erler.
* Fakir-zengin aynl�� g�zetmezler. Eakat ha�ka sm�f, okul ve �ocuklarma kar�� cephe al�rlar.
* Giyim, Konu�ma, zevk bak�rmndan �ocuk, arkada�lann� taklit eder. Rekabete girer. Sosyal y�nden prestij kazanmak amac�yla^��fflsterilerme girerler. E�ya ve aileleriyle �v�nd�kleri ^�r�l�r.
Aile ili�kileri
* Aile b�y�klerme kar�� tav�r tak�mr, yaramazl�k ^der. Bazen x�e Jsayg�� olur.
* �o�u zaman ki�ili�ini g�sterme, ba��ms�z olah�me �abas�yla inat��l�k, dik ba�l�l�k, itaats�zl�k olabilir.
* B�y�klerinin her �eyi daha iyi bildikleri ve yapt�klarm� d��m�rier. Ana-babasm� kendine �mek se�er.
* Okulda g�m�n �nemli bir k�sm�n� ^e�im�esine ra�men ana-baba sevgi ve ilgisine ihtiyac� �ok kuvvetlidir.
��retmen ile ilgili b�l�m
* �ocuk ��retmenme b�y�k ilgi v6 l�ayrar�hk duyar. Kendim be�endinnek i�in elinden geleni yapar.
* �ok g�r�len �ikayet olay�, �okJcere n�retmenin �lgi�ini �ekmek i�i�� yap�l�r.
* Tenkitler �ocuklarda �ok b�y�k etki yapar. Alay ve ^��n �akalarda al�n�r

Kazand�nlmas� geren davram�lar,
1- E�yarm� temiz ve d�zenli kullanma,
2- Y

CLASSROOM OBJECTS

9/7/2010

CLASSROOM OBJECTS

What �s this?
What �s that?
What �s �t?

What is this?
This is a chair.

What is this?
It is a chair.

What is that?
That is a board.

Is this a chair?
No, it isn"t.
What is this?
It"s a chair.

What "s that?
It"s a computer.
Is that a radio?
No, that isn"t.
That is a computer.

What "s this?
This is a book.

What are these?
These are books

What"s that?
It"s an egg.

What "s this?
It"s an orange.

What is this?
.........................
What "s this.
.........................

What"s this?
.........................
Is this a pen or a pencil?
...........................
Is this a table?
No, .................
It"s ..................

VERIMLI DERS �ALISMA Y�NTEMLERI

9/7/2010

VERIMLI DERS �ALISMA Y�NTEMLERI

Ana, baba ve �gretmenlerin �grenciden genel beklentisi, onlarin "derslerine �ok �alisip, basarili olmalari" y�n�ndedir. Beklenti b�yle olunca basarisizligin nedeni, "yeterince �alismamak" olarak g�r�lmekte ve �grenciden s�rekli daha �ok �alismasi istenmektedir. Oysa gerekli olan "Bilin�sizce �ok �alismak" degil; verimli ders �alisma yollarini iyi bilerek ve bunlardan geregince yararlanarak etkili �alismaktir.
Verimli ders �alisma yollarini �grenmek isteyen �grencinin, �nce bu y�nde olumlu aliskanliklar kazanmaya kararli ve niyetli olmasi gerekir. Buna karar verdikten sonra ders �alismasini aksatan ya da kolaylastiran aliskanliklarinin bir listesini yapmalidir. Bir yandan listede yer alan olumsuz aliskanliklarini birakmaya �alisirken �b�r yandan da olumlu aliskanliklarini pekistirmek i�in �aba g�stermelidir. �alisma ve denemeler, olumsuz aliskanliklar atilincaya, olumlu aliskanliklar iyice yerlesinceye kadar s�rd�r�lmelidir.

VERIMLI DERS �ALISMA YOLLARI NELERDIR?

I- AMA�LARINIZI BELIRLEYINIZ
Her �alisma bir amaca y�nelik olmalidir. Bu ama�lar, bir problemin ��z�m�n� �grenmek, bir yazidaki ana d�s�nceyi bulabilmek vs. olabilir. Bunlari iyi belirleyerek �alismaya baslayan kisiler, bu yakin ama�lara ulasa ulasa sinifini ge�mek, okulunu bitirmek ve sinavi kazanmak bi�iminde �zetlenen uzaktaki ama�larina da ulasmaktadirlar.
II- PLANLI �ALISINIZ
Birden �ok is ya da ders �zerinde ayni g�nde �alismaniz gerektiginde hangisinden ise baslayacaginizi bilemediginiz ya da �alismaya baslamak i�in karar veremediginiz anlar oluyor mu? Bu soruya yanitiniz "evet" ise, sizin planli �alismayi bilmediginizi kolayca s�yleyebiliriz. Bu t�r bir durumla, yani ayni zamanda birden �ok dersi �alismayla y�z y�ze geldiginizde, dersler-den her birinin �zerinizde yarattigi ruhsal baski, bunlardan herhangi birine kendinizi t�m�yle vermenizi engelleyerek ve verimsiz bi�imde islerden birini birakip �tekine atilmaniza neden olacaktir.
Bu t�r kararsizlik ve karisiklik ancak hangi dersi ne zaman yapacaginizi belirli bir siraya koymakla yani "Karar Vermekle" ortadan kalkar. Iste �alismada plan; "nasil", "ne zaman" ve "nerede" �alisacaginiza karar vermek demektir.
�grenciler g�nl�k ve haftalik b�l�mleri de olan aylik �alisma planlarinda;
1- Hangi derslere, haftanin hangi g�nleri �alisacaklarini,
2- Ge�mis konularin tekrarina ne zaman yer vereceklerini,
3- Sinav tarihlerini,
4- Hazirlayacaklari �devlerin neler oldugunu ve zamanini,
5- Planlarina aldiklari, ancak �esitli nedenlerden �t�r� zamaninda yapamadiklari �alismalarini ne zaman tamamlayacaklarini,
6- Dinlenme, m�zik dinleme, televizyon izleme, spor yapma sinema ve tiyatroya gitme gibi ders disi etkinliklere ne zaman yer vereceklerini g�stermelidirler.
G�nl�k �alisma �izelgelerinde; okulda ge�en saatler, ders �alisma, eglenme, dinlenme, ev islerine yardim ve uyku saatleri g�sterilmis olmalidir.
�alismaya baslayacagi zaman kendini yorgun ve isteksiz hisseden �grenci �alisma saatlerini yanlis se�mis demektir. Beklemeden g�nl�k �alisma �izelgesinde gerekli degisikligi yap-malidir.
III- ZAMANI VERIMLI KULLANINIZ
�grenciler bedensel, zihinsel, duygusal yapilari, ilgileri ve yetenekleri bakimindan birbirlerinden farklidirlar. Bir �grencinin isteyerek �alistigi ve hemen �grendigi bir dersi bir baska �grenci zor �grenebilir. Bir baska �grenciyse �abuk yorulabilir ya da �alismak istemeyebilir. Bu nedenle bir ders ya da konu i�inde ayrilacak s�re �grenciden �grenciye degisir. Her �grenci zamani kendine g�re ayarlamalidir.
Bir saat �alistiktan sonra araya 5-10 dakikalik dinlenme koymak yararli olur. Bu sayede bir saatlik �alisma sonunda dagilan dikkat ve azalan verim tekrar kazanilir.
Ders �alismak i�in gerekli g�c�n toplanabilmesi bakimindan eglenmeye ve spora da zaman ayrilmalidir. Ancak bu s�re gereginden fazla olmamalidir.
IV- VERIMI AZALTICI ETKENLERI ORTADAN KALDIRINIZ
�alismaya baslamadan �nce, yorgunluk, uykusuzluk, agri, sizi, elem duygusu, korku, �fke, asiri kaygi, fazla heyecan, endise, a�lik, asiri tokluk, aile dertleri, normalin altinda ve �s-t�ndeki fiziki sartlar (�ok sicak, �ok soguk gibi) acelecilik, telas, ara� ve gere� noksanligi gibi etkenlerin elden geldigince giderilmesi gerekir.
V- UYGUN BIR �ALISMA ORTAMI SE�INIZ
�alisma yerinin se�imi �ok �nemlidir. �alisma yeri derli toplu, yalin elden geldigince sabit ve sakin olmali, ayrica isik, isi gibi fiziksel sorunlari da ��z�mlenmis olmalidir. Ayri bir yerin saglanamamasi �alismadan k

B�R E��TMEN�N MESLEK� MEZ�YETLER�

9/7/2010

B�R E��TMEN�N MESLEK� MEZ�YETLER�

Konusunu iyi bilmesi
Ses ve beden dilini iyi kullanabilmesi
E�itim ara�-gere�lerini iyi kullanabilmesi
T�m ��rencilerin kat�l�m�n� sa�lamas�
De�i�ik ki�ilikler ve ��renme tarzlar�na g�re �e�itli ��retim teknikleri uygulayabilmesi
E�itimde yeni geli�melerden haberdar olmas�
S�rekli kendisini mesleki olarak geli�tirmesi
Deneyim sahibi ve yetkili
��rencilerin konuyu kavray�p kavramad��n� kontrol etmesi ve tekrar yapmas�
��rencileri, meslekta�lar�, veliler ve �stleriyle iyi ileti�im kurabilmesi
Derslerini mant�k s�ras�na g�re i�lemesi
Dersini ��rencilerinin d�zeyine inerek i�lemesi
M�fredat� yeti�tirmesi
�l�me de�erlendirme yapmas�
Verdi�i derslerin ba�ar�s�n� �l�mek i�in ��rencilerinden d�n�t almas�
Yenilik�i olmas� vs..

B�R E��TMEN�N MESLEK� MEZ�YETLER�

Konusunu iyi bilmesi
Ses ve beden dilini iyi kullanabilmesi
E�itim ara�-gere�lerini iyi kullanabilmesi
T�m ��rencilerin kat�l�m�n� sa�lamas�
De�i�ik ki�ilikler ve ��renme tarzlar�na g�re �e�itli ��retim teknikleri uygulayabilmesi
E�itimde yeni geli�melerden haberdar olmas�
S�rekli kendisini mesleki olarak geli�tirmesi
Deneyim sahibi ve yetkili
��rencilerin konuyu kavray�p kavramad��n� kontrol etmesi ve tekrar yapmas�
��rencileri, meslekta�lar�, veliler ve �stleriyle iyi ileti�im kurabilmesi
Derslerini mant�k s�ras�na g�re i�lemesi
Dersini ��rencilerinin d�zeyine inerek i�lemesi
M�fredat� yeti�tirmesi
�l�me de�erlendirme yapmas�
Verdi�i derslerin ba�ar�s�n� �l�mek i�in ��rencilerinden d�n�t almas�
Yenilik�i olmas� vs..

B�R E��TMEN�N MESLEK� MEZ�YETLER�

Konusunu iyi bilmesi
Ses ve beden dilini iyi kullanabilmesi
E�itim ara�-gere�lerini iyi kullanabilmesi
T�m ��rencilerin kat�l�m�n� sa�lamas�
De�i�ik ki�ilikler ve ��renme tarzlar�na g�re �e�itli ��retim teknikleri uygulayabilmesi
E�itimde yeni geli�melerden haberdar olmas�
S�rekli kendisini mesleki olarak geli

E��T�M - �LKEMIZDE KOOPERATIF�ILIK

9/7/2010

�lkem�zde kooperat�f��l�k

�EVREM�Z� TANIYALIM

9/7/2010

HAVASIZ YA�ANMAZ:

Ayr�ca havan�n canl�lar i�in �nemini a�a��daki deneyde a��klayabiliriz.

SU YA�AMDIR

Canl�lar i�in su, hava kadar �nemlidir. Bitkiler topraktaki madensel tuzlar�

k�kleri ile suda erimi� olarak al�rlar. Ayr�ca hayvanlarda sindirim i�in su gereklidir.

Suyun canl�lar i�in �nemini a�a��daki deneyde de g�rebiliriz.

Suyun Do�ada Bulundu�u Yerler

Yer alt� Artezyen Dere �ay Irmak G�l Deniz Okyanus Buzul
sular�
Kaynaklar,kapl�ca,�l�ca Tatl� su kaynaklar�d�r

Suyun Do�ada Dolan�m�

Okyanuslar�n,denizlerin,g�llerin ve akarsular�n suyu,g�ne� �s�s�n�n etkisi ile

�s�narak buharla��r. Su buhar� hava ak�mlar�yla atmosferin �st katmanlar�na y�kselir.

So�uk hava ile kar��la��nca damlac�klar halinde yo�unla��r ve bulutlar� olu�turur.

Yo�unla�ma artarsa,damlalar b�y�r ve hava taraf�ndan tutulamayacak kadar a��rla��r.

Ya�mur,kar ya da dolu bi�iminde yer y�z�ne d��er. Yer y�z�ne inen ya��n bir k�sm�,

akarsular taraf�ndan ta��narak g�l,deniz ve okyanuslarda birikir. Bir k�sm� ise toprak

taraf�ndan emilir ve yer alt� sular�n� olu�turur. Sular�n tekrar buharla�mas� ile yeniden bulutlar

olu�ur. Bu olay b�yle devam eder. Buna suyun do�ada dolan�m� denir.

Suyun Do�ada Bulunma �ekilleri

Sular� bo� yere ak�tmayal�m.
Su kaynaklar�na ve yak�nlar�na ��p atmayal�m.
Fabrikalar� su kaynaklar�ndan uzak yerlere kural�m.
�ama��r ve bula��k makinelerini dolmadan �al��t�rmayal�m.

DE�ERLEND�RME SORULARI

1-Hayvanlar besinlerini yakmak i�in havadan ne al�rlar?

G�STER� DERS PLANI

9/7/2010

G�STER� DERS PLANI
Ders: Osmanl� Tarihi
Konu: Osmanl� Devleti"nin Toplumsal Yap�s�
S�n�f: 10.A
S�re: 40 dk.
Hedef: "Osmanl� Devleti"nin toplumsal yap�s� ile ilgili temel olgular� a��klayabilme"
Davran��lar:
1."Askeri s�n�f" ve "reaya" kavramlar�n�n ne oldu�unu a��klayarak yazma-s�yleme.
2.Osmanl�larda y�netenler ve y�netilenlerin kimler oldu�unu a��klayarak yazma s�yleme.
3.�ehirlilerin ge�im kaynaklar�n� a��klayarak yazma s�yleme.
4.K�yl�lerin ge�im kaynaklar�n� a��klayarak yazma s�yleme.
5.Konar-g��erlerin ya�am tarzlar�n� a��klayarak yazma s�yleme.
6.Osmanl� toplum yap�s� ile Avrupa toplumu aras�nda ne gibi farklar oldu�unu a��klayarak yazma s�yleme.
Y�ntem ve Teknikler: Sunu� yolu – D�z anlat�m – G�steri
Ara�-gere� ve donan�m: Ders Kitab�, Yusuf Hala�o�lu"nun :"XIV-XVII Y�zy�llarda Osmanl�larda Devlet Te�kilat� ve Sosyal Yap�" kitab�. Tepeg�z, Osmanl� Toplum Yap�s�n� anlatan film.

HAZIRLIK
Dikkat �ekme: "Ge�enlerde bir belgesel izledim. Bu belgeselde Hindistan"da ya�ayan insanlar�n hayatlar� anlat�l�yordu. Bir gen� k�z ve delikanl� birbirlerine a��k oluyorlar. Gen� k�z �ok fakir bir aileden geliyordu. Delikanl� ise �ok zengin. Bu y�zden evlenemediler. Sizce zenginlik bu kadar �nemli mi? Yoksa bunun ba�ka bir nedeni de olabilir mi?" denildi ve ��rencilerden cevaplar� dinlendi.
Motive Etme: Arkada�lar, biliyorsunuz ki Osmanl�lar 600 y�l ayakta kalabilen g��l� bir devlettir. Ve bu devleti sadece seferleriyle, sava�lar�yla ve yapt�� anla�malarla tan�mak yanl�� olur. Bu devletin i�inde ya�ayan insanlar�n durumlar�, sosyal yap�lar�, ge�im kaynaklar� da en az sava�lar� bar��lar kadar �nemlidir. Bunlar� anlaman�z; di�er olaylar� anlaman�z a��s�ndan size yol g�sterecektir.
G�zden Ge�irme: Bug�nk� derste Osmanl�"n�n toplumsal yap�s�ndan bahsedilece�i s�ylendi.
Sunu ve Uygulama
1.Osmanl�lar"da toplum iki ana grup alt�nda toplan�r. Bunlar y�netenler ve y�netilenlerdir. Bunlardan birincisi "Askeri" ad� alt�nda toplanan ve g�revleri icab� vergilerden muaf olan k�s�m; ikincisi ise �ehirliler, k�yl�ler ve g��ebe a�iretlerin meydana getirdi�i "reaya" denilen vergi m�kellefi grubudur… denilerek ders anlat�lmaya ba�land�.
2.Daha sonra Osmanl�"n�n toplum yap�s�n� anlatan film a��ld�. Burada askeri s�n�f�n, reayan�n, M�slimlerin-gayri m�slimlerin, �ehirlilerin, k�yl�lerin, konar-g��erlerin ya�amlar�n� anlatan bir film izletildi. K�yl�lerin ya�amlar�n� g�sterirken film durduruldu ve ��rencilere:
-Sizce k�yl�lerin ge�im kaynaklar� nelerdir? denildi ve cevaplar al�nd�.
3.Daha sonra film izlemeye devam edildi.
-Osmanl�lar"da halk, hukuki a��dan ka�a ayr�l�yordu? denildi. (M�slim ve gayr-i M�slim olmak �zere ikiye ayr�l�yordu) ��rencilerden cevaplar al�nd�.
-Osmanl�lar"da askeri s�n�ftan kim kastedilmi�tir? denildi ve ��rencilerden cevap al�nd�. (Osmanl� Devleti"nde idari sisteme ba�l� olarak bug�nk� manada hem askerlik hizmeti yapanlar, hem de memur stat�s�nde bulunanlar askeri s�n�f� te�kil etmekteyd

�LKOKUMA YAZMA ��RET�M� DEVRELER�

9/7/2010

�LKOKUMA YAZMA ��RET�M� DEVRELER�
�lk��retim program�nda ilkokuma yazma etkinliklerine "haz�rl�k �al��malar�" ile ba�lanaca�� belirtilmi�tir. Haz�rl�k devresi tamamland�ktan sonra, c�mle verme, kelime tan�ma, hece tan�ma, harf seslerinin adlar�n� duyma devreleri gelir. �lkokuma yazma �al��malar�, serbest okumaya ge�i�le tamamlanm�� olur. Bu b�l�mde, belirtilmi� olan okuma - yazma devreleri anlat�lacakt�r.
I- OKUMA YAZMAYA HAZIRLIK DEVRES�
A- A�IKLAMALAR
Alt� ya��n� bitirerek okula ba�layan ��rencilerin, genel olarak, okuma yazma becerisini ��renebilecek bir olgunluk seviyesinde olduklar� kabul edilir. Bununla birlikte, okuma yazmaya haz�rl�k bak�m�ndan ��renciler aras�nda bireysel farklar bulundu�u da bir ger�ektir. Bu farklar�n fizyolojik, sosyal ve psikolojik nedenleri vard�r. Ancak uygulama a��s�ndan �nemli olan, s�n�f�n bir b�t�n olarak okuma yazma �al��malar�na haz�r olmas�d�r. Bu ama�la yap�lacak i�lerden biri, s�n�ftaki ��rencilerin hepsine, ilkokuma yazma �al��malar�na birlikte ba�layabilmeleri i�in gerekli olan ortak baz� al��kanl�klar�, ilk g�nlerde kazand�rmaya �al��makt�r.
Haz�rl�k �al��malar� i�in, birinci s�n�f ��retmenleri, genellikle bir s�re ay�rmaktad�rlar. Bu s�re bir hafta ile �� hafta aras�nda de�i�mektedir. Haz�rl�k d�neminde, ��rencilerin okula ve s�n�fa uyumu sa�lan�r; ��retmen, ��rencilerini tan�ma f�rsat� bulur, s�n�fta birlikte �al��ma ortam� yarat�l�r, okuma ve yazma ��retimi i�in gerekli s�zl� anlat�m �al��malar�, el ve g�z al��t�rmalar� yapt�r�l�r. Bu �al��malar�n planl� olarak y�r�t�lmesi �nem ta��r. Haz�rl�k s�resinde de nelerin, ni�in ve nas�l yap�laca�� belirlenmeli, planlamalar ve �al��malar buna g�re yap�lmal�d�r.
II- C�MLE VERME DEVRES�
A- A�IKLAMALAR
C�mle verme devresi ile ilkokuma yazmaya ba�lanmaktad�r. �lkokuma ve yazma ��retimin amac�, birinci s�n�f ��rencisinin psikolojisine uygun yollarla ve modern ��retim y�ntem, teknik ve materyallerini kullanarak temel okuma yazmay� ��retmektir.
Okuma yazma ��retmek i�in �e�itli yollar denenmi�, kullan�lan y�ntem ve materyaller de uzun bir tarihi geli�me devri ge�irmi�tir. Bunun i�in baz� �lkelerde oldu�u gibi T�rkiyede de bug�nk� �ocuklar, anne ve babalar�ndan daha ba�ka yollarla okuma yazma ��renmektedirler. Bu geli�menin ve de�i�ikli�in anlam�n� bilmeyen baz� yeti�kinler, �ocuklar�n� da kendi bildikleri y�ntemlerle ��renmeye zorlamaktad�rlar.
Bug�n d�nya �zerinde, okuma yazma ��retmek i�in �e�itli y�ntemler �e�itli materyaller kullan�lmaktad�r. Yap�lan uzun ara�t�rmalara g�re okuma yazma ��retiminde, �ocuklar�n psikolojisine en uygun d��en y�ntemin ��z�mleme (c�mle) y�ntemi oldu�u anla��lm��t�r.
C�mle y�ntemiyle ilkokuma yazma ��retiminin tercih edilmesinin ba�l�ca nedenleri �unlard�r:
1. �ocuklar �ekilleri ilk �nce b�t�n olarak g�r�rler, sonralar� par�alar� fark etmeye ba�larlar. Bu nedenle ilk �nce c�mleyi b�t�n olarak g�r�r; daha sonra kelimeleri, heceleri ve harfleri g�rmeye ba�larlar. Bu g�r��, ilkokuma yazmaya c�mle ile ba�lamay� gerektirmekt

POZ�T�F E��T�M

9/7/2010

POZ�T�F
E��T�M

Derleyen

Avni Alanyal�

E�itim kendinizde ba�lar
Armut dibine d��er. Bu atas�z� ile �ocuklar�n, genellikle anne ve babalar�na benzedikleri ifade edilir; sadece fiziksel olarak de�il, ayn� zamanda davran��-lar�yla da. �ocuklar, anne ve babalar�n�n davran��lar�n� �rnek alarak neyin yap�l�p yap�lmamas� gerekti�ini ��renirler. Onlar sizi g�zlemler ve davran��-lar�n�z� taklit ederler. Kendi davran��n�z� g�rmek i�in, �ocuklar�n�z�n davran��-lar�n� izlemeniz yeterlidir.

�leriki sayfalar� okuyarak �unlar� ara�t�rabilirsiniz:
*sizin davran��lar�n�z, �ocu�unuzun davran��lar�n� nas�l etkiliyor,
*e�itimde g��l� ve zay�f yanlar�n�z,
*�ocu�unuzda arzu edilen davran�� nas�l geli�tirebilirsiniz, ve
*�ocu�unuzun davran��n�, kendiniz �rnek olarak etkileme g�c�n�z.

1.Kendi yeti�tirili�iniz
2.��neyi �nce kendinize...
3.Birlikte e�itim
4.Pozitif e�itimde on ilke

Kendi yeti�tirili�inize bir bak��
�nsanlar�n s�k�a ��yle dedi�ini duyar�z: Ben kendi �ocu�umu farkl� yeti�tire-ce�im!. Ama �nemli olan baz� �eylerde neyi ve niye farkl� yapmak istedi�inizin bilincinde olman�zd�r. Siz, zaten kendi ya�ad��n�z deneyden yola ��karak kendi anne ve baban�z�n kulland�� e�itim tarz�n�n sizin geli�iminizde ne kadar te�vik edici ya da tam tersi engelleyici rol oynad��n� bilirsiniz.

A�a��daki de�erlendirme listesi size, anne ve baban�zdan devralmak veya tamamen istemedi�iniz ��k�� noktalar�n� ve �zelliklerini ayr��t�rman�z i�in yar-d�mc� olacakt�r.

�ok iyiiyiyeterliortak�t�
Anne ve Babam �unlarda iyi idi :
g�venli bir ortam yaratmak
iltifat etme, �pme ve dokunma
makul kurallar/a��k normlar ve de�erler
duygular �zerine konu�ma, kendini ba�kas�n�n yerine koyma/ duygular� payla�abilme
sayg� ve e�itlik g�sterme
g�r�� bildirilmesine ve m�zakereye, izaha a��k olmak
sorumlulu�u verebilmek ve bo� b�rakabilmek
d�zeltmek ve cezaland�rmak

�ekimser tav�r, yanl��lar� kabul etmek
Pozitif ve iyimser d��nmeyi ��retmek
takdir g�sterme
problemlerle ba�a ��kabilme (okul,yemek )
�zg�venimi geli�tirme
affetme
g�ven verme
dinleme

Elbette ki sonu�lar�n, sizin b�y�me ve �zg�veninizde (pozitif ve negatif) ne kadar belirleyici rol oynad��n� bilmekte yarar var. Anne ve baban�z�n ama�-s�z davran��lar�n�n size ne kadar zarar verdi�ini. en iyi kendiniz de�erlendirir-siniz. Bunun tam tersi de s�z konusu olabilir, yani anne ve baban�n g�ven verici a��k davran��lar�na sayg� ve hayranl�k duyuyorsunuzdur.
A�a��daki sorular, anne ve baban�z�n davran��lar�n�n, sizin ki�isel i�leyi�inize nas�l etki etti�ini anlaman�za yard�mc� olacakt�r. Bu deneyimler ��nda, bir yeti�tirici olarak hangisini kopya etmek istiyor, hangisini kullanmak istemi-yorsunuz?
1.En �ok hangi sorunlar� ya�ad�m ve o zamanlardan kalma hangi sorun-lar�m var?
2.Beni ne g��l� yapt�?
Bu al��t�rma, anne ve baban�z�n b�t�n k�t�l�klerini sergilemek amac�n� de�il, ��renme amac�n� ta��yor.
Siz �imdi, kendi �ocu�unuzun e�itiminde hangilerini kullanaca��n�z�, hangile-rinden ka��naca��n�z� daha iyi biliyor durumundas�n�z. E�itimi nas�l ger�ekle�-tirseniz ger�ekle�tirin, �ocuk yeti�tirirken yanl��lar yap�laca��n�n bilincinde olmak ger�ek�i bir yakla��m olur. Bu fazla �nemli de�il. Yeter ki bu yanl��-lardan ders ��karmas�n� bilelim ve ele�tiriye a��k olal�m. Kendi �ocuklar�-m�zdan da!

��neyi �nce kendimize...
Her ebeveyn gibi siz de �ocuklar�n�z�n e�itimi konusunda kendi y�nteminizi bulma �abas�ndas�n�z. Bu konuda �ncelikle kendi davran��n�z� irdelerseniz, �ocu�unuzun e�itimi konusunda �nemli bir ad�m atm�� olursunuz. �ocukla-r�m�z�n e�itimi s�ras�nda bir �ok davran��m�z� fark�nda olmadan ve sezgileri-mizle yapar�z.
A�a��daki sorular� bir g�zden ge�iriniz. M�mk�nse bunu e�inizle yap�n�z. Hangi noktalarda �ak��yorsunuz, �imdiki davran��lar�n�z� ilerde de�i�tirmeniz gerekiyor mu?
Bunlar� g�zden ge�irirken,

E��T�M - ��RETMEN�N OKULDA B�R G�N�

9/7/2010

��retmenin okulda bir g�n�

��RENME GEREKS�N�M� VE ��RENEN ORGAN�ZASYONLARIN ORTAYA �IKI�I

9/7/2010

1.��renme Gereksinimi ve ��renen Organizasyonlar�n Ortaya ��k��

Serbest ticaretin geli�mesiyle d�nyam�zda rekabet b�t�n zamanlar�n en y�ksek seviyesine do�ru y�kselmektedir. Art�k rekabet ederken ba�ar�l� olmak i�in her t�rl� y�ntem bili�im toplumlar�ndaki her �irket�e uygulanmaktad�r. �irketler yeni rekabet �st�nl�klerini ��renen organizasyonlar sayesinde sa�layacakt�r.

G�n�m�zde, organizasyonlar�n hayatta kalabilmek i�in, de�i�en �evre ko�ullar�na en k�sa zamanda uyum sa�lamalar� gerekmektedir. S�rekli de�i�en bir �evrenin bulundu�u bir ortamda ya�am�n� s�rd�rebilme �abas�, organizasyonlar�n b�y�k problemlerle kar�� kar��ya kalmalar�na neden olmaktad�r.

De�i�ime uyum sa�lamak i�in de�i�ik ve �ok �e�itli �al��malar y�r�t�l�r. Ama asl�nda de�i�ime uyum sa�laman�n anahtar�, bilgiye sahip olmaktan ge�mektedir. ��te bu bilgi de ancak ��renmeyle elde edilebilir.

Global d�nyadaki de�i�im d�ng�s�nde d�� etkiler ba�l� olarak yeniden yap�lanma zorunlulu�u ve buna ba�l� olarak rekabet�i ortamda i�letme i�inde de�i�im ya�anmas� ka��n�lmazd�r.

De�i�imlere ayak uyduramayan i�letmeler bir s�re sonra k��lm�� yada do�ru boya gelmi� olabilirler. Global d�nya pazar� ile uyum i�inde de�i�im ya�amayan bir i�letmenin gelece�i oldu�u s�ylenemez.

" ��renme alg�lama ile ba�lar. Ne herhangi bir insan, ne de herhangi bir organizasyon, �evresinde ilgisini �eken herhangi bir �ey g�rmedi�i s�rece ��renmeye ba�lamaz bile. ��te bu y�zden, de�i�ken bir d�nyada varl��n� s�rd�rmek ve geli�mek, her �eyden �nce, �irketin i�inde ya�ad�� evreye kar�� duyarl� bir y�netim gerektirir. �yleyse, de�i�en bir d�nyada varl��n� s�rd�rebilmek i�in, hangi varl�k olursa olsun, de�i�ebilme, yeni beceriler ve tutumlar edinme yetene�ini geli�tirebilmelidir: K�saca, ��renme yetene�ini geli�tirebilmelidir. ��renmenin �z�, kendisini de�i�tirerek de�i�imle ba� etme yetene�idir; bu, b�y�mekte olan insanlar kadar, �alkant�l� d�nemlerden ge�en �irketler i�in de ge�erlidir. Ba�ar�l� bir �irket, etkili bir bi�imde ��renebilen �irkettir.

Arie de Geus"un yukar�daki s�zlerinden da anla��laca�� gibi, ��renme uzun d�nem rekabet ba�ar�s�nda bir zorunluluktur.

��renmenin amac� yararl� ��kt�lar elde etmektir. ��renme, belirsiz teknoloji ve pazar ko�ullar�nda rekabet�ili�i, �retkenli�i ve yenilik�ili�i koruma ve geli�tirme yollar�n� aramak olarak tan�mlan�r. Ba�ka bir ifade ile ne kadar �ok belirsizlik varsa, ��renmeye de o kadar ihtiya� vard�r.

2.��renme Kavram�

Psikolojik anlamda ��renme, en basit anlam�yla, insan�n kendi d�� evresindeki varl�klarla ileti�im kurmas� demektir. �nsan canl� veya cans�z varl�klarla etkile�im i�erisine girerek onlar� tan�maya, onlar�n yap�s�n� anlamaya �al��r. �zellikle canl� varl�klarla bir ili�ki i�ine girerek onlarla anla�ma imkan�n� arar. Bu ba�lamda, genel ��renme s�reci, temel olarak ileti�im mekanizmas�n�n elemanlar�, bu mekanizman�n i�leyi�i ve bu mekanizma i�inde yer alan baz� s�re�ler arac�l��yla a��klanabilir

��renmenin en basit tan�m�, ki�inin etkili olabilmesi i�in kapasitesini artt�r��d�r. ��renme i�i bireylerde ba�lar, sonra ad�m ad�m tak�m ��renmesine, sonra sistem ��renmesine ve sonra da organizasyon ��renmesine gider.

Peter Sengeye g�re ��renme, insan�n �z�nde varolan bir �eydir ve ��renme sayesinde daha �nce yapamad��m�z �eyleri yapabilmeye ba�lar�z. ��renmenin olu�abilmesi i�in �ncelikle, elde bilginin olmas� gerekir. ��renmenin ger�ekle�ebilmesi i�in kat�l�m ve tekrar bunun yan�nda konunun anlam�, i� ortam� ile ba�da��k olmas� ve kolay uygulanabilirli�i ve son olarak da geri bildirim �nem ta��r. �li�kilendirme yetersizli�i, bilginin payla��lmamas� ya da bilgi fazlal�� renmeyi olumsuz etkileyen unsurlard�r.

2.1 Bireysel ��renme

Organizasyonun ��renebilmesi en k��k �nitelerinin ��renebilmesine dayan�r ki en k��k birim de ki�idir. Bireysel ��renimi d��n�rken yeni bir terimle kar��la��yoruz. Zihni model. Zihni model ki�inin reaksiyonlar�n� etkileyen ger�ek d�nyadaki sistematik yap�l� kavramlard�r. Zihni modelle

E��T�M - E��TSEL YAZILIM TASARLAMA �LKELER�

9/7/2010

e�itsel yaz�l�m tasarlama ilkeleri

SER�VEN H�KAYE VE ROMANLARI

9/7/2010

SER�VEN H�KAYE VE ROMANLARI
�ocuklar�n hemen hemen her ya�ta merakla okuduklar� eserler aras�nda ser�ven hikaye ve romanlar� ba�ta gelir. �ocuklar�n hareket ve heyecan ihtiyac�n� kar��layan bu t�r eserlerde hayale,entrikaya,tehlikeli ve esrarl� olaylara ruhsal gerilimleri yans�tan durumlara ve beklenmedik sonu�lara geni� yer verilir.
Ruhsal gerilimlere neden olan karma��k olaylarda,beklenmedik s�rprizlere yer verilir. �ocuklar ser�ven �a�lar�nda,yani dokuz on ya�lar�ndan on iki on �� ya�lar�na kadar s�ren devrede �zellikle erkek �ocuklar� ser�ven,gezi,tarih ve kahramanl�k konular�nda yaz�lm�� eserleri okumaktan ho�lan�rlar. Bu t�r romanlar�n konusu,an fikri ve ki�ilerinin davran��lar� �ocuklar� olumlu y�nde etkilemeli okuma h�z�n� artt�r�c� hayal ve d��nce ufkunu geni�letici olmal�d�r.
Merak ��esi,�ocuklar�n her zaman ilgisini �eker. �zellikle deniz ya�am�,define arac�l��yla uzun yolculuklar ve ya�anan maceralar ilgiyle izlenir. Mesela Afrikan�n vah�i kabilelerinin bulunduklar� b�lgeleri merak ederler. Orada ge�en m�cadelelerden ho�lan�rlar. Denizlere a��lan kutuplarda dola�an canavarlarla sava�an anlat�lardan ba�ka bir tat al�rlar. Bu b�lgelerde ya�anan a�k ser�venlerini ilgiyle okurlar. Ser�venin kahramanlar�yla b�t�nle�ir,kendilerini roman kahraman� sayarlar. D��ledikleri d�nyan�n ba� oyuncusu olurlar. Yabanc� g�� kar��s�nda yenilmez kuvvet olurlar. De�i�ik iklim ve co�rafyada geli�en olaylar �ocuklar taraf�ndan yad�rganmaz. Onlar i�in esas olan insan ��esinin �st�nl�� ve yenilmezli�idir. Bu t�r romanlarda konular genellikle imgeseldir. Buna kar��n �ocuklar olgular�n ge�ti�i yerleri ger�ekmi� gibi alg�larlar. Ku�kusuz ser�ven romanlar�nda olumlu davran��lar �ocuklar i�in yararl�,olumsuz davran��lar ise zararl� olmaktad�r. �ocuklar g��l�kler i�inde yeti�en ve ba�ar�l� olan �ocuklar�n hayatlar�n� okumaktan zevk al�rlar. �nl� ki�ilerin ya�amlar�n� �rnek al�rlar.
Ser�ven hikaye ve romanlar�n�n ba�lang�c� mitlere,halk hikayelerine ve destanlara kadar uzan�r. Ancak bug�n gerek hikaye ve roman anlay�� gerekse bu t�r eserlere �zellik veren ser�venin niteli�i de�i�mi�tir. �ocuklar da yeti�kinler gibi anlat�lan ser�venlerin art�k inand�r�c� hi� olmazsa ger�eklere yak�n olmas�n� isterler. Bu t�r�n en g�zel �rnekleri Daniel Defoe "nun Robinson Crusoe,Robert Louis Stevenson "nun Define adas�,Jules Verne "nin Aya Seyehat ,Seksen g�nde Devrialem gibi eserlerdir.Bu eserler d�nya �ap�nda birer ba� yap�t �rne�i te�kil ederler.Bizim edebiyat�m�zda bu t�r�n ba�l�ca eserleri �unlard�r: Huriye �niz"in K�pr� Alt� �ocuklar� ve Peyami Safa"n�n Cing�z Recai"nin Maceralar�.
Define adas� korsanlar�n eline ge�en bir gen� ile g�z� pek arkada�lar�n�n define ararlarken kar��la�t�klar� tehlikeler ve g�sterdikleri kahramanl�klar� anlat�r.
Ka��r�lan �ocuk"ta �ks�z bir delikanl�n�n �al�nan bir miras nedeniyle ba��na gelenler,�zellikle bir gemide ge�en heyecan dolu g�nleri anlat�r.
Aya seyehat adl� roman�n konusu ge�en y�zy�l�n sonunda A.B.D"de ge�ti�i varsay�lan ilgin� bir eserdir.
Bu giri�im top�ular derne�ince d�zenlenen ay yolculu�udur. Kitapta bu yolculu�un haz�rl�klar�,f�zenin yap�m�,donat�m� ve aya gideceklerin tespiti gibi canl� ve s�r�kleyici olaylar anlat�l�r.
Seksen g�nde devri alem "de ise Londral� bir zenginin,arkada�lar�yla tutu�tu�u bir iddia �zerine Frans�z u�a��yla birlikte yapt�� 80 g�nl�k d�nya turu hikaye edilir. Fransa,hindistan,Japonya ve amerika gibi �lkeleri kapsayan bu ser�venli deniz ve kara yolculu�u anlat�l�rken okurlara toplumlarla ilgili bilgilerde verilir. Her iki eser yazar�n geni� hayal g�c� yan�nda,genel k�lt�r�n�n zenginli�ini ve bilimsel g�r��lerinin zenginli�ini de yans�t�r.
Ama �ocuk edebiyat�nda macera denince akla Robenson gelir. Konusu gemicilik ya�am� s�ras�ndaki bir f�rt�nayla �ss�z adaya d��en tek insan�n hem do�ayla �at��mas�n� hem ondan yararlanmas�n� hem de tek ba��na var olma �abas�n� s�rd�r�rken toplumsal de�erlere g�re s�n�f de�i�tirmesini konu edinir.Bu eser ingiliz edebiyat�n�n oldu�u kadar d�nya edebiyat�n�n da en yayg�n klasikleri aras�nda yer al�r. Yazar roman�nda karma��k ki�iler �izmemi� felsefi hesapla�malara y�nelmemi� edebiyat ve s�z oyunlar�ndan uzak durarak pragmatik(yararc�)ger�ekli�i yakalam��t�r. Yazar bu roman�n konusunu tesad�fen bir denizciden dinlemi� ve kaleme alm��t�r. Bir �ok edebiyat�� bu roman� on be� ya��ndan k��k �ocuklara verilebilecek tek yararl� eser diye niteler. �ocuk klasi�i gibi �ne s�r�

T�RK�YEDE HALK E��T�M�N GEL��M�

9/7/2010

T�rkiyede Halk E�itimin Geli�imi
Bir �lkenin e�itim sistemini ekonomik, siyasi, toplumsal ve k�lt�rel yap�s�ndan soyutlamak olas� de�ildir. Bug�nk� e�itim sistemimiz, bir yandan tarihi geli�im s�reci i�erisindeki de�i�kenlerin, bir yandan da toplumsal, ekonomik, k�lt�rel ve siyasi yap�larla ilgili de�i�kenlerin bir sonucudur. Halk e�itimi etkinliklerinin tarihsel geli�imi �rg�n e�itime paralel bir geli�me g�stermi�tir.
T�rkiyedeki halk e�itimin tarihsel geli�imi, cumhuriyet �ncesi ve cumhuriyet sonras� olmak �zere iki ana ba�l�k alt�nda ele almadan �nce �lkemizde halk e�itimi gerektiren nedenleri a��klamakta yarar vard�r.
T�rkiyede Halk E�itimi Gerektiren Nedenler
T�rkiyede halk e�itimin gereklili�ini ortaya koyan ko�ullan ekonomik, toplumsal ve siyasal geli�melerden soyutlamak olas� de�ildir. Ancak, �rg�n e�itim kurumlar�n�n bu geli�melere uygun olarak bireylerin e�itim gereksinmelerini tek ba��na kar��lamas� olanakl� olmad�� gibi, bu �rg�n e�itimin ilkelerine ve yap�lanmas�na da ters d��mektedir.
T�rkiyede halk e�itimin gereklili�ini ortaya koyan ko�ullar �unlard�r (MEB, 1992, s. 61-62):
1.N�fusun %41ini meydana getiren k��k k�y toplumlar�, ekonomik ve sosyal y�nlerden yeterince geli�memi�lerdir. Bu toplumlar ilerlemek ve durumlar�n� iyile�tirmek i�in gereken bilgi ve beceriden yoksundur.
2.1985-1990 n�fus say�mlar�na g�re 6 ve daha yukar� ya�lardaki n�fusun %22.5i okuma-yazma bilmemektedir. Bunlar�n �o�u zorunlu ��retim �a�� s�n�r�n�n d��nda kalmaktad�r.
3.Bir b�l�m yurtta�lar�m�z�n yaln�z okuma-yazma bilmelerine kar��n, bir mesleki ve teknik ��retimden ge�memi�lerdir. Bunlar�n deli gi�en ve geli�en ya�am ko�ullar�na kolayca uyum sa�lamalar�n� olanakl� k�lacak bir e�itim sistemine gereksinme vard�r.
4.�nsana ya�am� boyunca gerekli b�t�n bilgi, beceri ve al��kanl�klar�n okul y�llar�nda ve yaln�z okul e�itimiyle kazand�r�lmas� olanakl� de�ildir. Birey ve topluluklara, gerekli bilgi ve becerilerin i� i�inde, gereksinme duyulduk�a, s�rekli olarak verilmesi daha etkin ve verimli bir yoldur.
5.Ya�amda ge�erli b�t�n sanat ve mesleklerin ayr� birer okulu yoktur ve bunlar i�in mutlaka okul a�mak gerekmez. Ancak, b�t�n i� ve sanatlarda �al��acak insanlara ve bunlar�n yeti�tirilmesine gereksinme vard�r.
6.K��k toplum birimleri, bilimsel ve teknolojik geli�meleri yak�ndan izleyememektedir. Buralara hen�z modern teknolojinin gerektirdi�i �rg�tlenme ve i� b�l�m� girememi�tir. Halk geri ve ilkel y�ntemlerle �al��maktad�r. Halk sa�l��n� koruyacak ve ulusal g�c� sa�lam tutacak �nlemler yeterince al�namam��t�r. Her yeni do�an �ocu�un %0.120si ayn� y�l i�inde �lmekte, n�fusun yakla��k %3� s�rekli hastal�klardan rahats�z bulunmaktad�r. Beslenme �ekli bozuk, sa�l�k bilgileri yetersizdir.
7.Halk�m�z genellikle kadercilik anlay��na g�re ya�am�n� s�rd�rmektedir. �e�itli olaylar onlarda g�vensizlik uyand�rm��t�r, ��phecili�i geli�tirmi�tir. Halk� D�� ve yanl�� inan�lardan kurtarmak, toplumun do�ru d��nme ve iyiyi, g�zeli bulma, ay�rma yeteneklerini beslemek ve geli�tirmek gerekmektedir.
8.B�t�n vatanda�lar g�zel sanatlardan, spor etkinliklerinden ve e�itsel e�lencelerden gere�i gibi yararlanamamaktad�r.
9.Vatanda�lar toplumsal sorunlardan �ok, ki�isel mesleklere y�nelmekte, kendi aralar�nda ve devletle s�k� bir i�birli�i yapmamakta ve toplumsal dayan��may� geli�tirememektedir.
10.Devlet kavram�n�, hukuk d�zenini, Atat�rk devrimlerini ve demokratik y�netimin ana ilkelerini vatanda�lara anlatmak, benimsetmek, ulusal birlik ve dayan��may� g��lendirmek, bireyleri birbirlerine sayg�l� ho�g�r�l� bir d�zeye ula�t�rmak zorunludur.
11.Toplumun yap�s�n� ve de�er yarg�lar�n� kalk�nma ama�lar�na uygun bir ortam yaratacak �ekilde y�nlendirmek, �zellikle k�y ve kasabalarda ya�ayan bireyleri; kendi g��leriyle devletin olanaklar�n� birle�tirmek suretiyle sorunlar�na ��z�m yolu bulabilen ve kendi kendilerine karar verebilen insanlar haline getirmek gerekir.
CUMHUR�YET �NCES�NDE HALK E��T�M�
Sel�uklu ve Osmanl� d�nemlerinde Medreseler ile Fatih zaman�nda kurulan Enderun Okullar� en eski �rg�n e�itim kurumlan olmakla birlikte, halk e�itimi alan�nda s�n�rl� da olsa etkinlik g�stermi�lerdir. Bunlar�n yan�s�ra esnaf kurulu�lar�, ordu ve g�n�ll� kurulu�lar taraf�ndan bug�nk� anlamda olmamakla birlikte yeti�kinlere y�nelik e�itim verilmekteydi. Cumhuriyet �ncesinde halk e�itimi etkinliklerini y�r�ten kurum ve kurulu�lar a�a��da k�saca a��klanm��t�r.
Medreseler
Medreseler, Sel�uklu d�neminden ba�layarak toplumun

�TALAN E��T�M S�STEM�

9/7/2010

A. KISA TAR�H�E
�talya, Milattan binlerce y�l �ncesine dayanan yerle�im merkezleri kal�nt�lar� ile dolu bir �lkedir. Milattan �nce 1000 y�l�nda yerli kabileler organize yerle�im b�lgelerinde kendilerini g�stermi�tir. Bu kabileler aras�nda bug�nk� Calabria y�resinde ya�ayan �tali kabilesi �lkeye ad�n� vererek �nem kazanm��t�r.
�lkenin Yunan ve Etr�ks kontrol�ne girdi�i M.�. 8. Y�zy�lda Latini kabilesi, Roma �ehrini ve Latini Krall��n� kurmu� ve bu �ehir h�zla geli�meye ba�lam��t�r. M.�.510 y�l�nda Cumhuriyet kurulmu� ve Roma egemenli�ini Akdenize yaymaya ba�lam��t�r.
M.�.27 - M.S.14 y�llar� aras�nda, Augustus d�neminde Roma imparatorluk idaresine ge�mi�, 395 y�l�nda �lke ikiye b�l�nm�� ve Bat� Roma M.S. 476 y�l�na kadar bu idare alt�nda ya�am��t�r. 4. Y�zy�lda �lke "barbar" kabilelerin i�galine u�ram��, n�fus azalmaya, idari mekanizma ��kmeye ba�lam��t�r. Bu y�llarda H�ristiyan Kilisesi, Benediktin tarikat� �nc�l��nde, siyasi ve ekonomik g�c� ele ge�irmi�tir.
13. Y�zy�la kadar �lke Frans�zlar�n, Arap ve Normanlar�n etkisi ve i�galinde kalm�� ve �ehir devletleri olu�maya ba�lam��t�r. 1200 y�l�ndan itibaren gev�ek bir merkezi idare alt�nda feodal sistemle �ehirler geli�meye ba�lam��, ticaret �nem kazanm�� ve R�nesans hareketi ba�lam��t�r. 15. ve 16. Y�zy�llarda Papal�k, Venedik-Cenova gibi �ehir devletlerle, �spanya ve Fransa gibi yabanc� devletlerin i�gali ve 1796 -1814 y�llar� aras�nda Napolyon y�netiminden sonra �talya"da milliyet�ilik hareketleri h�z kazanm�� ve Piemonte Kontu Cavour �nc�l��nde ba�layan birle�me �abalar�, 1870 y�l�nda �talya Birle�ik Krall��n�n kurulmas�yla sonu�lanm��t�r.Birle�meyle birlikte �talya, s�m�rgecilik hareketine giri�mi�, Eritre, Somali, Libya ve baz� Ege adalar�, �in"de Tie-Sin b�lgesi ele ge�irilmi�tir. (U�arol, 1995: 231-238)
Birinci D�nya Sava�� sonras�nda, �lkede Mussolini y�netimindeki Fa�ist Parti a��rl�k kazanmaya ba�lam��, Katolik Kilisesinin de deste�iyle 1924 y�l�nda bu partinin kapat�lmas� �zerine Mussolini"nin ki�isel diktas� ba�lam��t�r.
�kinci D�nya Sava��"nda �e�itli cephelerde u�ran�lan ba�ar�s�zl�klar �zerine, Partisi Mussolini"yi g�revden alm�� ve yeni h�k�met ba�kan� Mare�al Bodoglio, ba�la��k g��lerle bar�� anla�mas� imzalam��t�r. Kuzey �talya"ya ka�an Mussolini Alman deste�iyle ve �lkenin g�neyindeki Krall�k taraftarlar�yla birle�erek kendi cumhuriyetini (Salo Cumhuriyeti) ilan etmi�, sivil sava�� ba�latm��, ancak, ba�la��k g��lerin de m�dahalesiyle 2 May�s 1945"te yenilmi�tir.
�lkede Savoy Ailesinden Umberto II �nderli�inde kurulan ge�ici idare, halkoylamas�n� takiben 2 Haziran 1946"da yerini Cumhuriyete terketmi� ve 1 Ocak 1948"de yeni bir Anayasa y�r�rl��e girmi�tir.

B. GENEL S�YAS� VE �DAR� G�R�N�M
1- Siyasi Yap� Hakk�nda �zet Bilgi
Resmi ad� : �talyan Cumhuriyeti
Hukuki Sistem : 1948 Anayasas�
Milli Yasama : �kili sistem; 315 �yeden olu�an Senato ve 630 �yeden olu�an Temsilciler Meclisi
Ulusal Se�imler : 21 Nisan 1996, gelecek se�imler 2001 y�l� Nisan ay�nda yap�lacakt�r.
Devlet Ba�kan� : Cumhurba�kan� Oscar Luigi Scalfaro. Cumhurba�kan� yedi y�ll�k bir d�nem i�in Senato, Temsilciler Meclisi ve b�lgesel konseylerin temsilcileri taraf�ndan se�ilir. Ba�bakan ile Y�ksek Hakimler Konseyi �yelerini atama yetkisine sahiptir. Y�r�tme ile ilgili bir g�c� bulunmamaktad�r.
Ulusal H�k�met : Cumhurba�kan� taraf�ndan atanan Ba�bakan, Parlamento deste�i �er�evesinde, Bakanlar Kurulu �yelerini atama yetkisine sahiptir. Halihaz�rda Ba�bakan, Kas�m 1998de g�revlendirilen ve Partito Democratico della Sinistra-PDS (Demokratik Sol Parti)"nin lideri olan Massimo D"Alema"d�r. Sekiz partiden olu�an h�k�mette, 6s� kad�n olmak �zere 25 bakan bulunmaktad�r.
Politik Partiler :�lkede iki �nemli koalisyon bulunmaktad�r. Bunlar de�i�ik Partilerden olu�an; "Ulivo" koalisyonu ile "Polo per la Liberta" koalisyonudur. "Ulivo" koalisyonu Rifondazione Comunista partisinin de deste�i ile Parlamento �o�unlu�una sahiptir. Kuzey Ligi Partisi"nin (LEGA NORD), her iki koalisyon ile bir ba�lant�s� bulunmam

E��T�M - OLUMLU ��RENME ORTAMI OLU�TURMA

9/7/2010

olumlu ��renme ortam� olu�turma

B�REYSEL VE �RG�TSEL ��RENME

9/7/2010

B�REYSEL VE �RG�TSEL ��RENME
I.B�REYSEL ��RENME
A)��renmenin Tan�m�
Bir deneyim yada denemenin/bilginin sonucunda davran��larda meydana gelen s�rd�r�lebilir ve kal�c� de�i�ikliklerdir. ��renme insan yeteneklerinde b�y�me s�recinin bir sonucu olmayan nispeten s�rekli bir de�i�medir. ��renme, bir �r�n (��renilen �ey) ya da �r�n� ortaya koyan s�re�tir.
G�n�m�zde ��renme stratejisi �nem kazanmakta, anlam� de�i�im, yenilik, yarat�c�l�k, b�y�me ve kendini ger�ekle�tirme gibi kavramlar� da kapsamaktad�r. Her�eyin �ok h�zl� de�i�ti�i zaman�m�zda, h�za ayak uydurmak �ok g��le�ti. H�zl� de�i�ikliklerin oldu�u d�nyam�zda en iyi ��z�m ��renmedir. Ger�ek ��renme insan�n �z�nde varolan bir�eydir. ��renme sayesinde daha �nceleri hi� yapamad��m�z �eyleri yapabilmeye ba�lar�z. ��renme yoluyla d�nyay� ve ya�am�n yarat�c� s�recin bir par�as� olan kapasitemizi geni�letiriz. Her insan�n i�inde b�yle bir ��renmeye b�y�k bir a�l�k vard�r.
�nsan hayat�n�n ba�lang�c�ndan itibaren s�rekli olarak bir �eyler ��renir. �rne�i: bir �ocu�a kimsenin ��renmeyi ��retmesine gerek yoktur. �ocuklar y�r�meyi, konu�may�, kendi i�lerini b�y�k �l��de g�rmeyi kendileri ��renir.
B)��renme ve Bireysel ��renmenin �nemi
Global bilgi d�nyas� giderek daha karma��k daha �ok i�i�e ge�meye ba�layan ve daha dinamik bir g�r�n�m kazanmaktad�r. Bu geli�im s�reci, i�i ve �al��may�, ba�kalar�n�n deneyimlerinden daha �ok ilham al�nmas� gereken ��renmeci hale getirmektedir. Art�k birinin tepeden Ôd��n�p bulmas� ve organizasyonda geri kalan herkesin Ôb�y�k stratejist in emirlerini izliyor olmas� m�mk�n de�ildir. Gelecekte, ger�ekten di�erlerinin �n�ne ge�ecek organizasyonlar, ki�ilerin bir �rg�t�n t�m seviyelerinde ��renme y�k�ml�l�k ve kapasitesinin nas�l de�erlendirilebilece�ini ke�federler olacakt�r.
G�n�m�zde ya�an�lan de�i�imlerle i�letmeler i�in insan kaynaklar�n�n yarat�c� boyutu ve ��renme yoluyla kazan�lan yetenekler daha bir �nem kazanm��t�r. ��letme performans�, be�eri niteliklerin artt�r�lmas�na ba�l� hale gelmektedir.
Bireysel ��renme olmadan ne organizasyonel ��renme ne de ��renen organizasyon olabilir. Fakat, b�t�n organizasyondaki bireylerin, bireysel ��renme azminde olmas� da yeterli de�ildir. Ayr�ca bireylerin bir tak�m olu�turmalar� gerekmektedir. Tak�m�n �yeleri �al��ma ortam�n� farketmeli, problemleri te�hi� etmeli ve ��z�m i�in i�birli�i i�inde olmalar� gerekmektedir.Ancak bu �ekilde ��renen organizasyona ula��labilir.
��letmelerde insanlar�n �al��t�� birimler oldu�una g�re, ki�isel ��renmenin �nemi a��kt�r. ��letmelerde ��renem, ki�ilerin ��renmesine ba�l� de�ildir. Ama ilk a�ama da tek tek ki�ilein bilin�li ��renmeleri gerekmektedir. Ki�isel ��renmenin sonu�lar� ba�kalar�na iletildi�inde organizasonel ��renme haline d�n��r.
Ki�isel d�zeyde ��renme i�letmenin yap�s�n� etkilemektedir. ��letmelerin �rg�t yap�s�na ba�l� olarak ��renilenlerin �e�itli kademelere iletilmesi de �nemlidir. ��letmelerde ileti�imin �ok iyi olmas�yla ��renilenler i�letme i�inde yay�labilmektedir. Ayr�ca ��renmenin sonu�lar�n� da �effaf ve anla��l�r bir bi�imde iletilmesi gerekir.
Bireysel ��renmeyi artt�rmak i�in i�letmeler ki�ilerin motivasyonunu artt�rarak do�al ��renme isteklerini harekete ge�irmelidirler. Bu do�al ��renme istekleri, merak, kendni koruma, bir amac� yerine getirme, �d�l yada kazan�, olumsuz deneyimler, e�lence, beklentileri kar��land��nda, gelecek i�in, zorunluluk keyfi v.b.dir.
C)Bireysel ��renmeyi Art�ran G�d�leyiciler
��renen organizasyonlarda bireylerin sahip olduklar� belirli �zellikler vard�r. Bu �zellikleri ��yle s�ralayabiliriz:
a. Yeni d��nceler geli�tirmek
b. Kollektif �al��maya istekli olmak
c. Bulundu�u kurumu tan�maya istekli olmak
d. �evreyi tan�maya istekli olmak
e. Bireysel becerilerini geli�tirme arzusunda olmak
f. ��renmeyi istemek ve te�vik etmek
g. Bireyin kendisini s�rekli geli�tirmesi ve emri alt�ndakileri bu
konuda te�vik etmesi
h. A��k bir organizasyonel haberle�me a��na sahip olmak
i. Bilgiy

K�TAP �NCELEME RAPORU

9/7/2010

1-B��MSEL G�R�N�M
1.1Kapak
Kitab�n kapa��nda karton kullan�lm��t�r. Ama bu karton kalitesizdir. Kapak kartonu resimleri iyi yans�t�yor ama, uzun s�reli kullan�m i�in ,iyi de�ildir. Kapa��n kartonun kalitesinin iyi olmamas� kitab�n albenisi d��r�yor.
�n kapakta; kitab�n ad�, yay�nevi amblemi yay�nevi ad�, kullan�laca�� okul t�r�, hangi s�n�fa ait oldu�u yer almaktad�r. Ayr�ca �n kapakta yazarlar�n adlar�na da yer verilmi�tir. Kitap rengi olarak �n kapakta sar� ve mavi renkleri kullan�lm��. Bu renkler ��renciler i�in �ekici olan renklerdir.Bu da ��rencilerin kitaba ilgisini ve ��renme iste�ini artt�r�yor. Ayr�ca �n kapa��n renkleri foto�raflar� ��renciyi rahatlat�yor ve ��renmesini te�vik ediyor.
Arka kapakta kitab�n fiyat�, ISBN numaras�, yay�nevinin ad�,amblemi ve kitab�n bas�ld�� y�l yer alm��t�r. Sadece bask� adedine yer verilmi�tir.
Kitab�n s�rt�nda, kitab�n ad�, s�n�f�, yay�nevi ad�na rastlanmaktad�r ama; yazar�n ad�na yer verilmemi�tir
Ciltlemede, yap��t�rma tekni�i kullan�lm��t�r. Gayet sa�lam, kullan�l�r �ekilde yap�lm��t�r.
Forma say�s� olarak, kitap 158 sayfad�r. Bu on tane formaya denk geliyor. Oysa, Sosyal Bilgiler 4.s�n�f�n A4 boyutunda, M.E.B. ders programlar�nda belirtilen forma say�s� 6-7 tanedir. Forma say�s� M.E.B. ders kitaplar� y�netmenli�i"ne g�re uymamaktad�r.
Kitapta kullan�lan ka��t; beyaz p�r�zs�zd�r. Ayr�ca kullan�lan ka��t bask�n�n arka y�ze ge�mesini engellemektedir. Bu da kitapta kullan�lan ka��t kalitesinin 1. hamur kalitede oldu�unu g�sterir.
Kitab�n ilk sayfas�nda yer almas� gereken, kitab�n kullan�laca�� okul t�r�, s�n�f d�zeyi, ad�,yazarlar�n ad�, yay�nevi ad� ve Talim Terbiye Kurulu karar� eksiksiz �ekilde vard�r. �kinci sayfada kitaba katk�da bulunan ki�i adlar�, ISBN numaras�, telif hakk� ile ilgili bilgiler, bask�y� yapan �irketin amblemi bulunmaktad�r. Ama bu sayfada bulunmas� gereken bask�y� yapan �irketin adresi ve bask� adedi bulunmamaktad�r. ��nc� sayfada T�rk Bayra�� ve �stiklal Mar�� (on k�ta), d�rt ve be�inci sayfada Atat�rk"�n Gen�li�e Hitabesi ve Atat�rk portresi bulunmaktad�r. Atat�rk portresinin alt�nda Mustafa Kemal Atat�rk yaz�s� vard�r. Gazi unvan�n�n olmas� gerekirdi.Kitab�n son sayfas�nda T�rkiye Haritas� ve T�rk D�nya Haritas� vard�r.

1.2. Kitab�n Boyutlar�
Kitap 13�-17 cm boyutlar�ndad�r. 4. ve 5. s�n�f ders kitaplar�n�n boyutu 13�-17 cm yani k��k ebatlarda olmal�d�r. (Demirel,1999) ��nk� geli�im �zellikleri �nemlidir. Daha alt s�n�flarda kitap boyutlar� daha b�y�kken, 4.,5. s�n�flarda ders kitaplar� boyutlar� daha k��k olmaktad�r. Bunun nedeni, s�n�9f d�zeyi y�kseldik�e yaz� puntosu ve resimler k��k olarak verilebilece�i esas�d�r.( K�l�� ve seven, 2002,s.148)

1.3. Yaz� Karakteri ve B�y�kl��
Yaz� karakteri olarak "Ari al Font" tipi kullan�lm��t�r. D�rd�nc� s�n�fta Arial Font yada Tim es New Roman yaz� tipi kullan�lmal�d�r.( Demirel, 1999) Yaz� karakterinin b�y�kl�� 14 puntodur. 4.s�n�fta 12 punto olmas� gerekirken 14 punto kullan�lm��. Ama baz� kaynaklara g�re 12 punto=4.s�n�f olarak belirtildi�inde yaz� puntosu 14 puntodur.

1.4. Sayfa Boyutlar�
Sayfa boyutlar� 13�-17 cm ebatlar�ndad�r. Kitab�n sayfa bo�luklar� (alt, �st,sa�,sol bo�luklar�) gayet d�zenli, e�ittir. Sayfa bo�luklar� her y�nde ayn�d�r (1,5 cm). Buda kitab�n esteti�ini artt�rmaktad�r.
Sayfa bo�luklar� kimi kaynaklar gerekli g�r�rken, kimi kaynaklar da �neminin olmad��n� savunmu�tur. Sayfa bo�luklar�n�n d�zenli olmas� hem okuyucunun al��kanl�klar�n� s�rd�rmesine hem de yaz� ve g�rsellerin okunabilirli�ini artmas�n� sa�layacakt�r. �ncelenen kitapta sayfa bo�luklar�n�n d�zenli olmas� daha d�zenli okumay� da beraberinde getirecektir.

1.5. Sat�r Aral��
Sat�r aral��, okunabilirlik ve ��rencilerin geli�im d�zeyleri dikkate al�nd��nda g�z yormayacak �ekilde tasarlanm��t�r. Bo�luklar 1,5 sat�r aral�� ile olu�turulmu�tur. Harfleri, s�zc�kleri,c�mleleri,paragraflar�, ba�l�klar� ve alt ba�l�klar� birbirinden ay�rmakta yard�mc� olan bo�luklar metni anlamada destek olmaktad�rlar( �nal ve �im�ek,2000,s.219).

1.6. ��indekiler
Dersin genel yap�s�na ili�kin bilgilerin edinildi�i b�l�md�r, i�indekiler. Dil sade ve anla��l�r olmal�d�r. Dersin ana yap�s�n�n anla��lmas�n�n zorla�aca��, genellikle kabul edilen bir g�r��t�r. Her �niteye ait ana konular ve bu konular�n alt ba�l�klar�n�n sunulmas� yeterli olabilir. Konular aras�ndaki hiyerar�i, farkl� renklerle, numaraland�rmayla veya de�i�ik yaz� boyutlar�yla g�sterilebilir. ��indekiler b�l�m�n�n haz�rlanmas�nda am

MONTESSOR� S�STEM�

9/7/2010

MONTESSOR� S�STEM�

"�ocuk i�in �nemli olan kendilik geli�imidir. Kendi �z kaynaklar�n� ve yabanc�, karma��k d�nya ile ba�a ��kma becerisini geli�tirmeye gereksinimi vard�r. Duyular� yoluyla, kendisi i�in ��renmek, g�rmek ve yapmak ister, bir yeti�kin g�zleri ile de�il. �ocuk bunlar� d�nya ile uyum i�inde ba�ard��nda, tam bir ki�i olmaya ba�lar. O zaman e�itilmi�tir."
Maria Montessori
Anakuca�� ocuk Evi, e�itim a��s�ndan �a�da� ve ilerici bir yakla��m hedefleyerek, ya�amda bilinmesi gereken her �eyin ��renilebilece�i, e�itimde �ocu�u ve bir b�t�n olarak �ocu�un geli�imini merkez alan bir y�ntem olan Montessori sistemini temel alm��t�r. Bu sistemde �ocuklar�n en �nemli becerinin kendi kapasite ve yeteneklerini geli�tirmek oldu�unu kavramalar� hedeflenir. Bu ama�la geli�imlerine y�nelik �ok say�da ara� gerecin bulundu�u; zihinsel, fiziksel, sosyal ve ruhsal olarak geli�ebilecekleri; dikkatli bi�imde d�zenlenmi� bir �evrede �zg�rl�kleri ve yarat�c�l�klar� desteklenir
Montessori Felsefesi
Montessori e�itim sistemi hem �ocu�un geli�imi ile ilgili bir felsefe, hem de bu geli�meye rehberlik eden bir ger�ekliktir. �ocu�un geli�imsel olarak �ok say�da materyalin bulundu�u ve bir �ok deneyim ya�ayaca��, fiziksel ye sosyal olarak geli�ebilece�i, dikkatli bi�imde d�zenlemi� bir �evrede ve belli s�n�rlar i�inde �zg�rl��e gereksinimi oldu�u d��ncesini temel alm��t�r.
Montessori e�itimi, ��renmede en �nemli g�d�n�n, �ocu�un kendi motivasyonu oldu�unu vurgular. Montessori s�n�flar�, �ocuklar�n en �nemli becerinin kendi kapasite ve yeterliliklerini geli�tirmek oldu�unu kavramalar�na y�nelik olarak d�zenlenmi�tir. ��retmen �evreyi, programlar�, etkinlikleri, i�levleri kaynak ki�i olarak haz�rlar; �ocu�un uyar�lmas�n� ve y�nlendirilmesini sa�lar. Ancak ��renen ve g�d�lenme yoluyla se�ti�i g�revleri s�rd�ren �ocuktur.
Montessori �evresi, �ocu�u t�m ya�am� boyunca yarat�c� bir ��renme becerisi olu�turabilmesi amac�yla , erken ya�larda ��renmeyi sevmeye te�vik eder. Montessori, hem e�itim a��s�ndan �a�da� ve ilericidir, hem de ya�amda bilinmesi gereken her �eyin ��renilece�i bir y�ntemdir.
Ama�lar
Montessori gelene�inde, okullar erken �ocukluk e�itiminde en iyiyi vermeyi taahh�t eder. Ama�, okula gelen her �ocu�un �u �zelliklerinin geli�mesidir:
*ba��ms�zl�k
*i�sel denetim
*kendini onaylama
*bir sosyal grubun �yesi oldu�unu ve sorumluluklar�n� bilme
*��renme ve ya�amayla ilgili duyma ve keyif alma
Evrensel �zellikler
�ocuklar ��renmek isterler. Do�u�tan var olan ��renme gereksinimleri engellenip bask�lanmad�k�a da ��renirler. Ama�, bu gereksinimlerini uyar�p, �n plana ��karmakt�r.
�ocuklar�n emen bir zihinleri vard�r. �ocu�unuzu y�r�me ve konu�may� ��renirken g�zlemlemi�sinizdir. Bunlar� ona ��rettiniz mi, yoksa do�al olarak m� bu davran��lar ortaya ��kt�? Nas�l yard�mc� olabildiniz? �ocu�unuzun ilk y�r�me giri�imini destekleyerek mi, yoksa konu�arak m�? �ocu�unuzun kendi kendine ��renebilmesine yard�mc� olmak i�in �evreyi d�

D�L NED�R?

9/7/2010

D�L NED�R?
�ok geni� anlam�yla dil, d��nce, duygu ve g�d�leri, do�rudan do�ruya ya da dolayl� olarak bildirmeye yarayan herhangi bir anlat�m arac�d�r. Bu tan�m b�t�n canl�lar�n kendi aralar�ndaki bildiri�imlerle ilgili i�aret sistemlerini oldu�u kadar, insanlar taraf�ndan do�an�n ve e�yan�n ortak kal�plar halinde manaland�r�lmas� olgular�n� da kapsamaktad�r .(G�khan Evliyao�lu)
Dil,insanlar aras�nda anla�may� sa�layan tabi bir vas�ta kendisine mahsus konular� olan ve ancak bu kanunlar �er�evesinde geli�en canl� bir varl�k, temeli bilinmeyen zamanlarda at�lm�� bir gizli antla�malar sistemi, seslerden �r�lm�� i�timai bir m�esesedir.(Muharrem Ergin)
�nsanlar duygular�n� d��ncelerini h�k�mlerini birbirine nakletmek meramlar�n� birbirine anlatmak i�in dil denilen vas�taya ba� vururlar. Fakat dil insanlar�n kulland�� vas�taya benzemez .
Dil, insanlar aras�nda ileti�imi sa�layan sesli ya da yaz�l� simgeler sistemi. Dil simgelerine "g�sterge" ad� verilir. Bu g�stergeler, saymaca bir nitelik ta��r; anlamlan do�al bir ba�lant�dan kaynaklanmay�p toplumsal bir anla�madan, bireyler aras�nda �st� kapal� bir uzla�madan do�ar. Bu tan�ma g�re dil, yaln�zca insan toplumlar�nda bulunan bir yetenektir. Hayvan t�rleri de sesler ve beden hareketlerinin yard�m�yla birbirleriyle ileti�im kurar, hatta bir�oklar� bir noktaya kadar insan dilini anlamay� da ��renebilir. Ama insan�n d��nda hi�bir t�r, ��kard�� sesleri, insan dilinde oldu�u gibi a��k ve i� tutarl�l�� olan, saymaca bir sistem durumuna getirememi�tir .
�nsan d��nen bir varl�kt�r ve d��nme dil ile olur.
Aristo, d��nme i�in, "Konu�ma, zihni hayat�n �ekillendirilmesidir." demi�ti. Us�u felsefe ise dili, daha �nceden varolan d��nceleri ifade etmek i�in bir ara� olarak g�rm��t�r. Alman filozofu Heidegger, "Dil,d��ncenin evidir."der. Descartes, "D��n�yorum, o halde var�m." demi�tir. ��nk�, insan varolu�unu ancak diliyle anlar .
D�L NASIL DO�DU VE NASIL GEL��T�?
�lkel insan, ba�lang��ta herhalde hayvanlar aras�ndaki bildiri�im bi�imlerine uygun bir dil kullan�yordu.
Bu sebeple insan dilinin farkl�l�klar�n�, �zelliklerini iyi anlayabilmek i�in hayvanlar aras� bildiri�im sistemini kavramakta yarar vard�r.
Hayvan psikofizyolojistleri b�t�n sosyal hayvanlar�n kendi aralar�nda d�zenli i�aretler yard�m� ile bilgi al��veri�i yapt�klar�n�, heyecanlar�n� hareketler, tav�rlar, mimikler, sesler vb. ile belirttiklerini ve bir bildiri�im sistemi geli�tirdiklerini saptam��lard�r.
�nce basit bir bildiri�im modellinin hayvanlarda nas�l belirdi�ini a��klayal�m:
Bildiri�im, ortak kal�plara sahip iki birey aras�nda (kaynak) ve (al�c�), aktar�lan i�aretler (mesaj ), arac�l�� ile kurulan ikili ili�kileri (etki-tepki) kapsar.
Bu i�aretler, vericiden ��kan d�� uyar�c� unsurun al�c�da yol a�t�� davran��larla belirlenen duygusal, �ok yak�n ge�mi�e ait hat�ralar ya da yak�n gelece�e ait uyar�lard�r.
Hayvanlarda bildiri�im i�aretleri, �ok de�i�ik nitelikler g�steren optik, akustik, elektrik, vb. fiziksel ve kimyasal karakter g�sterirler. �o�unlukla, bu i�aretler, ortak kal�plar halinde kal�t�mla devam ederler ve do�u�ta mevcutturlar.
Hayati ili�kilerin t�m g�revlerini kapsayan bu i�aretler beyin merkezlerinin kontrol� alt�ndad�rlar. Yeme�e �a�r�, tehlike i�areti, ana-baba ve aile ili�kilerini tanzim gibi g�revlere dayal� bu bildiri�im sistemi objektif kal�plar ve b�lgesel n�anslar (leh�e farklar�) g�stererek i�lemektedir.
Baz� �st�n hayvan t�rlerinde, ses bildiri�im sistemi bak�m�ndan insanlar�nki ile ortak mekanizmalar bulunmu�tur. Hele ar�lan�n ve yunus bal�klar�n�n bildiri�im sistemleri adeta ger�ekten bir dil denilebilecek kadar ilgin� modeller vermektedir.
Ar�lar�n kimsayal bildirimler ve sesli i�aretler e�li�inde danslardan meydana gelen bildiri�im sistemi olduk�a karma��k, anlaml� mesajlar �rg�t� halindedir.
Yunus bal�klar�n�n �ok �e�itli sesler ve �sl�klarla haberle�tikleri, gruplara kumanda ettikleri, belli vaziyet al��lara hakim olduklar�, ar�lar gibi, onlar�n da, e�itim ve ��renim temellerinin insan�nkine yak�n oldu�u bug�n bilinen ger�ekler aras�ndad�r.
�lkel insanda da hayvanlarla ortak, do�u�tan mevcut, kal�t�m yolu ile ku�aktan ku�a�a ge�en. hareket, ses ve �teki i�aretlerle ba�lay�p geli�en ilkel bir bildiri�im sistemi vard�. Fakat taklit, ��renim ve tasvir ile �ok geli�en ve orijini kal�t�ma dayanmayan �o

YABANCI OKULLAR MESELES�

9/7/2010

i�indekiler

�.giri�
��.osmanl� toplum yap�s�nda �nemli kavramlar
a. m�slim ve gayr-i m�slim
b. az�nl�k
c. yabanc� kavram�
d. misyonerlik
��.cumhuriyet �ncesi yabanc� okullar
a. yabanc� okullar�n a��lmas� ve geli�mesindeki etkenler
1. az�nl�k haklar�
2. kapit�lasyonlar
3. misyonerlerin faaliyetleri
b. yabanc� okullar ve az�nl�klar ili�kisi
c. hukuki d�zenlemeler
1. 1869 maarif-i umumiye nizamnamesi
2. 1915 mekatib-i hususiye talimatnamesi
d. milli m�cadele d�neminde yabanc� okullar
�v.lozan antla�mas�"nda yabanc� okullar sorununun ele al�nmas� ve ��z�mlenmesi
v.cumhuriyet d�neminde yabanc� okullar
a. milli e�itim politikas�
b. hukuki d�zenlemeler
1. kanunsal d�zenlemeler
2. talimatnameler
c. d�zenlemelerin uygulanmas� ve kar��la��lan sorunlar
v�.ba�l�ca yabanc� okullar
a. amerikan okullar�
b. frans�z okullar�
c. ingiliz okullar�
d. italyan okullar�
e. alman okullar�
f. avusturya okullar�
g. bulgar okullar�
h. rus okullar�
�. iran okullar�
j. yugoslav okulu
v��.yabanc� okullar�n t�rk toplumuna etkileri
a. benimsetmeci davran�� a��s�ndan
b. e�itim sistemi a��s�ndan
v��.sonu�
�x.kaynak�a
x.konuyla ilgili istatistikler
a. 1923-1938 aras� yabanc� okullar�n geli�imi
b. 1939-1940 aras� t�rkiye"deki yabanc� okullar ve ��renci say�lar�

TEKNOLOJ� VE MATERYALLER�N SANAT ��RET�M�NDE KULLANILMASININ �NEM�

9/7/2010

TEKNOLOJ� VE MATERYALLER�N SANAT ��RET�M�NDE KULLANILMASININ �NEM�
A. G�RSEL MATERYALLER
G�rsel materyaller duyu organlar�n�n tamam� ya da bir b�l�m�n� harekete ge�irirler. Bu y�ntem son derece etkili olup, sergiler, slaytlar, (sesli, sessiz, hareketli) g�steri, sembol ve posterlerin kullan�lmas� ile anlaml� sonu�lar elde edilebilir. Bu y�ntem ile yap�lacak etkinliklerde ��retmen, g�sterilecek �rnekleri planlayarak hangi i�i nas�l, nerede hangi ara� gere�ler kullanarak ne kadar s�rede bitirece�ini saptamal�, gerekti�inde i�lem basamaklar�n� g�sterir i� yapraklar� olu�turmal�d�r. Ayr�ca ��retmen yapt�raca�� al��man�n uygulamas�n� da (deneme) �nceden kendisinin yapmas�nda yarar vard�r.
Bu y�ntem �zellikle plastik sanatlarda son derece �nemli ve etkilidir. G�steri, d��ncelerin, tan�mlar�n, anlat�m�n yetersiz oldu�u durumlarda etkilidir. ��renciler bu y�ntemle hem g�rerek, hem i�iterek hem de ya�ayarak ��renirler. Ayr�ca d�n�t sa�lamak i�in g�steri an�nda soru, yan�t ve a��klamalara yer verilmeli, gerekti�inde ��retmen g�steri y�netimini ��rencilere verebilmelidir.
1. Kitaplar : ��rencinin sanat kitaplar�n�n i�eri�inin alg�lamas�nda yaz�l� anlat�m�n yan� s�ra g�rsel dil de �ok �nemlidir. Kitapta resmin de yer almas� ��rencinin anlat�lan� daha rahat kavramas�n� sa�lar. Kitab�n resimleri ��rencilerin meraklar�n� gidermeye, bilgilerini g�rsel y�nden zenginle�tirmeye yard�mc� olur. Kitaplardaki �nemli sanat��lar�n resimlerini g�ren ��renciye kompozisyon, perspektif, ��k-g�lge, renk, armoni, doku, tekrar, �izgi v.b. sanat kavramlar�n� ��retmek daha kolay olur. Resmin amac�, d��ncesi, kavramlar aras� ba�lant�lar�n� g�rsel alg� yoluyla ��renciye rahat bir �ekilde aktar�labilir.
Se�ilen sanat kitaplar� ��rencinin geli�im ve ��renme �zelliklerine uygun olmal�d�r.
Televizyondaki s�rekli de�i�en g�r�nt�n�n aksine kitaplardaki g�r�nt�, ��renci ilgisini �ekti�i s�rece �n�nde durur. Her ��rencinin g�r�nt�y� alg�lama s�resi farkl� olaca��ndan, ��renci kitaptaki resme bakma s�resini kendisi belirler. �stedi�inde de tekrar tekrar bakabilir. Her ��renci ayn� yolla alg�lamaz. G�rsel alg�n�n yan� s�ra baz� �ocuklar uygulama yaparak daha rahat alg�larlar. Bu nedenle sanat kitab� resimlerinde �ocuklara, g�r�nt�y� tamamlama, nesneler ve olaylar aras�nda ili�ki kurma, yorumlama gibi y�nergeler verilerek uygulama olana�� yarat�labilir. Belki, verilen nesneleri teker teker kesip olay�n ge�ti�i mekanda bunlar� do�ru yerlerine yap��t�rmalar� istenerek, �yk�n�n t�m�n� par�alardan b�t�ne giderek kendi olu�turabilir. Bu uygulamalar ��rencilerin par�alardan anlaml� bir b�t�n� kurmas� ve b�t�n�n par�alar�n� ay�rt edebilme yetilerini kuvvetlendirir. Ayr�ca ��rencileri ya�ant�n�n i�ine �eker, bir �eylerin olu�umuna katk� sa�laman�n verdi�i �z g�veni tatt�r�r. Ayn� zamanda ��rencide resim yapma iste�i de yaratabilir. Dolay�s�yla kitapta, ��rencinin yorum yapabilmesi ve resim �zerinde d��nerek onu tamamlayabilmesi i�in ne kadar bo�luk b�rak�l�rsa, o kadar bi�imlendirme yetene�i harekete ge�ecektir.
Resim, kitapta dekor olarak d��n�lmemeli, anlat�m� kuvvetlendiren belirgin bir ��e olarak yaz�n�n yan�nda yer almal�d�r. Ancak bu belirginlik a��r� ayr�nt�ya d�n��memeli, ��rencinin d��nerek resmi geli�tirmesine engel olmamal�d�r.
2. Yaz� ve G�sterim Tahtalar� :
*Kara tahta ve �ok ama�l� tahtalar : ��retmenin verdi�i s�zel mesajlar�n g�rsel hale gelmesini sa�layan ara�lard�r. �izilen �ekiller, resimler ve diyagramlar ��renmeyi somut halde g�rselle�tirir. (�rne�in portre �iziminde ��retmen, y�zde bulunan oranlar� tahtaya �izebilir. Ya da perspektifi ��retirken, bir sandalyenin perspektif kurallar�na uygun olarak nas�l �izilece�ini, a�ama a�ama, basamaklar halinde tahtaya �izerek g�sterebilir.)
*B�lten tahtas� : Duyurular i�in kullan�lan tahtalard�r. (Buraya �nternet"te bulunan bir sanat sayfas�n�n adresi, gazetede sanatla ilgili ��kan bir yaz� ya da bir sergi afi�i vs. yap��t�r�labilir. B�ylelikle ��rencinin dikkati �ekilerek g�d�lenme ve sanata y�nelme sa�lan�r.)
3. Resimler : ��rencinin sanatla ilgili anlat�lanlar� daha rahat kavramas�n� sa�lar. ��renciler bildiklerini g�rerek peki�tirmi� ve resim yapmaya g�d�lenmi� olurlar.
4. Ger�ek E�yalar : G�rsellik ger�ek e�yalarla daha etkili bir bi�imde sa�lan�r. Ger�ek e�yalara dokunulabilir, istenilen yak�nl�kta incelenebilen ve gerekti�i zamanlarda kullanarak (�rne�in �ovale (resim sehpas�)) ��rencinin e�yadan amac�na d�n�k olarak faydalanmas� sa�lanabilir. Resim ka��d�, kur�un kalem, sil

BULU� YOLUYLA ��RENME

9/7/2010

BULU� YOLUYLA ��RENME
Bulu� yoluyla ��renme yakla��m�, Jerome Bruner taraf�ndan 1960l� y�llarda geli�tirilmi�tir (Akman ve Erden, 1997). "Bilmek bir �r�n de�il, bk s�re�tir" diyen Bruner (Senemo�lu, 2001, s. 471); ��retmenin rol�n�n, haz�r bilgiyi ��renene sunmak yerine; bunu kendi kendine ��renebilece�i ortam� olu�turarak, bilgiyi ke�fetmesinde rehberlik etmek oldu�unu savunmu�tur (Senemo�lu, 2001; Ayd�n, 2001). Bruner, b�t�n �ocuklar�n i�inde ��renme iste�inin oldu�u; fakat bu iste�in ortaya ��kmas� i�in ��retim ortam�nda, ��rencide merak ve ba�arma iste�i uyand�racak, onlar� birlikte �al��maya te�vik edecek ve bilginin "ke�fini" sa�layacak etkinliklere yer verilmesi gerekti�i g�r��ndedir (Bruner, 1962; Ersoy ve di�erleri, 1991). B�yle bk ortam sa�land��nda, ��rencinin ��renme s�recine aktif olarak kat�laca�� ve kal�c� ��renmenin ger�ekle�ece�i beklenmektedir.
Bruner, bili�sel geli�imi "Eylemsel d�nem", "imgesel d�nem" ve "Sembolik d�nem" olmak �zere �� a�amada incelemi�tir. Eylemsel d�nemde �ocuk, duyu organlar�n�n t�m�n� kullanarak; yaparak ve ya�ayarak ��renir ve en kolay anla��lan mesajlar eylemlerdir (Akman ve Erden, 1997; Bruner, 1968; Senemo�lu, 2001). �ocu�un, alg�lar�n�n etkisi alt�nda oldu�u imgesel d�nemde ise g�rsel bellek �n plandad�r. Bu d�nemde �ocuk, nesneyi nas�l alg�larsa, zihninde o �ekilde canland�rd��ndan; ��retimde resim ve foto�raflardan faydalan�labilir (Senemo�lu, 2001; Akman ve Erden, 1997). Bireyin, sembollerin dilinden anlayabildi�i ve onlar� kullanarak bilgi edinebildi�i sembolik d�nemde ise, ��retimde yaz�k ve s�zel semboller kullan�labilir. Brunere g�re, bilgi, geli�im d�nem �zelliklerine uygun olarak, eylemselden semboli�e do�ru d�zenlenerek sunulursa, ��renciler her ya�ta, her t�rl� bilgiyi ��renebilirler (Akman ve Erden, 1997). T�mevar�m y�ntemini esas alan bu yakla��m, ��retim s�recinin merkezine ��renciyi yerle�tirir ve ��rencinin �rnekler �zerinden kurala varmas�n� bekler (Altun, 2001).
Bulu� yoluyla ��renme kuram�n� s�n�fta uygulamak i�in, derse, ��rencilerde merak uyand�racak, ��renme ihtiyac� duymalar�n� sa�layacak bir problemle (belli bir d�zeyde belirsizlikle) ba�lan�r (Demirci, 2002). ��rencileri, problemi kendi kendilerine veya k��k gruplarla ��zerek, bulu�lar yapmaya ve merak�n� gidermeye te�vik etmek gerekir. Bunun i�in de, ��renciye problemi ��zmesi i�in yeterli zaman verilmeli; gerekli durumlarda ara� - gere� sa�lanmak, ��renci soru ve ipu�lar�yla y�nlendirilmek, mutlaka ��rencinin problemi kendi kendine ��zmesine f�rsat tan�makt�r (Senemo�lu, 2001). Kal�� ve ba�ka alanlara aktar�m� en kolay ��renme, bizzat kendi kendine yaparak ve ya�ayarak ��renmedir. ��retmen her zaman bir dizi soru, �rnekler ve �rnek olmayan durumlar i�eren ders plan� ile hareket etmektir (Ersoy ve di�erleri, 1991). Bu s�re�te, ��retmenin ��rencilere deste�i ve rehberli�i �nemlidir; ba�ar�s�zl�k riskinin en aza indirilmesi ve ��rencilerin motive edilmeleri �artt�r (Senemo�lu, 2001). Bu nedenle ��renciye sorular�n kol

��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER

9/7/2010

��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER

Ge�mi�ten g�n�m�ze kadar yabanc� dil ��renimi ve ��retimi ile ilgili pek �ok teori ortaya at�lm��t�r. Bu teorilerin bir k�sm� kan�tlanm��, bir k�sm� ise kan�tlanamam��t�r. Ortaya at�lan her yeni teori, kendinden �ncekilerin kuvvetli y�nlerini temel al�p, eksik yanlar�n� geli�tirme yoluyla iyile�me �abas�nda bulunmu�tur. Yabanc� dil ��retimi ile ilgili t�m bu teorilerin temelinde ise insanlar�n nas�l ��rendi�ini anlama �abas� bulunmaktad�r.
��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER
Elbetteki bir yabanc� dilin ��renilmesi veya ��retilmesi �ok uzun, zahmetli ve emek isteyen bir s�re�tir ve bu s�re� pek �ok i� ve d�� fakt�rden etkilenir. ��renci ve ��retmenin tutumu, s�n�f-okul gibi �evresel etmenler, ya�, cinsiyet, ge�mi� tecr�beler, k�lt�r, vb. pek �ok fakt�r bunlardan yaln�zca bir ka��d�r.

Yabanc� dil ��renimi, ancak insan beyninin d��nme s�re�lerinin ke�fedilmesiyle tam olarak anla��labilir. ��nk� dil yaln�zca beynin dili alg�lamas�, bi�imlendirmesi ve bilgiyi saklamas� sonucunda ��renilebilir. K�sacas�, iyi bir yabanc� dil ��renimi ve ��retimi i�in incelenmesi gereken tek nokta sadece dilin yap�s� de�il, ayn� zamanda beynin yap�s� ve s�re�leridir. Ama, ne yaz�k ki, insanlar�n nas�l ��rendikleriyle ilgili �ok az �ey bilinmektedir.
��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER
Bu y�zden, yabanc� dil e�itimini, y�ntemlerimizi ve ders i�eri�imizi geli�tirmek i�in, s�n�fta yapt��m�z her �eyi ��renme kuramlar� �zerine oturtmam�z gerekir. Bu nedenle �ncelikle yabanc� dil ��retiminde temel yap� ta�lar� olan ve g�n�m�zde kullan�lan y�ntemlerin temelini olu�turan tan�mlar�, y�ntemleri k�saca tekrarlaman�n yararl� olaca��na inan�yoruz.

1. ��RENME NED�R ?
��RENME NED�R ?
Bir konu veya beceri hakk�nda �al��arak, tecr�be edinerek veya e�itim alarak bilgi alma

Bireyin davran��lar�nda bilgi edinme ve bu bilgiyi tekrarlama sonucunda meydana gelen s�rekli de�i�im

2. D�L NED�R ?
D�L NED�R ?
�leti�im kurmak ve mesaj�m�z� kar��ya iletmek amac�yla kullan�lan, genellikle s�zl� ama bazen yaz�l� olan sesler b�t�n�

3. ��RET�M NED�R ?
��RET�M NED�R ?
��renimi �ekillendirme ve kolayla�t�rma, ��renciye ��renmesi i�in yol g�sterme ve bunlar i�in uygun ko�ullar� yaratmad�r.

4. ��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER NELERD�R?
��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER NELERD�R?
Asl�nda 20. y�zy�l�n ba�lar�na kadar yabanc� dil ��retmenleri i�in uygun, tutarl� teoriler bulunmamaktayd�. Elbette ki, bu zamana kadar baz� �al��ma ve g�zlemler yap�lm��t�. �rne�in 16. y�zy�lda Comenius"un �al��malar� veya 19. y�zy�l�n sonlar�nda ortaya at�lan Dolays�z Y�ntem (Direct Method) bunlardan yaln�zca birka��d�r. Ancak 20. y�zy�l�n ba�lar�nda psikolojinin de ��renme kuramlar� �zerinde �al��maya ba�lamas�na kadar yeterli bir teori ortaya at�lmam��t�. Bu s�re�ten itibaren ya�anan geli�meleri de be� ana ba�l�kta toplayabiliriz.
A- DAVRANI��ILIK
DAVRANI��ILIK
Al��kanl�klar d�zeni (Habit Formation)
��renme �zerine ortaya at�lan ilk tutarl� teoridir. Temelde Pavlov ve Skinner adl� dilbilimcilerin �al��malar�n� esas alan, basit ama g��l� bir teoridir.
Bu teoriye g�re, ��renci "duyu organlar�, sinir sistemi ve kaslar� olan bir varl�k"; ��renme ise "b�y�me ve �evresel deneyimler sonucunda organizman�n davran��lar�ndaki de�i�me" dir.
DAVRANI��ILIK
Bir uyar�c�ya kar�� g�sterilmesi istenen tepkinin yinelenmesini sa�lamak i�in bu tepkinin "�d�llendirilmesi", "peki�tirilmesi", bir uyar�c�-tepki ili�kisinin bellekte yerle�mesi i�in onun belli say�da "yinelenmesi", bu yinelemeyi sa�lamak i�inse "al��t�rma" yap�lmas� zorunludur.
Bu teorinin yal�nl�� ve dolays�z anlat�m�, ��renim psikolojisi ve yabanc� dil ��retiminde �ok b�y�k bir etki yaratm�� ve ��itsel-Dilsel Y�ntemin temelini olu�turmu�tur. Bu y�ntemi bi�imlendiren temel ilkeler �unlard�r:
DAVRANI��ILIK
Dil, yazma de�il; konu�mad�r. Bu nedenle dil becerileri dinleme, konu�ma, okuma ve yazma s�ras�yla ��retilmelidir.
Dil, "bir al��kanl�klar d�zeni" oldu�una g�re, dil ��retiminde al��kanl�k olu�turan al��t�rmalar�n, etkinliklerin kullan�lmas� gerekir

L�DERL��N TANIMLARI VE ANLAMLARI

9/7/2010

L�DERL��N TANIMLARI VE ANLAMLARI

�ok say�da ve de�i�ik hareket noktalar�ndan kaynaklanan ara�t�rmalar farkl� liderlik tan�mlar�n�n olu�mas�na yol a�m��t�r.Liderlik, belirli �artlar alt�nda, belirli ki�isel ama� veya grup ama�lar�n� ger�ekle�tirmek �zere, bir kimsenin ba�kalar�n�n faaliyetlerini etkilemesi ve y�nlendirmesi s�reci olarak tan�mlanabilir.Di�er bir tan�mda ise liderlik, "astlar�n g�revlerini gayret ve g�venle yapmaya y�neltme sanat�" d�r. Baumgarten, "Liderlik, her amaca y�nelik ileti�im s�reci yard�m� ile ki�iler aras� davran�� etkilemelidir." Diyerek ileti�imin rol�n� belirlemektedir.Bavelas"a g�re liderlik, "belirsizliklerin azalt�lmas�" anlam�nda �rg�t i�i bir davran��t�r.Hellriegel ve Sloam ise liderli�in bir etkileme s�reci, bir ili�ki oldu�unu vurgulamaktad�r.
Liderlik etkileme s�reci olarak ele al�nd�� takdirde, liderin davran��lar� belirleme yetene�ine ve g�c�ne neden sahip oldu�u �zerinde de durmak gerekir.Etkileme olana��n�n dayand�� etmenleri 5 grupta toplamak m�mk�nd�r:

a) Me�ru G��: Liderin �rg�t i�indeki pozisyonuna ba�l� olarak elde etti�i g��.
b) �d�l ve Ceza �zerinde Denetim: Liderin izleyicileri �d�llendirme ve cezaland�rma olanaklar�na sahip olmas�.
c) Zorlama G�c�: �zleyicileri, belirlediklerine uymad�klar� takdirde cezaland�rma olanaklar�na sahip olabilmesi.
d) Uzmanl�k: Uzman oldu�u alanlarda bilgi veya beceri nedeniyle etkileyebilme yetene�i.
e) Bireysel Nitelikler: Liderin �zellikleri, izleyicilerin ona benzemek isteme nedeniyle sahip oldu�u etkileme olana��.

B�ylece �zetlemek gerekirse liderlik, "belirlenmi� ama�lara ula�mak yolunda ileti�im s�re�leri arac�l�� ile ortaya konan bireyler aras� etkileme" dir. Di�er bir deyi�le, liderlik s�reci liderin belli bir durumda,izleyicilerin davran��lar�n� etkileme �abalar�n� i�erir.

L�DERL��N ORTAYA �IKI�I

Liderli�in ortaya ��kabilmesi i�in mutlaka bir sosyal �rg�t gereklidir.Liderler ya d��ar�dan zorla gruba benimsetilebilirler ki bu resmi bir atamad�r; ya da �rg�t i�inde kar��l�kl� ili�kilerin bir �r�n� olarak uygun �artlarda ortaya ��kar.Bu �artlar :

1-�rg�tsel Tasar�m Eksikli�i : �rg�tsel tasar�mda eksiklik varsa, ger�ek �rg�t davran��lar� ile kar��la�t�r�ld��nda bu a��k�a g�r�l�r.

2-�rg�t�n ��sel Hareketlili�i : A��k sistemdeki �rg�tler, d�� d�nyan�n s�n�rlad�� engelleri a�arak varl�klar�n� s�rd�rmek isterler.B�ylece teni i�levler ve yap�lar olu�ur.

3-Dinamik �evre Ko�ullar� : �rg�t �evreden etkilenir.�evre de�i�tik�e, �rg�t de de�i�im talepleriyle kar��
kar��ya kalabilir.�rg�t, �evre ile bir denge d�zeyi olu�turur.

4-�rg�tlerin Sosyolojik Yap�s� : �rg�t �yeli�i, ki�inin yaln�zca bir taraf�n� kaplar.Di�er ili�kiler ise ki�inin bir
ba�ka y�n�d�r.Bu iki y�n birbirini etkiler ve birbirlerine ters d��erse, �d�llendirme, cezaland�rma gibi de�i�imler gerekir.

1
L�DER�N �ZELL�KLER�

F�Z�KSEL ETMENLER : Liderin boy ve a��rl�k gibi �zellikleri incelenmi� ve basmakal�p bir yarg�yla liderin uzun boylu olmas� gerekti�i savunulmu�tur.Stodgill"in ara�t�rmalar�nda on iki �al��man�n dokuzunda liderlerin daha uzun boylu oldu�u saptanm��t�r.

Z�H�NSEL YETENEK : �o�u �al��ma liderlerin zeka bak�m�ndan lider olmayanlara g�re daha �st�n oldu�unu g�stermi�tir.

S�ZEL YETENEK : Konu�ma yetene�inin, g�revin s�zel oldu�u durumlarda liderlerin �zelliklerini belirlemede �nemli bir etken oldu�u ve bu yetene�in liderlerde fazlas�yla mevcut oldu�u ortaya ��km��t�r.

K��L�K �ZELL�KLER� : �o�u incelemede liderlik ve �zg�ven aras�nda yak�n ili�ki bulunmu�tur.Ancak a��r� egemenlik duygusu da reddedilmeye yol a�abilmi�tir.�rne�in egemen ve sald�rgan liderlerin grup taraf�ndan reddedildi�i g�r�lm��t�r.

EVRENSEL L�DERL�K KURAMLARI

A)�ZELL�KLER YAKLA�IMI

Bu yakla��m,liderlik denklemindeki lider de�i�kenine �nem vermekte ve lider �zerinde durmaktad�r.Lider �zellikleri s�reci etkileyen en �nemli fakt�r olarak kabul edilmektedir.
Ki�inin lider ola

��RENC� MERKEZL� E��T�M

9/7/2010

��renci merkezli e�itimT�rk e�itim sisteminin yenile�me aray��lar�na cevap vermek ve ��renci ba�ar�s�n�n nitelik olarak art�r�lmas� hedefini ger�ekle�tirmek �zere; MEGEP �er�evesinde geli�tirilen m�fredat Laboratuar okullar� modelinde, "��renci merkezli e�itim" �ng�r�lmektedir. Okul ve e�itim sisteminin merkezine ��renciyi yerle�tiren bu yakla��m e�itimin hedeflerini ��rencilerin bireysel geli�meleri ve ihtiya�lar� do�rultusunda yap�land�rmakt�r. 18.Y�zy�l sonlar�nda, kitlesel okul e�itiminin ortaya ��kmas�ndan bu yana b�t�n toplumlarda e�itim ve okul olgusu e�itimde kullan�lan y�ntemler ve okulun rol� a��s�ndan �ok az geli�me g�stermi�tir. Klasik e�itim tan�mlar�na bak�ld��nda bu dura�anl�k belirgin olarak farkedilecektir. Klasik E�itim Tan�mlar�E�itim, bireylerin davran��nda kendi ya�ant�s� yoluyla ve kas�tl� olarak istendik de�i�me meydana getirme s�recidir.(Demirel,1993. S: 36)E�itim, bireyin davran��lar�nda kendi ya�ant�s� yolu ile istenilen de�i�iklikleri meydana getirme veya yeni davran��lar kazand�rma s�recidir(Ert�rk,1972. S: 12).Bu e�itim tan�mlar�n�n okul kavram�na yans�mas� da,"Okul, �nceden belirlenmi� e�itim ama�lar�na uygun olarak,e�itmek istedi�i ��rencilere, yeni davran��lar kazand�racak ya da istenmeyen davran��lar�n� kald�racak ya�ant�lar haz�rlay�p sunan bir sistemdir." �eklinde olmu�tur.E�itim ve okul kavramlar�n�n ortaya ��k��, radikal ele�tirileri de birlikte getirmi�tir. Bu ele�tirilerin en �nemlisi devletin buyruklar�na k�r� k�r�ne boyun e�ecek vatanda�lar �retmeye y�nelik giri�imlere yol a�t�� y�n�nde idi. �� b�y�k e�itim ele�tirmeni William Godwin, Francisco Ferer ve Ivan Illich bu t�rden ele�tirilerin �nc�leridir. Bu kar�� tezleri tart��an joel Spring temelde iki e�itim modelinin varl��ndan s�z etmektedir. Birincisi �ncelikle ekonomik �retkenli�in artmas� ve toplumsal istikrarla ilgilenir. �kinci model ise, bireysel �zerkli�in artmas�d�r. 1. Modelde, toplum verimli i�leyi� hedefine sahip makine olarak g�r�l�r. �nsanlar, de�erleri toplumsal makinenin p�r�zs�z i�leyi�ine katk�lar�yla belirlenen "insani kaynaklar" haline gelirler.2. ve springin �nerdi�i model de ise, ilgilenilen �ey d�zen ve verimlilik de�il bireysel �zerkli�in artmas�d�r. 2.Model, insanlar�n ki�isel tatmin olmadan, �al��may� ve �zg�rl�� s�n�rlayan toplumsal otoriteyi, neden kabul etmeye istekli oldu�u sorusuyla ilgilenir. Bu kabul ko�ulu �ncelikle �ocu�un zihnindeki ; �deallerin, �nan�lar�n ve �deolojilerin sonucudur. Yani, birey kendisinin ihtiya�lar� ve arzular� ile hi�bir ilgisi olmasa da baz� faydalar i�in �al��man�n g�revi oldu�una inan�r. Dolay�s�yla bu �zg�rl�k�� model; Otoriteye boyun e�meyi istemeyen ve Kendilerine maksimum d�zeyde bireysel denetim ve �zg�rl�k sa�layan,Toplumsal bir �rg�tlenme talep eden,Otoriter olmayan, Bireyleri te�vik eden ve destekleyen bir e�itim y�ntemidir. (Spring,1975. S:109-110).Klasik e�itim tan�mlar�na y�nelik ele�tirilerden birsi de kazand�rma s�zc�� ile ilgilidir. Titize g�re bu s�zc�k, "e�itimin bir yapt�r�m oldu�una istendik bilgi, beceri, tutum ve davran��lar�n kazand�r�lmas� konumunda olan ki�ilerin, bu konuda her hangi bir itiraz ve/veya se�im haklar�n�n bulunmad��na" i�aret etmektedir. Titiz, insano�lunun binlerce y�ld�r kendisine uygun gelen bilgi, beceri, tutum ve davran��lar�, �ocuk ve gen�lere yapt�r�ml� bi�imde ��retmekte oldu�unu, son 30 y�lda bu tutuma kar�� seslerin y�kselmeye ba�lad��n� belirterek, gelecekte insan�n en temel haklar�ndan "ya�ama hakk�n�n" yan�na, "�artlanmama hakk�" n�n gelece�ini vurgulamaktad�r. "�stedi�ini ��renme hakk�", "istedi�ini istedi�i zaman ��renme hakk�", "��renmeme hakk�" ve benzeri ifadelerle de dile getirilen bu yeni hak, insana sayg�n�n �ok yal�n, ama o derecede g��l� bir ifadesidir. "( Titiz, 1997, s:56) demektedir. G�n�m�z d�nyas�nda radikal olarak nitelendirilebilecek bu g�r��ler, belkide yak�n bir gelecekte benimsenerek uygulanacakt�r. Fakat bu g�nk� toplumsal yap� gere�i ne ge�mi�teki kadar kat�, dayatmac� ve ezberci, ne de hen�z kabul g�rmeyecek kadar radikal olmayan e�itim tan�mlar�na ve yap�lanmalar�na ihtiya� vard�r. "E�itim, �ocu�un kendi imkanlar�n�n, yeteneklerinin s�n�rlar� i�inde geli�mesini sa�l�yacak ama�l�, bilin�li, planl� bir ya�ant�d�r." (Ercan, 1995, s:3). Ya da, "E�itim, ki�ilerin kendi karar verecekleri maddi ve manevi ihtiya�lar�n� olu�turan bilgi, beceri, tutum ve davran�� mod�llerine eri�me, onlar� ��renme ve onlar� ��renebi

��RENC� TOPLU DOSYASI

9/7/2010

��RENC� TOPLU DOSYASI

A-Toplu Dosya Nedir?
Ki�iyi tan�mak i�in devaml� ve sistemli bir emek sonucu olarak toplanan bilgiler e�er bir yere kaydedilmezse zamanla kaybolup gider veya yanl�� ekillerde hat�rda kal�r. Dolay�s�yla her problem ortaya ��k��nda ayn� emeklerin yeni ba�tan harcanmas� gerekir. Hatta baz� hallerde e�er bilgi, zaman�nda toplan�p kaydedilmezse ileriki y�llarda bunu elde etmeye imkan olmayabilir. Bu nedenle ki�i hakk�nda bilgi toplamakla beraber, bu bilgilerin elde edilmesi, s�n�fland�r�lmas� ve ki�inin dikkate de�er b�y�me ve geli�mesinin bir silsile i�inde kaydedilmesi gerekir. "��renciye daha iyi yard�m edebilmek i�in �e�itli tekniklerle ��renciler hakk�nda toplanan b�t�n bilgilerin sistemli bir �ekilde �zetlenip kaydedildi�i dosyaya TOPLU DOSYA denir." Toplu dosya ��renci ve onun geli�me seyri ve seviyesi hakk�nda somut bilgiye ihtiya� g�steren rehberlik program� i�in temel �artt�r.
Toplu dosya, ��renci hakk�nda toplanan her t�rl� bilginin aynen topland�� dosya anlam�nda de�ildir. Ancak de�erli bilgilerin sistemli bir �ekilde �zetlenmi� �ekli ile dosyada yer almas� konusudur.
Bir veya iki �e�it de�erlendirme tekni�i ile toplanan bilgilerin yorumlanmalar�nda bir yan�lma pay� her zaman i�in mevcuttur. Bu nedenle, di�er de�erlendirme ve bilgi toplama teknikleriyle elde edilen bilgilere g�re bu bilgiler kar��la�t�r�l�p do�ruluk ve uygunluk dereceleri kontrol edilmelidir.
Ayn� tekni�i evvelki ve bug�nk� ile ve gelecekteki sonu�lar�n�n de�erlendirmelerinde benzerlik ve ayk�r�l�k bak�m�ndan kontrol edilmeleri gerekir. B�ylece de�erlendirilecek ve yorumlanacak bilgiler bizi bir a��kl��a kavu�turur. Zira ki�i durmadan geli�mekte, ki�ili�ini, bilgi ve becerilerini geli�tirmektedir. O halde ki�i hakk�nda �e�itli teknik ve y�ntemlerle toplanacak bilgiler de "devaml�" olmal�d�r. Ancak b�ylece ki�i hakk�nda g�venilebilecek bilgiler elde edilebilir ve bilgiler uzun s�reli bir ge�erlilik kazanabilir.

B-Toplu Dosyan�n Yararlar�:
S�hhatli ve sistemli bir �ekilde toplan�p kaydedilmi� bilgiler bir �ok y�nlerden kullan�labilir. Toplu dosya hem rehberlik hem y�netim ama�lar� i�in yararl�d�r. ��rencinin her t�rl� ki�isel geli�imine ait bilgileri i�inde toplayan toplu dosya, ��renciye yard�m etme durumunda olan her kes taraf�ndan t�rl� �ekillerde kullan�labilir. �darecilere, ��retmenlere, velilere, rehberlik personeline ve ki�inin kendisine faydalar sa�lamaktad�r. �dareciler okul ve okul e�itim etkinliklerinde gerekli geli�meleri yapabilmek i�in okuldaki ��renci n�fusunun �zelliklerini, geli�me durumlar�n�, de�i�en �zelliklerini bu kay�tlardan saptayabilirler. �zel s�n�flar�n olu�turulmas�nda bunlardan yararlan�la bilinir. ��retmenler bu bilgilere dayanarak belli bir ��rencinin �zellik ve g��l�klerini daha iyi tan�yabilir ve ona g�re yard�mda bulunabilir. ��rencinin okul �al��malar�ndaki geli�mesini daha iyi g�rebilir. ��rencilerin geli�me �ekli hakk�nda somut bir fikir edinebilir. Veliler ile konu�mada ferden ve grup olarak �ocuklar hakk�nda daha somut bilgilere dayan�l�r. ��retmen ger�ek�i �l��lere g�re ayarlanabilir. Veliler de eldeki somut bilgiler sayesinde �ocuklar�n� daha iyi anlayabilir. Onlar�n e�itsel, mesleki ve psiko-sosyal geli�imlerini de somut olarak g�rebilir ve dolay�s�yla okula daha �ok yard�mc� olabilirler. Sistematik ve objektif bilgiler �ocu�un kendini daha iyi tan�mas�na, geli�mesini daha somut olarak g�rebilmesine, yetenekleri ile �al��malar� aras�ndaki denge ve dengesizlikleri daha a��k g�rebilmesine ve daha iyi planlar yapabilmesine yarayacakt�r. Ayr�ca �st derece okullar ve piyasadaki i�yerleri de bu bilgilerden yararlanabilirler.
Bu bilgiler rehberlik hizmetleri i�in esas eksendir. Zira her hangi bir rehberlik etkinli�i objektif ve sistemli bilgiler olmadan y�r�t�lemez.
Toplu dosyas� y�neticilere, ��retmenlere, velilere, ��rencilere ve dan��manlara sa�lad�� yararlar� �u �ekilde s�ralayabiliriz:

Okul y�neticilerine:
��rencilerin kolayl�kla tan�nmas�na yard�mc� olur.
1.Okul-aile birli�i, ��retmen ve ��rencilerle yap�lan toplant�larda ihtiya� duyulan verileri sa�lar.
2.��rencilerin geli�imini incelemek i�in gerekli vereyi sa�lar.
3.��renci niteliklerini inceleme imkan� verir.
4.Ara�t�rma verileri sa�lar.
5.Okulun e�itim politikas�n�, ��retim tekniklerinin geli�tirilmesi i�in gerekli veriyi sa�lar.
6.��rencileri s�n�flama veya gruplama i�lemleri i�in gerekli bilgiyi sa�lar.

��retmenlere:
1.��rencilerin geli�im �r�nt�lerini belirlemede gere

E��T�M - BA�ARI TESTLER�

9/7/2010

ba�ar� testleri

E��T�M - VER�ML� DERS �ALI�MA Y�NTEMLER�

9/7/2010

verimli ders �al��ma y�ntemleri

��RET�M �LKE VE Y�NTEMLER�

9/7/2010

��RET�M �LKE VE Y�NTEMLER�

ANLATIM Y�NTEM�
Anlat�m ��retmenin bilgilerini ,pasif bir �ekilde oturarak dinleyen ��rencilere otakratik bir bi�imde iletti�i geleneksel bir y�ntemdir.
Anlat�m en eski ��retim y�ntemidir.�ok s�k kullan�m� ,k�t� ve yanl�� kullan�m� nedeniyle en etkisiz y�ntem olarak da bilinmektedir.Ger�ekde de,��renciler pasif bir durumda oturduklar� ve genellikle ��retim s�ras�nda soru sorma ve d��ncelerini a��klama olanaklar�na sahip olmad�klar� i�in etkin bir y�ntem say�lmaz.Hatta bazen etkinlik eksikli�inden dolay� s�k�nt�lara ve disiplin sorunlar�na neden olmaktad�r.
Modern bir ��retim anlat�ma pek fazla yer vermemekle birlikte ��retmen hemen her konuda bu y�ntemden belli bir �l��de yararlanma gere�ini duymaktad�r. �nemli olan anlat�m�n yerinin ve s�resinin iyi se�imidir.Anlat�m�n k�sa ve ilgin� olmas�n� sa�lama ve herkesini dikkatini �ekme ��retmenin g�revidir.��retmenin konu�mas�n�n ,hareketlerinin ,g�r�n�m�n�n anlat�mdaki a��kl��n�n ve ��rencilerle g�z g�ze ili�kisinin bu y�ntemde son derece �nemli oldu�u bilinmelidir.

G�ZLEM GEZ�S� Y�NTEM�
E�itsel ama�lar� ger�ekle�tirmek i�in okul taraf�ndan organize edilen geziye ili�kin faaliyetlerin t�m� g�zlem gezisi y�nteminin kapsam�na girmektedir.
E�itime yap�lan en eski ele�tirilerden biri, kapal� kap�lar arkas�nda ger�ek ��renmeye yer vermemesidir.G�zlem gezisi y�ntemi bu ele�tirileri bir �i��de kar��lamaktad�r.��nk� bu y�ntemde ��rencilere Ger�ek d�nyay� g�rme imkan� sa�lanmaktad�r.��renciler ��retim metaryelinin oldu�u yere giderek, g�zlem yapma ve bu metaryellerin do�al yerle�iminde �al��ma imkan�na sahip olurlar.
G�zlem gezisi e�itim a��s�ndan ilgin� yerlere, �rne�in fabrika, m�ze, k�t�phane, sanat galerisi , kamu kurulu�lar� vb. d�zenlenebilece�i gibi ��rencinin �zerinde �al��makta oldu�u ya da yak�n gelecekte �al��aca�� konulara ili�kin �rnekler toplayabilece�i ya da �rneklerini g�rebilece�i yerler de ak�nt�, g�lc�k, da�l�k, ormanl�k gibi d�zenlenebilir.B�ylece ��rencilerin akademik ,sosyal ve davran��sal ufuklar�n�n geli�imi sa�lan�r.
G�zlem gezisi y�ntem olarak ele al�nd��nda, basit bir ziyaretten ibaret de�ildir.Burada edinilecek tecr�benin ��renci a��s�ndan yararl� ve de�erli olmas� i�in en �nemli husus ��rencinin haz�rl�� ve �n incelemesidir.�n haz�rl��n yetersizli�i nedeniyle binlerce g�zlem gezisinin bo�a gitti�i ve ��rencilerin hi� bir tecr�be edinemedi�i bilinmektedir.
Gezi �ncesi ��rencilere, gezinin amac�, gezi yerine nas�l gidilece�i, gezinin plan�, nelerin g�zlenece�i gibi konularda ayr�nt�l� bilgi verilmelidir.Yine gezi sonras�, tart��malar, geziye ili�kin bir kompozisyon yazma, resmini yapma, modelini �izme gibi etkinlikler y�ntemin bir gere�i olarak yerine getirilmelidir.Ancak bu yolla ger�ekle�mi� ama�lar�n s�reklili�i sa�lanacakt�r.

GRUP TARTI�MASI Y�NTEM�
Grup tart��mas� y�ntemi �zde, ��rencilerin bir konu ya da sorun �zerinde birlikte konu�arak m�mk�n olan ��z�m yollar�n� aramalar�na dayan�r.Y�ntemin esas� t�m grubun etkinli�e kat�lmas�d�r. Bu y�ntemde iki �nemli husustan birincisi a��k bir amac�n�n olmas�, ikincisi �n haz�rl�� gerektirmesidir.Bu iki husus ger�ekle�medi�i durumlarda ��rencilerin bu y�ntemden yararlanmalar� s�z konusu olamaz.
Bilgilerini, fikirlerini ve d��ncelerini a��k�a ortaya koyma imkan�na kavu�tuklar� bu y�ntemde ��renciler, sorunlar� daha iyi anlar,tan�mlar ve ��z�m yollar� �nerirler.Ancak anlaml� bir tart��ma i�in gerekli bilgi ve olgunlu�a sahip olmayan ��rencilerle bu y�ntem uygulanamaz.Ayr�ca grup tart��mas� y�ntemi genellikle k��k gruplarda daha etkin olarak kullan�labilen bir y�ntemdir.E�er ��rencilerin baz�lar� dinleyici olarak yer almayacaksa 20-25den fazla ��rencinin oldu�u s�n�flarda uygulanmas� �nerilmemektedir.
Grupla tart��ma y�nteminin �ok de�i�ik �ekilleri vard�r.Bunlardan en yayg�n olarak kullan�lanlar�, b�y�k grup tart��mas� m�nazara, panel, v�z�lt� gruplar�, fikir taramas�, form ve seminerdir.

G�STER� ( DEMONSTRRASYON )Y�NTEM�

G�steri, ��retmenin ��rencile

I�B�RL�KL� ��RENME GRUPLARI

9/7/2010

��birlikli ��renme ba�ta abd olmak �zere d�nyan�n bir �ok �lkesinde giderek artan bir ilgi g�rmektedir. bu konuda bug�ne kadar yap�lan ara�t�rma say�s�n�n 1500"� a�mas�, i�birlikli ��renme konusundaki yeti�tirme etkinliklerinin yo�unlu�u, bu etkinliklere kat�lanlar�n say�s� ve bu konudaki yay�nlar�n �oklu�u bu ilginin ba�l�ca g�stergelerindendir. �a��rt�c� olan bir ba�ka nokta, literat�rde rastlanan ilk makalelerin (deutsh,1924) 20 y�l kadar pek dikkati �ekmemesine kar��n son 25 y�l i�inde klasikle�mesi ve bu konuya olan ilginin bir �� gibi b�y�mesidir.

PROBLEM KURMA VE ��ZME STRATEJ�S�

9/7/2010

PROBLEM KURMA VE ��ZME STRATEJ�S�

Verilen bir problemin matematik sembol�yle ifade edilmesine matematik diline �evirme denir. Bir problemi kurarken soru k�k� i�indeki s�zl� verileri, matematik diline d�n��t�r�p, daha sonra da ��zmek gerekir. Bir problemi ��zmek demek, problemin bilinmeyenleriyle verilenler aras�nda ki ba��nt�lar� denklemlerle ifade edip bilinmeyeni bulmak demektir.

Bir problemi ��zmek i�in genellikle;

Bilinmeyenler x,y,z,a,b,c... gibi bir harf se�ilir,
Problem �ok iyi okunmal� ve anla��lmal�d�r,
M�mk�n oldu�u kadar az bilinmeyen se�ilmelidir,
Problemi tan�mlayan denklem kurulup, ��z�me gidilmeli,
Bulunan sonu� kontrol edilmelidir.

Baz� ifadelerin matematiksel ba��nt�ya �evrilmesi
 Herhangi bir say� x olsun.
 Say�n�n 2 fazlas�:
 Say�n�n 2 eksi�i:
 Say�n�n 2 kat�:
 Say�n�n 2 kat�n�n 5 fazlas�:
 Say�n�n 2 fazlas�n�n 5 kat�:
 Say�n�n 5 fazlas�n�n 2 kat�:
 Say�n�n 3 kat�n�n 4 fazlas�:
 Say�n�n yar�s�:
 Say�n�n ��te biri:
 Say�n�n 1 b�l� 3" �:
 Say�n�n �:
 Say�n�n i:
 Say�n�n "�n�n 2 fazlas�:
 Say�n�n 2 fazlas�n�n i:
 Say�n�n karesi:
 Say�n�n k�p�:
 Say�n�n karek�k�:

 Herhangi iki say� x ve y olsun.
 �ki say�n�n toplam�:
 �ki say�n�n fark�:
 �ki say�n�n kareleri toplam�:
 �ki say�n�n toplamlar�n�n karesi:
 �ki say�n�n fark�n�n karesi:

 Ard��k tamsay�lardan k�� x olsun.
 Ard��k iki tamsay�n�n toplam�:
 Ard��k �� tamsay�n�n toplam�:
 Ard��k iki �ift tamsay�n�n toplam�:
 Ard��k iki tek tamsay�n�n toplam�:
 Ard��k �� tek tamsay�n�n toplam�:

 Toplamlar� 10 eden iki say�dan biri x ise di�eri 10-x olur.
 Toplamlar� A eden iki say�dan biri x ise di�eri A-x olur.

PROBLEMLER

1)Hangi say�n�n 3 kat�n�n 2 eksi�i 43 eder?

2)Hangi say�n�n 5 kat�n�n 3 eksi�inin yar�s�, ayn� say�n�n 2 kat�n�n 10 eksi�ine e�it ise bu say� ka�t�r?

3)Ard��k iki pozitif say�n�n toplam�n�n yar�s�, bu say�lardan k��k olan�ndan ka� fazlad�r?

4)Hangi say�n�n 6 kat�n�n 18 fazlas�, ayn� say�n�n 3 fazlas�n�n ka� kat�d�r?

5)Ard��k iki pozitif tek say�dan b�y�k say�n�n 2 kat� ile k��k say�n�n 4 kat�n�n toplam� 88 ise bu say�lardan b�y�k olan� ka�t�r?

6)Toplamlar� 12, �arp�mlar� 27 olan iki say�n�n kareleri toplam� ka�t�r?

7)Ard��k 10 pozitif say�n�n toplam� 165 oldu�una g�re bu say�lardan en k�� ka�t�r?

8)Ard��k 11 pozitif say�n�n toplam� 286 oldu�una g�re bu say�lardan 2. en k��k say� ile 2. en b�y�k say�n�n toplam� ka�t�r?

9)Bir kumbarada 1 YTL ve 25 YKR dan olu�an 50 tane madeni para vard�r. Toplam para 20 YTL oldu�una g�re, ka� tane 25 YKR luk madeni para vard�r?

10)Bir s�n�ftaki ��renciler s�ralara 3 er 3 er otururlarsa 5 ��renci ayakta kal�yor. E�er 5 er 5 er otururlarsa 5 s�ra a��kta kal�yor.

11)Can paras�yla 2 defter 3 kalem al�rsa 21 milyon lira �d�yor. E�er Can 3 defter 2 kalem alsayd� 19 milyon lira �deyecekti. Buna g�re 1 defter 1 kalemden ka� milyon fazlad�r?

12)Bir kutuya 12 defter ve 4 kitap veya 8 defter ve 8 kitap konulabiliyor. Buna g�re bu kutuya sadece defter konulacak olsayd� kutu ka� tane defter al�rd�?

13)Ya�ken 1 kg � 600,000 liradan al�nan 30 kg ya� �z�m kurutulunca 1 kg � 750,000 liraya gelmi�tir. Buna g�re ya� �z�m kuruyunca a��rl��ndan ka� kg kaybetmi�tir?

14)Bir s�n�ftaki ��renciler s�ralara 2 �er 2 �er oturunca 3 ��renci ayakta kal�yor.3 er 3 er oturunca 3 s�ra bo� kal�yor. Buna g�re s�n�fta ka� ��renci vard�r?

15)Sel�uk bir yolu 120 ad�mda gidiyor. E�er ad�mlar�n� 15 cm k�saltsayd� ayn� yolu 150 ad�mda gidecekti. Buna g�re yol ka� cm dir?

16)Emre bir merdivenin basamaklar�n� 2 �e

SINIFTA L�DERL�K

9/7/2010

SINIFTA L�DERL�K

Unutmay�n ki ��renciler sizin d��man�n�z de�ildir. ��iniz, okulda onlarla m�cadele etmek de�il, onlar i�in, onlarla beraber m�cadele etmektir. ��rencilerin s�rekli zay�f y�nlerini veya hatalar�n� belirtmekten �ok, onlar�n g��l� y�nlerini vurgulay�n ve onlar� bu g��l� y�nlerini geli�tirmeleri i�in te�vik edin. ��rencilerinize ��t vermek yerine onlara model olmaya �al��n ve onlarla iki yeti�kin gibi konu�un. ��rencilerinizle konu�urken, g�zerlinizin onun g�zeleriyle yakla��k olarak ayn� hizada olmas�na �zen g�sterin. 7 ya��ndaki bir ��renci sizinle konu�urken, burun deliklerinizi g�rmek zorunda olmad�� gibi, 17 ya��nda uzun boylu bir ��renci de sizin ba��n�z�n �st�n� g�rmek zorunda de�ildir. B�t�n ��rencilere sayg�l� davran�n. Koridorda, bah�ede, k�t�phanede veya yolda g�r�nce onlarla selamla��n, hat�rlar�n� sorun. Asla k��mseyici olmay�n. ��rencilerinizi isimlerini ��renin. Onlara isimleriyle hitap edin. Unutmay�n ki ��rencilere isimleriyle hitap etmek etkili bir iltifatt�r ve ��retmen taraf�ndan isimlerinin ��renilmesi ��rencinin "ben var�m, ben de�erliyim" duygusunu geli�tirir. S�n�fta asla argo s�zc�kler kullanmay�n. ��nk� argo kelimelerin kullan�lmas� s�n�fta size olan sayg�y� yok eder. Okulda �ngilizce, matematik veya m�zik ��retiyor olabilirsiniz fakat ayn� zamanda nas�l bir yeti�kin oldu�unuzu da g�steriyorsunuz. Nas�l davrand��n�z ne ��retti�iniz kadar �nemlidir. ��retimde cezay� bir uyar�c� olarak kullanmay�n. ��nk� cezalar hi�bir zaman ��rencilerin istenmeyen t�rdeki davran��lar�n� de�i�tirip, istenen t�rdeki davran�� geli�tirmelerine yard�mc� olamaz, sadece istenmeyen davran��lar�n ge�ici olarak bast�r�lmas�na enden olabilir. Ancak istenmeyen bu davran��lar sonradan daha �iddetli bir �ekilde ortaya ��kabilir. Ayr�ca cezalar ��rencide ��renmeye kar�� direnci, tepkiyi ve sald�rganl�� te�vik edebilir ve hatta bunlar�n nedeni bile olabilir. E�er �ok zorda kal�rsan�z fiziksel ceza d��nda bir cezay� (�rne�in �ocukla ��retmenler odas�nda �zel olarak konu�mak ta bir t�r cezad�r.) onu on bir kez daha uyard�ktan sonra kullanabilirsiniz. �stenmeyen davran��lar g�steren bir ��rencinin kendisinden de�il, davran��lar�ndan ho�lanmad��n�z� anlamas�n� sa�lay�n ve onun bu davran�� de�i�tirebilece�ini kendisine bu konuda yard�mc� olmaya haz�r oldu�unuzu belirtin. ��renci davran��lar�n� ele�tirirken, sinir krizine tutulmay�n. Kendinizi kontrol edin. ��nk� kendinin kontrol edemeyen, �evresini kontrol edemez. Daha sonra a��k ve net bir �ekilde o davran�� ortadan kald�racak bir �neride bulunun. �rne�in derste arkada�lar�yla konu�maya �al��an bir ��renciye "Konu�ma !" diye ba��rmak yerine "E�er konu�ursan hem sen hem de arkada�lar�n ��renemez, �stelik bende dersi gerekti�i gibi anlatamam" demek daha etkili olacakt�r. �stenmeyen davran��larla u�ra�may� ertelemeyin ve bu konuda di�er ��retmenle i�birli�i yapmaya �al��n. ��rencilerinize her zaman de�il, daha �ok size dan��t�klar� zamanlarda yol g�stermeyi tercih edin. Derste ��rencileriniz kar��s�nda sanki onlara meydan okurmu��as�na kollar�n�z� ba�lay�p durmay�n. Bu onlara kendileri ile ileti�im kurmak istemedi�inizi ifade eden bir mesaj olarak alg�lanabilir. S�n�fta ��rencilerin baz� davran��lar�na sinirlenmeniz �ok normaldir. Ancak bunu m�mk�n odlu�u kadar belli etmemeye �al��mal�s�n�z. E�er ��rencileriniz sizin sinirlendiklerini anlarlarsa bu oyunda sizi yendiklerini d��neceklerdir. Hata bulmak konusunda �ok fazla zaman harcamay�n. Su�lamak geriye bakmakt�r. ��z�mler ise ileri gitmeyi gerektirir. Disiplinsiz davran��lar yapan ��rencilerinizi okul idaresine g�ndermekle tehdit etmeyin. B�yle bir yakla��m sizi hem ��rencilerin, hem de y�neticilerin g�z�nden d��r�r, ancak mecbur kal�rsan�z son bir uyar�dan sonra bunu yapmaktan �ekinmeyin, kim ne d��n�rse d��ns�n…
Disiplinsiz davran��lar g�steren bir ��renciyi cezaland�rmak ve itaate zorlamak yerine s�n�f disiplinin sa�lanmas� konusunda baz� sorumluluklar vererek onu kazanabilirsiniz. ��nk� otoriteye k�r�

DERS K�TABININ YARDIMCI MATERYALLER�

9/7/2010

DERS K�TABININ YARDIMCI MATERYALLER�
��RETMEN KILAVUZU
��retmen k�lavuzu, ilgili ��retim program�nda yer alan ama� ve a��klamalar do�rultusunda ��rencilere kazand�r�lacak davran��lar� ger�ekletirmede ��retmenlere yard�mc� olmas� amac�yla haz�rlanan bas�l� materyallerdir. Baz� bat� �lkelerinde, ��retmen k�lavuzlar� ��retime y�n veren kaynaklar olarak kabul g�r�rken; �lkemizde hen�z yayg�n olarak kullan�lmamal�d�r.
�yi haz�rlanm�� retmen k�lavuzunun, ��retmenlere pek �ok faydas� vard�r:
1. ��retmene planlamada rehberlik ederler. Konular�n ne kadar s�re de nas�l i�lenece�i belirtildi�i i�in; ��retmen ayr�ca konular�n ne kadar s�rece i�lenebilece�ini, hangi etkinliklere yer verilece�ini d��nmek zorunda kalmaz.
2. Dersin ama�lar�n� hat�rlat�r.
3. Konuda ge�en �nemli noktalar� hat�rlatarak plan�n aksamas�n� �nler.
4. Ders kitab�n�n ��rencilere nas�l daha verimli �ekilde kulland�r�laca��na dair bilgiler verir.
5. ��rencileri derse haz�rlanmaya te�vik etmesi i�in ��retmene yol g�sterir.
6. Derste kullan�labilecek alternatif etkinlikler sunar. ��retmen �artla ba�l� olarak istedi�i etkinli�i se�ebilir.
7. Dersin i�leni�inde etkinliklerin planlamas�yla ilgili rehberlik eder.
8. ��rencileri derse �ekmekte kullan�labilecek �e�itli hikaye, f�kra ve sorular sunar.
9. Kaynaklar g�stererek konular�n daha etkili i�lenmesine imkan verir.
10. ��renci ba�ar�lar�n�n de�erlendirilmesinde ��retmene haz�r sorular sunar.
11. Derste kullan�labilecek ara�-gere�ler ve bunlar�n nas�l kullan�laca��na dair bilgiler verir.
12. �yi bir planlama yap�ld��nda; s�n�f ortam�nda disiplinin korunmas�na katk� sa�lar.
��retmen k�lavuzlar� haz�rlan�rken dikkat edilecek en �nemli husus, programa uygunluktur. Bunun d��nda, dersin �zelli�ine g�re k�lavuzun ebad�nda, forma say�s�nda de�i�iklikler yap�labilir.
��RENC� �ALI�MA K�TABI
��renci �al��ma kitab� g�n�m�zde ders sonras� ��renilenlerin tekrar�n� sa�layan bir kaynak olarak g�r�lmektedir. Oysa �al��ma kitab�n�n ayn� zamanda ��retim s�reci i�erisinde ��renciye �al��malar�yla ilgili rehberlik etmek gerekir. ��nk� ��renciler ne ��reneceklerini, ne zaman ve nas�l ��reneceklerini, nas�l peki�tireceklerini ��renmek isterler.
��renci �al��ma kitab� haz�rlarken �unlara dikkat edilmelidir:
1. Ders kitab�yla tutarl� olmal�, ders kitab�n�n etkili kullan�ma ve ��retim s�reci i�inde ��renciye rehberlik etmelidir.
2. G�sterilen konular�n d��nda, ��rencilerin d�zeylerinin �st�ndeki �al��malara veya al��t�rmalara yer verilmemelidir.
3. Verilen sorular, basitten zora do�ru olmal�d�r.
4. Gere�inden fazla soru veya �al��maya yer verilmemelidir. Oyun �a��nda olan �ocuklar i�in bu durum geli�im bozukluklar�na yol a�abilir.
5. Farkl� t�rde soru stilleri kullan�lmal�d�r.
6. Sorular sadece bilgi basama�� ile s�n�rl� kalmamal�; de�i�ik d�zeydeki sorularada yer verilmelidir.
7. �al��ma kitab�nda s�rf sorular yer almamal�, oyunlar, bulmacalar vb. e�lendirici aktivitelere de yer verilmelidir.
8. Sorular ve aktiviteler, ��rencilerin kendi kendilerini de�erlendirilmesine imkan verecek �ekilde d�zenlenmelidir. B�ylece kendini tan�ma becerilerinin geli�mesi sa�lanacakt�r.
9. Renkli ve �ekici olmal�d�r.
BECER� K�TAPLARI
Beceri kitaplar�, isminden de anla��ld�� gibi, yabanc� dil becerilerine ve dile has b�l�mlere daha fazla uygundur. �al��ma kitab� veya ders kitab� olarak kullan�labilmektedir. Beceri kitaplar�, ��retmen k�lavuzlar�yla birlikte kullan�lacak �ekilde �retilmektedirler.
Beceri kitaplar�, ki�isel geli�im a��s�ndan da �nemlidir. De�i�ik geli�im alanlar� aras�nda yak�n ba�lant�larak kurarak ��rencilerin yeteneklerini tamamlayabilir. �rne�in bir konu�ma kitab�; okuma, dinleme ve yazmay� geli�tiren konular� i�erebilir.
ELEKTRON�K GERE�LER
Slayt: Ders kitab� ile birlikte kullan�ld��nda faydal� olacak materyallerden biri de slaytt�r. Slaytlar, 35 mm foto�raf makinesiyle �ekilmi� pozitif filmin banyo edilerek teker teker yats�tmak �zere kesilip plastik veya karton �er�evelere yerle�tirilmesiyle elde edilen k��k saydam foto�raflard�r.
Ders kitaplar�yla birlikte sunulan slaytlar� ��retimdeki avantajlar� �unlard�r.
1. Ders kitab�nda ge�en bir g�r�nt� yans�t�larak daha kolay dikkat �ekilebilir.
2. Ders kitaplar�na ek olarak kitapta bulunmayan alternatif g�rsellerin de g�sterilebilmesine imkan verir.
3. Kitapta bask� hatas� olma ihtimaline kar��l�k, daha net ve canl� g�r�nt�ye sahip olarak �ekicilik sa�layabilir.

�OCUK VE E��T�M

9/7/2010

Problem
G�n�m�zde �ocuklar�n, ruh sa�l�klar� yerinde ve insani vas�flara sahip olarak yeti�meleri i�in daha fazla �aba sarfedilmektedir. Art�k �ocu�un d�nyas�na girilmi�, onun ruhunun ger�ek zenginli�i anla��lmaya ba�lanm��t�r. G�n�m�zde �ocu�un ge�irdi�i evreler bilinmekte ve e�itim bu evrelerin �zelli�ine g�re d�zenlenmektedir. E�itim y�ntemleri, ara�, gere� ve malzemeleri de yeniden ele al�nmakta, de�i�tirilmekte ve geli�tirilmektedir. �ocuk sanki yeniden ke�fedilmektedir.
D�nyada yap�lan bilimsel ara�t�rmalar�n sonu�lar�, �ocukluk y�llar�nda kazan�lan davran��lar�n b�y�k bir k�sm�n�n yeti�kinlikte bireyin ki�ilik yap�s�n�, al��kanl�k, inan� ve de�er yarg�lar�n� bi�imlendirdi�ini ve sa�lam bir ki�ili�in temelinin ilk �ocukluk y�llar�nda at�labilece�ini g�stermi�tir. �ocu�un Antropolojisi ve Pedagojik Antropoloji gibi bilimler de e�itim ve ��retimi daha g��l� k�lacak g�r�� ve tecr�beleri belirlemeye �al��maktad�r. B�ylece �ocuklara verilecek bilgilerin i�inde bulunduklar� ya� grubunun �zelliklerine, ihtiya�lar�na ve kapasitelerine uygun d��mesi sa�lanmaktad�r. �ocuklar�n dini geli�imi, bu geli�imi etkileyen fakt�rler zihinlerinin, ruhlar�n�n ne t�r bir e�itimi kabullenece�i vb. konularda kuramlar y�ntemler geli�tirilmekte , e�itici durumunda olanlar�n, k��klerin dini geli�iminden haberdar olmas�, hangi y�ntemin din e�itiminde yararl�, hangi y�ntemin dini geli�imi tahrip edici oldu�u ortaya konmaya �al��lmaktad�r.
Memleketimizde ise din e�itimi ve ��retimi alan�nda bu t�rden �al��malar�n epeyce gecikmi� oldu�unu s�yleyebiliriz. Din e�itimi, �o�u zaman y�n verici ��tler, amir ve yasaklar, s�yletilmesi ve ezberlenmesi gereken kurallar b�t�n� olarak ele al�nd��ndan karakter geli�imine beklenen olumlu tesiri yapamamaktad�r.
G�n�m�zde �ocu�un din e�itimi ve ��retimi ile ilgili olarak geli�tirilen teorilerde �u fikir �zerinde �nemle durulmaktad�r. "�ocuklara erken ya�ta din hakk�nda bilgi verilmez gerek�esiyle din ��retiminin ileriki ya�lara tehir edilmesi do�ru de�ildir. Din farkl� motiflerine ayr�lmal�, din ��retimi ��rencilerin kavray��n� g�z �n�nde bulundurarak, y�llar g�re programlanmal�d�r. B�ylece ��renciler her ge�en y�l, dinin b�t�n� hakk�nda biraz daha do�ru sahibi olacaklard�r.
Din olgusunun, iman, ibadet ve ahlak esaslar�na ait malzemesi belli geli�im basama��nda i�lendi�inde, �ocuklar i�in daha etkili olur.
�ocu�un geli�im d�zeyine uygun olmayan, ilgi ve ihtiya�lar�na cevap vermeyen bir program yaln�zca ��retimi ba�ar�s�z k�lmakla kalmaz ayn� zamanda �ocu�un geli�imini de b�y�k �l��de etkiler.
Yazar ara�t�rman�n �zerinde durdu�u problemi ��yle ifade etmektedir. Geli�im �zellikleri, ilgi ve ihtiya�lar� g�z �n�nde bulundurularak, okul �ncesi ve okul �a�� ocu�unun e�itiminde yer alabilecek dini motifler neler olabilir? �ocuk, geli�iminin hangi evrelerinde hangi dini muhtevaya haz�rd�r.

Ara�t�rman�n Amac� Ve �nemi
Ara�t�rman�n temel amac�, okul �ncesi ve okul �a�� ocuklar�n�n geli�im �zelliklerini, dini duygu ve d��ncelerinin uyanmas�n�, geli�mesini sa�layan sosyal, zihinsel ve duygusal fakt�rleri ortaya koyarak bu ya� grubuna verilecek din e�itim ve ��retiminin planlanmas�na yard�mc� olacak bilgi birikimini sa�lamak ve bu y�nde ��z�m �neriler getirmektir.
Yazar ayr�ca �al��man� nas�l haz�rlanaca��na, hangi kaynaklardan yararlan�ld��na, hangi metotlardan faydalanaca��na ve hangi konular� i�leyece�ine dair bilgiler de sunmaktad�r.

D�N E��T�M VE ��RET�M�N�N PS�KOLOJ�K TEMELLER�
Bu b�l�mde din e�itim ve ��retimi a��s�ndan �ocu�un geli�mesine ve tan�nmas�na ili�kin kavramlar� a��klanmaktad�r. Zaman zaman �ocu�un geli�imine uygun din e�itim ve ��retiminin �ekline k�saca temas edilmi�tir.
Geli�im ve geli�im evrelerine yer verilmi�tir. Ki�iyi geli�imini geli�im �a�lar�na g�re ya da duygu, zihin gibi geli�im alanlar�na g�re ay�rmak, onun daha iyi tan�nmas�n� kolayla�t�rmak i�indir. �ocukluk d�neminin daha iyi de�erlendirilmesi ile yeti�kin insan�n karakteri de bir bak�ma daha iyi anlama kavu�ac

�LK��RET�MDE Y�NELTME Y�NERGES�

9/7/2010

ama�
madde 1- bu y�nergenin amac�, mill� e�itim bakanl��na ba�l� ilk��retim okullar� ��rencilerinin ilgi, istek, yetenek ve ki�ilik �zelliklerinin belirlenmesi ve uygun programlara y�neltilmelerine ili�kin usul ve esaslar� d�zenlemektir.

kapsam
madde 2- bu y�nerge, mill� e�itim bakanl��na ba�l� resm� ve �zel ilk��retim okullar�ndaki ��rencileri y�neltmede y�netici, ��retmen, rehberlik ve ara�t�rma merkezlerince yap�lacak i�lere ili�kin usul ve esaslar� kapsar.

dayanak
madde 3- bu y�nerge; 1739 say�l� mill� e�itim temel kanunu, 222 say�l� ilk��retim ve e�itim kanunu, kalk�nma pl�nlar�, mill� e�itim bakanl�� ilk��retim kurumlar� y�netmeli�i, mill� e�itim bakanl�� rehberlik ve psikolojik dan��ma hizmetleri y�netmeli�i, mill� e�itim bakanl�� zel e�itim hizmetleri y�netmeli�i ve mill� e�itim bakanl�� s�ra kararlar�na dayan�larak haz�rlanm��t�r.

tan�mlar
madde 4- bu y�nergede ge�en;
a) rehberlik: bireyin kendini tan�mas� ve kabul etmesi, problemlerini ��zmesi, ger�ek�i kararlar almas�, kapasitesini geli�tirmesi, �evresine dengeli ve sa�l�kl� bi�imde uyum sa�lamas�

E��T�M - PROGRAMLI ��RET�M

9/7/2010

programl� ��retim

E��T�M"�N EKONOM�K B�Y�MEYE ETK�S�

9/7/2010

1.G�R��
Son y�llarda d�nyada bilgi ve ileti�im teknolojilerindeki h�zl� de�i�im ve geli�im ile hakim olmaya ba�layan k�reselle�me s�reci sadece ekonomik alanda belirleyici olmakla kalmay�p, sosyal ve k�lt�rel alanlarda da �ne ��kmaya ba�lam��t�r. �ne ��kan bu k�reselle�me s�reci ekonomik ve sosyal hayata ili�kin bir �ok yeni geli�melere neden olmu�tur. Bu geli�melerde bilgi toplumu olu�umu s�recini ba�latm��t�r. Bilgi toplumunun ekonomik b�y�meyi h�zland�r�c�, sosyal altyap� hizmetlerinin sunumunu iyile�tirici, k�lt�rel etkile�imi art�r�c� etkileri olaca�� a��kt�r. Ancak bilgi toplumuna ge�i�in en �nemli �artlar�ndan birisi bilgiye yap�lacak olan yat�r�md�r. Bu sebeple geli�mekte olan �lkelerin geli�mesine en b�y�k katk�y� insan kaynaklar�na yap�lan yat�r�m ve altyap�n�n iyile�tirilmesi olacakt�r. Bu yat�r�mlar� yapabilen �lkeler, yeni alanlarda istihdam ve �retim yaratabilmi�, s�rd�r�lebilir bir ekonomik b�y�me kaydeden, vatanda�lar�na kaliteli bir e�itim, sa�l�k ve di�er sosyal alanlarda hizmet sunabilen �lkeler olacakt�r. Bilgi toplumuna ge�i�in �nemli a�amalar�ndan birisi olan nitelikli i�g�c�n�n olu�turulmas�n�n temel �art� ki�ilere �rg�n ve yayg�n e�itim kurumlar�nda hayat boyu ��renmeyi esas alan bir yakla��mla, uluslar aras� piyasalardaki rekabet ortam�nda uyum sa�layabilecekleri bir e�itimin verilmesiyle m�mk�n olacakt�r. T�rkiye 21. yy"�n ba�lang�c�nda stratejisini bu do�rultuda belirlemi�tir. Bu husus 8. BYKP"nda �u �ekilde ifade edilmektedir: "E�itim sistemimizin geli�tirilmesi gen� n�fusa sahip �lkemizin ekonomik geli�mesinin gerektirdi�i nitelikli i�g�c� ihtiyac�n�n kar��lanmas�na ve rekabet g�c� kazanmas�na olanak sa�layacakt�r" Yirminci y�zy�l�n ilk b�l�mlerinde fiziksel yat�r�mlar kalk�nma i�in anahtar konumda iken, �zellikle ikinci D�nya Sava��"ndan itibaren yava� yava� bu d��nce yerini insana yap�lan yat�r�ma b�rakmaya ba�lam��t�r. Bu �er�evede, 1960lar�n ilk y�llar�ndan ba�layarak iktisat literat�r� "iktisadi d��ncede insana yat�r�m devrimi"ne �ahitlik yapm��t�r. Bug�n ABD"de be�eri sermaye kaynaklar�n�n de�erleri toplam�n�n 24.4 trilyon Dolar, buna kar��l�k ise fiziki varl�klar toplam�n�n 18.8 trilyon Dolar oldu�u tahmin edilmektedir. Bunun yan� s�ra e�itim yat�r�mlar�n�n geri d�n�� oranlar� da (y�zde 12), konut sekt�r� (y�zde 4) gibi di�er fiziki yat�r�mlara oranla �ok
daha y�ksektir. Bir�ok e�itim iktisat��na g�re ekonomik kalk�nman�n temel noktas� e�itimdir. Uzak Do�u �lkelerinin insan kaynaklar�n�n geli�tirilmesi i�in e�itim harcamalar�nda yapt�klar� art��la, kaydettikleri ekonomik geli�me bu konuda s�k�a kullan�lan bir �rnektir. Wheeler(1980) taraf�ndan geli�tirilerek seksen-sekiz geli�mekte olan �lkeye uygulanan insan kaynaklar�n�n geli�tirilmesi ile b�y�me aras�ndaki ili�kiyi inceleyen bir modelin sonu�lar�na g�re okuma yazma oran�ndaki y�zde 20"den y�zde 30 oran�na bir art�� GSY�H"da y�zde 8"den y�zde 16"ya kadar bir art��a yol a�maktad�r. E�itim yat�r�mlar�n�n geri d�n�� oranlar�n�n g�zel �rneklerinden biri de tar�m sekt�r�ndeki verimlilik art��d�r. Jamison ve Lau(1982) yapt�klar� al��mada, di�er de�i�kenler ayn� oldu�unda, �ift�ilerin d�rt y�ll�k ilave e�itimlerinin fiziki tar�msal ��kt�lar� yakla��k y�zde 10 art�rd��n� tespit etmi�lerdir. Yine benzer bir �al��ma sonucu, bir y�ll�k ilave bir e�itim s�resinin GSY�H"ya y�zde 3"l�k bir katk� yapt�� sonucuna varm��lard�r. Yukar�da say�lan ilkelerden ve �rneklerden hareketle, ekonomik b�y�menin temelinde fiziksel yat�r�mlardan ziyade, teknolojik yat�r�mlar, ARGE faaliyetleri i�in ayr�lan kaynaklar gibi insan kaynaklar�n�n
geli�tirilmesine y�nelik yat�r�mlar�n oldu�unu varsayan ve 1990l� y�llardan itibaren gittik�e daha �ok kabul g�rmeye ba�layan "i�sel b�y�me" (endogenous growth) modellerinin hareket noktas� da: "be�eri sermaye ve bir kez �retildikten sonra kullan�l�rken ek bir maliyete katlan�lmas� gerekmeyen bilgidir." Bu modeller; e�itimin, bilginin �retilmesi ve yay�lmas� yoluyla daha b�y�k bir ekonomik kalk�nma h�z�n�n yakalanmas�ndaki rol�n� daha somut ortaya koymaya ba�lam��lard�r.

2.E��T�M �LE �LG�L� TEMEL G�STERGELER

2.1. ��renci Say�lar� ve Okulla�ma Oranlar�
E�itim ile temel g�stergelerin birincisi �rg�n ve yayg�n e�itim kurumlar�ndaki ��renci say�lar� ve okulla�ma oranlar�na ili�kin verilerdir. Bu g�stergeler okul �a��ndaki n�fusun ne kadar�na e�itim hizmeti sunulabildi�ini g�sterdi�i gibi, e�itim kademeleri itibariyla �nceliklerin belirlenmesi amac�yla da kullan�labilir. Bu sebeplerle ilk��retim, orta��retim

FEN B�L�MLER� ��RET�M�

9/7/2010

FEN B�L�MLER� ��RET�M�

Haz�rlayan
TEMEL KAVRAMLAR

E�itim
G�n�m�zde e�itimin �e�itli tan�mlar� yap�lmaktad�r. Bunlar aras�nda en yayg�n olarak kullan�lan� "bireyin davran��lar�nda kendi ya�ant�s� yoluyla kas�tl� olarak istendik de�i�me meydana getirme s�reci" ifadesiyle bilinendir. Yap�lan tan�mlarda e�itimin s�re� ve �r�n boyutu vurgulanmaktad�r.
Ert�rk"�n tan�m� incelendi�inde e�itim s�recine girecek bireyde davran�� de�i�ikli�inin meydana getirilece�i, bunun da kas�tl� olarak ve istenilir yani hedefler do�rultusunda olmas� gerekti�i; bu davran�� de�i�ikli�inin de bireyin bizzat kendi edinece�i tecr�belerle meydana gelmesinin esas oldu�u anla��lmaktad�r. Fen bilimleri e�itiminde de ��rencilerin kavramlar� kendi tecr�beleriyle kazanmalar� esast�r. Bunu sa�lamak i�in de ��rencilere durumlar verip bunlardan sonu� ��karmalar� ve genellemeleri kendilerinin bulmalar�, ��retimin bu temel ilkeye g�re d�zenlenmesi esas olmal�d�r.

Bir sistem olarak e�itim
E�itim ama�lar�na ula�mas� bir dizi etkinliklerle olabilir. Ancak bu etkinlikleri etkileyen, bazen davran��lara yard�mc�, kolayla�t�r�c� bazen de de�i�meye direnen, zorla�t�r�c�; bazen ise etkinliklerin y�r�t�lmesi i�in gerekli olan etmenler vard�r. Bunlar�n hepsi e�itimin bir ��esini olu�turur. E�itim sonunda bireyler e�itim ba��ndaki durumlar�na g�re farkl�d�rlar. Baz� yeni davran��lar kazanm��, �nceden sahip oldu�u da de�i�tirmi�tir. E�itim etkinlikleri sonunda hedeften baz� davran��lar istenen d�zeyde kazan�lm��, baz�lar� da beklenen d�zeyde kazan�lamam��, hatta baz� istenmeyen davran��lar dahi meydana gelmi� olabilir. Bu durumda e�itimin s�recindeki etkinliklerin kontrol ihtiyac�n� do�urur.
"Bir dizi amac� yerine getirmek i�in birbiriyle ili�kili par�alardan olu�an yap�ya sistem" denir. E�itim ise bireylerde var olan baz� davran��lar� belli hedefler do�rultusunda de�i�tiren ve baz� yeni davran��lar kazand�r�lmas�n� sa�layan bir sistemdir. Bir sistemde girdiler, s�re�, ��kt�lar ve kontrol olmak �zere d�rt ��e vard�r.
E�itim s�recinin girdileri hedef davran��lar, �n ko�ul davran��lar, toplumun �rf ve adetleri, para, ara�-gere�, e�itim s�recine kat�lan bireylerin nitelikleri, ��retmen ve y�neticilerin nitelikleri, toplumun insan g�c� ihtiyac� ve bununla ili�kili planlar, anayasa, t�z�k, y�netmelik ve genelgeler olabilir. S�re� boyutu ise t�m etkinlikleri kapsar. Yeni veya de�i�ikli�e u�ram�� t�m davran��lar bu boyutta d��n�l�r. De�erlendirme ise �r�n�n hedefle tutarl�l��na bak�l�r.
Her sistemde oldu�u gibi e�itim sistemi de alt sistemlere ayr�labilir. �rne�in bireyde olu�turulacak davran��lar konu alanlar�na ayr�labilir. Bunlar fizik, kimya, sosyal bilgiler, fen bilgisi, biyoloji vb. alanlarda �bekle�ebilir. �rne�in kimya dersinin hedeflerinin ger�ekle�mesi milli e�itimin ama�lar�n�n bir k�sm�n�n ger�ekle�mesi demektir.

��renme: "Ya�ant� �r�n� ve nispeten kal�c� izli davran�� de�i�mesi"dir. Bir davran��n ��renme �r�n� olabilmesi i�in ya�ant� �r�n� ve bireyin �evresiyle etkile�imi sonucu meydana gelmesi ve bir derece kal�c� olmas� gerekmektedir. Bir davran�� a)sonradan kazan�lm�� ve b) belli bir kararl�l�kla g�sterildi�inde ��renme �r�n� sat�labilir. �rne�in, iki basamakl� iki do�al say�y� toplama davran��n� kazand�ktan sonra belli bir s�re ve belli bir s�kl�kla tekrarlam�yorsak davran�� renilmi� say�lamaz. Ayn� �ekilde okuma-yazma ��renen birey bunu kullanam�yorsa okuma-yazmay� ��renmi� say�lmaz ve "gizli okumaz-yazmazlar" kavram� i�inde de�erlendirilebilir.

��retme: "��renmeyi k�lavuzlama veya sa�lama etkinli�i"dir. Okullarda yap�lan planl�, kontroll� ve �rg�tlenmi� ��retme faaliyetleri ise ��retim olarak adland�r�l�r.
��retim etkinlikleri, e�itim sisteminin s�re� boyutunda de�erlendirilir. Bunlar, sistemin girdiler k�sm�nda hedeflenen davran��lar� ��rencilerde olu�turmay� ama�layan planl�, �rg�tlenmi� ve kontroll� etkinliklerdir. ��retim faaliyetleri ��renmenin ger�ekle�mesinde etkili olur. ��renme ise bizzat ��rencinin kendisi taraf�ndan ger�ekle�tirilir.

Davran��: "��retim sonunda bireyde g�zlenmesi kararla�t�r�lan bilin�li tepki" olarak tan�mlanabilir. O halde ��renme-��retme s�recindeki her bilgi ve beceri bir davran��t�r. Bir hedef davran��lardan olu�ur ve g�zlenebilir niteliktedir. E�itimde �l�mede bu davran��lar tek tek yoklan�r.

�nite 2
FEN B�L�MLER� ��RETMEN�

Etkili bir fen ��retmeninin nitelikleri:
��retmen e�itimcilerinin ve ��retmen e�itimi programlar�n nihai hedefleri etkili ��retmenler yeti�tirmektir. yap�l

E��T�M Y�NET�C�S�N�N N�TEL�KLER� VE �ZELL�KLER�

9/7/2010

E��T�M Y�NET�C�S�N�N N�TEL�KLER� VE �ZELL�KLER�

I.B�L�M
Mevzuata hakim olmak.
Okumadan bir yaz�y� imzalamamak.
Yaz��malarda, dosyalamada tertip,
d�zen,temizli�e dikkat etmek.
Evrak biriktirmemek, kapat�lan evrak�
her hafta sonunda dosyas�na kald�rmak.
Yap�lacak i�lerin ajandaya yaz�lmas�.
Sab�rl� olmak.

II.B�L�M 1/2
��lerin dan��arak yap�lmas�.
M�d�r nas�lsa okulu da odur.
�dareci daima bir rehberdir.
�dareci okulunu muhite tan�t�r ve sevdirir.
�dareci, terbiyenin de�erini ve okulunun
�al��malar�n� velilere anlatmak mecburiyetindedir.
�dareci ��retmenleri yeti�tirir.
�dareci, ��retmenlerinin ruhsal inceliklerini bilmelidir.

II.B�L�M 2/2
�dareci, i�lerinde muvaffak olabilmesi i�in okulunda
manevi birlik ve beraberlik kurabilmelidir.
�dareci, her �eyden �nce okulda �al��an fert ve gruplar
aras�ndaki ge�imsizli�i, haks�z �ikayeti, ki�isel
m�cadeleleri gidermelidir.
�dareci okulunda ki�isel husumetlerin do�mas�na imkan
vermeyecek bir �al��ma ortam� sa�lamal�d�r.
Her ��retmenin okulun ba�ar�s�ndan zevk duymas�,
okulun ba�ar�s�n�n kendi ba�ar�s� ve ba�ar�s�zl��n� da
kendi ba�ar�s�zl�� sayacak bir g�rev ve sorumluluk anlay��
kazanmas�na �al��lmal�d�r.

III.B�L�M 1/2
�darecinin ��retmenlerle temas�n�n azl�� ok defa onlar
aras�nda bir�ok �n�ne ge�ilmez huzursuzluk
ve memnuniyetsizlikler do�urmaktad�r.
�dareci b�t�n ��retmenlerinin ruhsal durumunu daima iyi
vaziyette bulundurmaya �al��mal�d�r.
Her okulda verimli �al��man�n ba� �art� huzur ve emniyettir.
�dareci ��retmenlerini okulun menfaatine kullanmay� bilmelidir.
��retmenleri idarede muvaffak olan m�d�rler, onlarda bir
iman ve itimat yaratan m�d�rlerdir.

III.B�L�M 2/2
�dareci ��retmenlerine oldu�u kadar kendi nefsine de
g�venmelidir.
Her m�d�r idare etmek �zere ba��na ge�ti�i okula kendi
benli�inden bir �eyler katmal�d�r.
M�d�r her ��retmenin mesleki oldu�u kadar �ahsen de bir
arkada� olmakla beraber daima arada bir ihtiyat mesafesi
b�rakmal�d�r.
�dareci kendi ��retmenlerinin ayr� ayr� alaka ve ba�ar�lar�n�
��renmeye onlar� lay�k oldu�u �ekilde takdir etmeye �al��mal�d�r.
�darecinin kula�� sa�lam bir emniyet sand�� gibi i�ine at�lan her
�eyi muhafaza etmelidir.

IV.B�L�M 1/2
M�d�r, yeni ��retmenlerin daima bir koruyucusu olmal� ve onlar�n
�ah�slar�na ve i�lerine kar�� itimatlar�n� art�rmal�d�r.
�dareci �ok dinleyen az s�yleyen ki�idir.
Sormaktan utanan, ��renmekten utanan kimsedir.
Bizi hayattan �ikayete sevk eden �ey kar��la�t��m�z
zorluklar�n b�y�kl�� de�il, kuvvetimizin azl��d�r.
Bir insan�n terbiyesi, ba�kalar�n�n terbiyesizli�ine kar�� en
emin silaht�r.

AD TAMLAMALARI

9/7/2010

AD TAMLAMALARI
Bir ad�n kar��lad�� kavram� daha a��k, daha ayr�nt�l� verebilmek i�in, o ad�n ba�ka bir ad, ad�l ya da s�fatla olu�turdu�u s�z �be�ine tamlama denir.
Tamlamalarda iki ��e vard�r: Tamlanan (belirtilen), tamlayan (belirten) �rnek: Okuma tutkusu tamlayan tamlanan
AD TAMLAMASI T�RLER�
Kurulu� ve anlam �zelliklerine g�re ad tamlamalar� 3"e ayr�l�r.
Belirtili ad tamlamas�
Belirtisiz ad tamlamas�
Geni�lemi� ad tamlamalar�
Belirtili Ad Tamlamas�
Hem tamlayan�n hem tamlanan�n tamlama eki ald�� tamlamalara belirtili ad tamlamas� denir. �rnekler: �ne�in boynuzu "Ve burada biz, birbirimizin dilini anlayabiliyorduk…"
Belirtili Ad Tamlamalar�nda Anlamsal �zellikler
Belirtili ad tamlamalar�nda tamlayan�n ana i�levi, ana ��e (tamlanan) olarak se�ilen ada belirli bir iyelik kazand�rmakt�r. �rnek: O�uz"un evi
Tamlayan ki�iler toplumsal ilgilerini belirtir. �rnek: Benim annem.
Tamlayan, ki�ilerin yersel ilgilerini belirtir. �rnek: T�rklerin yurdu
Tamlayan, �zg�l�k anlat�r. �rnek: Babam�n anlat��
Tamlayan, ki�ilerle onlar�n i�sel �zellikleri aras�nda ba��nt� kurar. �rnek: ��retmenimin duyarl�l��
Belirtili Ad Tamlamalar�nda Bi�imsel �zellikler:
Belirtili ad tamlamalar�n�n belirleyici bi�imsel �zelli�i, her iki ��esinin de tamlama eki almas�d�r. �rnek: �ocu�un d��
Tamlayan ya da tamlanan�n biri ya da her ikisi, s�fat tamlamas� olabilir. �rnek: Bir gece sonra, imam�n k��k o�lu onu kahveden �a��rd�.
Tamlayan ile tamlanan aras�na ba�ka bir ��e girebilir. �rnek: T�rk�lerin yan�kt�r y�z�.
Devrik t�mcelerde ya da �iir dilinde tamlayanla tamlanan yer de�i�tirebilir. �rnek: �ekilmez bir bencillikleri vard�r onlar�n…
Tamlayan da tamlanan da birden �ok olabilir. �rnek: �nsanlar�n haklar�, duygular� oldu�unu… biliyor art�k.
Adeylemler, adla�m�� orta�lar hem tamlayan hem de tamlanan olabilir. �rnek: G�l��n�n yersizli�ini… anlam�yor olmal�yd�. Belirtisiz Ad Tamlamas�
Yaln�z tamlanan�n tamlama eki ald�� tamlamalara belirtisiz ad tamlamas� denir. �rnek

E��T�M�N KAL�TES�

9/7/2010

E��T�M�N �R�N�
Herhangi bir durumda kaliteyi anlayabilmek i�in iki temel sorunun sorulmas� gereklidir. Bunlardan birincisi,�r�n�n ne oldu�una ili�kindir;ikincisi de m��terilerin kimler oldu�udur. Bu sorunlar e�itimde kalite tart��mas�nda da ge�erlidir.
E�itimin �r�n� nedir? ��rencinin e�itimin �r�n� olup olmad�� zerine �ok tart��ma vard�r. ��rencilerin,e�itim kurumlar�n�n �zellikle disiplin ve davran��lardaki performans d�zeyleri itibariyle ��kt�s� olduklar�ndan �ok s�k s�z edilmektedir.
Bir �r�n�n kalite g�vencesi s�recine konu alabilmesi i�in �reticinin onun kayna��n� belirlemesi ve kontrol alt�nda bulundurulmas� gerek vard�r. �kinci olarak da "hammadde",standart s�re� ya da s�re�ler serisinden ge�meli ve ��kt�,�nceden belirlenmi� ve tan�mlanm�� spesifikasyonlar� kar��lamal�d�r. B�ylece bir modelin e�itime kolayl�kla uygulanabilece�ini s�ylemek pek olas� de�ildir. B�yle bir modelin ilk gereksinmesi,��rencilerin ba�lang��ta bir se�ime tabi tutulmalar� gere�idir.
Baz� e�itim kurumlar�nda b�yle bir uygulama yap�lmaktad�r;ancak bir �o�unda,e�itlik ilkesi gere�i b�yle bir uygulama yoktur. ��te bu noktadan itibaren benzetme giderek olanaks�zla�maktad�r.
��rencilerin herhangi bir bi�imde garanti edilmi� bir standarda g�re �retmek olas� de�ildir. ��renciyi �r�n olarak niteleyen g�r��,��renim s�recinin karma��kl�� ile herhangi bir ��rencinin bireysel birtekli�ini dikkate almal�d�r.
Bu durumda �r�n� tan�mlamak nas�l m�mk�n olacakt�r? Bu soruya do�rudan cevap yerine,e�itimi bir �retim hatt� olarak de�il bir hizmet olarak de�erlendirmek daha yararl� olacakt�r.

H�ZMET KAL�TES�
Hizmet kalitesine ili�kin �zellikleri tan�mlamak fiziki �r�nlelerinkileri tan�mlamaktan daha g��t�r. Bunun nedeni hizmet kalitesinin �zelliklerinin bir �ok �nemli subjektif unsurlar� i�ermesiidir. D��k kalite ile kalite hatalar�n�n nedenleri hizmetler ve �r�nler i�in birbirinden farkl�d�r.
Bir hizmetin yerine getirilmesi ile �r�n�n �retilmesi aras�ndaki �nemli farkl�l�klardan birincisi,hizmette,hizmeti veren ile son kullan�c� aras�ndaki ili�kinin do�ruda�n olmas�d�r. Hizmetler ki�ilerden ki�ilere do�rudan verilir. M��teri ile hizmeti veren aras�nda �ok yak�n bir ili�ki vard�r. Hizmetin,onu verenden ya da alandan soyutlanmas� olas� de�ildir. Her ili�ki bir di�erinden farkl�d�r ve o ili�kinin kalitesini s�z konuzu hizmeti alan ve veren beraberce olu�tururlar. Hizmet iletiminde,�retimde oldu�u gibi kesin uyumluluk ve homojenlik olamaz. Hizmetin uyumlulu�undan ancak k�s�tl�l�kla s�z edilebilir.
Hizmetin kalitesini belirleyen ikinci �nemli ��e;zamand�r. Hizmetin zaman�nda verilmesi gereklidir,hizmetin bu �zelli�i en az fiziksel i�eri�i kadar �nemlidir. Bunun yan�s�ra,hizmet verildi�i anda al�nd��ndan ve kullan�ld��ndan,onun kalitesini muayene yolu ile kontrol edilmesi durumunda daime ge� kal�nm�� olur. Hizmette s�z konusu olabilecek yak�n ili�kiler,m��terinin tatmin olup olmad��n�n belirlenmesine yard�mc� olacak �ok �nemli geri beslenme olanaklar� yarat�rlar.
�r�ne g�re ��nc� farkl�l�� hizmetin tamir ya da servis olana��n�n bulunmamas�d�r. K�t� bir yemek k�t�d�r. Onar�m� olas� de�ildir. Bu nedenle hizmetin standartlar�n�n,ilk keresinde ve her seferinde do�ru olmas� �ok �nemlidir. Buna kar��l�k,insan hatas� veaya aksakl��na ili�kin y�ksek olas�l�k,ilk keresinde do�ru standard�n�n ba�ar�lmas� olanaks�z k�lmasa da g��le�tirir. Ancak,ama� yine de bu olmamal�d�r.
D�rd�nc� farkl�l�k,hizmetin tan�mlama g��l��d�r. �o�u kez potansiyel m��teriye tam olarak neyin sunuldu�unu a��klamak g��t�r. M��terilerin de hizmetten ne beklediklerini tan�mlayabilmek ayn� derecede zordur. Hizmet,genelde bir �r�nden �ok bir s�re�tir. Hizmette genellikle sonu�tan �ok sonuca nas�l ula��ld�� nemlidir.

E��T�M - E��T�MDE B�LG�SAYARIN KULLANILMASI

9/7/2010

e�itimde bilgisayar�n kullan�lmas�

AHLAK GEL�S�M�

9/7/2010

1.-AHLAK GEL��M�

Ahlak"�n yabanc� dillerdeki kar��l�� olan "moral" s�zc�� ,Latinceki "moralis" s�zc��nden gelmektedir. Bu da bizde �teden beri kullan�lmakta olan "adet" veya "edep" tir. Adet; g�renek, al��kanl�k ,edep; de iyi e�itim ,uslu, nazik, sayg�l�, zarif gibi anlamlara gelir.

Her insanda "do�ru yada yanl��","iyi yada k�t�" "yap�lmas� ho� kar��lanabilen yada hi�bir �ekilde kabul edilmeyen" davran��lar�n neler oldu�una ili�kin yarg�lar bulunmaktad�r. Bu yarg�lar; bireyin kendi davran��lar�n� ve eylemlerini belirleyen ,neleri yap�p neleri yapmamas� gerekti�i konusundaki ,bireye �zg� inan�lar ve de�erler sisteminden kaynaklanmaktad�r.(�i�man,2000,s;77)

��inde ya�an�lan toplumun bireyden uymas�n� bekledi�i baz� kurallar vard�r. Bu kurallar, bireyin ba�kalar� ile olan ili�kilerinin bi�im ve d�zeyini belirler. Birey bu kurallar� i�selle�tirerek toplumla uyumlu ve bar��k bir ya�am s�rer. ��te ahlak geli�imi bireyin ya�am�nda de�er verdi�i kurallar� geli�tirmesi, i�selle�tirmesi s�reci olmaktad�r. Ahlak geli�imi, birey a��s�nda toplumun t�m de�erlerine k�r� k�r�ne uyman�n �tesinde topluma etkin bir uyum sa�lamak i�in bir de�erler sistemi olu�turma s�reci olarak tan�mlanmaktad�r.

Ahlak konusunu inceleyen A. Robertson , bu konuda �u g�r��leri ileri s�rm��t�r

Ahlak ,birlikte ya�ayan toplum halindeki insanlar�n varl��na ba�l�d�r. �nsano�lu insan olal� , �u yada bu bi�imde toplum i�inde ya�am�� ve i�inde bulundu�u toplumun istedi�i hareketleri yineleye yineleye ahlakl� olmay� ��renmi�tir. Uygarl��n karars�z ve kar��k olmas�,ahlakla ilgili d��ncelerde belirsizli�e ve �at��maya yol a�maktad�r. �rne�in do�ruluk bir erdemdir. Yani bireylerin birbirlerine kar�� iyi niyetli olmalar� , do�ru s�ylemeleri , toplumsal b�t�n�n yarar�nad�r. Fakat ,�ld�rece�i adam� arayan bir hayduda ger�e�i s�ylemenin bir erdem oldu�unu kimse �ne s�remez. Yada adam �ld�rmek bir cinayettir; ama beni �ld�rmeye gelen birisini �ld�rmeme izin verilmemektedir. Yani ahlak de�erleri nesnel de�il g�relidir. Bunlar bizim nesnel dedi�imiz de�erlerden ayr�d�r.( Binba��o�lu,1978,s;201)
Bireyde var olan de�erler sistemi , geli�imsel bir i�inde ortaya ��kmaktad�r. Ahlak geli�imi de denilebilecek bu s�re� , bir �ok psikologun ilgi alan� i�ine girmi�tir.

2.-PS�KANAL�T�K TEOR�
Bu teoriye g�re vicdan ve ahlak de�erlerinin geli�imi �dipal �al��man�n ��z�lmesiyle ger�ekle�ir.
Freud ahlak geli�imini,id ego ve s�per ego diye ayr��t�rd�� ki�ilik k�s�mlar�n�n ili�iklerindeki denge kavram�na ba�lamaktad�r.�d ki�ili�in enerji deposu olarak �evreyle etkile�imi sonucunda ortaya ��kan ger�ek�i ve ak�lc� k�samd�r.En basit tabiriyle id isteklerinin kar��lamas� i�in egoya s�rekli bask� yapar ve ego bilin�li oldu�undan sadece toplum taraf�ndan kabul g�ren isteklerinin bilin� y�zeyine ��kmas�na izin verir.S�per-ego ki�inin �ocukluk devresinde b�y�kleri ile olan etkile�imi sonucu geli�ir. S�per-ego vicdan ve olmas� gereken ideal egoyu temsil eder.Freud bu kuram ��nda ki�ilik ve ahlak geli�iminin ana hatlar�n�n ilk be� y�l�nda tamamlad��n� ve alt� ya��ndan sonra kurumsal olarak ba�ka �nemli geli�me olmad��n� �ne s�rm��t�r.

Psikanalatik teoriye g�re �ocuktaki ahlak geli�imi ebeveynin disiplin �nemli �l��de temel olan bir s�re�tir

�ocuk yasaklar� ihlal etti�inde su�luluk duygusunda geli�meye ba�lar.�ocuk ebeveyninin disiplini alt�ndayken bir yandan da �zde�im kurma durumdad�r Bu su�luluk duygusunu �zerinden atabilmek i�in �zde�le�me esnas�nda i�selle�tirdi�i ahlaki ve sosyal de�erler do�rultusunda davranmaya �al��arak bu su�luluk duygusundan ka��nma yolunu bulur

Bu �ekilde davrand��nda da iftihar etmeye ba�lar.Su�tan uzakla�maya olu�an ho�nutluk ve gurur duygusu �ocu�u peki�tirerek benzer durumlarda da kurallara uygun davranmas�n� sa�lar
Erken �ocukluk d�neminde �ocuklar�n davran��lar� ana-babalar�n�n kendilerini y�nlendirmesiyle ger�ekle�ir, i�te bu noktada cezaland�rma korkusu belirleyici de�ildir.�ocu�un davran��lar�ndaki kontrol mekanizmas�n�n temelini olu�turur.Zaman i�inde eri�kinlerin de�erleri ve standartlar� �ocu�un i�selle�mesi sonucu �ocu�un de�er ve standarttan haline d�n��r.
Ebeveynin disiplin �ekli ile ahlak geli�imi aras�nda Bas�l bir ili�ki olabilece�i konusuna ��k tutan bir ara�t�rmac� fiziksel cezaland�rma,sevgi yoksunlu�u ve a��klamada bulunma disiplin de�i�kenleri esas al�narak ger�ekle�tirilmi�tir
Orta ikinci s�n�f ��r

�A�DA� E��T�M S�STEM�NDE ��RENC� K��L�K H�ZMETLER� VE REHBERL�K

9/7/2010

�A�DA� E��T�M S�STEM�NDE ��RENC� K��L�K H�ZMETLER� VE REHBERL�K
Giri�:
E�itim insanl�k tarihi boyunca statik ve dinamik yap�s�yla daima toplumlar�n ilgi oda��nda olmu�tur. 1960"l� y�llardan itibaren insanl�k tarihi boyunca �retilen bilgi R�milatif bir art��la 6-7 kez katlanm��t�r. Bu durum sadece bireylerin de�il, kurumlar�n, hatta toplumlar�n ��renmesini zorunlu k�lm��t�r.
Her bireyin topluma maksimum katk� sa�lamas� i�in bireyde kendini tan�ma ve de�erlerini olu�turma bilincini geli�tirmek esast�r. �a�da� e�itim anlay��nda, ��rencileri bilgi y�klenen de�il, merkeze alan, ��renmeyi ��renen, yeteneklerini kullanan, ak�lc�, yarat�c�, yap�c�, evrensel de�erlere sayg�l� olarak geli�melerini sa�lamak i�in ��renci ki�ilik hizmetlerine ihtiya� vard�r.
��RENC� K��L�K H�ZMETLER�
�a�da� e�itim sistemine ��renci ki�ilik hizmetleri de eklenmi�tir. �a�da� e�itimin �� boyutu �ekil I de g�sterilmi�tir.
��renci ki�ilik hizmetleri, �a�da� e�itimin ayr�lmaz bir boyutudur. ��retim ve y�netim hizmetlerinden farkl�, kendine �zg� bir hizmettir. ��renci ki�ilik hizmetlerinin kapsam�nda, sosyal ve e�itsel etkinlikler, sosyal yard�mlar, �zel e�itim ve �zel geli�tirme sa�l�k hizmetleri, rehberlik ve psikolojik dan��ma bulunur. Bu etkinlikler, ��rencilerin optimum derecede geli�mesi i�in ortam haz�rlamaya d�n�kt�r. Hedef, bireyin bir b��tn olarak, �zg�n bir bi�imde geli�mesidir.
Rehberlik k�lavuzluktan farkl�d�r. Rehberlik bilimsel bir kavram olarak ba�kalar� i�in bir i�i yapmaktan �ok, bireyi tan�mak ve onu kendisine tan�tmak, b�y�mesine, geli�mesine, olgunla�mas�na sistematik yard�m etmek anlam�n� i�erir.
Rehberlik ve psikolojik dan��ma birbirlerini b�t�nleyen kavramlard�r.
�ekilde g�r�ld�� gibi, psikolojik dan��ma rehberlik hizmetlerinin �z�n� olu�turmaktad�r. Rehberlik i�inde bulunan psikolojik dan��ma alan�n� g�n ge�tik�e geni�letmektedir. Hatta son zamanlarda rehberlik s�zc��n�n ba�l�ktan kald�r�lmas� da �nerilmektedir.
Rehberli�in Tan�m�:
"Rehberlik sorunlar�n� ��zmesi ve ya�ad�� toplumun �zg�r ve sorumlu �yesi olabilmesi i�in bireye yard�mc� olarak deneyimler kazand�rma program�d�r".
"Rehberlik bireyin kendisini ve �evresini tan�mas�na yard�m s�recidir".
"Rehberlik bireyin en verimli bir �ekilde geli�mesini ve doyum verici uyumlar sa�lamas�nda gerekli olan tercihleri, yorumlar�, planlar� yapmas�na ve karar vermesine yarayacak bilgi ve becerileri kazanmas� ve bu tercih ve kararlar� y�r�tmesi i�in bireye yap�lan sistemli ve profesyonel bir yard�md�r".
"Rehberlik kendini anlamas�, problemlerini ��zmesi, ger�ek�i kararlar almas�, kapasitelerini kendine uygun d�zeyde geli�tirmesi, �evresine dengeli ve sa�l�kl� bir uyum yapmas� ve b�ylece kendini ger�ekle�tirmesi i�in uzman ki�ilerce bireye yap�lan psikolojik yard�mlard�r".
Rehberli�in Amac�:
Psikolojik dan��ma ve rehberlik faaliyetlerinin amac� "kendini ger�ekle�tirme" (selfactualizing) dir. �nsanc� psikolojinin ger�ekle�tirdi�i kavramd�r. Kendini ger�ekle�tirme insan� bir b�t�n ol

PS�KOMOTOR ALAN

9/7/2010

PS�KOMOTOR ALAN
Hedef 1- Bendensel koordinasyon gerektiren hareketleri yapabilme
KAZANILMASI BEKLENEN DAVRANI�LAR
1. Belirli bir mesafeye s�r�nerek gitme
�rnek: Timsah y�r�y�� (�e�itli hayvan y�r�y��leri)
Her �ocuk dizlerini b�ker ve elleriyle y�r�meye �al��r. �n�ndeki arkada��n�n ayak bileklerinden tutar ve ilerler.
2. De�i�ik y�nlere yuvarlanma
�rnek: Hamur a�al�m
Hedef: B�y�k – k��k kaslar� kullanabilme
Gere�: minder
D�zey: 3 – 4 ya�
�ocuk say�s�: 8 – 10
Uygulama; �ocuklar bir minder etraf�nda halka olurlar. ��retmen oyunculara siz birer oklava olacaks�n�z (oklavalar�n ve oldu�u bilinmiyorsa a��klan�r) Bende oklava ile hamur a�aca��m der. Uzunlu�una konulmu� minder �zerine bir �ocuk s�rt �st� yat�r�l�r. ��retmen hamur a�arm�� gibi �ocu�u elleriyle yuvarlamaya ba�lar. Oklava olan �ocuk omuz ve ellerinin yard�m�yla minderin sonuna kadar yuvarlan�r. B�t�n oyunculara yard�mc� olarak bu �al��ma yap�l�r. Daha sonra her oyuncu yaln�z omuzlar� ile minder �zerinde yuvarlan�r. Bu hareketi en do�ru ve g�zel yapan �ocuk birinci se�ilir.
3. S�zel y�nergelere uygun olarak y�r�me
�rnek: Deva Adam ve C�ce �yk�lemesi
Uygulama; ��retmen �ocuklara "Dev adam gibi y�r�yelim" der. Kendisi g�sterir ve �ocuklarda bu hareketleri yaparlar. (ayak u�lar�nda y�kselirler, ellerini havaya kald�r�rlar, g��slerini ve yanaklar�n� �i�irirler, olabildi�ince irile�meye �al��rlar ve b�y�k adam gibi y�r�rler) Dev adam olurlar. C�ce; ��retmen �ocuklara "c�ce gibi y�r�yelim" der. Kendisi g�sterir �ocuklarda ��retmenin dediklerini yaparlar. (��melirler, ellerini yere de�dirirler, Ba�lar�n� omuzlar�n� i�lerine �ekerler, olabildi�ince k��lerek, k��k ad�mlarda y�r�meye �al��rlar.
4. Belirli bir y�ksekli�e t�rmanma
5. T�rman�lan y�kseklikten uygun �ekilde inme
�rnek: Bah�edeki oyuncaklarda t�rmanma yar�� yap�labilir. Bunun i�in bah�e oyuncaklar�ndan olmas� gerekir.
6. Belirli bir y�kseklikten atlama
�rnek: Birdirbir. �ocuklarla basit bir �ekilde oynanabilinir.
7. Belli bir engel �zerinden s��rayarak atlama
�rnek: Patates k�zartmas� sever misiniz?
Hedef; B�y�k - k��k kaslar� kullanabilme
Ara� – gere� : �atal, patates k�zartmas�, bloklar
�ocuk Say�s�; 14 – 16
Uygulama; S�n�f iki tak�ma ayr�l�r. Her tak�m�n �n k�sm�na bloklarla �� engel olu�turulur. Engellerin sonundaki bir masada patates k�zartmas� bulunmaktad�r. �ocuklara "her tak�m oyuncusu s�ras�yla �� engelli atlayarak a��p elindeki �atallara patates k�zartmas�ndan iki tane yedikten sonra �nde olan arkada��n�n eline vurup arka s�raya ge�ecek" y�nergesi verilir. Eline vurulan di�er ��renci ayn� �ekilde engelleri a��p, patates k�zartmas�ndan yer ve oyun b�yle devam eder. Patatesleri ilk bitiren tak�m birinci gelir.
8. S�zel y�nergelere uygun ko�ma
�rnek: D�d�kl� hareket
Ya� D�zeyi; 5 – 6
�ocuk say�s�; 12
Ara� – gere� ; d�d�k
Uygulama; Bu oyunda a�a��daki kurallar �nceden belirlenir. Kurallara uymayan ve �a��ran oyundan ��kart�l�r. En sona kalan oyuncu kazan�r.
a)�ki d�d�k sesi; normal y�r�y��
b)�� d�d�k sesi; ko�ma
c)Bir d�d�k sesi; durma
d)Ard arda d�d�k sesi; atlayarak ilerleme
9. Pedal �evirme hareketini koordineli olarak yap

OL�GAPOL P�YASASI (COURNOT MODEL�)

9/7/2010

Cournot Modeli

Oligopol piyasas� di�er piyasalar�n t�m�nden bir y�n�yle farkl�d�r. Oligopolde bir firman�n sat�� fiyat�, �retim hacmi, �r�n kalitesi, reklam harcamalar� vs… di�er firmalar� etkilemekte, onlar�n tepkilerine yol a�maktad�r. Bu y�zden bir firma herhangi bir karara varabilmek i�in rakiplerinin beklenebilecek davran��lar�n� hesaba katmak zorundad�r. Yani firman�n kar�� kar��ya oldu�u taleple ilgili olarak "belirsizlik" s�z konusudur. Bunun bir sonucu olarak da bug�n oligopol�n genel teorisi mevcut de�ildir. �zel durumlarla ilgili �zel oligopol teorileri veya modelleri vard�r.

Oligopol tiplerinden biri ve tahlil bak�m�ndan en elveri�lisi d�opold�r. D�opol teorilerinin tarihi geli�im bak�m�ndan ilki ve bug�n en tan�nm�� 19. y�zy�l�n ilk yar�s�nda (1838) bir Frans�z iktisat��s�, Augustin Cournot, taraf�ndan ortaya at�lan, dolay�s� ile de Cournot Modeli diye bilinen basit modeldir. A. Cournot, birbirinin kom�usu iki maden suyu kayna��n�n farkl� firmalar taraf�ndan i�letildi�i varsay�m�ndan hareket ederek, s�zkonusu piyasada her firman�n ne kadar mal sataca��n� ara�t�rm��t�r.

Cournot Modelini analize ge�meden �nce s�zkonusu modelin temel varsay�mlar�n� g�zden ge�irelim:

1.Modelde birbirinin kom�usu iki maden suyu kayna��n�n farkl� firmalar taraf�ndan i�letildi�i varsay�m�ndan hareket edilmi�tir.
2.Firmalar�n sat�� maliyetleri s�f�rd�r. ��nk� al�c�lar suyu kaynakta kendi kaplar�na doldurup gitmektedirler.
3.Piyasa talep e�risi do�rusal ve bellidir. Her iki firma toplam talebin durumunu kesin olarak bilmektedir.
4.Her iki firman�n da amac� kar maximizasyonudur.
5.Firmalar birbirlerinin kararlar�ndan etkilendiklerini bilmekle birlikte ba��ms�z hareket etmektedirler, anla�ma yoluna gitmemektedirler.
6.Modelin son ve �ok �nemli bir varsay�m�, firmalar�n her birinin rakip firman�n sat�� miktar�n� veri olarak kabul etti�i ve kendi sat�� seviyesini bu veriye dayanarak kararla�t�rd��d�r. Yani iki firma aras�ndaki rekabet, fiyat de�il, sat�� miktar� alan�nda olmaktad�r.

D�opol, homojen veya bir dereceye kadar farkl�la�t�r�lm�� bir mal�n sadece iki sat�c�s� olmas� durumudur.

�imdi Cournot"un d�opol modelinde dengenin nas�l ger�ekle�ece�ini bir �ekil yard�m�yla a��klayal�m:

Ba�lang��ta piyasada tek firma vard�r. Bu firma dengede iken ikinci firma piyasaya girmektedir. Durumu �ekil 1 �zerinde g�relim. �ekildeki D e�risi piyasa talep e�risidir, do�rusald�r. MH marjinal has�lat e�risidir. MH e�risi, bilindi�i gibi, 0 mesafesinin tam yar� noktas�nda X eksenini kesmektedir. Kar�n� azami k�lmak isteyen birinci firma MM = MH e�itli�inin sa�land�� retim hacminde dengede olacakt�r. MM s�f�r oldu�una g�re bu �retim hacmi 0 "dir. Al�c�lar bu miktardaki arza 0 fiyat�n� �deyeceklerdir. Firman�n toplam sat�� has�lat� toplam kar�na e�ittir, ��nk� toplam maliyet s�f�rd�r. Bu noktada ikinci firman�n sahneye ��kt��n� kabul edelim. �kinci firma birinci firman�n �retim seviyesini veri olarak almaktad�r. Birinci firman�n �retim seviyesi 0 oldu�una g�re ikinci firma kendisinin kar�� kar��ya oldu�u talebin D e�risinin A par�as� oldu�unu g�rmektedir. Birinci firma i�in s�ylediklerimizi ikinci firma i�in aynen tekrarlayarak ikinci firman�n mesafesinin tam yar�s�na e�it miktarda su satarak kar�n� azami k�laca��n� g�sterebiliriz. Demek ki ikinci firman�n arz miktar� "dir. �ki firman�n toplam

arz� 0 "ye ��kt�� i�in suyun piyasadaki fiyat� 0 "ye d��m��t�r. �kinci firma .C kadar kar elde ederken birinci firman�n kar� azalm��, 0 .M haline gelmi�tir. �imdi durumunu ayarlamak s�ras� birinci firmadad�r. ��nk� modelin varsay�mlar�n�n biri bir firman�n, �teki firman�n �retim hacmini veri kabul edece�i, kendi durumunu buna g�re ayarlayaca�� varsay�m� idi. �kinci firma veya kadar arzda bulunmaktad�r. �u halde birinci firma 0 miktar�n�n tam yar�s� kadar arzda bulunacak, yani ba�lang��taki arz miktar�n� k�sacakt�r. B�ylece
fiyat 0 seviyesinin �st�ne ��kacakt�r. Birinci firman�n bu karar�ndan sonra ikinci fi

�ALI�MA GRUPLARI NIN KURULMASI

9/7/2010

�ALI�MA GRUPLARI NIN KURULMASI
��NDEK�LER

"�htiya� Analiz Basama��" sonunda ortaya ��kan ve okul geli�imi i�in geli�tirilmesine ihtiya� duyulan alanlar�n tamam�n�n ayn� zamanda planlamaya al�n�p ger�ekle�tirilmesi s�n�rl� kaynaklar nedeniyle m�mk�n olmayabilir. Bu nedenle, her okulun kendi fiziki kaynaklar�m ve insan kaynaklar�n� dikkate alarak belirlenen ihtiya�lar aras�ndan �ncelik ta��yanlar� se�mesi ve herbiri i�in ayr� bir "�al��ma Grubu" kurmas� gerekmektedir. Her �al��ma grubunun ka� ki�i olaca�� ve kimlerden olu�aca�� al��ma konusunun �zelli�ine g�re OGYE taraf�ndan belirlenecektir. OGYE �yeleri e�er �al��man�n �zelli�ine ve okulun ihtiya�lar�na g�re gerekiyor ise �al��ma Gruplannda da yer alabilirler.
Bir �rnek �zerinde bir �al��ma grubunun kurulu�unu inceleyelim. �htiya� analizi sonunda okulumuzda 1. derecede geli�tirilmesi gerekli be� alan. 2. derecede geli�tirilmesi gerekli iki alan. 3. derecede geli�tirilmesi gerekli iki alan ve 4. derecede geli�tirilmesi gerekli �� alan bulunsun.
�lk olarak OGYE bu alanlar i�erisinden okulun fiziki ve insan kaynaklar�n� dikkate alarak bir veya birka� tanesini se�ecektir. Se�ilen herbir ihtiya� alan� i�in ayr� bir �al��ma grubu kuracakt�r. Ald��m�z �rne�e g�re bu okulda 1. derecede geli�tirilmesi gerekli olan be� alanlardan 3 tanesi �ncelikli olarak se�ilmi� olsun. Bu durumda 3 ayr� �al��ma grubu kurulacakt�r.
Varsayal�m ki bu �al��ma gruplar�ndan bir tanesi de "��rencilerde Okuma Al��kanl��n� Geli�tirme" olsun. �al��ma konusunun �zelli�ine ba�l� olarak bu grupta T�rk�e, edebiyat ��retmenleri, k�t�phane memuru, Okul Koruma Derne�inden bir temsilci, birka� ��renci temsilcisi (bunlar okuldaki K�lt�r Edebiyat ve K�t�phanecilik E�itsel Kollar�ndan se�ilen ��renciler olabilir), velilerden bu �al��malara kat�lmak isteyenler olabilir. Bu �al��ma grubu ��retim y�l� i�erisinde ��rencilerde okuma al��kanl��n� geli�tirmek i�in yapaca�� al��malar� planlay�p haz�rlad�klar� "�al��ma Plan"lar�n� OGYEye "Y�ll�k Okul Geli�im Plan�"n� haz�rlayabilmesi i�in verecektir. Y�ll�k Okul Geli�im Plan�n�n Uygulama Basama��nda ise her �al��ma grubu planlad�� al��may� uygulayacaklard�r. (Bkz. Tablo: 3)
�al��ma Gruplar�, Okul Geli�im S�recinin V. Basama��nda planlama fonksiyonunu, VII. Basama��nda ise uygulama fonksiyonunu ger�ekle�tirecektir.
�al��ma Gruplar�nda Etkin Ekip �al��mas�
�al��ma Gruplar�; MLOlarda, okulun geli�im ama�lar�n� ger�ekle�tirmek amac�yla kurulan, d�zenli �al��ma ve rol ili�kilerine sahip aralar�nda etkili bir ileti�im bulunan ikiden fazla bireyin olu�turdu�u ekiplerdir.
Ekip; gruptaki bireyler taraf�ndan benimsenen ortak hedefler do�rultusunda i�birli�ine dayal� bir �al��ma sistemi i�inde �al��an, bireysel geli�im gibi grubun bir b�t�n olarak da s�rekli geli�imini ilke edinmi� bireylerden olu�an �al��ma gruplar�d�r.
Buna g�re, grup ve ekip aras�nda ilkeler ve �al��ma esaslar� a��s�ndan b�y�k farklar bulunmaktad�r. Ekip olabilmek i�in mutlaka bir grubun bulunmas� gereklidir, ancak her grup ekip de�ildir. Bir grubun ekip olabilmesi i�in belirlenen ama�lar� ger�ekle�tirmek �zere bir araya gelmi� bireyler olmas� ve aralar�nda etkili bir etkile�im olmas� gereklidir.
Ekip �al��mas�nda bireyler birer birer de�il bir b�t�n olarak yap�lacak �al��malar� g�r�rler. Kararlara kat�l�m oran� �ok y�ksektir ve sorumluluklar payla��l�r. Ekip i�indeki bireylerin kendi geli�imlerini g�venceye almalar� ve potansiyellerini maksimum d�zeye ��karmalar�n�n tek yolu olarak ba�kalar�n�n geli�imine azar azar g�n be g�n katk�da bulunmak g�r�l�r. Etkili ekip �al��malar�nda bu ilke s�rekli geli�imi sa�lar.
Ekip �al��mas�: "G�rev ba�ar�m�na sorumluluk ve �evkle katk�da bulunan ve s�rekli ili�ki halindeki bireylerden olu�an k��k i�birli�i grubunun s�rekli eylemi" olarak tan�mlanmaktad�r. K�l�� T. (1994)
Ekip �al��mas�nda bireyler aras�nda etkili bir ileti�im vard�r ve bir ortak hedef �evresinde i�birli�ine dayal� �al��ma esast�r. Ekip �yeleri bilirler ki ortak ama�lara ula�mada kendi ba�ar�lar� gruptaki di�er arkada�lar�n�n ba�ar�s�na ba�l�d�r. Di�er grup arkada�lar� ba�ar�l� olmadan onlar da ba�ar�l� olamaz. Bu �zellik ekip �al��mas�nda pozitif ba��ml�l�k olarak g�r�l�r. Ekiptekiler birbirlerinin geli�imine yard�mc� olurlar, problem ��z�m� ve yeni fikirlerin ortaya konmas� s�ras�nda birbirleri ile uyum i�erisinde �al��rlar. Her ekip �yesi hem kendisine hem de gruptaki arkada�lar�na kar�� st�ne d��en �al��malar� yerine getirmekle y�k�ml�d�r. Ekip �yeleri, ama�lad�klar� hedeflere nas�

ULUSAL VE ULUSLAR ARASI KURULU�LAR (DERS K�TABI HAZIRLAMA)

9/7/2010

ULUSAL VE ULUSLAR ARASI KURULU�LAR

HAZIRLIK �ALI�MALARI
1.T�rk Hava Kurumu ne zaman kurulmu�tur? G�rev ve �al��malar�n�n neler oldu�unu ara�t�r�n�z.
2.TEMA"ya �ye olmak ve �al��malar� hakk�nda bilgi edininiz.
3.Birle�mi� Milletler ve Yard�mc� Organlar�n�n g�rev ve �al��malar�n�n neler oldu�unu ara�t�r�n�z.
4.T�rkiye"nin �yesi oldu�u kurulu�lar�n hangileri oldu�unu ara�t�r�n�z.

I. B�L�M: ULUSAL KURULU�LAR
1.1. Yurdumuzdaki Sosyal Yard�m Kurulu�lar�
1.1.1. K�z�lay

K�z�lay, sava� alan�nda yaralanan yada hastalanan askerlere hi�bir ayr�m g�zetmeksizin yard�m etmek arzusundan do�mu�tur. 11 Haziran 1868 tarihinde "Osmanl� Yaral� ve Hasta Askerlere Yard�m Cemiyeti" ad�yla kurulan K�z�lay; 1877de "Osmanl�
Hilali Ahmer Cemiyeti", 1923de "T�rkiye Hilal- i Ahmer Cemiyeti", 1935te "T�rkiye K�z�lay Cemiyeti" ve 1947de "T�rkiye K�z�lay Derne�i" ad�n� alm��t�r. Kurulu�a "KIZILAY" ad�n� b�y�k �nder Atat�rk vermi�tir .
K�z�lay�n alameti, beyaz zemin �zerinde kar��dan bakarken sola do�ru a��k k�rm�z� "ay" d�r. Yaln�z K�z�lay bayra��nda "ay"�n a��k y�z� bayrak dire�inin tersine do�rudur.
K�z�lay alameti, Devletler Hukukunun ilgi h�k�mleri gere�ince, sava� zaman�nda silahl� kuvvetlerin sa�l�k servisleri ile o h�k�mlerin belirledi�i ki�i ve kurulu�lar i�in "koruyucu ve belirtici i�aret" olarak kabul edilmi�tir. Bunlar d��nda kalan hi�bir ki�i, kurul ve kurum, sava�ta tarafs�zl�k ve dokunulmazl�k timsali olan bu i�areti kullanamaz.
K�z�lay, 1876 Osmanl�- Rus Sava��ndan 1974 K�br�s Bar�� Harekat�na kadar ge�en s�re i�inde, T�rkiyenin taraf oldu�u t�m sava�larda, cephe gerisinde kurdu�u seyyar ve sabit hastaneler,hasta ta��ma servisleri,donatt�� hastane gemileri, yeti�tirdi�i hem�ireler ve g�n�ll� hasta bak�c�lar arac�l��yla sava� alan�nda yaralanan yada hastalanan on binlerce Mehmet�ikin dost ve d��man askerinin bak�m ve tedavisine yard�mc� olmu�tur.
K�z�lay�n amac�, her nerede g�r�l�r ise , hi�bir ayr�m yapmaks�z�n insan�n ac�s�n� �nlemeye veya hafifletmeye �al��mak, insan�n hayat�n� ve sa�l��n� korumak, onun ki�ili�ine sayg� g�sterilmesini sa�lamak ve insanlar aras�ndaki kar��l�kl� anlay��, dostlu�u sayg�y�, i�birli�ini ve s�rekli bar�� getirmeye u�ra�makt�r. K�z�lay ihtiya� an�nda dayan��man�n,�st�rap an�nda e�itli�in, sava��n en k�zg�n an�nda insanc�ll��n, tarafs�zl��n ve bar��n simgesidir.
K�z�lay, Uluslararas� K�z�lay-K�z�lha� Toplulu�unun temel ilkelerini payla��r. Bunlar; insaniyet�ilik,ayr�m g�zetmemek, tarafs�zl�k, ba��ms�zl�k,hay�r kurumu niteli�i, birlik ve evrensellik ilkeleridir.

Resim 1: Felakete u�ram�� vatanda�lara Resim 2: K�z�lay �ad�r�
yap�lan K�z�lay yard�m�ndan bir g�r�n�m

K�z�lay"�n ba�l�ca gelir kaynaklar� �unlard�r: �yelerden al�nan aidatlar, pul ve rozet sat��lar� ile dernek yay�nlar�n�n sat��ndan elde edilen gelirler, vatanda�lar taraf�ndan yap�lan ba��lar, derne�in kendi mallar�n�n sat��ndan ve kiralar�ndan el

Y�KSEK ��RET�M KURUMLARI

9/7/2010

��NDEK�LER

KONUSAYFA
Y�ksek��retim2
Y�ksek��retimde Sorumluluk4
G�revler5
Y�ksek ��retim Kurumlar�7
Y�ksek��retim �st Kurulu�lar�8
Y�ksek ��retimdeki Geli�melerin K�sa Tarih�esi11
Y�ksek ��retimde Verim20
Y�ksek��retim ve kalk�nma planlar�n�n insan g�c� gereksinimi24
��retim Kadrosu25
Y�ksek ��renimin Ba�l�ca Sorunlar�26
Gelece�e y�nelik hedef, ilke ve politikalar46
T�rkiyede y�ksek��retimin finansman� ba�lam�nda ikili y�k-sek ��retim uygulamas�n�n de�erlendirilmesi47
Paral� Y�ksek��retimi zorunlu k�lan nedenler48
Sonu�51
�niversiteye giri� sorunu52
Y�ksek��retim hakk�nda son s�z53

Y�KSEK ��RET�M

G�n�m�zde e�itim, �lkelerin geli�mi�lik d�zeyinin tek �l��t� durumundad�r. ��nk�, demokratik, siyasal ve toplumsal ya�am� sa�l�kl� bi�imde ger�ekle�tirmenin temel yolu, �a�da� bir e�itim sistemi ile insan-lar�n davran��lar�n� de�i�tirmek, bir ba�ka deyi�le onlar� e�itmektir. De-mokrasi ile e�itim ayr�lmaz bir b�t�nd�r. Biri di�erinin varl�k nedeni, iz d�-��m�d�r.
E�itim sisteminin en �st kademesini olu�turan y�ksek ��reti-min ise, sistem i�inde ayr� bir �nemi vard�r. ��nk� y�ksek��retim, siste-min �r�n�n� verdi�i en son a�amad�k. Bu nedenle y�ksek��retimin niteli-�i, o �lkedeki e�itimin niteli�inin de en do�ru g�stergesidir. �yle ki i�inde bulundu�umuz bilgi ve y�ksek teknoloji �a��, onu �reten �niversite ile e� anlaml� hale gelmi�; �niversitenin �nemi de doruk noktas�na ula�m��t�r. Bunun i�in toplum olarak hedefledi�imiz �a�da� uygarl��n se�kin ve say-g�n bir orta�� olmak, �a�da� bir y�ksek��retim d�zeyine sahip olmak de-mektir. Devlet olarak �ncelikli politikam�z bunu ger�ekle�tirmektir.
�zetle, bir �lkenin geli�mi�lik ve kalk�nm��l�k d�zeyi ile y�k-sek��retim d�zeyi ayn� y�nde birbirinin g�stergesi olmu�tur. Bir anlamda bir �lkenin varl��, y�ksek��retimin niteli�ine ve g�c�n� ba�l�d�r. Bunun fark�nda olan geli�mi� �lkeler de, bilim ve teknolojinin kayna�� olan �ni-versitelerini geli�tirmek ve bu kurumlara �st�n beyin g�c�n� �ekip yeti�-tirmek i�in hi�bir �zveriden ka��nmamakta ve olumsuzlu�a neden olacak hi�bir �d�n vermemektedir.
Y�ksek��retim; Milli E�itim Temel Kanunu ve 2547 say�l� Y�ksek��retim Kanununda " Orta��retime dayal�, en az d�rt yar� y�l� kap-sayan her kademedeki e�itim-��retimin t�m�d�r" �eklinde tan�mlanm�� ve kapsam� belirlenmi�tir.
�niversitelerimiz, Milli E�itim Temel Kanunu ve H�k�met program�na dayal� icra planlar�nda belirtilen h�k�mleri yerine getirmek ve bilimsel ara�t�rma, yay�n ve dan��manl�k yapmakla g�revli bulunan bilim-sel �zerkli�e ve t�zel ki�ili�e sahip kurulu�lard�r.
2547 say�l� Y�ksek��retim Kanununda y�ksek��retimin ama-c�; " Y�ksek d�zeyde bilimsel �al��ma ve ara�t�rma yapmak bilgi ve tek-noloji �retmek, bilim verilerini yaymak, geli�me ve kalk�nmaya destek ol-mak, yurt i�i ve yurt d�� kurumlarla i�birli�i yapmak suretiyle bilim d�nya-s�n�n se�kin bir �yesi haline gelmek, evrensel ve �a�da� geli�meye katk�-da bulunmakt�r" �eklinde ifade edilmi�tir.
Y�ksek��retimin �� temel g�revi vard�r. Bunlar,
1. Bilimsel ara�t�rma yapmak, bilgi ve teknolojiyi �retmek ve yaymak.
2. E�itim-��retim yapmak, toplumun gereksinim duydu�u �s-t�n nitelikli insan g�c�n� yeti�tirmek.
3. Toplumun ekonomik, sosyal, k�lt�rel ve siyasal kalk�nma-s�nda �nc�l�k etmek. �rnek davran��larla �lkede demokrasinin geli�me-sine ve yerle�mesine katk�da bulunmak.
G�r�ld�� gibi �niversitelerin e�itim-��retim, bilim �retme ve yayma fonksiyonlar�na g�n�m�zde sanayi ile b�t�nle�me ve �evreye hiz-met g�revleri de eklenmi�tir.
Ya�ad��m�z bilim ve teknoloji �a��nda, �zellikle geli�mi� �l-kelerde bilimsel ara�t�rmalar�n �lkelerin birinci derecede �ncelikleri ara-s�nda yer ald�� e�itimin insan sermayesi olu�umunu sa�layan bir yat�r�m �ekli oldu�u ve �lkelerin kalk�nmas�nda y�ksek nitelikli insan g�c� say�s�-n�n stratejik �nem ta��d�� bilinmektedir.
Geli�mi� �lkelerin b�t�elerinin en b�y�k pay�n� e�itime ve e�itim yat�r�mlar�na ay�rmalar�, bu d��ncenin sonucudur. �lkemizde de e�itime �z

�ATI�MA ��ZME

9/7/2010

�ATI�MA ��ZME"

��RET�M G�REVL�S�
YRD. DO�. DR. G�NSEL� G�RG�N

HAZIRLAYAN
B�LGEN U�AK
2000209048

�ZM�R-2003

ETK�NL�K 1
Etkinli�in Ad�: Ailem ve Ben
Ama�: �ocu�un aile i�i �at��malar� dramatizasyon y�ntemiyle daha iyi g�rerek anlamas�n� sa�lamak.
Hedef 5: Canl�lara ve farkl� �zellikte olan ki�ilere kar�� olumlu tav�r g�sterebilme.
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar:
1)Canl�lar�n ya�ama hakk�na �zen g�sterme
2)�nsanlar�n farkl� �zelliklerini kabul etme
Hedef 6: Ba�kalar�yla ili�kilerini y�netebilme.
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar
1)Grup etkinliklerine kendi iste�i ile kat�lma
2)Grupta sorumluluk almaya istekli olma
3)Ald�� sorumlulu�u yerine getirme.
Alan: Sosyal-Duygusal Alan
Ya�: 6
Materyal: Drama i�in uygun haz�rlanm�� bir ev ortam�, kost�m ve aksesuarlar.
Y�ntem: Yarat�c� Dramatizasyon
Uygulama: ��retmen konuyu �ocuklara sunmak i�in �ncelikle ya� grubunun b�y�k oldu�u bir tiyatroya g�t�rebilir.
Daha sonra olumsuzluklar ve yap�lan davran��lar �zerinde sohbet edilebilir.
Konu �ocuklar�n kendisini olay�n i�erisinde de�erlendirmesi a��s�ndan hayattan �rnekler sunularak devam eder. �ocuklar kendilerini daha iyi g�rme f�rsat� bulurlar.
��retmen uygulaman�n sonunda �ocuklar�n rol ald�� bir dramatizasyon ile canland�rmalar�na rehberlik eder.
Ya�anan olaylar daha iyi �z�msenir ve g�zlem insan�n aynas� olmal�d�r.
Yap�lan hatalar tekrarlanmamal� ve �ocuklar�n yanl��lar� y�zlerine vurulmamal�d�r.

ETK�NL�K 2
Etkinli�in Ad�: Hatal�ysam affet
Alan 1: Sosyal Duygusal Alan
Hedef 9: �evresindeki olgu ve olaylar�n estetik �zelliklerini fark edebilme
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar
1)Alg�lad�� olay ve olgular�n estetik �zelliklerini kendi s�zc�kleri ile anlatma
2)�evresindeki olgu ve olaylar�n estetik �zellikleriyle ilgili �zg�n d��ncelerini etkinliklerinde s�yleme
3)Ba�kalar�n�n olgu ve olaylarla ilgili d��nceleri hakk�ndaki g�r��lerini s�yleme
Alan 2: Bili�sel Alan ve Dil Alan�
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar
1)Nesne, durum ya da olay� anla��l�r �ekilde a��klama
2)Ayn� anlama gelebilecek d��nceleri farkl� s�zc�klerle a��klama
3)S�zc�kleri farkl� yap�da s�zel �r�nler olu�turacak �ekilde kullanma (bilmece, �iir, �yk� vb.)
Ya�: 5-6
Materyal: Boya kalemleri, fon kartonu, yap��t�r�c�, makas
Y�ntem: �yk� tamamlama ve �yk� resimleme
Uygulama: ��retmen, �ocuklara �yk�n�n giri� k�sm�n� verir. Daha sonra geli�me ve sonu� k�sm�n� onlar�n anlatmas�n� ve resimlemesini ister. B�ylece �ocuklar�n duygu ve d��nceleri a��a ��karken olay� resimlemeleri de desteklenmi� olur.
De�erlendirme: ��retmen, �ocuktan bir giri� paragraf� olu�turmas�n� ister ve istedi�i bir arkada��n�n tamamlamas�n� isterken di�er bir arkada��na da ba�l��n� buldurabilir.
O g�n bulutun ya�mur g�n�yd�. Bulut g�ky�z�ne s�z�ld� ve �ok mutluydu.
Birden g�ne� g�ky�z�ne ��l ��l parlayarak geldi.
G�ne�: Merhaba bulut
Bulut: Merhaba g�ne� bug�n yine g�zelli�in g�z kama�t�r�yor.
G�ne�: Te�ekk�r ederim.
Bulut: Bug�n �ok mutluyum ya�mur ya�d�raca��m.
G�ne�: Hay�r, ben bug�n d�nyay� �s�t�p ayd�nlatmak istiyorum, hem ben �ok g�zelim.
Bulut: Olmaz g�ne� bug�n benim ya�mur g�n�m....
ETK�NL�K 3
Etkinli�in Ad�: Duygular�m �ark�larda
Ama�: Duygular�n� yans�tmas�na rehberlik etme
Alan 1: Sosyal Duygusal Alan
Hedef 1: Duygular�n� fark edebilme
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar
1)Duygular�n� s�yleme
2)Duygular�n�n nedenlerini s�yleme
3)Duygular�n�n sonu�lar�n� s�yleme
4)Duygular�n� m�zik, dans vb. yollarla ifade etme.
Alan 2: Bili�sel Alan ve Dil Alan�
Hedef 2: Verilen bir problem durumunu ��zebilme
Kazan�lmas� Beklenen Davran��lar:
1)Problemin ne oldu�unu s�yleme
2)Probleme �e�itli ��z�m yollar� �nerme
3)��z�m yollar� i�inden en uygun olan� se�me
4)Se�ilen ��z�m yollar�n� deneme
Ya�: 6
Materyal: Kuklalar ve kukla sahnesi
Y�ntem: Kuklalar
Uygulama: ��retmen, �ocuklara arkada�lar aras� ��km�� bir �at��ma �rne�i verir ve kuklalar�n dilinden buna bir ��z�m yolu bulmalar�na rehberlik eder. �ocuk ister �yk� ister bir �ark� ile bunu ifade eder. B�ylece �ocu�un bulaca�� z�m yolu izlenmi� olur. Kendini ifade etmesi i�in ona iyi bir f�rsat sunulur.
De�erlendirme: ��retmen, d��ncelerini yans�tmas� i�in kuklalar� ve canland�rd�klar� konu�malar� b�t�nle�tirip resimlemelerine rehberlik eder. Resimler panoya as�l�r ve �zerinde sohbet edilir.
Aile Kat�l�m�: �ocu�a kasetten hikaye dinletilir ya da �izgi film izletilir. Daha sonra bununla ilgili aile �ocu�a sorular y�neltir.
ETK�

��RET�M TEKNOLOJ�S�

9/7/2010

G�R��

��retimde �zellikle konumuz olan biyoloji ��retiminde teknolojilerin kullan�m� ��renme oran�n�n artmas�nda ve insanlar�n yeni teknolojileri kullanmas�nda �nemli bir etken olacakt�r.
�leti�im teknolojilerindeki altyap� ihtiya�lar�n�n kar��lanmas�yla; etkile�imli e�itim imkanlar� daha da artacakt�r. Bu sayede bir merkezde bulunan biyoloji ��retmeni d�nyan�n bir�ok yerinde bulunan ��renci kitlesine ayn� anda ula�abilecek ve interaktif e�itim yapabilecektir.
��retim teknolojisi ��renme ortam�nda, ��rencilerin ��renmeye g�d�lenmelerine; ��renmelerini kolayla�t�rmaya ve sa�lamaya yard�m eden; ��retmeye ili�kin t�m kuramsal, teknik ve sanatsal bilgileri, ara�lar�, gere�leri y�ntemleri kapsam�na al�r. ��rencilerin ��renme s�recini ba�latacak, s�rd�recek, sonu�land�racak ve de�erlendirecek her t�rden eylem, i�lem ve ara�lar ��retim teknolojisini olu�turur.
Yap�lan ara�t�rmalar g�stermi�tir ki gerek biyoloji ��retiminde yada di�er derslerin ��retiminde metne dayal� bir ��retim yani teknolojinin kullan�lmad�� bir ��retim ger�ekle�tirildi�inde, ��renme oran�n�n �ok d��k oldu�u g�r�lm��t�r. T�m duyu organlar�m�z� harekete ge�iren teknolojik ara�-gere�ler kullan�ld�� taktirde tam ��renme ger�ekle�ti�i g�r�lm��t�r.
Bu konuda ��retim teknolojisinin ne oldu�u, ��retim materyallerinin ��retim ortam�ndaki i�levleri, biyoloji ��retiminde verimlilik ve teknoloji kullan�m�n�n �nemini belirten bir ara�t�rma, biyoloji ��retiminde kullan�lan ara�lar, biyoloji ��retiminde yeni teknolojiler ve e�itsel �zellikleri, ��retimde bilgi teknolojilerinin kullan�lma nedeni ve ��retim teknolojisi alan�ndaki sorunlardan bahsedilmektedir.

��RET�M TEKNOLOJ�S� NED�R?

��retim teknolojisi ve e�itim teknolojisi kavramlar� birbirinin yerini alacak �ekilde kullan�lsa da, ��retim teknolojilerini e�itim teknolojilerinden farkl� d��nmek ve uygulamak zorunlulu�u vard�r. kavram olarak ��retim, ��renme-��retme ortam�n�n i�erdi�i etkinlikleri tan�mlamaktad�r. E�itim kavram� ise, ��retimin yan� s�ra, y�netim ve rehberlik gibi di�er e�itimsel etkinlikleri de i�ermektedir. Dolay�s�yla, ��retim teknolojisi, ��renme-��retme ortam�n�n en etkin �ekilde d�zenlenmesi i�in g�sterilen sistematik ve planl� etkinlikler b�t�n� olarak tan�mlanabilir.
Alkan"a g�re "��retim teknolojisi, ��retimin e�itimin bir alt kavram� oldu�u anlay��na dayal� olarak ve belirli ��retim disiplinlerinin kendine �zg� y�nlerini dikkate alarak d�zenlenmi� teknoloji ile ilgili bir terimdir." �rne�in, "biyoloji ��retim teknolojisi" gibi. Bu terim ilgili disiplin alanlar�na �zg� olarak etkili ��renme d�zenlemeleri olu�turmak �zere ama�l� ve kontroll� durumlarda insang�c� ve insang�c� d�� kaynaklar� birlikte i�e ko�arak belirli �zel hedefler do�rultusunda, ��renme-��retme s�re�leri tasarlama, i�e ko�ma, de�erlendirme ve geli�tirme eylemlerinin b�t�n�n� i�eren sistematik bir yakla��md�r (Alkan, 1997: 15-16).
Sistematik bir s�re� olarak d��

SINIFTA ��RETMEN-��RENC� �LET��M�N� ETK�LEYEN FAKT�RLER

9/7/2010

SINIFTA ��RETMEN-��RENC� �LET��M�N� ETK�LEYEN FAKT�RLER
�leti�im birey ve gruplar�n birbirlerini s�zl� ya da s�zs�z olarak etkilemesi s�recidir.
��retmen ve ��renci okulda ��retim s�recinin iki �nemli ��esidir. S�n�f i�inde en yo�un ileti�im ��retmen ile ��renci aras�nda ya�anmaktad�r. ��rencilerin olumlu istendik davran��lar kazanmalar� ancak onlarla etkili ileti�im kurmakla olanakl�d�r. ��rencilerin ilgi ve beklentilerinin tan�nmas� onlarla etkili bir ileti�im kurabilmenin yollar�ndan birisidir.
��rencilerin kendilerine ��retilmek istenenleri do�ru ve yeterli bir bi�imde alg�lamalar�n� sa�lamak s�n�fta ��retmenin i�idir. ��retmenin etkili bir s�n�f y�netimi ger�ekle�tirebilmesinin temelinde de s�n�ftaki etkili ileti�imin �nemi vard�r. ��retmenin s�n�fta ��renciler ile etkili ileti�im kurabilmesinde, ��rencileri tan�mas�, ileti�im kurma becerisi ile ileti�im yol ve y�ntemlerini �ok iyi bilmesi kadar, ��retmen-y�netici, ��renci-��renci, ��retmen-veli ve hatta okulda g�rev yapan ��retmenlerin aralar�nda olu�turduklar� ileti�imin de rol� vard�r.
��retmen s�n�fta etkili bir ileti�im kurmak i�in baz� ipu�lar�n� unutmamal�d�r.
-��retmen, ��rencilerine i�ten davranmal�d�r.
-��retmen, kendini ��rencilerinin yerine koyabilmeli, olaylara onlar�n g�z�yle bakabilmelidir (empatik yakla��m).
-��retmen dilini iyi kullanabilmelidir.
-��retmen, jest ve mimiklerini (beden dili) etkili bir �ekilde kullanmal�d�r.
-��retmen, ��rencilerin etkinliklerine g�n�lden kat�lmalar�n� sa�lamal�d�r.
��retmen-��renci ili�kisinin niteli�i, akademik ba�ar�y� ve ��renci davran��n� etkilemektedir. ��renciler cana yak�n ve arkada� olan ��retmenleri ye�lemektedir. ��retmenlerin daha sempatik olmalar� ve ��renciler i�in daha olumlu roller �stlenmeleri halinde; ��rencilerin okula ve ��retmenlere kar�� daha olumlu yarg�lar ta��yor olmalar� da ku�kusuz �ok �nemlidir.
��retme evrensel bir u�ra�t�r. Ana-babalar �ocuklar�na, i�verenler i��ilerine, antren�rler sporcular�na, e�ler birbirlerine ve ��retmenler ��rencilerine hep bir �eyler ��retir.
Hi� ku�kusuz insan�n bir ba�kas�na bir �eyler ��retme �abas�n� etkileyen de�i�ik etmenler vard�r. Bu etmenlerden biri de, ��retmen-��renci ili�kisinde ��retmenin etkili olma derecesidir.
��retmenin ne ��retti�i, nas�l ��retti�i, ne zaman ve kime ��retmeye �al��t�� retmen-��renci ileti�imini etkileyen �nemli fakt�rler aras�ndad�r.
Gen�lere yeni beceriler ��retmek ve onlara yeni ufuklar kazand�rmak �ok zevkli bir u�ra�t�r. Bununla birlikte gen�lere bir �eyler ��retmek olduk�a s�k�nt�l� ve �o�unlukla da hayal k�r�kl�� yaratan bir u�ra�t�r. ��retmeye �al��an herkes ��retme heyecan�n�n gen�lerde yeterli bir ��renme iste�i uyand�rmad��n� g�rebilir. ��renme yerine inat�� bir kar�� koyu�, motivasyonsuzluk, dikkat s�resinin azl��, a��klanamayan bir ilgisizlik ve �o�u zaman da a��k bir d��manl�kla kar��la��l�r. Gen�ler, yeti�kinlerin bencillikten uzak ve b�y�k bir �zveriyle kendilerine bir �eyler ��retme �abalar�n� nedensiz yere geri �evirirlerse, onlar�n ��retme co�kular�n� s�nd�r�rler. O zaman ��retme, yetersizlik, �mitsizlik ve b�kk�nl�k do�uran sevimsiz bir s�re� olur. �steksiz ve iyilik bilmez ��renciye kar�� b�y�k bir �fke duyulur. B�t�n bunlar ��retmen-��renci ileti�imini olumsuz y�nde etkiler.
Etkili ileti�im iyi bir s�n�f y�netiminin temelini olu�turur. �yi bir s�n�f y�netimi, s�n�fta etkili bir ileti�im ortam�n�n olu�turulmas�yla ger�ekle�tirilebilir. ��retmenler olu�turduklar� ileti�im ortam�yla ve bir model olarak, ��rencilerin kendilerini ifade etmelerinde ve kendilerini de�erli g�rmelerinde �nemli bir role sahiptir. Etkili ��retmen ve ��renci ileti�iminin kurulmas�nda ��retmenin sahip oldu�u ileti�im becerileri �nemli yer tutar.
1."A��k ve saydam" ili�ki kurma becerisi
2.G�nderme ya da konu�ma becerileri
3.Alma ya da dinleme becerileri
��retmenin ��rencilerle beraberken "ne derece rahat" oldu�u �nemlidir. ��renciler ��retmenlerinin rahat ve mutlu olduklar� veya s�k�nt�l� ve mutsuz olduklar� zamanlar� kolayl�kla fark ederler. ��retmen s�n�f�n kar��s�nda ger�ekten rahat de�ilse, yaln�zca rahat g�z�kmeye �al��yorsa veya i�ten samimi olmad�� halde i�ten g�r�nmeye �abal�yorsa ��renciler bu durumu anlamakta pek de gecikmezler. ��renciler, bu durumdaki ��retmelerin dersinde olmaktan ho�nut olmazlar ve olumsuz tepkiler verirler.
��retmenlerin ��rencilerle ileti�iminde baz� temel hususlara dikkat etmesi ileti�imi daha etkili hale getirmesini sa�layabilmektedir. Bunlar:
*�

KES�RLER

9/7/2010

KES�RLER

ANNE-BABA E��T�M� - A�LE TOPLANTISI

9/7/2010

aile toplant�s�

ETK�NL��N ADI: DO�A GEZ�S�

9/7/2010

Etkinli�in Ad�: Do�a Gezisi
Ya� grubu: 5 ya�
Konu: Di�er insanlar�n haklar�na sayg� g�sterme
Uygulama: �ocuklarla bir do�a gezisi yap�l�r. Do�adaki canl�lar�n ya�ay�� ekilleriyle ilgili bilgiler edinilir. �nsanlar�n ya�ama hakk� oldu�u gibi canl�lar�n da ya�ama, �zg�rl�k hakk� vard�r. bu haklar �ncelikle hayvanlar ve bitkiler yard�m�yla �ocuklara ��retilmeye �al��l�r. �rne�in kar�ncalar� �ld�r�rsek ya�ama haklar�n� ellerinden alm�� oluruz. Ya da herhangi bir hayvan� kafese, bir kutuya kapat�rsak �zg�rl�k hakk�n� elinden alm�� oluruz. �ocuklara ��yle bir �rnek verilir. D��n�n ki bir kediniz ya da ku�unuz var, onu eve kapat�p s�rekli zarar verirsek, yem vermezsek ne olur. O hayvan ac� �eker, a� kal�r. �zg�rl�� gider. Bu bir m�ddet b�yle devam ederse a�l�ktan �l�r. Kendinizi ayn� durumda d��n�n neler ya�ad��n�z�, ne kadar ac� �ekti�inizi d��n�n. �yleyse kendimize yap�lmas�n� istemedi�imiz olaylar�, olgular� ve �iddeti ba�kas�na yapmaya hakk�m�z yoktur. Do�adaki canl�lardan yola ��karak insan haklar�n� �ocuklara vermeye �al��r�z.
De�erlendirme (�al��ma sayfas�): Seni bu odaya kapatt�lar, b�t�n haklar�n� elinden ald�lar. O odadan ��kt��nda neler yapmak istersin.
Aile kat�l�m�: �ocu�un bir bitkiyi ya da hayvan� beslemesi istenir. Ona nas�l bakmas� gerekti�i konusunda aileler �ocuklar� y�nlendirir.
2.Etkinlik
Etkinli�in Ad�: Do�ruyu Bul
Ya� grubu: 6 ya�
Konu: Di�er insanlar�n haklar�na sayg� g�sterme
Materyal: Kaset �alar, kaset, 2 b�y�k pano ve kartlar
Materyallerin Haz�rlan��:
B�y�k bir mukavva al�n�r, �zerine bir fon kartonu yap��t�r�l�r. Daha sonra kal�n bir �izgiyle 2"ye b�l�n�r. 1. b�l�m�n �st k�sm�na g�len y�z di�erine a�layan y�z �izilir. K��k kartlar haz�rlan�r. Bu kartlar�n �zerine insan haklar�na duyulan sayg� ve yap�lan sayg�s�zl�klar� simgeleyen ve ikisine de kartlar haz�rlan�r.
Uygulama: S�n�f 2"ye ayr�l�r. Her grubun kendine ait bir panosu ve buraya yap��t�r�lmas� gereken kartlar� vard�r. komut verilir ve oyun m�zik e�li�inde ba�lar. Burada ama�; �ocuklar�n kartlardaki do�ru hareketleri g�len y�z resminin alt�na, yanl�� hareketleri a�layan y�z� resminin alt�na yap��t�rmad�r. Do�ru ve ilk bitiren grup 1. olur.
Kartlarda; Otob�se girerken s�raya girme, sinemada g�r�lt� yapma, gece g�r�lt� ��karma, gece g�r�lt� yapma, �evreyi temiz tutma, denize ��p atma, s�n�fta g�r�lt� yapma, ba�kalar� konu�urken s�z�n� kesme, bilet al�rken s�raya girme, otob�ste ya�l�lara ve hamilelere yer verme, kavga etme gibi yanl�� ve do�ru davran��lar bulunur. Tabi bu etkinlikten �nce insan haklar� konusu i�lenir. �ocuklar�n kafas�na insan haklar� bilinci yerle�tirilir.
De�erlendirme (�al��ma sayfas�): Ka��da bak yanl�� davran��lar� g�ster, i�aretle ve resimleri boya.
Aile Kat�l�m�: Aileler �ocuklar�na insan haklar�yla ilgili bilgi verir. �ocu�un haklar�na sayg� g�stermeliler. Ayr�ca ba�kalar�n�n haklar�na sayg� konusunda �ocuklar� y�nlendirirler.
3.Etkinlik
Etkinli�in Ad�: �ocuklar� a�latmayal�m
Ya� grubu: 6 ya�
Konu: Di�er insanlar�n haklar�na sayg� g�sterme
Materyal: Asetat, Kost�m
Materyalin haz�rlan��: Sava� resimleri, a� olan insanlar�n resimleri, hasta insanlar�n resimleri asetata �ekilir. Ayr�ca sava� ortam�n�, a� insanlar�n ya�ad�klar� s�k�nt�lar� simgeleyen k�yafetler, dekorlar, materyaller haz�rlan�r.
Uygulama: Asetata �ekilen resimler �ocuklara g�sterilir. �yice incelemeleri sa�lan�r. Resimlerle ilgili konu�ulur. S�n�f gruplara ayr�l�r. Gruplar istedikleri sorunlar� dramala�t�r�r. Bunun i�in kost�mler, dekorlar kullan�l�r. Daha sonra ne anlatmak istedikleri ve sorunun nas�l ��z�lebilece�i konusunda �ocuklar�n fikirleri al�n�r.
De�erlendirme: (�al��ma sayfas�): Nas�l bir d�nyada ya�amak istersiniz. Bunu art�k materyalleri kullanarak yap�n.
Aile kat�l�m�: Aileler �ocuklar�n� y�nlendirerek �evresindeki insanlar�n haklar�na sayg� g�stermelerini desteklerler. Resimlerle, CD"lerle haklar� �i�nenen d�nya insanlar�n�n �ektikleri s�k�nt�lar g�sterilir.
4.Etkinlik
Etkinli�in Ad�:
Ya� grubu: 6 ya�
Konu: Di�er insanlar�n haklar�na sayg� g�sterme
Materyal: Sava� sonras� olu�an ortam�n dekoru, asker k�yafetleri, yaral� insan k�yafetleri.
Materyalin haz�rlan��: Y�k�lm�� ev resimleri haz�rlan�r. Asker k�yafetleri kuma�la dikilmeye ve varsa var olan k�yafetleri kullan�lmaya �al��l�r. Sarg� bezleri gibi materyaller kullan�l�r.
Uygulama: �ocuklarla sava�lar hakk�nda konu�ulur. Sava�larda masum insanlar�n haklar�n�n �i�nenmesi ile ilgili konu�ulur. Sava� sonras� insanlar�n �z

B�LG�SAYAR DESTEKL� ��RET�M

9/7/2010

"B�LG�SAYAR DESTEKL� ��RET�M"

E��T�M - ENDERUN MEKTEB�

9/7/2010

enderun mektebi

E� DURUMU �ZR�NE �L��K�N G�REV YER� BELGES�

9/7/2010

E� DURUMU �ZR�NE �L��K�N G�REV YER� BELGES� EK-7/A

MEBS�S NO :2501906
T.C NO: 14288174308G�REV YER� :Ahurlu �lk��retim Okulu
ADI SOYADI :Abdullah MADALI�L� :Giresun�L�ES� :Bulancak

BU KISIM �� YER�KURUM TARAFINDAN DOLDURULACAKTIR.
Giresun �l Milli E�itim M�d�rl��"ne 07/04/2006

A�a��da gerekli bilgileri bulunan Abdullah MADALI kurumumuzda g�rev yapmaktad�r.

ADI SOYADI :Abdullah MADALI
KURUM/KURULU� :M.E.B ONAYLAYANIN
G�REV YER� :Ahurlu �.�.O. ADI SOYADI :Rahmi KOLO�LU
EMEKL� S�C�L NO : 73743089 �NVANI :Okul M�d�r V.
S�C�L NO : 13101 �MZASI :
S�GORTA NO : - M�H�R :

Bu b�l�m Y�netmeli�in 42/II-a-b maddelerine g�re yer de�i�tirme iste�inde bulunanlar taraf�ndan doldurulacakt�r.

Bu k�s�m Vergi dairesi taraf�ndan doldurulacakt�r. T.C.
....................DEFTERDARLI�I
....................VERG� DA�RES� ..../..../20....

......................�l Milli E�itim M�d�rl��ne

......................... ....../....../........ tarihinden itibaren ger�ek/g�t�r� usulde gelir vergisi m�kellefidir.

M�KELLEF�N �NVANI : ONAYLAYANIN
VERG� HESAP NO : ADI SOYADI :
�NVANI :
�MZASI :
M�H�R :

Bu b�l�m Y�netmeli�in 42/II-b-c maddesine g�re yer de�i�tirme iste�inde bulunanlar taraf�ndan doldurulacakt�r.

Bu K�s�m Ticaret Odas�Meslek Te�ekk�l� taraf�ndan doldurulacakt�r. TC
................................ODASI
............................MEMURLU�U ..../..../20....

........................�l Milli E�itim M�d�rl��ne

.......................sicil numaral�................................................."�n �yeli�i devam etmektedir.

ONAYLAYANIN
ADI SOYADI :
�NVANI :
�MZASI :
M�H�R :
Bu b�l�m Y�netmeli�in 42/II-b-c maddesine g�re yer de�i�tirme iste�inde bulunanlar taraf�ndan doldurulacakt�r.

MEGEP NED�R

9/7/2010

T�rkiye uzun s�redir is g�c�n�n niteligini y�kseltmek ve ekonominin t�m sekt�rlerinde istihdam imkanlarini artirabilmek i�in mesleki egitim sistemini gelistirmeye �alismaktadir. Bu �aba, T�rkiyenin d�nyanin �nde gelen ekonomileri arasinda rekabet edebilirligi ve Avrupa Birligine giris baglaminda daha da anlamli hale gelmektedir.
T�rkiyenin bu alandaki �abalarini desteklemek amaciyla 1999 AB Helsinki Zirvesinde T�rkiyenin MEDA fonlarindan yararlandirilmasi kararlastirilmistir. Bunun sonucunda T�rkiye, ekonomisinin is g�c� ihtiyaciyla, mesleki ve teknik okullarinin �iktilari arasindaki bo�lugu kapatabilmek amaciyla bazi proje fikirleri gelistirmistir. Bu y�ndeki ilk adim olarak, 4 Temmuz 2000 tarihinde, T�rkiye Cumhuriyeti H�k�meti ile Avrupa Birligi arasinda T�rkiyedeki Mesleki Egitim ve �gretim Sisteminin G��lendirilmesi Projesinin (MEGEP) anlasmasi (DG1A-D/MEDTQ/04-98) imzalanmistir.
Projenin Teknik Yardim Ekibi 30 Eyl�l 2002 tarihinde �alismalarina baslamistir. MEGEPin s�resi bes yildir; ilk alti ayi baslangi� d�nemi, geri kalan 4,5 yillik s�re ise uygulama d�nemi olarak ayrilmistir. Projenin toplam b�t�esi 58,2 milyon eurodur; bunun 51 milyon euroluk kismi AB tarafindan saglanan hibe, geri kalan 7,2 milyon euroluk kismi ise T�rkiye Cumhuriyeti H�k�metinin yerel katk�s�d�r.

OSMANLI �MPATORLU�U NDA YAVUZ

9/7/2010

OSMANLI �MPATORLU�U NDA YAVUZ<

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

9/7/2010

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�
Yazar : DR. Thomas GORDON
Yay�nevi : Sistem Yay�nc�l�k
Bask� : �stanbul / 1993 / 238 shf.
1- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S�
��retme evrensel bir u�ra�t�r. Herkes birbirine bir�eyler ��retir. Bu kitap, "��retme"nin nas�l daha etkili yap�laca��n�, ��rencilerin bilgilendirilip, olgunla�t�r�l�rken �at��malar� azalt�p sistemin s�resinin nas�l art�r�laca��n� anlat�yor. "Etnik ��retmenlik e�itimi" k�saca E�E profesyoneller i�in haz�rlanm��t�r, ama ��reten herkesin etkisini artt�racak niteliktedir.
��retme-��renme s�recinin etkili olabilmesi i�in ��reten ve ��renen aras�nda �ok �zel bir ili�kinin kurulmas� gerekir. ��te bu kitapta ��retmenin s�z konusu ba�lant�lar� sa�layabilmesine yarayacak ileti�im becerilerini ele al�r.
Ama�, ��rencilerin b�y�mesi ve geli�mesidir, fakat bir�ok ��retmen taraf�ndan kullan�lan ve okul idaresi taraf�ndan sal�k verilen ��retme y�ntemleri ��rencilerin ba��ml�, geli�memi� ve �ocuksu kalmalar�n� sa�lamaktan ileri gitmez. E�Ede b�t�n bunlar�n ��z�m�n� bulacaks�n�z.
2- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S� ��N ETK�L� B�R MODEL
��retmenler okuldaki ve ��rencilerdeki problemlerden dolay� hayal k�r�kl��na u�rayabilir ya da problemin ��z�m�nde ba�ar�s�z g�r�lebilir. Yap�lan ara�t�rmalara g�re, onlar�n ba�ar�s�z olmad��n�, tersine �o�unun ��retmenlik hakk�nda �ok �ey bildi�i fakat bunu uygulamak i�in yeterli f�rsatlar� bulamad��n� g�stermektedir.
�yi ��retmen tan�mlar� genelde �ok ki�i taraf�ndan kabul edilmi� yayg�n inan�lara dayan�r. Misaller:
1. �yi ��retmen sakindir, tela�lanmaz, sinirlenmez, so�uk kanl�d�r.
2. �yi ��retmen �nyarg�l� ve yanl� de�ildir, ��rencilere e�it davran�r.
3. �yi ��retmen her �eyden �nce tutarl�d�r. De�i�mez, unutulmaz, hata yapmaz.
4. �yi ��retmen her sorunun cevab�n� bilir.
��te bir ��retmen kendisini bu yayg�n inan� modellerine g�re de�erlendirir ve kendisini ba�ar�s�z kabul eder. E�Ende tuzaklardan kurtulup, durum ne olursa olsun ger�ek bir ki�i olarak davranmay� ve ger�ek kendiniz olmay� g�receksiniz.
��retmen ve ��renci aras�ndaki ili�ki,
1. A��kl�k 2. �nemsenmek3. Birbirine ihtiya� duymak4. Birbirinden ayr� olmak5. �htiya�lar�n� kar��l�kl� olarak giderebilmek
�zelliklerini i�erirse, iyi bir ��retmen-��renci ili�kisi kurulmu� demektir.
KABUL ED�LEB�L�RL�K
��retmen-��renci ili�kilerinde, ��retmenlerin ��rencilerin davran��lar�n� kabul edip etmemeleri �ok �nemlidir. Kabul �izgisi de�i�kendir ve �� sebebi vard�r.
1. ��retmendeki de�i�iklikler,2. ��rencideki de�i�iklikler3. Durum ve �evredeki de�i�iklikler,
��renci davran��lar�n kabul edilebilir ve edilemez davran��lar aras�ndaki ayr�m, ili�kilerde ortaya ��kacak meselelerin, ��retmenler taraf�ndan halledilmesine yard�mc� olacakt�r.
Fakat burada ��retmen-��renci ili�kisine ortaya ��kan sorun kime ait oldu�unun ��z�lmesi gerekir. ��retmenler kendilerini do�rudan ilgilendirmeyen, ��rencinin �zel sorunlar� ile; do�rudan ilgilendiren sorunlar� ay�rt etmelidir. ��nk� ��retmen sorun kendisine �u sorular� sorabilir;
- Bu davran�� benim �zerimde ger�ek m��ahhas bir etki yapm�yor mu?
- Olumsuz etkilendi�im i�in mi bu davran�� kabul edemiyorum?
- Yoksa yaln�zca ��rencinin de�i�ik davranmas�n� benim d��nd��m �ekilde hissetmesini istedi�im i�in mi kabul edemiyorum?
Son soruya cevap evet ise sorun ��rencinindir; e�er bir �nce ki cevap evet ise sorun ��retmenindir.
��rencilerin okuldan kaynaklanan ya da kaynaklanmayan bir�ok sorunlar� da vard�r ve bu sorunlarla ba�etmeye �al��rlar. ��nk�, ��retme-��renme yaln�z ili�kinin sorun-yok b�lgesinde etkili olabilir.
��rencinin sorunu
��retme-��renme alan� (sorun yok)
��retmenin sorunu
3.��RENC�LER�N SORUNLARI OLDU�UNDA
��RETMENLER NE YAPAB�L�R?
Bir�ok ��retmenin iki ortak �ikayeti vard�r; yard�mc� olmakta yetersiz kal��lar� ve yard�m i�in el uzatt�klar�nda geri �evrilmeleri.
��retmenler, sorun ortaya ��k�nca, sorunlar� nas�l etkili bir bi�imde tepki g�stereceklerini bilemediklerinden yard�mc� olamazlar. ��retmen, ��rencinin davran��n�n kabul edilemez oldu�u mesaj�n� verir, onun de�i�mesini, sanki sorunu yokmu� gibi davranmas�n ve sorunu ne olursa olsun onu bir kenara b�rakmas�n� ister. ��retmen bu yakla��m diline E�Ede "Kabul etmeme dili" denir.
Kabul Etmeme Dili = �leti�imin On �ki Engeli
Bunlar ��rencinin ��renmesini engelleyen sorunlar� ��zmesinde gerekli olan iki y�nl� ileti�imi yava�lat�r, engeller ya da b�t�n�yle yok eder.
1. Emir vermek y�nlendirmek,2. Uyarmak g�zda�� vermek,3. Ahlak dersi vermek,4. ��t vermek, ��z�m ve �neri

��RENC� MERKEZL� E��T�M

9/7/2010

��RENC� MERKEZL� E��T�M

T�rk e�itim sisteminin yenile�me aray��lar�na cevap vermek ve ��renci ba�ar�s�n�n nitelik olarak art�r�lmas� hedefini ger�ekle�tirmek �zere;
MEGEP �er�evesinde geli�tirilen m�fredat Laboratuar okullar� modelinde, ��renci merkezli e�itim �ng�r�lmektedir.
Okul ve e�itim sisteminin merkezine ��renciyi yerle�tiren bu yakla��m e�itimin hedeflerini ��rencilerin bireysel geli�meleri ve ihtiya�lar� do�rultusunda yap�land�rmakt�r.
18.Y�zy�l sonlar�nda, kitlesel okul e�itiminin ortaya ��kmas�ndan bu yana b�t�n toplumlarda e�itim ve okul olgusu e�itimde kullan�lan y�ntemler ve okulun rol� a��s�ndan �ok az geli�me g�stermi�tir. Klasik e�itim tan�mlar�na bak�ld��nda bu dura�anl�k belirgin olarak farkedilecektir.
Klasik E�itim Tan�mlar�
E�itim, bireylerin davran��nda kendi ya�ant�s� yoluyla ve kas�tl� olarak istendik de�i�me meydana getirme s�recidir.(Demirel,1993. S: 36)
E�itim, bireyin davran��lar�nda kendi ya�ant�s� yolu ile istenilen de�i�iklikleri meydana getirme veya yeni davran��lar kazand�rma s�recidir(Ert�rk,1972. S: 12).
Bu e�itim tan�mlar�n�n okul kavram�na yans�mas� da,
Okul, �nceden belirlenmi� e�itim ama�lar�na uygun olarak,e�itmek istedi�i ��rencilere, yeni davran��lar kazand�racak ya da istenmeyen davran��lar�n� kald�racak ya�ant�lar haz�rlay�p sunan bir sistemdir. �eklinde olmu�tur.
E�itim ve okul kavramlar�n�n ortaya ��k��, radikal ele�tirileri de birlikte getirmi�tir.
Bu ele�tirilerin en �nemlisi devletin buyruklar�na k�r� k�r�ne boyun e�ecek vatanda�lar �retmeye y�nelik giri�imlere yol a�t�� y�n�nde idi.
�� b�y�k e�itim ele�tirmeni William Godwin, Francisco Ferer ve Ivan Illich bu t�rden ele�tirilerin �nc�leridir.
Bu kar�� tezleri tart��an joel Spring temelde iki e�itim modelinin varl��ndan s�z etmektedir.
Birincisi �ncelikle ekonomik �retkenli�in artmas� ve toplumsal istikrarla ilgilenir.
�kinci model ise, bireysel �zerkli�in artmas�d�r.
1. Modelde,
toplum verimli i�leyi� hedefine sahip makine olarak g�r�l�r. �nsanlar, de�erleri toplumsal makinenin p�r�zs�z i�leyi�ine katk�lar�yla belirlenen insani kaynaklar haline gelirler.
2. ve springin �nerdi�i model de ise,
ilgilenilen �ey d�zen ve verimlilik de�il bireysel �zerkli�in artmas�d�r.
2.Model, insanlar�n ki�isel tatmin olmadan, �al��may� ve �zg�rl�� s�n�rlayan toplumsal otoriteyi, neden kabul etmeye istekli oldu�u sorusuyla ilgilenir. Bu kabul ko�ulu �ncelikle �ocu�un zihnindeki ;
�deallerin,
�nan�lar�n ve
�deolojilerin sonucudur.
Yani, birey kendisinin ihtiya�lar� ve arzular� ile hi�bir ilgisi olmasa da baz� faydalar i�in �al��man�n g�revi oldu�una inan�r.
Dolay�s�yla bu �zg�rl�k�� model;
Otoriteye boyun e�meyi istemeyen ve
Kendilerine maksimum d�zeyde bireysel denetim ve �zg�rl�k sa�layan,
Toplumsal bir �rg�tlenme talep eden,
Otoriter olmayan,
Bireyleri te�vik eden ve destekleyen bir e�itim y�ntemidir. (Spring,1975. S:109-110).
Klasik e�itim tan�mlar�na y�nelik ele�tirilerden birsi de kazand�rma s�zc�� ile ilgilidir.
Titize g�re bu s�zc�k, e�itimin bir yapt�r�m oldu�una istendik bilgi, beceri, tutum ve davran��lar�n kazand�r�lmas� konumunda olan ki�ilerin, bu konuda her hangi bir itiraz ve/veya se�im haklar�n�n bulunmad��na i�aret etmektedir.
Titiz, insano�lunun binlerce y�ld�r kendisine uygun gelen bilgi, beceri, tutum ve davran��lar�, �ocuk ve gen�lere yapt�r�ml� bi�imde ��retmekte oldu�unu, son 30 y�lda bu tutuma kar�� seslerin y�kselmeye ba�lad��n� belirterek, gelecekte insan�n en temel haklar�ndan ya�ama hakk�n�n yan�na, �artlanmama hakk� n�n gelece�ini vurgulamaktad�r.
�stedi�ini ��renme hakk�,
istedi�ini istedi�i zaman ��renme hakk�,
��renmeme hakk�
ve benzeri ifadelerle de dile getirilen bu yeni hak, insana sayg�n�n �ok yal�n, ama o derecede g��l� bir ifadesidir. ( Titiz, 1997, s:56) demektedir.
G�n�m�z d�nyas�nda radikal olarak nitelendirilebilecek bu g�r��ler, belkide yak�n bir gelecekte benimsenerek uygulanacakt�r.
Fakat bu g�nk� toplumsal yap� gere�i ne ge�mi�teki kadar kat�, dayatmac� ve ezber

STAJER ��RENC� G�ZLEM RAPORU

9/7/2010

STAJER ��RENC� G�ZLEM RAPORU
DERS�N Y�NET�M� ve SINIFIN KONTROL�
��rencideki istenmeyen davran��lar:
-S�n�fta �ok konuma
-��retmeni dinlememe
-Ders �al��mama
-Ev �devlerini yapmama
��retmen derse girmeden �nce ��renciler yerlerine oturmu� oluyorlar. Ancak s�n�f sessiz olmuyor. Arkada�lar�yla s�rekli konu�uyorlar. ��retmen s�n�fa geldi�inde de konu�malar devam etti. Burada ��retmenin sessizli�i sa�lamas� i�in bir s�n�f ba�kan� se�erek teneff�ste konu�anlar� yazmas� ��rencileri susturmas� gerekirdi. Ayr�ca ders s�ras�ndaki konu�malar� �nlemek i�in ��retmen s�n�f�n tamam�n� kontrol alt�nda tutmal� ve ��rencilerle ��z temas�n� iyi sa�lamal�d�r. Konu�an ��renciyi an�nda tespit etmeli g�z hareketleriyle onu susturmal� gerekirse ��renciye soru sorarak derse katmal�d�r.
Sosyal Bilgiler dersinde "Kurtulu� Sava��" konusu i�leniyordu, ��retmen b�t�n ��rencilerin ders �al��mas� ve s�n�fta aktifrol oynamalar�n� sa�lamak i�in s�n�f� gruplara ay�rm��. Bu gruplar�n birlikte �al��malar� i�in s�ralar ��erli �ekilde birle�tirilmi� ��retmen bir hafta �nce konular� gruplara g�re payla�t�rm��t�. Bu derste ise s�ras� gelen grup kendi konusunu anlat�yor ve sorular di�er ��rencilere soruluyor. �devini yapmayan yada �al��mayan ��renci ��retmen taraf�ndan azarlan�yor. ��retmen azarlamak yerine �devlerini yapmayanlar� �nceden belirleyerek derse aktif kat�l�mlar�n� sa�lamal�d�r. Ayr�ca onlar� konu hakk�nda ipu�lar� vererek y�nlendirmelidir. �devlerini yapmalar� i�in herg�n kontrol etmeli.
��renciler taraf�ndan cevaplanan sorular�n cevaplar� tahtaya yaz�l�yor. �devlerini yapmayanlar da defterlerine cevaplar� yaz�yorlar. ��retmen s�n�ftaki herkese soru sormaya �al��yor. Al�nan cevaplar yanl��sa bir ba�ka ��renciye do�ru mu yanl�� m� diye soruyor. Yanl��sa do�rusunu s�ylemesini istiyor. ��retmenin ders kontrol�

STAJER ��RENC� G�ZLEM RAPORU
DERS�N Y�NET�M� ve SINIFIN KONTROL�
��rencideki istenmeyen davran��lar:
-S�n�fta �ok konuma
-��retmeni dinlememe
-Ders �a

UZUNLUK �L��LER� (MATERYAL)

9/7/2010

B�LG� KA�IDI
Tepeg�z
Hareketsiz ve saydam,gere� kullanan projekt�rlerden birisi de tepeg�zd�r.�ngilizce de �stten kafal� anlam�na gelen "overhead" kelimesinden adapte edilmi�tir.
Bir y�n�yle de ��kl� yaz� tahtas� olarak kullan�lmaktad�r.S�n�fa getirilmeyen veya bilinmeyen objeleri �izim,resim,sembol,foto�raf ve grafikler vb. gibi g�rsel �rnekler olarak perdeye aksettirilmek suretiyle tan�tmakta,kar��la�t�rma ve k�yaslama imkan� vermektedir.
Tepeg�z�n B�l�mleri
A.I��k Kayna��
B.Yans�t�c�
C.Toplay�c� Mercek
D.Tabla
E.Da��t�c� Mercek
F.Oynar kafa ve Ayna
G.G�r�nt�
H.Netlik Ayar D��mesi
�.A�ma-Kapama D��mesi
Tepeg�z�n Yerle�imi ve �al��ma �ekilleri
*Tepeg�z� s�n�f�n sa� �n k�sm�na yerle�tiriniz.
*Tepeg�z�n yan�nda dururken perdeyi sa��n�za al�n�z.
*Tepeg�z� a�madan oynar kafay� a��n�z.
*S�rekli izleyici gruba do�ru konu�maya dikkat ediniz.
*Perde ile tepeg�z aras�nda engelleyici bir �ey olmamas�na dikkat ediniz.
*Tepeg�z yans�t�c�s�n� ekran perdesine g�re ayarlay�n�z.
*Saydam� tepeg�ze do�ru yerle�tirdi�inizden emin olunuz.
*Konu�urken projekt�re bakmay�n�z.
*S�rt�n�z� yans�yan �� engelleyecek �ekilde perdeye d�nmeyiniz.
*Bir i�aret aletini gerekti�inde kullan�n�z.
*Makineyi kullanmad��n�zda,�zellikle tepeg�z d��nda �al��ma yap�l�rken ya da bir ba�kas� konu�mas�n� yaparken kapat�n�z.
Tepeg�z Kullan�m� �le �lgili Notlar
1)SINIFTA TEPEG�Z NEREYE KONMALI?
A. S�n�f�n �n sa� k�sm�na konmal�.
B.Arac�n kendisi g�r�nt�y� engellememeli.

2)SINIFTA TEPEG�Z"�N G�R�NT�S� NEREYE YANSITILMALI?
A.Hareketli,ta��nabilir perdeye,
B.Tavana as�lan sabit perdeye,
C.Beyaz duvara(Dolap,�er�eve,tahta kenar� g�r�nt�y� bozmamal�),
D.Beyaz tahtaya(Parlam�yorsa).
3)A�MADAN �NCE NELER YAPILMALI?
A.Fi�i prize tak�lmal�
B.Aynas� a��lmal�
C.A�ma d��mesine basmal�
D.Ayd�nlatma lambas� a��lmal�
4)NETL�K ��N NELER YAPILMALI?
A.Kaba ayar vidas� ile
B.�nce ayar vidas� ile
C.�leri geri hareket ile
D.G�r�nt� perde

E��T�M - E��T�M�N KONUMUNA G�RE �HT�YA� BEL�RLEME

9/7/2010

e�itimin konumuna g�re ihtiya� belirleme

MESLEK SE��M� VE �NEM�

9/7/2010

MESLEK SE��M� VE �NEM�

MESLEK NED�R?

Ki�inin belli bir e�i-timle edindi�i ve ge�imini sa�lamak i�in s�rd�rd�� etkinlikler b�t�nd�r.

MESLEK SE��M�YLE NELER� BEL�RLER�Z?

 Hayat�m�z� nas�l bir ortamda s�rd�rece�imizi,
 Hayat boyu birlikte i� yapaca��m�z arkada� �evremizi,
 �al��rken zevkle i� yap�p yapamayaca��m�z�,
 Mesle�imizden tatmin olup olamayaca��m�z�,
 �� bulma zorluk veya kolayl��n�,
 Ailemizin nas�l bir ortamda ya�ayaca��n�,
 Tatil s�relerimizi,
 Genel ya�am bi�imimizi,
 Toplumda hangi konumda olaca��m�z�,
 Nelerden �d�n verip vermeyece�imizi.

H�ZMET �� E��T�M KAVRAMI

9/7/2010

I. H�ZMET �� E��T�M KAVRAMI

H�ZMET �� E��T�M�N TANIMI

Hizmet i�i e�itim, �zel ve t�zel ki�ilere ait i�yerlerinde, belirli bir maa� veya �cret kar��l��nda i�e al�nm�� ve �al��makta olan bireylere g�revleri ile ilgili gerekli bilgi, beceri ve tutumlar� kazanmalar�n� sa�lamak �zere yap�lan e�itimdir.

Hizmet i�i e�itim, ki�ilerin hizmetteki verim ve etkinliklerinin artt�r�lmas�n�, geli�meye yol a�an bilgi, beceri ve tutumlar�n zenginle�tirilmesini ama� edinen ve kurumlar�n genel �al��ma d�zenini s�rekli olarak etkileyen e�itimdir. (T�rk Dil Kurumu, 1974, s.86).

Hizmet i�i e�itim, sekt�r ayr�m� yap�lmaks�z�n, t�zel ve �zel ki�ilere ait i�yerlerinde, belirli bir maa� ve �cret kar��l�� g�revlendirilmi� ve �al��makta olan ki�ilere yap�lan e�itimdir. Hizmet i�i e�itimin genel amac�, �retilen mal veya hizmette emek fakt�r�ne d��en pay�n verimlili�ini artt�rmak �zere insanlar�n gerekli bilgi, beceri ve tutumlar� kazanmalar�d�r (Tanyeli, 1970, s.9).

Hizmet i�i e�itim yolu ile bireye �zellikle i�inin gerektirdi�i mesleki bilgi, beceri ve tutumlar kazand�r�l�r. Mesleki e�itimin temel g�r��, �o�unlukla bireyi faydal� bir i�e haz�rlamak s�z� ile ifade edilebilir. Bu g�r��, mesleki e�itimden yararlanm�� olan bireyin, yararlanmam�� olana k�yasla daha iyi bir ekonomik gelece�e ula�abilece�inin dolayl� bir ifadesidir.

H�ZMET �� E��T�M�N GENEL AMA�LARI

Bir e�itim program� i�in ama�lar�n�n saptanmas�, daha sonra yap�lacak �al��malara y�n verece�inden, ba�lang�� ve ��k�� belirleyece�inden �nem ta��maktad�r. Ama�lar genel olarak, e�itim program�n�n yap�s�n�, i�lenecek konular�, i�leme y�ntemlerini, e�itim teknolojisini ve sonunda yap�lacak de�erlendirmeyi saptamaya yard�m eder. ama�, ula��lmas� istenilen hedef, gaye veya sonu� olarak tan�mlanabilir. E�itim s�recinde ama�, bireyin davran��nda meydana getirilmesi istenilen de�i�ikliktir. Bu nedenle ama� bir bak�ma elde edilebilecek, sa�lanabilecek, sonu� olarak g�r�l�r. Ama�lar�n �zellikleri a�a��da yaz�l� �ekilde �zetlenebilir (Mager, 1967, s.24).

1.E�itimin amac�, kapsam�n tan�mlanmas� veya �zetinden �ok, kastedilen sonucu tan�t�r.

2.E�itim programlar�n�n t�m�ne ili�kin ama�lar, �e�itli �zel ifadelerden olu�ur.

3.En yararl� �ekilde tan�mlanan ama�, bunu se�en kimsenin ��retim maksad�n� iletir.

4.Ama�, ��rencinin ne yapaca��n� tan�mlayan davran�� terimleri ile ifade edilir.

Planl� yap�lacak her etkinlik i�in ama�lar�n �nceden saptanm�� olmas� zorunludur. Ama� belirlenmeden, ula��lmas� istenilen hedef, elde edilmesi arzulanan sonu� belli olmadan yap�lacak �al��malar hakk�nda karar verilmesi ve sonunda da bir de�erlendirme yap�lmas� olanaks�zd�r. Hizmet i�i e�itimin genel ama�lar� saptan�rken a�a��daki hususlar g�z �n�nde bulundurulmal�d�r.

1.Hizmet i�i e�itimin ama�lar�, kurumun ama�lar� i�inde yer almal� ve sistem ama�lar�n� b�t�nle�tirmelidir.

2.Saptanan hizmet i�i e�itim ama�lar� kendi i�inde tutarl� olmal�d�r.

3.Ama�lar, hizmet i�i e�itim yolu ile sa�lanacak davran��lar� tan�mlamal�d�r.

4.Hizmet i�i e�itim ama�lar�, var olan olanaklarla ula��labilecek nitelikte olmal�d�r.

5.Ama�lar, hizmet i�i e�itiminin sonu� ve �r�n�n� ortaya koymal�d�r.

6.Ama�lar tan�mlad�� davran��lar bak�m�ndan �l��lebilecek nitelikte olmal�, elde edilen sonucu kar��la�t�rmaya olanak vermelidir.

7.Hizmet i�i e�itimin ama�lar�, bireylerin yeteneklerine uygun ve ilgin� olmal�d�r.

8.Hizmet i�i e�itimin ama�lar�, bireylerin gereksinmelerini de kapsamal� ve kar��lamal�d�r.

9.Hizmet i�i e�itimin ama�lar�, birey gereksinmeleri ve sistem hedefleri ile tutarl� olmal�d�r.

10.Hizmet i�i e�itimin ama�lar� geli�tirilebilecek nitelikte olmal�d�r.

Hizmet i�in e�itimin planlamas�na ba�lamadan �nce genel ama�lar�n saptanmas� gerekir. Genel ama�lar, hizmet i�i e�itimin yap�laca�� kurumun politikas�na ve ama�lar�na uygun olarak bir sistem b�t�nl��n� koruyacak, kendi i�inde tutarl� ve temel gereksinmeleri kar��layacak �ekilde saptan�r. Hizmet i�i e�itimin genel ama�lar� s�n�rl� olmamakla bir

T�RK�E ��RET�M�

9/7/2010

1. G�R��
�lkokul, bir ilk��retim kurumu olarak, yap�s�na ald�� ocuklar� insanl�k ili�kileri, ekonomik ya�am ve toplum ya�am� bak�m�ndan her T�rk yurtta��n� gerekli bilgi ve becerilerle donat�p yeti�tirmeye �al��r. Bu yeti�tirme s�recinde anadili ��retimi b�y�k �nem ta��r.
�lkokul, canl� bir topluluk ya�am�n�n s�rd�� bir e�itim ve ��retim merkezidir. �ocuk, burada bir b�t�n olarak geli�ir. ��retim, genellikle etkile�ime, ya�ant�lara ve uygulamaya dayan�r. Ayr�ca, ��retimin her evresinde �ocuktan ve onun yak�n �evresinden hareket edilir. Konular�n i�leni�inde de toplula�t�rma ilkesine uyulur. Bu tutum, do�al olarak, T�rk�e ��retimi i�in de s�z konusudur.
T�rk�e dersinin kendine �zg� ama�lar�, y�ntem ve teknikleri, ara� ve gere�leriyle gerek ilk��retim gerek ilkokul i�in belirlenen ama�lar�n ger�ekle�mesinde �nemli bir rol� vard�r.
Bu �nitede ilkokulda yap�lan T�rk�e ��retiminin ama� ve ilkeleri �zerinde duraca��z.

2. T�RK�E ��RET�M�N�N AMA�LARI
�lkokul Program�nda (1968) T�rk�e ��retiminin ama�lar� alt� madde, Temel e�itim Program�nda da (1982) sekiz madde olarak belirtilmi�tir. Bu iki programda yer alan ama�lar temelde birbirinden ayr� de�ildir. Buna g�re, ilkokullarda T�rk�e ��retiminin amac�, Milli E�itimimizin genel ama�lar�na ve temel ilkelerine uygun olarak, ��rencileri,
*anlama g�c�n�n geli�tirilmesi
*anlat�m beceri ve al��kanl��n�n kazand�r�lmas�
*dinleme ve okuma al��kanl�k ve zevkinin verilmesi
*s�zc�k da�arc��n�n zenginle�tirilmesi
*temel dilbilgisi kurallar�n�n kavrat�lmas�
*dil sevgi ve bilincinin uyand�r�lmas�
y�nlerinden yeti�tirmek, onlara yard�mc� olmak ve yol g�stermektir.
�lkokul.��rencileri, T�rk�e dersinde edinecekleri bilgi, beceri, g�� ve al��kanl�klar ile anadilimizi belirli bir d�zeyde anlar, konu�ur, okur ve yazar duruma geleceklerdir. �imdi gelin, T�rk�e ��retiminin bu genel ama�lar�n� biraz daha ayr�nt�l� olarak inceleyelim.
2.1. ANLAMA G�C�N�N GEL��T�R�LMES�
T�rk�e dersinin temel ama�lar�ndan

ANNE-BABA E��T�M� - �OCUKLUK PS�KOZLARI YAYGIN GEL��MSEL BOZUKLUKLAR

9/7/2010

�ocukluk psikozlar� yayg�n geli�imsel bozukluklar

LGS SINAVINDA BA�ARILI OLMANIN YOLLARI

9/7/2010

- Fen liseleri
- Anadolu liseleri- A. Teknik Liseleri- A. Meslek Liseleri- A. ��retmen Liseleri- A. �mam Hatip Liseleri
- �zel Fen Liseleri- �zel Meslek Liseleri
- MEB"e Ba�l� SML
- K. B. Meslek Liseleri
L�SELERE G�R�� SINAVI
�ZEL OKULLAR SINAVI
ASKER� OKUL SINAVLARI
POL�S KOLEJ� SINAVI
DPY
"Kaderiniz karar anlar�n�zda �ekillenir." Anthony Robbins

BA�ARIYA EK�P �ALI�MASI �LE ULA�ILIR
Adam parkta oturmu�, temiz hava al�yor, etraf� seyrediyor. Biraz ilerde, ellerinde kazma k�rek �al��an iki ki�i dikkatini �ekiyor. �ndekinin elinde kazma, �ukur a��yor... Arkadakinin elinde k�rek, a��lan �ukuru dolduruyor... Bu arada elinde kazma olan�, az ilerde yeni bir �ukur a��yor, arkadaki gelip �ukuru dolduruyor... Bir, ��, be�... Adam, bu manzara kar��s�nda bir s�re kafa yormu�, ne yap�yorlar diye... Ama m�mk�n� yok, ��karamam��. Meraktan da �lecek. Kalkm��, yanlar�na gitmi�:- Yahu arkada�lar, sabahtan beri sizi seyrediyorum. Ne yapt��n�z� bir t�rl� anlayamad�m. Neden biriniz �ukur a��yor, sonra di�eriniz o �ukuru kapat�yor?
Adamlardan biri cevap vermi�: - Asl�nda biz �� ki�ilik bir fidan dikme ekibiyiz. Fidan� �ukura koyan arkada� bug�n izinli de...
BA�ARININ YOLU B�L�NMEL�D�R!

HEDEF BEL�RLEME
PLAN YAPMA
�Y� B�R ORTAMDAN YARARLANMA
MOT�VASYONU SA�LAMA
KONSANTRASYONU SA�LAMA
VER�ML� �ALI�MAYI B�LME

4. MOT�VASYON
"Kaderiniz karar anlar�n�zda �ekillenir." Anthony Robbins

BA�ARIYA EK�P �ALI�MASI �LE ULA�ILIR
Adam parkta oturmu�, temiz hava al�yor, etraf� seyrediyor. Biraz ilerde, ellerinde kazma k�rek �al��an iki ki�i dikkatini �ekiyor. �ndekinin elinde kazma, �ukur a��yor... Arkadakinin elinde k�rek, a��lan �ukuru dolduruyor... Bu arada elinde kazma olan�, az ilerde yeni bir �ukur a��yor, arkadaki gelip �ukuru dolduruyor... Bir, ��, be�... Adam, bu manzara kar��s�nda bir s�re kafa yormu�, ne yap�yorlar diye... Ama m�mk�n� yok, ��karamam��. Meraktan da �lecek. Kalkm��, yanlar�na gitmi�:- Yahu arkada�lar, sabahtan beri sizi seyrediyorum. Ne yapt��n�z� bir t�rl� anlayamad�m. Neden biriniz �ukur a��yor, sonra di�eriniz o �ukuru kapat�yor?
Adamlardan biri cevap vermi�: - Asl�nda biz �� ki�ilik bir fidan dikme ekibiyiz. Fidan� �ukura koyan arkada� bug�n izinli de...
BA�ARININ YOLU B�L�NMEL�D�R!

HEDEF BEL�RLEME
PLAN YAPMA
�Y� B�R ORTAMDAN YARARLANMA
MOT�VASYONU SA�LAMA
KONSANTRASYONU SA�LAMA
VER�ML� �ALI�MAYI B�LME

4. MOT�VASYON

MAKALE EG�T�M

9/7/2010

Bahar alerjisine dikkat!..

Bahar aylarinin alerjik hastaliklari da beraberinde getirdigini vurgulayan uzmanlar, �zellikle polen alerjisi konusunda uyariyorlar...
Havalarin isinmasiyla birlikte bir�ok kisinin korkulu r�yasi olan polen alerjisi, saglik g�ndeminin ilk sirasindaki yerini aldi.
Istanbul �niversitesi (I�) Cerrahpasa Tip Fak�ltesi G�g�s Hastaliklari Anabilim Dali �gretim �yesi Prof. Dr. Ahmet Rasim K��kusta, Bahar alerjilerinin nedeni �i�ek tozlari, yani polenler diyerek, polenlerin ilkbaharda atmosfere yayilmaya basladigini ve bu durumun Nisan ile Haziran aylarinda en y�ksek seviyeye �iktigini, sicak iklimlerde ise polen mevsiminin 8-9 ay s�rd�g�n� belirtti.

Prof. Dr. K��kusta, sunlari kaydetti: Polenlerin alerjik hastaliklara neden olma potansiyelleri farklidir. Polenler astima degil, daha �ok alerjik nezleye neden olur. Bir polenin alerjiye neden olabilmesi i�in, 1 metrek�p havada 25-50 polen olmasi gerekir. G�sterisli ve renkli bitkilerin daha �ok alerjiye neden oldugunun sanildigini, g�l nezlesi olarak bilinen hastaliga da g�l polenlerinin degil, aga� ve �ayir polenlerinin yol a�tigini anlatan Prof. Dr. K��kusta, s�zlerini s�yle s�rd�rd�:

Kavak, hus agaci, kizil mese, kizil aga�, findik, selvi, kayin, s�g�t, ihlamur, zeytin, karaaga�, �inar gibi aga� polenleri ile Ingiliz �imi, domuz ayrigi, �ayir kelp kuyrugu, �ayir salkim otu, tatli ilkbaharotu benzeri �ayir, pelin, yapiskanotu, sinirotu, akkazayagi, kuzukulagi gibi yabani ot ve arpa, bugday, yulaf, �avdar ve misir gibi hububat polenlerinin alerji yaratma potansiyelleri y�ksektir.

Atmosferdeki polen miktarlarinin hava kosullarina bagli olarak degistigini, sicak, kuru ve r�zgarli g�nlerde havada daha �ok polen bulundugunu kaydeden Prof. Dr. K��kusta, Polenler, r�zgarin etkisiyle kilometrelerce uzaklara tasinabilir. Y�ksek binalarla �evrili sokaklarda binalarin y�zeyi, statik elektrik nedeniyle polen �eker. Buna karsilik deniz kenarinda �ok az polen bulunur diye konustu.
Hava kirliliginin polenlere duyarliligi artirdigini da dile getiren Prof. Dr. K��kusta, �zellikle yogun trafik olan b�lgelerde yasayanlarda, polen duyarliligi daha kolay olusur dedi.

BUR� VE POLEN
Prof. Dr. Ahmet Rasim K��kusta, yapilan arastirmalarin, polen mevsiminde dogan �ocuklarda, yani Ko� ve Boga burcunda olanlarda polen alerjisinin daha sik g�r�ld�g�n� bildirdi.
I.�. �gretim �yesi K��kusta, polenlerden korunma yollarini da s�yle siraladi:

Her seyden �nce hangi polenlere alerjik olundugu bilinmeli
Polenlerine alerjik olunan bitkilerden uzaklasilmali
Radyo, televizyon, gazete gibi yayin organlarinda, g�nl�k hava durumu raporlarinda o g�nk� polen durumu hakkinda da bilgi verilerek alerjisi olanlar uyarilmali
Evlerin ve arabalarin kapi ve pencereleri siki kapatilmali
Evlerde ve arabalarda polen filtreli klima kullanilmali
Sicak, kuru ve r�zgarli havalarda ve sabahin erken saatlerinde disariya �ikilmamali
Polenlerin �ok yogun oldugu d�nemlerde agzi ve burnu kapatan maskelerden yararlanilmali
Polen zamani a�ik havada egzersiz ve spordan ka�inilmali
Tatil i�in deniz kenarlari tercih edilmeli
Disarida g�zl�k ve sapka kullanilmali, sa�lar yatmadan �nce mutlaka yikanmali
�zerlerine polenler yapisabilecegi i�in g�nl�k kiyafetler yatak odasinda �ikarilmamali
s�n�flamaya gidecektir. Az �nce belirtti�im cazibe merkezi sizin do�rular�n�z� ge�ersiz hale getirirse bu kez uygulayaca��n�z y�ntem ise dayatmad�r. Yani TV"de �u saatlerde ancak �u programlar� izleyebilirsin, ancak �u radyolar� izlemen senin i�in iyidir. �nternet"te �u sitelere asla girmemelisin. Bunlar ve bunlara benzer bir s�r� k�s�tlamalar ileti�im ara�lar�n� ki�i i�in zarars�z d�zeye getirebilme �abas� olacakt�r. Burada sizi biraz daha zorlayal�m. Bu tarz dayatmalarla �zellikle biraz daha yeti�kin hale gelmi� insanlar �zg�rl�k sorunu ya�amayacaklar m�d�r? Yani zarar g�rebilme tehlikesine kar��l�k dayatma ve �zg�r tercih aras�ndaki �ncelik nas�l olacakt�r? Bireyi e�itirken ki�ilik geli�tirme u�runa ba��ml� bir ki�ilik yap�s� olu�turmak ne derece do�ru olacakt�r. L�tfen bu soruyu tek bir c�mleyle cevaplamay�n! Yani "k�t�ye d��mesindense elbette k�s�tlar�m" cevab� her zaman i�in olumlu sonu�lar do�urmayabilir.
Geriye d�n�p bakt��mda yaz�, ileti�im teknolojileri hakk�nda bilgi vermekten ziyade,e�itimde ileti�im teknolojisinin kullan�l�p kullan�lmamas� ve nas�l kullan�lmas� hakk�nda bir d��n�� metnine d�nm��. Benden yazmam istenen yaz�n�n bu olup olmad��n� da galiba hat�rlam�yorum!.. Neys

ANNE-BABA E��T�M� - �OCUKLARDA DAVRANI� BOZUKLUKLARI

9/7/2010

�ocuklarda davran�� bozukluklar�

ALI� YOLUYLA ��RENME SUNU� YOLUYLA ��RETME

9/7/2010

ALI� YOLUYLA ��RENME / SUNU� YOLUYLA ��RETME

Al�� yoluyla ��renme ya da sunu� yoluyla ��retim modelinde ��retmenin g�revi ��rencilerin ��renebilmesi i�in,konuyu en uygun bir �ekilde organize ederek yap�land�rma;uygun materyalleri se�me;daha sonra da konuyu genelden �zele do�ru sistemli ve anlaml� bir �ekilde ��rencilerin ��renmelerini sa�lamakt�r. �lk bak��ta takrir (d�z anlat�m)y�ntemi gibi g�z�kse de sunu� yoluyla ��retim hi� bir zaman takrir y�ntemi de�ildir.
Bulu� yoluyla ve sunu� yoluyla ��renme yakla��mlar�nda ��retmenin rol� b�y�k �l��de farkl�l�k g�stermekle birlikte iki yakla��m�n bir �ok ortak �zellikleri vard�r.

1-) Her �eyden �nce iki yakla��m�n da ��rencinin aktif olarak ��renme s�recine kat�lmas�n� gerektirir.
2-) Her iki yakla��mda da ��rencilerin �n ��renmelerinin harekete ge�irilmesi ve yeni ��renmelerle ili�kilerinin kurulmas� �nemlidir.
3-) Her iki yakla��mda da her yeni ��renme sonucunda zihinde bir tak�m de�i�melerin olu�tu�unu ve ��renmelerin anlaml� olmas� gerekti�i g�r��n� savunmaktad�r.

Al�� Yoluyla ��renme / Sunu� Yoluyla ��retme Yakla��m�n�n D�rt Temel �zelli�i

a-) ��retmen ve ��renci aras�nda yo�un bir etkile�im gerektirir. ��retmen ��rencilerin aktif kat�l�m�n� sa�lamaya �al��r. Ba�lang�� sunu�lar�n� ��retmen yapmakla birlikte (1-2 dakika ya da en fazla 5 dakika) hemen arkas�ndan ��renciler fikirlerini, �rneklerini, tepkilerini a��klar, tart��rlar. Bu durum,ders boyunca s�rer.
b-) Sunu� yoluyla ��retme, somut kavramlar�n anlaml� hale getirilmesi i�in bol �rnek vermeyi, resimlerle, �emalarla somutla�t�rmay�; k�sacas� t�m duyu organlar�na hitap eden uyar�c�lar�n kullan�lmas�n� gerektirir. Di�er bir deyi�le; kavramlar�n, ilkelerin somut yollarla ve anlaml� bir bi�imde ��renilmesine yard�m eder.
c-) Daha �nce de ifade edildi�i gibi, sunu� yoluyla ��retme genelden �zele do�ru hiyerar�ik bir s�ra izler. �nce konunun temel �er�evesi verilir. Daha sonra, ayr�nt� bu temel �er�evenin i�ine yerle�tirilir.
d-) ��rencilerin �nce ve yeni ��rendikleri aras�nda yatay ve dikey ili�kiler kurmas� sa�lanarak anlaml� ��renmeleri ger�ekle�tirilir.

Al�� Yoluyla ��renme / Sunu� Yoluyla ��retim stratejilerini de kapsayan t�m do�rudan ��retim-a�amal� ��retim modellerinde, bir dersin i�lenmesi s�ras�nda yer almas� gereken etkinlikler b�y�k �l��de benzerlik g�stermektedir.
Hemen t�m bu modellerde dersin ba�lang�� a�amas�nda; ��renciyi ��renmeye haz�rlamak �zere ��rencilerin dikkatini ��renme konusu �st�ne �ekme,ne ��renecekleri ve ��rendiklerini nerelerde kullanacaklar� hakk�nda bilgi verme ve ��renmeye g�d�lemeye d�n�k etkinlikler yer al�r. B�ylece ��rencilerin, ��renme konusu �st�nde odakla�mas� sa�lan�r. Ayr�ca yeni ��renilecek davran��larla ilgili �nceki ��renmeler g�zden ge�irilerek kullan�ma haz�r hale getirilir. Yeni ve eski ��renmeler aras�nda ili�ki kurularak anlaml� ��renme sa�lan�r. Bu etkinlikler genellikle dersin ba�lang�� a�amas�nda yer al�r.
Dersin ba�lang�� a�amas�ndan sonra, geli�me a�amas�nda yeni ��renilecek konuyla ilgili uyar�c� materyaller verilir. Yani ��renciye hedef davran��lar�n kazand�r�lmas�n� sa�layacak a��klamalar, �rnekler, dramatizasyonlar, demonstrasyonlar �e�itli ara� - gere�lerle yap�l�r.
��rencilerin konuyu anlay�p anlamad�klar� s�k ve k�sa cevapl� sorular vb. yollarla kontrol edilir. Daha sonra ��retmen rehberli�inde, kazand�r�lmak istenen davran�� rencinin yapmas� sa�lan�r; ��renciye ��renme sonu�lar� hakk�nda bilgi verilir. Eksik ve yanl�� renmelerini d�zeltmesi, tamamlamas� i�in ek ��renme materyalleri verilir.

Dersin sonu� alma a�amas�nda ise,��rencilerin ne derecede ��rendi�ini belirleme ve ��renilenlerin kal�c�l��n� art�rma, yeni durumlarda kullanmalar�n� sa�lama, yani transferi ger�ekle�tirmek �zere etkinliklere yer verilir.
Yukar�da k�saca verilen bir dersin i�leni�i s�ras�nda yap�lmas� gereken etkinlikler ��renmenin olu�um s�recine g�re,k�sa bir s�ralamas� yap�lm��t�r. Ancak bu de�i�mez bir s�ra de�ildir.

��RET�M ETK�NL�KLER�
Dikkat �ekme :

Bu etkinli�in amac�;

M�LL�YET��L��N EKONOM�K KALKINMA �ZER�NDEK� ETK�LER� VE M�LL�YET�� EKONOM� POL�T�KASI(MEP) PROJES�

9/7/2010

��NDEK�LER

��NDEK�LER ...........................................................................................1
�ZET ............................................................................................................2
SUMMARY .................................................................................................3
G�R�� ........................................................................................................... 4

1.M�LL�YET�� EKONOM� DOKTR�N�6
1. 1.Milli Dayan��ma Vergisi7
1. 2.Milli B�t�e8
1. 3.Milli Ahrar F�rkas�8
1. 4.Milli Has�la ve Milli Gelir9
1. 5.Millile�tirme9

2.M�LL� �CRET POL�T�KASI10
2. 1.Milli Korunma Kanunu12

3.M�LL�YET��L�K KAVRAMI ve M�LL�YET�� EKONOM� DOKTR�N�
13
3. 1.T�rk Milliyet�ili�i �er�evesinde T�rkiye AB �li�kilerinin De�erlendirilmesi
14

4.M�LL�YET�� EKONOM� POL�T�KASININ MANEV� DE�ERLER�
17

5.KAP�TAL�ZM �LE M�LL�YET�� EKONOM� POL�T�KASININ MUKAYESES�
18

6.M�LL�YET��L�K HAKKINDA �NE S�R�LEN F�K�RLER20

SONU� ve �NER�LER27
KAYNAK�A28

�ZET

Bu �al��ma T�rkiye"de neredeyse �zerinde hi�bir akademik ara�t�rma yap�lmam�� ve ayn� zamanda son derece �nemli bir konu olan Milliyet�i Ekonomi Politikas�n� irdelemektedir. �al��mada pratik d�zeyde de bu ekonomi politikas�n�n uyguland�� halde �lke ekonomisi �zerindeki pozitif etkileri ara�t�r�lm��t�r.

Milliyet�i Ekonomi Politikas�, temel olarak milli baz� esas alan bir �retim modelini, ithalat ve ihracat aras�ndaki dengeyi sabit tutmak ve yabanc� mal �zentisi yerine yerli mal� t�ketimi ilkelerini esas alm�� ve benimsemektedir. Bu ekonomi politikas�n� �lke ekonomilerine uygulayan devlet �rnekleri olarak Almanya, Japonya ve �srail devletleri incelenmi� ve baz� varsay�msal tezler �nerilmektedir. Bu �nerilerin uzun vadede ekonomik istikrar�n sa�lanmas� ve kalk�nman�n elde edilmesi ama�l� T�rkiye"de denenmesi tavsiye edilmektedir.

Anahtar Kelimeler: Ekonomik �stikrar, Ekonomik Kalk�nma, Milliyet�i Ekonomi Politikas�

SUMMARY

This study investigates the National Economics Politics, which is very important subject for Turkeys today and this theme has been never studied in an academic level at Turkey example. This study has been also researched positive affects of this model when it will be applied to the countries economics.

The National Economics Politics mainly considered on the following principal elements of the normal economics. They are followed as a production model which founded by the national resources, balanced stability between export and import relations, consume local products instead of foreign and imported products.

Keywords: An Economical Progress, An Economical Stability, The National Economics Politics

3. SINIF HAYAT B�LG�S� DERS K�TABI �NCELEMES�

9/7/2010

PROGRAM OLARAK �NCELEME
E�itim program�; herhangi d�zeydeki bir e�itimin kurulu�unun ama�lar�n�, T�rk Milli E�itiminin ama�lar�n, bu ama�lara ula�mak i�in d�zenlenmi� ��retim programlar� ders i�i ve ders d�� etkinlikleri olarak belirli g�n ve haftalar�n kutlanmas�, ��retim ya�ant�lar�n�n d�zenlenmesinde kullan�lan strateji, y�ntem ve teknikleri ama�lar�n ger�ekle�me derecesini belirlemek i�in yap�lan de�erlendirme �al��malar�n�n t�m�d�r.
�nceledi�imiz kitab�n programa uygunlu�u a��s�ndan incelersek;
1.�N�TEN�N ��ERD�� HEDEFLER A�ISINDAN �NCELENMES�
Bili�sel alan�n bilgi basama��na ait bilgiler;
*Dershanenin okul i�indeki yerini tan�yabilme.
*E�itici kollar bilgisi
*�lk��retim haftas�n�n anlam bilgisi
Bu basama�a ait hedefler kitapta ��rencilerin geli�im d�zeyleri g�z �n�ne al�narak uygun bir �ekilde verilmi�tir.
�lk��retim haftas�yla ilgili konu belirli g�n ve haftalar i�lenirken ele al�nmam��t�r. Bu da bir eksiklik olarak g�ze �arpmaktad�r.
Bili�sel alan�n kavrama basama��na ait hedefleri;
*Tatilin �nemini kavrayabilme.
Tatilin �nemi; verimli ge�irmesiyle ilgili ��renci seviyesine uygun bir i�erik ve anlat�m s�z konusudur.
Bili�sel alan�n uygulama basama��na ait hedefler;
*S�n�fta yap�lan se�imlerde demokratik ya�ay��n ko�ullar�na uyabilme.
*Dershaneyi temiz tutabilme.
*Okulda iyi ara� – gere�leri d�zenli kullanabilme.
*Okulda iyi ili�kiler kurabilme.
*Okul d�zeni ile ilgili kurallara uyabilme.
Bu hedeflerde kitapta �ocu�un d�zeyine uygun bi�imde anlat�lm��t�r.
Duyu�sal alana ait hedefler �nitenin i�ine sindirilmi� bir �ekilde verilmi�tir.
2.�N�TEN�N ��ERD�� HEDEFLER A�ISINDAN �NCELNMES�
Bili�sel alan�n bilgi basama��na ait hedefler
*�htiya�lar�m�z� belirleyebilme.
Bu hedef yeterli �ekilde verilmi�tir.
Kavrama basama��na ait hedefler;
*T�ketimde planl� olman�n �nemini kavrayabilme.
*Al�� – veri�te bilin�li olman�n �nemini kavrayabilme.
*T�ketici davran��lar�nda reklamlar�n etkisini kavrayabilme.
*T�keticinin korunmas�n�n �nemini kavrayabilme.
*Tutumlu olman�n �nemini kavrayabilme.
*Verimli olman�n �nemini kavrayabilme.
Bili�sel alan�n uygulama basama��na ait hedefler
*Bilin�li bir al�� – veri� i�in gerekli kurallara uyabilme.
Bu hedeflere ula�mak i�in gerekli olan i�erik �rneklerle iyi bir �ekilde verilmi�tir.
3.�N�TEN�N ��ERD�� HEDEFLER A�ISINDAN �NCELENMES�
Bili�sel alan�n bilgi basama��na ait hedefler
*Cumhuriyet y�netimi ile ilgili olaylar bilgisi
*Atat�rk"�n hayat� ile olgular bilgisi
*Atat�rk"�n ��renim hayat� bilgisi
*Cumhuriyet y�netimine kavu�mam�z� sa�layan belli ba�l� olgular bilgisi
Bili�sel alan�n kavrama basama��na ait hedefler;
*Bayra��m�z�n ve istiklal mar��m�z�n �nemini kavrayabilme.
*Cumhuriyetin getirdi�i yenilikleri kavrayabilme.
Bu hedeflere ula�mak i�in kavramadan �ok an�msama ve s�ylemeye d�n�k bir i�leni� g�ze �arpmaktad�r.
Duyu�sal alana ait hedefleri;
*Bayram sevincini duyu�
*Atat�rk"�n g��l�kler kar��s�nda y�lmad��n�n fark�nda olu�.
*Atat�rk"�n ki�ilik �zelliklerini tan�maya ilgi duyu�.
Bu hedefler uygun bir �ekilde verilmi�tir.
4.�N�TEN�N ��ERD�� HEDEFLER A�ISINDAN �NCELENMES�
Bili�sel alan�n bilgi basama��na ait hedefler;
*Y�n bilgisi
*Y�nleri bulma bilgisi
*Okulumuzun �evre i�indeki yerini tan�yabilme
*Kroki bilgisi
*Mahallemizi tan�yabilme
*K�y�n �zellikleri bilgisi
*�l�emizin �zelliklerini tan�yabilme
*�evremizde bizim i�in �al��anlar� tan�yabilme
Bu �nitede yine hedeflere ula��lmas� i�in gerekli bilgiler g�rsel imge ve �emalarla desteklenerek aktar�lm��t�r.
Bili�sel alan�n kavrama basama��na ait hedefler;
*�evremizde do�al g�zellikleri ve turistik yerleri koruman�n �nemini kavrayabilme.
Bu hedeflerle kavraman�n �nemini belirtecek geni� bilgiler bulunmamaktad�r.
Bili�sel alan�n uygulama basama��na ait bilgiler
*Kroki �izebilme.
Bu hedefte kitab�m�zda iyi bir �ekilde i�lenmi�tir.
5.�N�TEN�N ��ERD�� HEDEFLER A�ISINDAN �NCELENMES�
Bili�sel alan�n bilgi basama��na ait hedefler;
*�nsan hak ve h�rriyetleri bilgisi
*Cumhuriyet y�netimi ile kavu�tu�umuz insan hak ve h�rriyetleri bilgisi
R

��RENME VE ��RENME T�RLER�

9/7/2010

��RENME VE ��RENME T�RLER�

��renme, bireyin ya�ant�s� sonucunda meydana gelen de�i�ikliktir. Bu anlamda ��renme bir bilgi edinme, bir bilme s�recidir.
B�y�me, olgunla�ma veya sakatlanma sonucu ortaya ��kan davran�� de�i�iklikleri ��renme de�ildir. �� g�d� ve refleks davran��lar� da bir ��renme de�ildir.
Davran�� de�i�melerine ��renme diyebilmemiz i�in, bu de�i�liklerin kal�c� olmas�, tecr�be e�itim ve ��retin yoluyla meydana gelmesi gerekir.
��renme T�rleri
1.Klasik �artlanma
�artlanma: Organizman�n �nceden tepkide bulunmad�� uyar�c�lara tepkide bulunmay� ��renmesidir. Bu konuya ilk deney yapan Ivan Pavlov"dur.
Klasik �artlanma ise; organizman�n do�al uyar�lar kar��s�nda yapt�� bir davran�� yapay bir uyar�c�n�n kar��s�nda yapmas�d�r.
�artlanmadan �nce: Do�al uyar�c� (ET)  Do�al tepki (salya)
�artlanma s�ras�nda: N�tr uyar�c� (zil sesi)  do�al uyar�c� (ET)  Do�al tepki (salya)
�artlanmadan sonra: �artl� uyar�c� (zil sesi)  �artl� tepki (salya)
Klasik ko�ullanmada n�tr uyar�c� (zil sesi) , belli bir davran�� meydana getiren do�al uyar�c�yla e�le�tirilir. Bu e�le�tirme defalarca tekrarlan�r. Bu tekrarlardan sonra �artl� uyar�c�, do�al tepkiye (salya) benzer bir davran�� meydana getirir. Bu davran��a ko�ullu davran�� denir. Bu t�r ��renmeye klasik �artlanma yoluyla ��renme denir.
�rn: Limon s�zc�� duydu�umuzda a�z�m�z�n sulanmas� �artl� reflekstir.
2.Edimsel �artlanma (Operant Ko�ullanma)
Edimsel �artlanma, organizmay� �d�le g�t�ren veya cezadan kurtaran bir davran��n yap�lmas�n� ��retmektir. Bu t�r ko�ullanmada organizma ba�lang��ta bir tak�m davran��lar ortaya koyar. Bu davran��lar bir sorunu ��zmeye y�nelik de�il, sadece rastlant�sald�r. Klasik ko�ullanmada oldu�u gibi bunlar belirli uyar�lm�� davran��lar de�ildir. Rastlant�sal davran��lardan biri, organizman�n �d�llendirilmesini ya da cezadan kurtulmas�n� sa�lar. B�ylelikle �d�llendirildi�i davran��n ortaya ��kma olas�l�� artar.
Bu ��renme yolunda organizma aktif durumdad�r.
Edimsel �artlanmada ��renmenin derecesi ve h�z� i�in �u noktalara dikkat etmek gerekir.
1)Verilecek �d�l veya ceza organizmaya uygun olmal�d�r. (Ata et, k�pe�e ot verilmez)
2)Verilecek �d�l veya cezan�n miktar� organizmay� harekete ge�irecek kadar olmal�d�r. (Bebe�e bir yudum s�t)
3)Organizman�n davran�� ile verilecek ceza veya �d�l aras�nda ge�en s�re �ok k�sa olmal�d�r. (Saatler sonra verilen �d�l ve cezada ilgili ba� kurulamaz)
Klasik ve edimsel �artlanma s�resindeki farklar:
Klasik �artlanmada ses, ��k, �s� gibi fiziksel durumlard�r. K�sa s�reli verilir. Operant �artlanmada ise uyar�c� belli bir durum de�ildi ve uzun s�reli verilir.
Klasik �artlanmada tepki bellidir. Organizman�n yapaca�� davran�� bellidir. Edimsel �artlanmada ise peki�tirme organizman�n davran��na ba�l�d�r. �stenilen davran�� ger�ekle�tirilirse peki�tirme yap�l�r.
Klasik ve Edimsel �artlanma ile ilgili kavramlar:
1)Peki�tirme ve Peki�tire�ler: Bir uyar�c� kar��s�nda g�sterilen davran�� d�l veya ceza gibi bir ba�ka uyart�c� yard�m�yla g��lendirmektir. (�al��ma, iyi not alma vb) �d�l olumlu peki�tirici, ceza ise olumsuz peki�tiricidir.
2)Uyar�c� Genellemesi: Organizman�n ko�ullanmada kullan�lan ve uyar�c�lara benzer uyar�c�lara da tepki g�stermenin de denir. �rn: Zil sesi yerine �an sesine de tepki verme.
3)Uyar�c�y� ay�rt etme: Organizman�n, uyar�c�lardan olumlu kabul edileni se�ip, di�erlerine tepki g�stermemeyi ��renmesidir. Bir bebe�in a�larken annesinin sesine susmas� ba�ka bir kad�n�n sesine susmamas� gibi.
4)S�nme: Daha �nce �artlanm�� bir organizmaya;
oKlasik ko�ullanma yoluyla ��renme de ;sadece �artl� uyar�c�n�n (zil sesi) verilip, do�al uyar�c�n�n (et) verilmemesi durumunda,
oEdimsel ko�ullanmada ise, ��renilmi� davran��n ard�ndan peki�tire� verilmedi�inde, �artlanm�� davran��lar giderek zamanla zay�flar ve ortadan kalkar.
Bu durumu da S�nme Davran�� denir.
5)Kendili�inden Geri Gelme: s�nd�r�lm�

PROGRAMIN DE�ERLEND�R�LMES�

9/7/2010

PROGRAMIN DE�ERLEND�R�LMES�

Bu b�l�mde program de�erlendirme �e�itleri yakla��m ve modelleri �zerinde durulmu�tur.
Program de�erlendirme,program�n etkinli�i hakk�nda karar verme s�recidir. Ert�rk, de�erlendirmeyi, yeti�ek geli�tirmenin son ve tamamlay�c� halkas� olarak e�itim hedeflerinin ger�ekle�me derecesini tayin etme s�reci olarak tan�mlamaktad�r.
Program de�erlendirme,genelde programa dayal� egitim kaynaklar�n� kabul etme, de�i�tirme yada ortadan kald�rma karar�n� verebilece�i bilgileri i�ermektedir.De�erlendirme sonu�lar� program geli�tirme uzmanlar�na programa devam,g�zden ge�irme yada yeni bir a�amaya ge�me konusunda bilgi vermektedir. Bunun yan� s�ra karar vermede, sonu� ��karmada ve programla ilgili kararlar� bilgiye dayand�rmada program geli�tirme uzmanlar�na yetki verir.
Program de�erlendirme, temelde ��retimin de�erlendirilmesini i�ermektedir. Bloom ve arkada�lar� ��retim ve de�erlendirmenin istendik davran��n olu�mas�nda e�itim s�recinin ayr�lmaz iki ��esi oldugunu belirtmektedir. De�erlendirme olmadan �gretim durumu hakk�nda karar vermenin olanaks�z oldugunu ortaya koymakta ve degerlendirmenin i�g�r�s�n�, hedeflerle belirlene de�i�melerin olup olmad�g�m�,olmu�sa gerceklesme derecesini belirleyen kan�tlar�n toplanmas� olarak belirlemektedir.
Bir egitim program�n�n basar�l� olabilmesi i�int�m �grencilerin programda amaclanan hedeflere ulasm�s olmas� gerekir,ancak bu her zaman gerceklesmeyebilir. Bu nedenle,program�n uygulanmas� sonucunda, yetersiz kalan yada ters i�leyen ��elerin olup olmad�g�n�; varsa aksakl�klar�n program�n hangi ��elerinden kaynakland�g�n� belirlemek ve gerekli d�zeltmeleri yapmak amac�yla program�n degerlendirilmesi gerekmektedir. Bu ba�lamda degerlendirmenin, egitim program�n�n etkinli�i hakk�nda;
1-Veri toplama
2-Verileri �l��tlerle kars�last�r�p yorumlama
3-Etkinlik hakk�nda karar verme basamaklar�ndan olustugu s�ylenebilir.Egitim program� degerlendirilirken program�n t�m ��elerini tek tek bakmak gere�ide ortaya ��kmaktad�r.

PROGRAM DE�ERLEND�RME YAKLA�IM
VE MODELLER�
E�itim programlar�n� degerlendirilmesine ili�kin farkl� yaklas�mlar �ne s�r�lmektedir. Ert�rk, bu yaklas�mlar� 6 grupta toplam�st�r. Bunlar ;
1-Yeti�ek tasar�s�na bakarak
2-Ortama bakarak
3-Ba�ar�ya bakarak
4-Eri�iye bakarak
5-��renmeye bakarak
6-�r�ne bakarak yap�lan de�erlendirmedir.
Bu de�erlendirme yakla��mlar� i�inde genelde en �ok tercih edileni hem s�rece hemde �r�ne a��rl�k veren degerlendirme yaklas�mlar�d�r.(Demirel 1979:24)
Program degerlendirmedeki bu farkl� yaklas�mlar�n yan� s�ra son y�llarda ortaya at�lan farkl� program de�erlendirme modelleride bulunmaktad�r. Bu modellerden belli basl� olanlar� asag�da ac�klanm�st�r;

HEDEFE DAYALI DE�ERLEND�RME MODEL�
R.Tyler taraf�ndan 1933-1941 y�llar� aras�nda geli�tirilen bu model g�n�m�zde halen gecerlili�ini korumaktad�r. Tyler"in modeli daha sonra geli�tir

�LG� VE YETENEKLER� ORTAYA �IKARMADA ETK�L� OLAB�LECEK ��RET�M Y�NTEM VE TEKN�KLER�

9/7/2010

Okuldaki ��retim genellikle bilginin ��renciye aktar�lmas� ve ezberlenmesi ile s�n�rl� kalmaktad�r. ��retim programlar�m�z ��rencilerin okur-yazarl�k, kelime hazinesi, ezberleme, kal�p alg�lama yeteneklerini geli�tirmeye odaklanm��ken, bireysel yetenekler, ileti�im becerileri, problem ��zme, ele�tirel d��nme, yarat�c�l�k ve hayal g�c� yetenekleri daha geri planda kalmaktad�r.

Okulun ��renciye �o�unlukla bilgi aktard��, yeteneklerini geli�tirmedi�i konusu Milli E�itim �uras� ve benzeri platformlarda s�k s�k dile getirilmektedir. On be�inci Milli E�itim �uras� sonu� raporunda ders konusu ve ��retim y�ntemlerinin "... bilgi aktarmak yerine ��renmeyi ��retecek temel kavramlar� anlama, yorumlama ve uygulayabilme olana�� verecek, problem ��zme beceri ve davran��lar� ile bilimsel d��nme al��kanl�� kazand�racak" �ekilde d�zenlenmesi �nerilmektedir (MEB, 1996:107).

�lk��retimi bitiren ��renciler okuduklar�ndan ve dinlediklerinden mant�ksal ��kar�mlarda bulunmay�, sat�r aralar�n� okumay�, de�i�ik imalar� g�rebilmeyi ve sonu� ��karmay� al��kanl�k haline getirmi� olmal�d�r. Konular, se�ilen bir y�n� ile de�il, z�t ve alternatif yanlar�yla birlikte verilmelidir. B�ylece �ocuk her konuda farkl� g�r��ler olabilece�ini daha k��k ya�lardan itibaren ��renecektir. ��renciler bu sayede alternatif bak�� a��lar�n� de�erlendirme yetene�i kazanacaklard�r (�zden, 1997:79-80).

Geleneksel ��retme y�ntemlerinde b�t�n etkinlikler ��retmenin merkezde oldu�u g�r��ne g�re bi�imlendirilmi�tir. ��retmen aktif, ��renci pasif al�c� durumundad�r. B�t�n roller ��retmende toplanm��t�r. S�n�fta s�zel etkile�im b�y�k a��rl�k ta��r. �a�da� ��retme sistemlerinde ise, ��retmen ��rencinin ��renmesini kolayla�t�rma, ��rencilere rehberlik etme, ��renme s�recine kat�l�m�n� ve katk�s�n� sa�lama ve ��renciyi s�rekli g�d�leme ile y�k�ml�d�r. Bug�n, ��rencinin kendi kendine ��renmesini, zaman�n� kendine g�re ayarlamas�n�, ��renme kayna�� ile do�rudan do�ruya etkile�imde bulunmas�n� sa�layacak �ekilde ��renme ortamlar� haz�rlanmaktad�r. ��renmenin, "��renciye ne sunuldu�u"ndan �ok "��rencinin ne yapt��" ile olu�tu�u g�r��, y�ntemlerin kullan�l�� bi�imini de�i�tirmi�tir. ��retme i�inde kullan�lacak y�ntem ve ara�lar�n ��rencinin dikkatini s�rekli tutma, hat�rlamas�n� uyarma, ipu�lar�n� kolayca yakalamas�n� sa�lama ve ��renme i�ine bizzat kat�lma gibi i�levleri olmal�d�r (Fidan, 1996:169).

Y�neltme s�recinin temelini ��rencilerde var olan ilgi ve yeteneklerin ortaya ��kar�lmas� ve geli�tirmek olu�turmaktad�r. Bu ama� do�rultusunda ��rencilere uygun ��renme ortamlar� sa�lanmal�d�r. ��rencilerin d�zeylerine, ya�lar�na, yeteneklerine uygun y�ntem ve tekniklerini se�ebilmeleri i�in ��retmenlerimizin zengin y�ntem ve teknik bilgisine sahip olmalar� gerekmektedir. ��retmenlerin bu konuda se�ici olmalar� farkl� y�ntem ve teknikleri tan�malar� ve kullanabilmeleri ile m�mk�nd�r. Bu yolla ��rencilerin kendilerini ifade edebilecekleri, potansiyellerini ortaya ��karabilecekleri f�rsatlar yarat�lm�� olacakt�r. ��retmenler mevcut programlar�n� takip ederken ��rencilerin ilgi ve yetenekleri hakk�nda fikir sahibi olabilmek i�in se�ecekleri ��retim y�ntem ve tekniklerinin �oklukla ��renci merkezli olmas�na �zen g�stermelidirler. A�a��da bu amaca hizmet edecek ��retim y�ntem ve tekniklerinden baz�lar�na ili�kin a��klamalara yer verilmi�tir.

��retim Y�ntemleri

PROBLEM ��ZME

Problem ��zme, ��rencilerin karar verme ve ��z�m �retme yeteneklerini geli�tirmek i�in kullan�lan bir ��retim y�ntemidir. Daha �ok ara�t�rma yoluyla ��retme yakla��m�nda, bili�sel alan�n uygulanma d�zeyindeki davran��lar�n kazand�r�lmas�nda ve duyu�sal alan�n analiz ve sentez �zelliklerini geli�tirmede kullan�l�r (Demirel, 2000:88). ��renci merkezlidir.

Ayd�n (2000), problem ��zmenin temel basamaklar�n� s�ralam�� ve s�n�fta bu y�ntemin kullan�m�na ili�kin baz� a��klamalar getirmi�tir.

1.G��l��n sezilmesi
2.G��l�� problem olarak tan�mlanmas�
3.Problemin ��z�m�ne katk� sa�layabilecek olas� neden-sonu� i

E��T�M - Y�NETIM DERSI/LIDERLIK

9/7/2010

y�net�m ders�/l�derl�k

L�SE 3 B�YOLOJ� K�TABI �NCELEME

9/7/2010

. DERS K�TABININ ��RET�M PRO�RAMLARI �LE �L��K�S�
*Hedef Davran��
II. B�l�m: De�i�ik canl� gruplar�nda baz� embriyonik zarlar�n k�relme sebebini a��klama.
Sayfa:40 bu Zarlar a��klanm��. Ama mesela amniyon zar� bal�k ve kurba�alarda bulunmaz, bunun sebebi a��klanmam��.
III B�l�m: Canl�l��n devam�nda fotosentezin gereklili�ini a��klama.
Bu davran�� zerin de kitapta gerekti�i kadar durulmam��.
B�l�m 7" deki "Biyoteknoloji bilgisi " hedefinin davran�� olan "Biyolojinin teknolojiye uygulanmas�n�n biyoteknoloji oldu�unu s�yleme" ��renciye tam kazand�r�lmaz. ��nk� kitapta biyoteknolojinin anla��lmas� g�� bir tan�m� yap�lm��t�r.
��erik:
B�l�m 8 de konular�n basitten karma��a s�ralanmas� ilkesine uyulmam��t�r. �nce "Hayvanlarda do�al davran��lar" verilmi� daha sonra bunun alt ba�l�� olarak "Bir h�crelilerde ve Bitkilerde Do�al davran��lar" diye bir alt ba�l�k verilmi�.
I.Bir h�crelilerde ve Bitkilerde Do�al Davran��lar
II.Hayvanlarda Do�al davran��lar
�eklinde ba�l�k numaralamas� ve konu s�ralamas� yap�lmal�yd�.
��renme ve ��retme:
B�l�m 7 deki okuma par�as� Tebli�ler Dergisinde �nerilen "Bakteri Klonlamas� ve Yeni Biyolojik silahlar" gibi bir okuma par�as� olsayd� ��rencinin dikkatini daha �ok �ekerdi.
B�l�m 9"da konuyla ilgili okuma par�as�na yer verilmemi�tir. Kitab�n genelinde d�z anlat�m hakimdir. Ara sorularla ��rencinin zihinsel aktivasyonu sa�lanm��t�r.
2) DERS K�TABININ B�L�MSEL ��ER��:
Bilgi t�r�n�n ifade edilmesi:
14. sayfa: Vejetatif �remeyi a��kl�yor. "Vejetatif �reme �e�itlerinden yararlan�larak..." diye ba�layan bir c�mle var. Ama vejetatif �reme �e�itleri �unlard�r diye bir a��klama yok. Kar��k olarak �rnekler verilmi�.
15. sayfa: "Mayoz b�l�nmede krosing-over (Par�a De�i�imi) olay� ile homolog kromozomlar aras�nda gen al�� veri�i oldu�undan e�eyli �remeye �st�nl�k sa�lar." Bu �ekilde bir c�mle var. E�eyli �reme iki temel olaya dayan�r.: Moyoz b�l�nme ve d�llenme. Yani moyoz b�l�nme e�eyli �reme �eklidir.
96. sayfa: " Bunlardan sitozin ve timin DNA yap�s�nda yer al�rken, urasil RNA da bulunur." �eklinde bir c�mle var.
115. sayfa: "Bir �zellik iki alel gen taraf�ndan kontrol edilir." Alel zaten bir �zelli�i kontrol eden homolog kromozomlarda yer alan iki gen anlam�ndad�r.
135. sayaf: "Kretenizm hastal��n�n belirtileri g�r�len �ocuklar tiroit bezinin �z�t�yle beslenince, ya�amlar�n� normal olarak s�rd�r�rler." Ne s�ylemek istedi�i a��kca belli de�il.
151. sayfa: "�st�n �zellikler ta��yan farkl� bitki ve hayvan �rklar�n� �aprazlay�p elde ettikleri d�ller aras�nda..." diye bir c�mle var. Bitki ve hayvan �rklar�n� kendi arlar�nda �aprazlay�p, �eklinde s�ylenmeliydi.
151. sayfa:"E�er iki �rk�n �aprazlanmas�yla yeni bir �e�it elde edilirse buna dihibrit, �� ise trihibrit vs. denir." bu c�mlede anlat�m bozuklu�u var.
152. sayfa:"�nsan �rklar� s�rekli ama belirli �l��lerde birbirleriyle etkile�imde bulundu�u i�in, aralar�nda gen ak�m� t�m�yle kesilmemi�tir. B�ylece ayr� t�r �zellikleri kazanamam��t�r olmas� gerekiyordu. Sanki olumsuz bir �ey gibi s�ylenmi�.
102. sayfa: DNA ve RNA ars�ndaki farklar� g�steren tabloda RNA protein sentezini yapar diyor. Ama RNA protein sentezinde g�rev al�r olmas� gerekiyordu.
162. sayfa: Biyoteknolojinin tan�m� daha anla��l�r bir �ekilde verilebilirdi.
170. sayfa: PCR y�nteminin ne oldu�u ve jele y�klemeyle ne kastedildi�i daha a��klay�c� bir ifadeyle anlat�labilirdi.
176. sayfa: "�rne�in, bal ar�s� mor �tesi ��nlar� g�rebilir, fakat insan g�remez. �zelle�mesinden dolay�, ar�, mor �tesi i�eren beyaz �� ve mor �tesi i�ermeyen beyaz �� birbirlerinden ay�rt edebilir." C�mlesinin ifade edili�i anlamay� g��le�tirecek �ekildedir.
179. sayfa: �st�nl�k hiyerar�isi diye bir �ey den bahsediliyor. Bunun yerine "hiyerar�ide �st basamaklara ula�abilmek i�in" gibi bir ifadeye yer verilebilirdi.
Neden-Sonu�:
25. sayfa: "�reme sistemini bula��c� hastal�klardan korumak i�in enfeksiyon zinciri ad� verilen kaynak, bula�ma yolu ve sa�lam ki�i ��elerinden en az birisi etkisiz hale getirilmelidir." C�mle anlamay� zorla�t�r�yor. Neden-Sonu� ili�kisi iyi kullan�lmam��.
39. sayfa: " Biyotik fakt�rler: �nsan, hayvan ve baz� tek h�creli canl�lar bitki geli�mesinde etkilidir." Sadece bu c�mle var. yeterince a��klanmam��, neden-sonu� ili�kisi kurulmam��.
118. sayfa: " ..., F1 d�l� Ss Kk geneti�inde; siyah ve k�ll� fenotipindedir." K�sa k�ll� fenotipindedir demesi gerekirdi. Neden-sonu� ili�kisi yanl�� kurul

DO�AL SAYILAR DERS PLANI (MATERYAL)

9/7/2010

DERS�N ADI : Matematik
SINIFI : 6
KONU : DO�AL SAYILAR
ALT BA�LIKLAR : 1. Do�al Say�lar K�mesinde �arpma ��lemi
2. Do�al Say�lar K�mesinde �arpma ��leminin �zellikleri
��RETME Y�NTEMLER� : D�z anlat�m , ke�fetme, soru - cevap , grup �al��mas�
S�RE: 40 + 40 + 40 = 120
HEDEF: Do�al say�larla �arpma i�lemini yapabilme
Davran��lar :
1.�ki do�al say�n�n �arp�m�n�, toplama i�leminden yararlanarak bulup yazma.
2.�ki do�al say�n�n alt alta veya yan yana �arpma i�lemini yap�p sonucu yazma.
3.Ara basamaklar�nda "0" bulunan iki do�al say�n�n �arpma i�lemini yap�p, sonucu yazma.
4.Bir do�al say�y�, 10" un verilen bir kuvvetiyle k�sa yoldan �arp�p sonucu yazma.
5.Son basamaklar�nda s�f�r olan say�lar� k�sa yoldan �arp�p sonucu yazma.
6.�kiden fazla do�al say�n�n �arpma i�lemini yap�p sonucu yazma.
7.�ki do�al say�n�n �arp�m�n�n yap�ld�� bir i�lemde, belirtilen basamaklardaki verilmeyen rakamlar� bulup yazma.
8.Herhangi iki do�al say�n�n �arp�m�n�n yine bir do�al say� oldu�unu �rneklerle g�sterme
9.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�leminin de�i�me �zelli�i oldu�unu �rneklerle g�sterme.
10.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�leminin birle�me �zelli�i oldu�unu �rneklerle g�sterme.
11.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�lemine g�re yutan eleman� �rneklerle g�sterme.
12.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�lemine g�re etkisiz eleman� �rneklerle g�sterme.
13.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�leminin toplama i�lemi �zerinde da��lma �zelli�ini �rneklerle g�sterme.
14.Do�al say�lar k�mesinde �arpma i�leminin ��karma i�lemi �zerinde da��lma �zelli�ini �rneklerle g�sterme.
15.Yap�lan bir �arpma i�lemlerini, hesap makinesinde de yaparak sonu�lar� kar��la�t�rma.
G�R��
Dikkat �ekme : �� baba ve �� o�ul bir bal�k lokantas�na gidiyorlar ve birer tane bal�k yiyorlar. ��k��ta kasa g�revlisine 4 bal�k paras� �d�yorlar. Hesapta bir yanl��l�k olmad��na g�re durumu nas�l yorumlars�n�z?
G�d�leme : Bug�n do�al say�larla �arpma i�lemini i�leyece�iz. Bundan sonra i�leyece�imiz b�lme i�lemini iyi anlayabilmeniz i�in bu konuyu iyi bilmeniz gerekiyor.
GEL��T�RME
-Asetat �zerine �izilmi� olan yandaki �ekil s�n�fa g�sterilir. Ve �u sorular ��rencilere y�neltilerek cevaplar al�n�r:
*Her s�rada ka� boncuk vard�r?
*Ka� s�ra vard�r?
*Toplam ka� boncuk vard�r?

5 tane 2 var . 5 tane 2, 10 eder.
K�sacas� 5 x 2 = 10 (Yani 5 kere 2 e�it 10) bi�iminde yaz�l�r.
-Di�er �ekil ��rencilere g�sterilir.
*�emada ka� k�me var?
*Her k�mede ka� tane top var?
*�emada toplam ka� top var?
�emada her birinde 3 top bulunan 4 k�me var.
Toplam top say�s� :
4 tane 3 , 12 eder.
K�sacas� 4 x 3 = 12 (4 kere 3 e�it 12) bi�iminde yaz�l�r.
-Son �ekilde ��rencilere g�sterilir:
Bu �ekilde de 3" �n 4 kez topland��n� g�r�yoruz.

4 tane 3 , 12 eder.
K�sacas� 4 x 3 = 12 (4 kere 3 e�it 12) bi�iminde yaz�l�r.
Ara �zet :
-Toplananlar� ayn� olan toplama i�lemlerini k�sa yoldan �arpma i�lemi ile yapabiliriz. Bir �arpma i�leminde ; �arp

DERS PROGRAMI

9/7/2010

1.DERS�N KODU VE ADI: BTU 4613 Tah�l, Baklagil ve Yem Bitkileri
Zararl�lar�
2.DERS�N T�R�: Mesleki Se�meli
3. DERS�N �NKO�ULU: Yok
4. DERS�N VER�LD�� D�NEM: 7. Yar�y�l, G�z D�nemi, hen�z verilmedi
5. DERS�N KRED�S�: 2+2+0=3
6.DERS�N PLANLAMA ve
GEL��T�RME KOORD�NAT�R�: Prof. Dr.Bahattin KOVANCI
7.DERS� VEREN/PROGRAM/
B�L�M/ANAB�L�M DALI : Bitkisel �retim/Bitki Koruma/Entomoloji
8.DERS� VEREN ��RET�M ELEMANI:
Ad�, Soyad� : Bahattin KOVANCI
�nvan� : Prof. Dr.
Fak�ltesi/B�l�m�/Anabilim Dal� : Ziraat Fak�ltesi/Bitki Koruma/Entomoloji
Ders Saatleri : -
G�r��me Saatleri : -
G�r��me Odas� : -
Dersin web Sayfas�, Adresi : www 20.uludag.edu.tr/~bitkik/dersler.html
Posta adresi :bkovanci@uludag.edu.tr.
9. �UBELER (gruplar/s�n�flar) :
10. DERS�N AMA�, HEDEF VE
��RENC� KAZANIMLARI :
Dersin Amac�: Tah�l, Baklagil ve Yem Bitkilerinde zarar yapan b�cek t�rlerini te�his edebilmek ve bu t�rlere kar�� en uygun sava��m y�ntemlerini uygulayabilme bilgi ve becerilerini kazand�rmak

Dersin Hedefleri:
1.T�rkiye"deki tah�l, baklagil ve yem bitkileri zararl�lar�n�n adlar�n� ve tan�mlar�n�
��renmesi,
2.T�rlerin ya�ay��lar� ve davran��lar� konusunda bilgiler edinmesi,
3.Zararl� olduklar� konuk�u bitkileri kavramas�,
4.Tah�l, baklagil ve yem bitkileri zararl�lar�n�n do�al d��manlar�n� ve bunlar�n etkinliklerini bilmesi,
5.Tah�l, baklagil ve yem bitkileri zararl�lar�na kar�� uygulanabilecek sava��m y�ntemlerini bilmesi,
6.Kimyasal sava��mda kullan�labilecek ila�lar ve kullan�lma dozlar� konusunda bilgiler edinmesi.

Dersin ��renci Kazan�mlar�
1.Tah�l, baklagil ve yem bitkilerinde zarar yapan t�rlerin T�rk�e ve Latince adlar�n� bilir.
2.T�rkiye"de tah�l, baklagil ve yem bitkilerinde zarar yapan t�rleri te�his edebilir.
3.Zararl�lar�n ya�ay��lar� ve davran��lar� konusunda ayr�nt�l� bilgilere sahip olur.
4.T�rlerin hangi konuk�u bitki veya bitkiler �zerinde beslendiklerini ve zarar meydana getirdiklerini bilir.
5.Zararl� t�rlerin do�al d��manlar�n� ve bunlar�n biyolojik sava��mda kullan�lma potansiyelini bilir.
6.Tah�l, baklagil ve yem bitkilerinde zarar yapan herhangi bir t�re kar�� hangi m�cadele y�ntemi veya y�ntemlerinin kullan�labilece�ini bilir ve bu y�ntemi uygulayabilir.
7.Kimyasal sava��mda kullan�labilecek ila�lar� ve kullan�lma dozlar�n� bilir.
8.Zararl� t�rlere kar�� kullan�lacak ila�lar�n uygulama zamanlar�n� bilir.
9.Do�aya ve �evreye en az zarar verecek ya da hi� zarar vermeyecek ila�lar� se�ebilir ve uygulayabilir.

��retim Stratejileri ve Etkinlikleri
l. Derslerde slayt ve asetat g�sterilmesi ile hem g�rsel ve hem de i�itsel duyudan yararlan�lacakt�r.
2. Uygulamalarda asetat, slayt, kuru b�cek, CD veya video film"den yararlan�lacakt�r.

ll. DERS�N �L��M VE DE�ERLEND�RME Y�NTEM�
(1)Yap�lacak 2 adet quiz ile Tah�l, Baklagil ve Yem Bitkileri Zararl�lar� ile ilgili derslerde ��rencinin derse olan ilgili ve h�zl� ��renme yetene�i �l��l�r. Her quiz"in ba�ar� notuna etkisi %5 olmak �zere toplam %10"dur.
(2) Yap�lacak bir adet aras�nav ile bu tarihe kadar i�lenen konular�n ��renciler taraf�ndan ��renilmesi hedeflenir. Aras�nav�n ba�ar� notuna katk�s� %40"d�r.
(3) D�nem sonu teorik s�nav�n ba�ar� notuna katk�s� %50"dir.

B) DERS PLANI VE ��ER��
i. Dersin i�eri�ini olu�turan konu ba�l�klar�
l. Giri�, Nematodlar, K�rm�z�bacakl� hububat akar� (l. Hafta l. ve 2. Saat)
2. Tarla fareleri, Gelengi, k�rfare, (2. Hafta, 1.ve 2. Saat)
3. Salyangoz ve S�m�kl�b�cekler, Zararl� ku�lar, �ekirgeler (3. Hafta, 1.ve 2. Saat)
4. Danaburnu, Ekin ko�nili, S�ne (4. Hafta, 1. ve2. Saat)
5.K�m�l, Ekin bambul b�cekleri, Ekin Kambur b�cekleri (5. Hafta, 1. ve 2.Saat)
6.

TA�IMALI �LK��RET�M UYGULAMASI VE SORUNLARI

9/7/2010

TA�IMALI �LK��RET�M UYGULAMASI VE SORUNLARI
(�uhut �l�esi �rne�i)
Serap K�LEMEN

G�R��
Milli E�itim Bakanl�� taraf�ndan 1989-1990 ��retim y�l�ndan itibaren Ta��mal� �lk��retim Uygulamas� ba�lat�lm��t�r. Bu uygulama ile n�fusu az olan k��k yerle�im birimlerindeki ��rencilerin en yak�n ve merkezi konumdaki bir ilk��retim okuluna g�n�birlik ta��nmas� ama�lanmaktad�r.
Afyon iline ba�l� �uhut il�esi de arazi yap�s� ve mevcut okullardaki baz� yetersizliklerden dolay� �lkemizde ta��mal� ��retim uygulamas� yap�lan merkezlerden biridir.
Co�rafi b�lge olarak �� Ege B�lgesinin en do�u k�sm�nda yer alan �uhut, Afyonun g�neyinde bulunan bir �l�e merkezidir. �l merkezine uzakl�� 28 km.dir. Bat� Anadoluyu �� Anadoluya ba�layan e�ik arazi �zerinde yer alan �uhutun y�z�l��m� 1158 Km� olup, 1200 metrelik rak�m�yla Afyondan daha y�ksektedir.
�l�eyi kuzeyde Afyon merkezi ile do�uda �ay, g�neyde Yalva� ve Senirkent, bat�da Dinar, Sand�kl� ve Sincanl� �l�eleri �evreler, �uhut �l�esi Afyon d��nda Dinar, �ay ve Senirkent �l�eleriyle asfalt yol ba�lant�s�na sahiptir. �l�e s�n�rlar� dahilinde �uhut ve Karaadilli Ovalar� olmak �zere iki ova mevcuttur.(Harita 1)
Bu ara�t�rma ile Afyon iline ba�l� �uhut il�esinde uygulanmakta olan ta��mal� ilk��retim uygulamas�n� ve sorunlar�n� ortaya koymak ve ��z�m �nerileri geli�tirmek ama�lanm��t�r.

1. T�RK�YE"DE TA�IMALI �LK��RET�M UYGULAMALARI
a) �lk��retim Okullar�
�nsanlar�n belli bir �a�da , belli bir s�rede e�itim almas�n� �ng�ren zorunlu e�itim, sekiz y�ll�k ilk��retim okullar�nda verilir. �lk��retim 6-14 ya�lar�ndaki �ocuklar�n e�itim ve ��retimini kapsar. Bu �a� �ocu�un 5 ya��n� bitirdi�i y�l�n Eyl�l ay� sonunda ba�lar. 14 ya��n� bitirip 15 ya��na girdi�i y�l�n sonunda biter .
�lk��retimin ama� ve g�revleri Milli E�itimin genel ama� ve temel ilkelerine uygun olarak her �ocu�a iyi bir vatanda� olmak i�in gerekli temel bilgi, beceri , davran�� ve al��kanl�klar� kazand�rmak; onu milli ahlak anlay��na uygun olarak yeti�tirmek; her �ocu�u ilgi, istidat ve kabiliyet y�n�nden yeti�tirerek hayata ve �st ��renime haz�rlamakt�r .

Harita 1: �uhut �l�esi

b) Sekiz Y�ll�k E�itime Ge�i�
�lkemizde sekiz y�ll�k kesintisiz zorunlu e�itim 10. Milli E�itim �uras�"nda ba�lay�p, 15. Milli E�itim �uras�"na dek uzanan bir s�re�te akademik olarak tart��lm�� ve ilk olarak 1971-1972 ��retim y�l�nda pilot uygulamalar ba�lat�lm��t�r .
Pilot uygulamalar sonucu sekiz y�ll�k kesintisiz ve zorunlu e�itime ge�i� i�in gerekli ko�ullar ve kanunlar haz�rlanm��; 1997-1998 ��retim y�l�ndan itibaren 45649 ilk��retim okulunda 5016622"si erkek, 4085452"si k�z toplam; 9102074 ��renciyle sekiz y�ll�k e�itime ge�i� ger�ekle�tirilmi�tir. Bu geli�melerin ard�ndan devletin be� y�ll�k zorunlu e�itim i�in yapaca�� abalar sekiz y�ll�k e�itim i�in yapaca�� al��malara d�n��m��t�r. �lkemizde ilk��retimi geli�tirme politikalar� ve uygulamalar� �unlard�r :
Sekiz Y�ll�k E�itime Ge�i� Ve �lk��retim Okullar�n�n Yayg�nla�t�r�lmas�
Milli E�itimi Geli�tirme Projesi
Temel E�itim Projesi
Temel E�itim Pilot Projesi
K�zlar�n E�itimi Projesi
Gezici Tar�m ��i �ocuklar�n�n E�itimi Projesi ve
Ta��mal� �lk��retim Uygulamas�.
Ta��mal� sistemle zorunlu e�itim verme �abalar�na devletin vatanda�lar�na kar�� y�klendi�i sosyal bir g�revi yerine getirme d��ncesinin gere�i olarak bak�labilir.

c) Ta��mal� �lk��retim Uygulamas�
Ta��mal� ilk��retim; ilk��retim okulu bulunmayan veya e�itim ��retime kapal� olanlar ile birle�tirilmi� s�n�f uygulamas� yap�lan ilk��retim okullar�ndaki ��rencilerin se�ilen merkezlerdeki ilk��retim okullar�na g�n�birlik ta��narak e�itim ��retim g�rmelerini sa�lamak amac�yla yap�lan uygulamad�r .
�lk��retimde sekiz y�ll�k zorunlu e�itime ge�ilmesiyle birlikte okullarda ��retmen, s�n�f, ara�-gere� ve kaynak yetersizli�i gibi sorunlarla kar��la��ld�. �zellikle k�rsal alanda okulla�man�n tam sa�lanamam�� olmas�, bina s�k�nt�s�, ��retmen tedariki ve devam�n�n ger�ekle�tirilememesi ��rencilerin e�itimleri konusunda s�k�nt�lar ya�anmas�na yol a�t�. Milli E�itim Bakanl��"nca "Ta��mal� �lk��retim Uygulamas�" projesi haz�rland�. 1989-1990 ��retim y�l�n�n ikinci yar�s�ndan itibaren K�r�kkale ilinde ��, Koceeli ilinde iki merkezde olmak �zere deneme mahiyetinde pilot uygulamalar ba�lat�ld�.

Z�H�N ENGELL�LERE OKUMA-YAZMA ��RET�M�

9/7/2010

AMA�:
Okuma-Yazman�n temel becerilerini kazand�rmak.
Bunun i�in;
a) okuma-yazma ��retimine yeterince haz�rlamak,
b) okuma ve yazma i�in gerekli do�ru al��kanl�k ve becerileri kazand�rmak,
c) okuma ve yazma zevkini kazand�rmak gerekir.

E��T�M ��RET�M FAAL�YETLER�NDE F�Z�KSEL MEKAN

9/7/2010

G�R��
�nsanl�k tarihi insan�n e�itsel tarihidir. B�ylesi �nemli bir s�re�, daima insani mekanlarla birle�erek de�er kazanm��t�r. Medeniyetler tarihe in�a ettikleri e�itim yuvalar�yla damgalar�n� vurmu�lar ve bu faaliyet alanlar�yla kendilerine �v�n� kaynaklar� yaratm��lard�r.
Her d�nem kendine �zg� e�itim �zellikleri ve e�itim mekanlar� ile yeni sistemler olu�turmu�tur. Tarihsel veriler toplumlar�n belirli d�nemlerde felsefi, dini ve bilimsel geli�melerin sonucunda e�itim sistemlerinin amac�na uygun olarak ideal e�itim mekanlar� d��nm�� ve ger�ekle�tirmi� olduklar�n� g�stermektedir.
�ster geleneksel ister modern d�nemler dikkate al�ns�n insanl�k, ihtiya�lar�n� kar��lamak �zere kurumlar olu�turmu�tur. Toplumsal ve be�eri ihtiya�lar� kar��lamak �zere olu�turulan kurumlar�n en geli�mi�, dinamik ve faal olanlar� aras�nda okulu saymak m�mk�nd�r. Okul g�ven uyand�ran konumu ile her zaman kendine olan talebi kar��lamak i�in �aba sarf etmektedir1.
Bu konumunu dikkate alanlardan bir k�sm� okulu, hayat kar��s�ndaki ideal mekan hatta "mabed" olarak nitelendirirken onu i�inde g�rev yapan "ruh mimar�" ��retmeni ile birlikte "mana alemine" g�t�ren yol olarak kabul etmektedirler2. Buna kar��l�k okulu bir efsane haline d�n��t�rmeden "geleneklerin girift, toplum birikimlerinin karma��k oldu�u ve bunlar�n simgeler halinde ama�land�r�larak ��retilmesi gerekti�i zaman ortaya ��kt��n�"3 ifade eden, onu hayat�n bizzat kendisi yaparak i�indekilere "kararl�l�k ve g�ven" vermeye �al��an bir kurum olarak kabul eden g�r��lere de rastlamak m�mk�nd�r.
Her ne kadar zaman zaman e�itim kar��t� g�r��ler ile son zamanlardaki postmodern "antipedagoglar" e�itim i�in ideal mekan d��ncesine kar�� kmakta ve bunu, Bat� medeniyetinin temel ��k�� noktas� olan "Ayd�nlanma" fikrinden bir kopu�4 olarak nitelendirmekteyseler de modern e�itim, ulus devlet ve �niter yap�lar vas�tas�yla y�netilip y�nlendirildi�i s�rece -ele�tirel yakla��mlara ra�men- rasyonalite ve bilim ��nda e�itim i�in ideal mekan� daima d��necek ve onunla insan ve �evre aras�ndaki uyumu ele alacakt�r.
Bu itibarla "bir sistemin yer ald�� mekan�n �zellikleri ile, sistemin ara�, s�re� ve hedeflerinin uyu�um i�inde olmas� gerekir. Mekan, sistemin bir par�as� olarak, onun di�er par�alar�yla uyumlu olmak durumundad�r"5. Herhangi bir uyumsuzluk durumunda e�itim sisteminde aksakl�klar�n olu�abilece�i s�ylenebilir. "Fiziksel ortam, e�itim etkinlikleri i�in ayr�lan mekan�n �zelliklerini belirtir. S�ra, masa, dolap vb. ara�larla, bo� alanlar, mekan�n �s�, ��k ve renk d�zeni gibi bir dizi etken, ortam�n fiziksel de�i�kenlerini olu�turur. ��retmen-��renci ili�kileri, b�y�k �l��de bu fiziksel de�i�kenler taraf�ndan etkilenir"6. Bu y�zden e�itim ve ��retim faaliyetlerinde ortam (mekan) d�zeninin �nemi �ok b�y�kt�r. S�n�f i�i nesneler insanla birle�ti�inde de�er kazan�rken ��retime katk� sa�lad�� s�rece fonksiyonel olacakt�r. Hathaway "E�itsel Binalar" adl� makalesinin giri�inde ��yle diyor: "Bizler ilk �nce binalar� �ekillendiririz sonra onlar bizleri �ekillendirir. Okullar i�in bu �ok �nemlidir, ��nk� gerek ��renmeye ve insan becerisine yard�mda ya da her ikisini de engellemek i�in e�itsel binalar�n bir�ok �zelli�inin gizil g��leri vard�r"7.
Bu a��dan bak�ld��nda fiziki mekan ��retmen-��renci aras�ndaki ili�kide insanile�erek, hem ��retmen i�in hem de ��renci i�in ya�an�l�r bir �evre olu�turmaktad�r. Cohen, Manion ve Morrison da fiziksel �evrenin ��renmenin bir iskeletini olu�turdu�unu ve ��renmeyi ilerletmede katk�da bulunabilece�i gibi ��renmeyi engelleyebilece�ini belirtiyorlar ve bu durumu ��retmenin m�mk�n oldu�unca kontrol alt�nda tutmas� gerekti�ini, asl�nda fiziksel �evrenin ��retim i�in en iyi �ekilde d�zenlenmesinin ��retmen becerisine ba�l� oldu�unu ve bunun da s�n�ftaki ki�isel g�c�ne katk� sa�layaca��n� �nemle vurgulamaktad�rlar8.
T�m bunlardan yola ��karak mekan d�zenleme konusunda en b�y�k g�revin ��retmene d��t��n� ve amaca g�re d�zenlenmi� bir e�itim ortam�n�n e�itim ve ��retim faali

MERKEZDEN E��T�M

9/7/2010

G�R��

E�itim, her �lke i�in temel kamu hizmetleri i�inde en �st s�ralarda yer alan ya da yer almas� gereken en �nemli hizmet t�r�d�r. E�itim Y�netiminin de ne oldu�unu anlamak i�in y�netim konusunda yap�lan tan�mlardan yola ��kmak gerekir. Y�netim, k�saca "elde bulunan kaynaklar� ama�lar do�rultusunda en iyi bi�imde kullanmakt�r" �eklinde tan�mlan�r. Buradan hareketle E�itim Y�netimi"ni de e�itim sitemini, mevcut kaynaklar� en etkili bir �ekilde kullanarak, �nceden belirlenen temel ama�lara ula�abilmek i�in yap�lan etkinlikler olarak tan�mlayabiliriz. E�itim Y�netimi daha �ok sistemle ilgilenen bir aland�r. Bu �er�evede E�itim Y�netimi dendi�inde akla Milli E�itim Bakanl��, Milli E�itim M�d�rl�kleri, Halk E�itim M�d�rl�kleri, Ders Ara�lar� Merkezi, �l�e Milli E�itim M�d�rl�kleri gibi birimlerin y�netilmesi gelir.

"E�itim Y�netimi"ni merkezden ve yerinden y�netim olmak �zere iki ana otorite taraf�ndan payla��lmaktad�r. T�rkiyede, merkezi e�itim y�netimi, d�zenlenmesi ve y�r�t�lmesi Milli E�itim Bakanl��n�n g�rev alan� i�inde yer almaktad�r.

Bu �devde e�itimde iki y�netim �eklinden biri olan "merkezden y�netim" �ekli, yap�s�, i�leyi�i ve temel nitelikleri a��s�ndan kapsaml� bir �ekilde incelenmi�tir:

�lk b�l�mde; Merkezi Y�netim �ekli tan�m olarak ele al�nm�� olup, devam�nda T�rkiye"deki merkezi y�netimi olu�turan Milli E�itim Bakanl��, onu olu�turan temel kavram, kanun, ilke, y�netmelik ve hiyerar�ik yap�s�, ikinci b�l�mde ise ; g�n�m�z e�itim sistemini daha ba�ar�l� bir �ekilde uygulama a��s�ndan Yerel Y�netim �ekli"nin �nemi ve Merkezi Y�netim ile olan ili�kileri ele al�nm��t�r. Son b�l�mde; Yerel ve Merkezi Y�netimlere verilen haklar�n do�urdu�u sonu�lar a��s�ndan avantaj ve dezavantajlara yer verilmi�tir.

1.M�LL� E��T�M S�TEMLER�N�N Y�NET�LMES�NDE ROL OYNAYAN UNSURLAR

Her �lkede oldu�u gibi T�rkiye"de de merkezden y�netim biriminin olu�mas�nda ve uygulamalar�nda etki eden fakt�rler a�a��daki �ekildedir.

1.1.E��T�M VE REFORM

E�itim Reformlar� bir �lkenin e�itim siteminde yap�lan de�i�ikliklerdir. Bir �lkede e�itim sisteminde yapt�� yenilikleri; okulla�ma oranlar�, e�itim kurumlar�n�n de�i�tirilmesi ve e�itimin ama�lar�ndaki de�i�me gibi alanlar da arayabiliriz. E�itim sisteminin incelenmesinde hem e�itim sisteminde hem de siyasal, ekonomik, k�lt�rel ve bunun gibi alanlarda yap�lan reformlar�n g�z �n�nde bulundurulmas� gerekmektedir.

1.2.S�YASAL S�STEMLER�N E��T�ME ETK�S�

Siyasal sistem ile e�itim sistemi aras�nda s�k� bir etkile�im vard�r.�rne�in ABD deki e�itim sistemi rekabete dayal� kapitalist sistemin taleplerine cevap verecek �ekilde yap�lanmaktad�r. Di�er taraftan kolektif , rekabet�i bir siyasal d�zene sahip olmayan eski SSCBD de e�itim uygulamalar� daha az rekabet�i kolektif bir sistemin ihtiya�lar�na cevap verecek �ekilde yap�lanmaktayd�. Bu �rnekler, e�itim sistemlerinin anla��labilmesi i�in siyasal sistemlerin de incelenmesi gerekti�ini g�stermektedir.

1.3.E��T�M�M KONTROL� VE Y�NET�M�

E�itimi kimlerin denetlemesi ve y�netmesi, e�itim i�in kimlerin vergi �demesi gerekti�i her �lkenin kendi tarihi ve felsefesine g�re cevapland�rmaya �al��t�� sorular olmu�tur. Ana- babalar ve �ocuklar, ana-babalar ve kilse-cami, aileler ve b�lgesel topluluklar, siyasal partiler ve devlet, yerel ve merkezi birimler aras�ndaki ili�kiler, e�itim kurumlar� i�in d��n�len organizasyon bi�imi tayin etmede �nemli rol oynarlar. �lkenin benimsedi�i d��nsel temeller de e�itimin nas�l y�netilece�i konusunda etkilidir.

��DDET

9/7/2010

�NS�Z

Tez ba�l��m� ald��m s�ralarda bir s�re �evremdeki insanlar� g�zlemledim. G�nde ka� saat televizyon izliyorlar? Ne t�r programlar� takip ediyorlar? Kitle ileti�im ara�lar� ile ba�lant� i�inde olduklar� s�relerde ve sonras�nda ne gibi davran�� zellikleri g�sterdiler? Bu gibi konular aras�nda ba��nt�lar kurmaya ve ��kar�mlarda bulunmaya �al��t�m. Kar��ma �ok �nemli ama g�zden ka�m�� bir olgu olan �iddet ��kt�. Daha geride ise cinsellik, g�zetleme gibi sorunlar da vard�. Bu bana, �iddetin bir ba�ka y�z�n�, yani dolayl� (g�r�nmeyen/gizli) �iddeti g�sterdi. As�l i�levi bilgilendirme ve e�itme olan kitle ileti�im ara�lar�, zamanla bu i�levlerinin d��na ��kmaya ba�lam��lard�r.

Ya�am�n ger�ekleri ad� alt�nda, yapay ihtiya�lar olu�turarak insanlar� y�nlendirme e�ilimlerine girmi�lerdir. �zellikle �iddet ve cinsellik i�erikli programlar, g�nl�k yay�nlar�n vazge�ilmez ��elerinden biri olmu� durumdad�r. Kitle ileti�im ara�lar�, yak�n ge�mi�te ya�anan Irak Sava��n�, canl� yay�nda kesintisiz ve g�nlerce yay�nlad�lar. �nsanlar sava�� ellerinde i�kileri ile izlediler. Oysa onlarca ya�am, milyonlarca g�z �n�nde son buldu. G�n�m�z sivil toplum �rg�tleri �iddetle ilgili bildiriler sunarlarken, a��klamalar yaparlarken evimizde her g�n izledi�imiz, hatta canland�rmalar ile i�ine �ekildi�imiz �iddet i�erikli programlar�n her ge�en g�n artmas�, ilgin� bir durumdur.

Ger�ek ve sanal olan� tam olarak birbirinden ay�ramayan �ocuklar, kitle ileti�im ara�lar�nda �iddet i�eren programlar� izlediklerinde, bunu ger�ek gibi alg�lay�p, davran�� bozukluklar� dahil bir�ok sorun ile kar�� kar��ya kal�rlar. Bu t�r programlar yeti�kinlerde de tepkisizlik ve umutsuzluk gibi olumsuz davran�� bi�imleri do�urmaktad�r ve insanlar bu edinimleri ile y�llarca ya�amaktad�rlar. Bu t�r, �nemli ama g�zden ka�m�� noktalar, "�iddetin Kitle �leti�im Ara�lar� Arac�l�� le �ocuklardaki Yans�mas�" ba�l�kl� lisans tezimi almam� sa�lad�.

Tezimde eme�i ge�en dan��man hocam Eylem YAMAN"a, ya�am�m boyunca maddi ve manevi yard�mlar�n� esirgemeyen sevgili aileme, ya�am�ma farkl� anlamlar katan M. �pek �ALI�AN, Emrah SARICA ve S. Akif KOYUNCU"ya, deste�ini esirgemeyen ve dost kelimesinin yok olmas�n� engelleyen ba�ta Metin KUNDAK�I olmak �zere, B�lent AKTAN, M. �zg�r �ZDA� ve Hakan �ZG�NER"e, Tiyatro ve Yazarl�k sanat�n� ��reten hocalar�m, Yrd.Do�.Dr. �nder PAKER, Do�.Dr. Nurhan TEKEREK, Ara�.G�r. Nil �NL� AYCIL"a ve e�itim hayat�m boyunca bana emek harcayan t�m hocalar�ma te�ekk�r ederim.

B�lent KOYUNCU
Isparta 2003

��NDEK�LER

�NS�Zi
G�R��1

I. B�L�M15
A- ��DDET OLGUSU15
1) ��DDET� OLU�TURAN NEDENLER15
a) Do�al Nedenler15
b) Psikolojik Nedenler17
c) Sosyolojik Nedenler26
d) Fizyolojik Nedenler�NS�Z

Tez ba�l��m� ald��m s�ralarda bir s�re �evremdeki insanlar� g�zlemledim. G�nde ka� saat televizyon izliyorlar? Ne t�r programlar� takip ediy

VATAN SEVG�S� VE �EH�TL�K

9/7/2010

VATAN SEVG�S� VE �EH�TL�K
Nevzat ERDA�
Mali m��avir,E�itimci,yazar

�nsanlar�n yuvas� fert olarak ev, millet olarak da vatand�r. Huzur ve emniyet bak�m�ndan evsiz ya�amak m�mk�n olmad�� gibi, vatans�z ya�amak da m�mk�n de�ildir.
Vatan olmadan bir milletin ayakta durmas� m�mk�n de�ildir. Bir milletin varolmas�, hayatiyetini devam ettirebilmesi ancak vatan�na sahip olmas�yla m�mk�nd�r. Bizi �efkatli bir ana kuca�� gibi ba�r�na basan bu topraklar� yabanc�lara �i�netmemek, ay y�ld�zl� bayra��m�z� ebediyyen g�klerde dalgaland�rmak, semay� ��nlatan ezan�, g�n�lleri ye�erten Kuran seslerini susturmamak, topra��n alt�ndakileri rahats�z etmemek, �st�ndekileri de zillete ve esarete d��rmemek i�in canla ba�la �al��mak her T�rk�n g�revidir.

Milli �airimiz merhum Mehmet Akif Ersoy diyor ki:

"Arkada�, yurduma al�aklar� u�ratma sak�n,
Siper et g�vdeni dursun bu hayas�zca ak�n
Bast��n yerleri "toprak" diyerek ge�me tan�
D��n alt�nda binlerce kefensiz yatan�,
Sen �ehit o�lusun incitme yaz�kt�r atan�,
Verme d�nyalar� alsan da bu cennet vatan�."

Vatan sevgisi, sevgilerin en g�zeli ve kutsal�d�r. Vatan sevgisi imandan say�l�r. Ancak bu sevgi laf ile olmaz. Vatan�n� seven, onun u�runda can�n�, mal�n� feda etmekten �ekinmez. �air ne g�zel s�ylemi�:

"Bayraklar� bayrak yapan �st�ndeki kand�r,
Toprak, e�er u�runda �len varsa vatand�r."

Vatan sevgisi, en asil, en y�ce sevgilerden biridir. Gerekti�inde vatan i�in sava�makta vatan sevgisinin bir tezah�r�d�r.Bizler vatan u�runda kanlar�yla destanlar yazan, �ehitler ve gazilerle dolu bir milletin �ocuklar�y�z. Ecdad�m�z�n bu vatan topraklar�n� bizlere nas�l emanet etti�inin bilinci i�erisindeyiz. Vatan, u�runda her fedakarl�� g�sterece�imiz en de�erli varl��m�zd�r.
Merhum Akifin ifadesiyle:
"Kim bu cennet vatan�n u�runa olmaz ki feda,
��heda f��k�racak topra�� s�ksan ��heda,
Can�, canan�, b�t�n var�m� als�n da H�da,
Etm

ANNE-BABA E��T�M� - B�R OLGU SUNUMU �LE B�RL�KTE �OCUK VE ERGENLERDE OBSES�F KOMPULS�F BOZUKLU�A B�R BAKI� �ZET

9/7/2010

bir olgu sunumu ile birlikte �ocuk ve ergenlerde obsesif kompulsif bozuklu�a bir bak�� zet

ANNE-BABA E��T�M� - E��N�ZLE ARANIZ NASIL?

9/7/2010

e�inizle aran�z nas�l?

E��T�M - T�RK M�LL� E��T�M S�STEM�N�N Y�NET�M YAPISI

9/7/2010

t�rk milli e�itim sisteminin y�netim yap�s�

B�R PROFES�R�N D��ND�REN D��NCELER�.

9/7/2010

B�R PROFES�R�N D��ND�REN D��NCELER�.

D�nyan�n, b�lgemizin ve T�rkiyenin i�inde bulundu�u durumu a��klayan ve
sonunda baz� �nerilerimi i�eren sat�rlar� a�a��da bulacaks�n�z. Fikirlerimiz
ayn� paralelde olmayabilir, bu durumda beni ya da fikrini s�yleyen
ba�kalar�n� ele�tirmek yerine siz de kendi fikirlerinizi belirten birer yaz�
yazmay� deneyin.

Olan� biteni yaln�zca seyretmek, kendi k��esinde oturup ba�kalar�n�n
haz�rlad�� senaryolar�n fig�ran� olmay� kabullenmek; ba�kalar�n�n sizin
ad�n�za konu�mas�n� beklemek, sessiz kalmak, bir �niversite ��retim �yesinin
�lkesine yapabilece�i en b�y�k k�t�l�kt�r d��ncesindeyim.

HAL�HAZIR DURUM ANAL�Z�

D�nyada her devletin milli menfaat ve hedefleri vard�r. Milli g�venlik
siyaset belgelerinde bunlar a��klan�r.Bu hedefler bir ba�ka �lkenin
��karlar�na uygun olmayabilir, gerginlikler ve �at��malara neden
olabilir.Ba�ka �lkelerin menfaat ve hedefleri bizim aleyhimize oldu�unda
onlara k�zmak yerine, bu hedeflerinden vazge�melerine yol a�acak kadar
cayd�r�c� milli g�� unsurlar�na sahip olmak esast�r.

Amerika Bile�ik Devletlerinin 21. Y�zy�l milli g�venlik siyaset belgesinde
temel iki unsur g�ze �arpmaktad�r.

1. 21. Y�zy�lda hi�bir �lke ya da �lkeler toplulu�unun stratejik g��
olmas�na izin verilmeyecektir.
2. Bu hedefin sa�lanmas� i�in �nleyici g�� kullan�m� dahil her yola
ba�vurulacakt�r.
ABDnin T�rkiye topraklar�n�n da i�inde bulundu�u b�lge i�in 3� temel, 3�
de m�mk�nse ula��labilir nitelikte hedefleri bulunmaktad�r.

TEMEL HEDEFLER
a. B�y�k �srailin olu�turulmas�

b. B�y�k Ermenistan�n olu�turulmas�

c. B�y�k K�rdistan�n kurulmas�d�r.

Daha uzun vadeli m�mk�nse ula��labilir hedefler

a. &n! bsp; �stanbul merkezli Ortodoks devletinin kurulmas�

b. Pontus Rum ve Ege Yunan devletlerinin kurulmas�

c. Konya merkezli hilafet devleti kurulmas�d�r.

ABD bug�n�n tek kutuplu dengesini devam ettirebilmek amac�yla Avrupa
Birli�inin �n�n� kesmeye �al��maktad�r.
Bu maksatla a�a��daki operasyonlar� uygulam�� ve s�rd�rmektedir.

a. 1 Euro = 1.6 USD olana kadar dolar�n de�eri d��r�lecektir. Ama�
ABnin ihracat�n�n azalt�lmas�d�r.

b. Petrol fiyat� 60 dolar ve gerekirse daha da yukar� �ekilecektir.
B�ylece hem ABnin hem de �inin petrole ba��ml� ekonomileri b�y�k darbe
alacakt�r. Bu arada yeni geli�tirilen s�f�r CO2 emisyonlu muhtemelen
hidrojen yak�t� t�keten motor piyasada daha kolayl�kla sat�labilecektir.

c. Polonya, Macaristan, Romanya ve Bulgaristana yap�lan yat�r�mlar ile
ve ikili anla�malarla Rusya ile ABnin aras� fiziki olarak a��lacakt�r.

d. Petrol b�lgelerine yakla�mak i�in s�rekli olarak �aba g�steren
Almanyan�n G�rcistanda sa�lad�� zay�f destek, ABD yanl�s� y�netimin i�
ba��na gelmesi ile sona erdirilmi�tir.

ABD d�nyan�n de�i�ik b�lgelerinde milli siyaset belgelerine uygun
faaliyetlerini devam ettirmektedir. Ter�r bahanesi ile Afganistan i�gal
edilmi�, b�ylece uzun vadede �ine kar�� atlama tahtas� sa�lanm��t�r.
K�rg�zistanda ABD �ss� a��lm��t�r. Bu t�r faaliyetler giderek artacakt�r.

Avrupa Birli�i ya�ayabilmek i�in bug�n�n enerji yataklar� olan Ortado�u ve
Orta Asyaya yak�n olmak, burada egemenli�i tek ba��na ABDye terk etmemek
durumundad�r.
Bu b�lgelere en yak�n konumda olan ve akrabal�k ili�kileri ile T�rk
Cumhuriyetlerinde etkin olabilecek T�rkiyeyi Avrupa Birli�ine almamak, AB
i�in yap�labilecek en b�y�k hatad�r.
Ancak, ba�naz Hris! tiyan liderlerin y�netiminde ve ge�mi�in a�a��l�k duygusu
i�indeki Avrupa, b�y�k g��l� T�rkiye g�rmek istememektedir. Bunun yerine
Avrupa birli�ine girmek i�in verece�i tavizlerle zay�flam�� ve K�rt-T�rk
federasyonuna gitmi� bir T�rkiye onlara daha uygun gelmektedir.
Kendileri sayesinde federatif devlet kurabilmi� K�rtlerin Avrupaya, b�y�k
T�rkiyeden daha fazla yarar sa�layaca��n� d��nmektedirler. Gelece�e ait
stratejisi hen�z tam olarak bulunmayan Avrupa, bug�nlerdeki siyasi
geli�imlere haz�rl�ks�z yakalanm��t�r ve ne yapaca��n� bilememektedir.

D�nyan�n bug�nk� stratejik durumunun �lkemizdeki yans�malar�

Hem ABD, hem de AB taraf�ndan yukar�daki sebeplerle zay�flat�lmak istenen
T�rkiye Cumhuriyeti �u anda tarihinin en b�y�k psikolojik harekat� ile kar��
kar��yad�r.

�zel harp y�ntemleri, ilgili �lkelerin istihbarat �rg�tlerince ba��ms�z
olarak y�r�t�lmektedir. Elde ettikleri ba�ar�l� sonu�lar ise her ikisine de
yaramaktad�r.

Toplum bilincinin olu�mas�nda en �

OKUMA BARAMI

9/7/2010

Okuma Bayram�

E��T�M VE E��T�MLE �LG�L� TEMEL KAVRAMLAR

9/7/2010

E��T�M VE E��T�MLE �LG�L� TEMEL KAVRAMLAR
E�itim:
E�itim, genel anlamda, bireyde davran�� de�i�tirme s�recidir. Yani bu s�re� i�erisinde ki�inin davran��lar�nda bir de�i�me olmas� beklenir.
Var�� (1981), e�itim yoluyla ki�inin ama�lar�, bilgileri, davran��lar�, tav�rlar� ve ahlak �l��lerinin de�i�ti�ini ifade etmektedir. E�itim s�recine giren ki�ilerde bu de�i�imin istenilen y�nde olmas� beklenir. Ert�rk (1972) ise e�itimi, bireyin davran��nda kendi ya�ant�s� yoluyla ve kas�tl� olarak istendik de�i�me meydana getirme s�reci olarak tan�mlar.
Bu tan�mlardan yola ��karak diyebiliriz ki; e�itim, bireyde kendi ya�ant�s� ve kas�tl� k�lt�rleme yoluyla istenilen davran�� de�i�ikli�ini meydana getirme s�recidir. Bu tan�mda kullan�lan anahtar s�zc�kler e�itimin temel kavramlar�n� olu�turmaktad�r. O halde e�itimin temel kavramlar�n� ��yle s�ralayabiliriz;
-Birey
-Ya�ant�
-K�lt�rleme
-Davran��
-S�re�

E�itimin Temel Kavramlar�
Birey (�nsan):
Ert�rk, bireyi yani insan� biyok�lt�rel ve sosyal y�nden �� boyutlu bir varl�k olarak tan�mlar. Bunlardan ilki insan�n biyolojik boyutu, ikincisi k�lt�rel boyutu ve ��nc�s� sosyal boyutudur.
�nsan�n biyolojik boyutu, insan�n insan olabilmesi i�in temel yada zorunlu bir nedendir. �nsan�n biyolojik bir varl�k olmas� 23 �ift kromozomda olu�an bir canl� olmas�ndan �ok, d��nebilme yetene�ine sahip olmas�ndan kaynaklan�r. Bu �zellik insan� di�er varl�klardan ay�rmas� nedeniyle de �nemlidir.
�nsan�n k�lt�r boyutu, do�a ile etkile�imi sonucu ortaya ��kar. �nsan�n k�lt�r boyutu da insan�n insan olabilmesi i�in yeter neden olarak kabul edilmektedir.
�nsan�n sosyal boyutu ise, insan�n di�er insanlarla etkile�imi sonucu toplumsalla�mas� s�reciyle ba�lar. �nsan�n sosyal boyutunun geli�ebilmesi i�in mutlaka di�er bir insanlar etkile�im i�inde olmas� gerekir. Birey k�lt�rel ve toplumsal �evresiyle etkile�im s�recinde yeni davran��lar kazan�r. Birey a��s�ndan toplumsalla�ma-k�lt�rle�me, toplum a��s�ndan k�lt�rleme diye nitelendirilen bu s�re� esas�nda kapsaml� bir ��renme yada ��retme s�recidir.
�nsan�n sosyal boyutu geli�irken k�lt�rel boyutu da beraberinde geli�mi� olur. Bu ba�lamda toplumsalla�ma yada sosyalle�me bireyin toplum �yeli�ine haz�rlanma s�reci olarak g�r�lmektedir. Bu s�re� ya�am boyu devam eder.

Ya�ant�:
Ya�ant�, bireyin di�er bireylerle ve �evresiyle etkile�iminin bireyde b�rakt�� izlenim olarak ifade edilir. Ya�ant�, e�itim a��s�ndan, kazan�lm�� ve ya�an�lm�� ya�ant� olarak iki �ekilde ele al�n�r.
Kazan�lm�� ya�ant�, bireylerin birbirleriyle etkile�imi sonucunda yer alan etkinliklerin t�m�n� i�ermektedir. (Ert�rk, 1972)
Ya�an�lm�� ya�ant� ise, s�z konusu etkile�im i�inde yer alan etkinliklerden sadece bireyde kal�c� iz b�rakan ve bireyin davran��nda de�i�im olu�turan etkinliklerdir. (Ert�rk, 1972)

K�lt�rleme:
K�lt�rleme kavram�na ge�meden �nce k�lt�r kavram�na de�inecek olursak; genel anlamda k�lt�r, do�an�n yaratt�klar�na kar��l�k insano�lunun ortaya koydu�u maddi,

OKUL DENEY�M� RAPORU

9/7/2010

AD: Mustafa SOYAD: Azizo�lu NO: 020567003
UYGULAMA OKULU: Kalaba Lisesi
UYGULAMA ��RETMEN�: Ali Demir
UYGULAMA ��RET�M ELEMANI: Kerime Y�lmaz

ETK�NL�K 1.2

��RETMEN�N OKULDAK� B�R G�N�

Okul deneyimi dersi i�in Kalaba Lisesi Frans�zca ��retmeni Ali Demir beyle birlikte okulda bir g�n ge�irdim.Okulda dersler saat 8:00 de ba�l�yor.Ali bey n�bet�i oldu�u g�nlerde saat 7:30 da okulda olmak zorunda.N�bet defterini imzalad�ktan sonra s�n�flar� kontrol ediyor e�er dersi bo� olan s�n�f varsa o s�n�ftan yoklama al�yor.Dersi yok ise o s�n�f�n dersine giriyor ama e�er dersi varsa yoklamadan sonra kendi dersine giriyor.N�bet�i oldu�u g�nler Ali bey okuldan yar�m saat ge� ��kmak zorunda.
Ali bey n�bet�i olmad�� g�nlerde ise bran� ��retmeni oldu�u i�in okulda genellikle sadece ders saatleri s�ras�nda bulunuyor.Ders aralar�nda ise genellikle ��retmenler odas�nda yada okulun kantininde oturuyor.Haftada 1 g�n n�bet yap�yor n�beti s�ras�nda �ok acil bir durum olmad�k�a n�bet yerini terk etmemeye �al��yor ve buna �ok �nem veriyor.Kendisi bran� ��retmeni oldu�u i�in s�n�f ��retmenli�i,rehberlik veya herhangi bir e�itsel kol �al��mas�nda bulunmuyor.
Ali bey derslerini Milli E�itim Bakanl��n�n Frans�zca kitab�ndan i�liyor.Ama s�n�ftaki ��renciler g�zlemlendi�inde �o�unun bu kitab� bulmakta zorland�� anla��l�yor.�o�unun kitab� yok.Ali beyde bu konuyu bizimle konu�tu ve bu sorunu kitab� fotokopi ile �o�altarak halledeceklerini s�yledi.Ayr�ca bu kitab�n asl�nda ��rencilerin seviyesinden d��k oldu�unu ve buna bir ��z�m arad��n� s�yledi.Ali bey bug�n dersinin oldu�u s�n�flardan 9/A da kitaptan kar��k c�mlelerden diyalog olu�turdu.Bunun sayesinde s�n�ftaki ��rencilere hangi sorunun nerde sorulmas� ve Frans�zca konu�an birisiyle en basit seviyede nas�l diyalog kurulaca��n� ��renmelerini sa�lad�.Ayr�ca "connaitre" ve "aller" fiillerinin �ekimlerini ��retti.9/C s�n�f�nda ise "Le journal du village" konusu kitaptan i�lendi.Ali bey genellikle derslerinde s�n�f�n s�rekli onu takip etmesini sa�lamaya �al��yor.Bunun sayesinde ��rencinin konuyu daha iyi anlayaca��na inanan�yor.Bunun ba�arabilmek i�in ise s�n�f�n kontrol�n� fazla kaybetmeden ��rencilerle �akala�arak ve onlar� s�rekli tahtaya kald�rarak,s�n�f i�erisinde e�lenceli bir ders ortam� yaratmaya �al��yor.Yanl�z derste baz� ��rencilerin bu g�zel ders ortam�na ra�men genelde dersle ilgilenmediklerini fark ettik.Bu ��rencilere d varsa yoklamadan sonra kendi dersine giriyor.N�bet�i oldu�u g�nler Ali bey okuldan yar�m saat ge� ��kmak zorunda.
Ali bey n�bet�i olmad�� g�nlerde ise bran� ��retmeni oldu�u i�in okulda genellikle sadece ders saatleri s�ras�nda bulunuyor.Ders aralar�nda ise genellikle ��retmenler odas�nda yada okulun kantininde oturuyor.Haftada 1 g�n n�bet yap�yor n�beti s�ras�nda �ok acil bir durum olmad�k�a n�bet yerini terk etmemeye �al��yor ve buna �ok �nem veriyor.Kendisi bran� ��retmeni oldu�u i�in s�n�f ��retmenli�i,rehberlik veya herhangi bir e�itsel kol �al��mas�nda bulunmuyor.
Ali bey derslerini Milli E�itim Bakanl��n�n Frans�zca kitab�ndan i�liyor.Ama s�n�ftaki ��renciler g�zlemlendi�inde �o�unun bu kitab� bulmakta zorland�� anla��l�yor.�o�unun kitab� yok.Ali beyde bu konuyu bizimle konu�tu ve bu sorunu kitab� fotokopi ile �o�altarak halledeceklerini s�yledi.Ayr�ca bu kitab�n asl�nda ��rencilerin seviyesinden d��k oldu�unu ve buna bir ��z�m arad��n� s�yledi.Ali bey bug�n dersinin oldu�u s�n�flardan 9/A da kitaptan kar��k c�mlelerden diyalog olu�turdu.Bunun sayesinde s�n�ftaki ��rencilere hangi sorunun nerde sorulmas� ve Frans�zca konu�an birisiyle en basit seviyede nas�l diyalog kurulaca��n� ��renmelerini sa�lad�.Ayr�ca "connaitre" ve "aller" fiillerinin �ekimlerini ��retti.9/C s�n�f�nda ise "Le journal du village" konusu kitaptan i�lendi.Ali bey genellikle derslerinde s�n�f�n s�rekli onu takip etmesini sa�lamaya �al��yor.Bunun sayesinde ��rencinin konuyu daha iyi anlayaca��na inanan�yor.Bunun ba�arabilmek i�in ise s�n�f�n kontrol�n� fazla kaybetmeden ��rencilerle �akala�arak ve onlar� s�rekli tahtaya kald�rarak,s�n�f i�erisinde e�lenceli bir ders ortam� yaratmaya �al��yor.Yanl�z derste baz� ��rencilerin bu g�zel ders ortam�na ra�men genelde dersle ilgilenmediklerini fark ettik.Bu ��rencilere dersi ersi

ELE�T�R�, E��T�M:B�R TOPLUMUN TEMEL�N� OLU�TURUR

9/7/2010

ELE�T�R�
E�itim:bir toplumun temelini olu�turur.K�lt�r her �ey demektir.Toplumun huzuru ,

K�lt�r�,kalk�nmas� ,ve her y�nden felaha ula�mas� e�itim ile olur.�nsanlar�n e�itilmesi ile bir

�ok �ey halledilebilir.Bu y�zden e�itimin en g�zel �ekilde uygulanmas� gerekir.

E�itim teknolojisi; de�i�ik bilimlerin verilerini ,�zel hedef,y�ntem ,ara� ve

gere� ,�l�me ve de�erlendirme gibi e�itimin geni� alanlar�nda uygulamaya koyan

,uygun maddi ve manevi ortamlarda insan g�c�n�n en iyi �ekilde kullan�lmas�n�

,e�itim sorunlar�n�n ��z�lmesini ,kalitenin y�kseltilmesini ,verimlili�in

artt�r�lmas�n� sa�layan bir sistemler b�t�n�d�r.

E�itim i�in e�itim teknolojileri �artt�r.Yukar�da yapt��m�z tan�mlara

dayanarak e�itime uygun ,yani kaliteli bir e�itim i�in e�itim ara�lar�n�n da

dikkatli se�ilmesi gerekir.Yanl�� se�imi bir insan� ,bir insan da toplumu etkiler.Ve

bu da her a��dan toplumun ��k�� demektir.Bu y�zden e�itimde her ya� i�in ayr�

e�itim d�zenlemeleri yap�lmal�d�r.Her ya��n e�itimi ayr�d�r.�nemli olan bunu

tespit edip en g�zel �ekilde sunabilmektir.Toplumumuzda nice kabiliyetli ,farkl�

konuda �st�n meziyetleri bulunan insanlar vard�r.Bunlar�n ke�fedilip daha da

y�celtilmesi ,topluma kazand�r�lmas� gerekir.E�er yanl�� e�itim verilecek

olunursa bu meziyetler daha �ok k�reltilip ,toplumda sa�l�ks�z ,ruhsal y�nden

problemi olan insanlar varolacakt�r.B�yle insanlar�n varl�� demek ,b�t�n

toplumun huzursuzlu�u demektir.

B�yle bir anlay��la bak�ld��nda T�rk e�itim sisteminde e�itim

teknolojisine gerekli �nemin verilmedi�i g�r�lmektedir.E�itim teknolojisini g�z

ard� etmekle �a�a ayak uydurmak m�mk�n de�ildir.��nk� teknoloji ile e�itimde

b�y�k geli�meler kaydedilmektedir.Bu geli�meleri ger�ekle�tirmek i�in de

e�itim ve ��retim alanlar�nda yap�lacak i�lerde �ncelikler belirlenmelidir.Bu

�ncelikler aras�nda e�itim fak�ltelerine yer verilmelidir. ��nk� e�itim

fak�lteleri gelece�in ��retmenlerini yeti�tirmektedir.Gelecek ku�aklar�n iyi

yeti�tirilmesi ancak ��retmenlerin iyi bir �ekilde yeti�tirilmesi ile m�mk�n

olacakt�r. Bu yeti�tirmede de e�itim teknolojisine �ok �nemli roller d��mektedir.

Ba�tan dedi�imiz gibi �nce e�itim fak�ltelerine yani orada yeti�en

��retmen adaylar�na en iyi e�itimin verilmesi gerekir.��nk� b�t�n meslekler

��retmenlikten ge�er.��retmen sadece s�n�fta de�il ; ailesinde anne olarak

��retir,d��ar�da bir vatanda� olarak ��retici konumundad�r.Bu y�zden her insana

okullarda en uygun �ekilde e�itimin verilmesi gerekir.E�itim sadece okulda m�

olur ? Hay�r. Evimizdeki televizyonlarda bir e�itim arac�d�r.Tabi ki amac�na

uygun olarak kullan�ld�� takdirde ..Televizyonlar�m�za koydu�umuz programlar�

�zenle se�memiz gerekir.Toplumun her t�rl� ya� seviyesine yerli yerince hitap

etmelidir.Bunu yan�nda insanlar�n ahlak�n� �almak yerine onun k�lt�r�ne bir �ey

ka

�SS 2003 SORU K�TAP�I�I - CO�RAFYA B�L�M�

9/7/2010

bu soru kitap�� 2003 �ss soru kitap��klar�nda bulunan sorular� i�ermektedir.

ANNE-BABA E��T�M� - �OCU�UNUZU TANIYARAK E��T�M�NE BA�LAYINIZ

9/7/2010

�ocu�unuzu tan�yarak e�itimine ba�lay�n�z

E��T�M - ��RETMENLER G�N� VE HAFTASININ AMACI �LE TAR�H�ES�

9/7/2010

��retmenler g�n� ve haftas�n�n amac� ile tarih�esi

K�Y ENST�T�LER� VE BUG�N

9/7/2010

K�Y ENST�T�LER� VE BUG�NGiri�1940 -1953 y�llar� aras�nda 13 y�l gibi k�sa bir s�rede kendine �zg� bir y�ntemle k�y e�itiminde b�y�k i�ler ger�ekle�tirmi� olan k�y enstit�leri neydi? ��retim programlar� nas�ld�? Niye en �ok tart��lan bir e�itim kurumu olmu�lard�r? E�itim ilke ve y�ntemlerine yap�lan ele�tiriler neler ve bunlar nas�l kar��lanmaktad�r? K�y enstit�s� felsefesi g�n�m�z e�itim sistemi- e�itimin b�t�n kademelerinde ve �zellikle e�itim fak�lteleri -i�in de bir model olabilir mi? Nas�l? K�Y ENST�T�LER�N�N TEOR�K TEMELLER�K�y enstit�lerine ge�meden �nce k�y ��retmeni yeti�tirme konusundaki g�r��lerin belirlenmesi k�y enstit�s� modelini anlamam�z� kolayla�t�racakt�r.Me�rutiyet d�neminde e�itim sorunlar� ilk kez geni� bi�imde tart��lm��, ilgin� fikirler, �neriler ileri s�r�lm��t�r. Bunlar�n �o�u o d�nemde uygulamaya konulamam�� olmakla beraber, baz�lar� Cumhuriyet d�nemindeki geli�me ve uygulamalar�n tohumunu te�kil etmi�tir: K�y e�itimi i�in ileri s�r�len g�r��ler ��yledir.(Aky�z,2001:270)*Mutlakiyet d�nemi sonlar�nda 1902-1906 aras�nda baz� �dadilerde Ziraat �ubeleri a��lmas� yoluna gidildi�i g�r�lm��t�.Me�rutiyet d�neminde, k�ye g�re bir e�itim sistemi ihtiyac�n� derli toplu ilk dile getirenlerden biri Ahmet Tevfik ad�nda bir ��retmendir. Ocak 1912de �sk�p Dar�lmualliminin ��kard�� Yeni Mektep dergisinde "Dar�lmualliminler-�iftlik Mektepleri" ba�l�kl� bir yaz� yay�nlam��t�r. Ahmet Tevfik, "Osmanl� hayat ve mevcudiyetinin (varl��n�n) b�t�n s�ratiyle s�r�klenmekte olan ink�raz (��k��) seli �n�ne �ekilebilecek yegane set, kuvvetini maariften, ziraat ve sanattan almad�k�a kal�c� olamaz; �lkemizin yegane zenginlik kayna�� ziraatt�r ve gelecekte yine o olacakt�r" diyordu. Ona g�re Dar�lmualliminlerde ziraat dersleri bulunmakla beraber, muallimler yeterli ziraat bilgileriyle ��km�yor. Dar�lmualliminler k�ylerde ve k�yler civar�nda kurulacak �iftlik Mektepleri i�inde a��lmal�d�r. �iftlik Mektepleri, Dar�lmualliminler i�in ger�ek bir uygulama okulu olacakt�r. B�ylelikle, ziraat y�ntemlerini uygulama ile iyice ��renmi� muallimler, daha do�rusu "�ift�i muallimler" yeti�tirilece�i gibi, �iftlik mektebi ��rencileri de ��retim y�ntemleri hakk�nda bilgili �ift�iler, ba�ka deyi�le ��retmenlik yetene�ini kazanm��, "muallim �ift�iler" olarak yeti�mi� olacaklard�r. (Aky�z,2001:270)*�ubat 1912de Tedrisat-� Ziraiye Nizamnamesi ��kar�lm��t�r. Burada zirai ��retim d�rde ayr�lm��t�r ve her birinin amac� ��yledir:Amele Mektepleri: "M�kemmel �iftlik amele ba�� yeti�tirmek."�iftlik Mektepleri: Tarlas�n� idareye yetenekli �ift�i, yar�c�, vs. yeti�tirmek.Ziraat Ameliyat Mektepleri: �iftlik y�netebilecek �ift�i ve �iftlik kahyas� yeti�tirmek.M�nt�ka Ziraat Mekatib-i Aliyesi(B�lge Ziraat Y�ksekokulu): B�y�k �iftlikleri y�netebilecek ziraat uzman ve memuru yeti�tirmek, ziraat okullar�na ��retmen yeti�tirmek.Ancak, bu Nizamnamenin h�k�mleri uygulanmadan kalm��t�r.Bu tarihlerde Rumelide Dar�lmualliminlerin m�d�r ve ��retmenlerinin k�y e�itimi konular�n� i�ledikleri g�r�l�r. Bunlar�n ba�l�calar� �smail Mahir Efendi, Ethem Nejat, Mustafa �ekip, Sabri Cemildir. (Aky�z,2001:270)Mutlak�yet d�neminde Selanik Dar�lmuallimininde m�d�rl�k yapan, Atat�rk�n kurdu�u Vatan ve H�rriyet Cemiyetinin Selanikteki y�neticileri aras�nda bulunan (1906), Me�rutiyetten sonra �stanbul Dar�lmuallimat m�d�rl��ne getirilen ve yetim �ocuklar i�in Dar�leytamlar�n kurulmas�nda etkinlik g�steren �smail Mahir Efendi, Kastamonu mebusu olarak girdi�i Meclis te k�y e�itimi fikirlerini ��yle a��klam��t�r (Temmuz 1914): "A�a�� yukar� yetmi� tane sanca��m�z var. Bunlar�n �iftlik olan bir yerinde, yahut arazi-i emir�ye (Devlet topra��) den bir yere, bir erkeklere bir k�zlara mahsus gayet geni� leyli iptidai mektepler (yat�l� ilkokullar) yapar�z. O sancakta ka� k�y varsa hesaplars�n�z. Nerelerde mektep (okul) yapacaksak oralardan bir k�z �ocu�u bir erkek �ocu�u al�p mektebe koruz. K�z mektebinin bir �ok tertibat� olacak: Dokumac�l�k, a��l�k, diki��ilik, kad�nlar�n ziraattan yapabilecekleri tavuk�uluk vs. Erkek mekteplerinde de tamamiyle ziraat i�leri. Bunlara d�rt sene tahsil-i iptidai (ilkokul ��renimi) g�sterelim, T�rk �ocuklar� gayet zeki olur. �� sene de Dar�lmuallimin-i iptidaiyenin(ilkokul ��retmeni program�) program�n� bunlara g�steririm. Bir sene de m�kemmel tatbikat g�r�rler. Sekiz sene oldu mu? Sekiz seneye kadar o k�yl�leri mecbur edersiniz, muallimevlerini ve mekteplerini yaps�nlar. Sonra o erkek ve k�z� evlendirirsiniz.

E��T�M D�S�PL�N

9/7/2010

1. G�R��

E�itim, belirli ama�lar do�rultusunda bireylerin davran�� ekillerini de�i�tirme s�reci veya faaliyetleridir. Disiplin ise belirlenen d�� ama�lara en k�sa yoldan verimli bir �ekilde ula�mak i�in en uygun ortam�n sa�lanmas� olarak tan�mlanabilir.
O halde e�itim, ��renci, okul ve ��retici (��retmen veya ��retim eleman�), �evre gibi temel ��eleri kapsad��ndan disiplinin de bu temel ��eler g�z �n�nde tutularak bir sistem b�t�nl�� i�erisinde incelenmesi gerekir.
Disiplin, yaln�zca uyulmas� gereken kurallardan �ok daha geni� bir anlam ifade etmektedir. Ama�l� etkinlikler, uygun �evre, birlikte �al��ma al��kanl��, kendi kendini kontrol etmek gibi kavramlar disiplinin tan�m� i�erisinde �nemli yer tutmaktad�r. E�itsel ortamlarda disiplini yaln�zca ��rencinin uymas� gereken kurallar olarak ele almak olduk�a yanl�� bir davran��t�r.
Amac�n� a��k�a bilmeyen, o etkinlik i�in uygun bir �evrede bulunmayan ��rencileri istenilen davran�� ve ba�ar�y� g�steremedikleri i�in su�lamamak gerekir. E�itsel anlamlarda etkinliklerin t�m� ��rencinin yaln�zca bilgi ve becerisini artt�rmaya de�il, ayn� zamanda ki�ili�ini geli�tirmesine y�nelik olmal�d�r. ��renci bu ortamlarda pek �ok iyi tutum ve davran�� g�stererek kendi kendisini disipline etmesini de ��renmektedir.
Bu �al��mada disiplin kavram� ve buna ba�l� olarak disiplinsizlik nedenleri, disiplin d�� davran��lar, disiplin �e�itleri, s�n�f y�netimi yakla��mlar�, istenmeyen davran��lar�n y�netimi, okulda ve s�n�fta disiplin konular� ayr�nt�l� bir �ekilde incelenmi�tir.

2. D�S�PL�N KAVRAMI

Disiplin, e�itimde kullan�lan en karma��k terimlerden birisidir. ��nk�, disiplinin bir �ok anlam� vard�r. "E�itim S�zl��"nde disiplin i�in alt� tan�m g�sterilmi�tir. E�itimde bunlar�n hepsi zaman zaman kullan�lmaktad�r. Bunlar �unlard�r:
(1) �stek, i�tepi(ilca, impulsa) ve ilgilerin bir ideal ya da etkili ve g�venilir bir etkinlik sa�lamak i�in belli bir y�ne do�ru g�t�r�lmesi ya da denetim alt�na al�nmas� s�reci;
(2) D�zensizlik, kar��kl�k ya da g��l�kler kar��s�nda; o etkinli�in, �srarl� ve etkin bi�imde izlenmesi;
(3) ��renci davran��lar�n�n, ceza ve �d�l arac�l��yla yetkisel (oteriter) bir bi�imde do�rudan denetimi;
(4) Olumsuz anlam�yla : Etkilerin, �o�u kez, ho� olmayan ve ac� veren bir bi�imde engellenmesi;
(5)Bir bilgi dal�;
(6) Zihinsel ya da fiziksel yeteneklerin, tutumlar�n geli�tirilmesi amac� ile tasarlanan bir derstir. Disiplinin yukar�dakilerden ba�ka anlamlar� da vard�r.
Birinci anlama g�re disiplin; ilgi, i�tepi (itici kuvvet) ve istekleri etkili ve ideal duruma getirmek i�in, ki�ide geli�tirilen i�sel bir denetim s�recidir. E�itimde disiplin denildi�i zaman, en �ok an�msanan, disiplinin bu anlam�d�r. Daha do�rusu, disiplinin e�itsel bir nitelik ta��yan� budur, �ocu�un, kendi kendine �eki d�zen vererek, amac�na g�re, daha etkili ya da daha ideal �al��abilir hale gelmesidir. Disiplinde b�yle i�sel bir denetim yok ise ona disiplin demek do�ru de�ildir. Bu, ayn� zamanda, �a�da� disiplin g�r��n� yans�tmaktad�r. Bu anlamdaki bir disiplini sa�lamak i�in, �ocu�a �yle bir etkide bulunulacak ki, �ocuk bunun etkisi ile kendi davran��n�, en ideal ya da etkin bir bi�imde d�zenleyecektir. Yani ki�inin fizyolojik ve psikolojik etkilerle ortaya ��kan kendi davran��lar�na, yine kendisinin egemen olmas�d�r. Bu tan�m� s�n�f disiplinine uygulad��m�z zaman, s�n�f�n gerek kendi �al��malar�, gerekse ��retmen rehberli�inde ortaya ��kan ki�ilik ile kendi kendisini sessizce y�netmesi anlam�n� ta��r. Bu da, s�n�f y�netiminin, disiplin konusu ile ne kadar ilgili oldu�unu g�sterir.
�kinci tan�mda, disiplin bir kar��kl��n�n giderilmesi amac�yla al�nan b�t�n �d�l ve cezadan yararlanma d��ndaki etkin ve �srarl� �nlemleri kaps�yor. Bu anlamdaki disiplinde, kar��kl�� giderici �nlemler s�z konusudur. ��retmenin, s�n�f disiplinin bozulmas�na f�rsat vermemesi buna �rnek olarak verilebilir. ��retmenin bir s�z�, bir bak�� bu t�r bir disiplini sa�lamaya yeter. Normal h

OKUL �NCES� VE �LK��RET�M S�REC�NDEK� E��T�MDE B�L��M TEKNOLOJ�LER�N�N �NEM�

9/7/2010

OKUL �NCES� VE �LK��RET�M S�REC�NDEK� E��T�MDE B�L��M TEKNOLOJ�LER�N�N �NEM�

Asl� (Y�r�t�c�) �ztop�u

�ZET

Okul �ncesi ve ilk��retim s�recindeki e�itim t�m e�itim bilimcilerinin �nem verdi�i bir s�re�tir. Ancak bu s�recin ama�lar�n�n ger�ekle�tirilebilmesi i�in iyi planlanm�� e�itim programlar�na ihtiya� duyulmaktad�r. Okul �ncesi aile, kre� ve anaokullar� etkinlik sa�larken ilk��retim d�neminde yerini okula ve ��retmenlere b�rakmaktad�r. Her y�l e�itim teknolojilerindeki de�i�imlerden dolay� bu alanda da farkl�l�klar g�r�lmektedir. G�n�m�zde bili�im toplumunda e�itimin h�zlanmas� ve verimlili�i i�in yap�lmas� gerekenler vard�r. Bilgi g�n�m�zde en pahal� �r�n yap�s�n� kazanmaktad�r. Bilgisayarl� e�itim ile di�er teknolojik de�i�imlerin e�itimdeki boyutlar�, neler vermesi gerekti�i varsa zarar verebilecek y�nleri belirlenerek gerekli etkin alt yap�n�n olu�turulmas� sa�lanmal�d�r.
Anahtar Kelimeler: �ocukluktaki e�itim, teknolojik destekli e�itim

ABSTRACT
In the preschool and primary school process, education all of the education analistes to consider process. However a need for process of achieve one"s goal, true planned. It must be education to speed and productivity for informatics society with each passing day. Computer education with other technology changes dimesions must gives damages and benefits to determined.
Key words: Childhoods education, education of technology.

1. G�R��

E�itim ve teknoloji, bireylerin ya�amlar�n� uluslar�n aras�ndaki siyasal-ekonomik-k�lt�rel ili�kileri ve toplumlar�n sosyal refah d�zeylerini belirlemede en �nemli fakt�rler aras�ndad�r. �zellikle teknolojide ya�anan de�i�im ve geli�meler e�itim, ba�l� olarak da toplumu etkilemektedir. Bu nedenle teknoloji ve e�itim birbirleriyle ilintili kavramlard�r.(�zkul,Girginer,2001)
Teknolojide ya�anan herhangi bir geli�me e�itimi �u y�nlerden etkilemektedir(Alkan, 1997):
*Teknolojik ortamda ya�ayacak bireylere gerekli genel yetenekleri kazand�rma,
*Teknolojik ortam�n gerektirdi�i niteliklere sahip insan g�c�n� yeti�tirme,
*Teknolojik olanaklardan yararlanma.
E�itim ve ��retimde teknoloji kullanma nedenleri ise �unlard�r(Y�r�t�c�,2002):
*E�itim ve ��retime eri�imi art�rmak,
*��renimin kalitesini y�kseltmek,
*E�itim maliyetlerini azaltmak,
*E�itimde maliyet etkinli�i sa�lamak,
*Teknolojik de�i�im zorunlulu�una kar��l�k vermek,
*��rencilere �al��ma ve �zel hayatlar�nda ihtiya� duyacaklar� becerileri teknoloji ile sa�lamak.
E�itim kalitesinin bu hizmeti yerine getirilmesi s�ras�nda kullan�lan girdilerce belirlendi�i s�ylenebilir. Bu girdiler ��retim elemanlar�, y�neticiler, hizmetliler, e�itim ara� ve gere�leri, ��retim programlar� ve ��rencilerdir. E�itim kalitesinin en iyi g�stergesi, e�itim s�recinden ge�irilen ��rencilerin nitelik ve nicelikleridir.

2.E��T�MDEK� TEKNOLOJ�

E�itim teknolojisinin �a�da� geli�im boyutlar�n� olu�turan temel olgular: bilimsel, sosyal, ekonomik, k�lt�rel ve teknolojik boyutlar� i�ermektedir. Teknolojik boyut kapsaml�, i�levsel, k�lt�rel boyutu olan bir disiplindir. Bu disiplin e�itimde teknolojik �r�nlerden yararlanmay� sa�lamaktad�r. Bu yeni teknolojik boyutlar�n t�m�n�n incelenmesi gerekir.(Alkan,2001) �rne�in;
*Televizyonla ��retim,
*Bilgisayarla ��retim,
*Programl� ��retim,
*Mod�ler ��retim,
*�nite kredi sistemi ve di�erleri
Bu yaz�lanlardan bilgisayarla ��retim bili�im toplumu s�recinde e�itim teknolojilerinin temel yap�s�n� olu�turmaktad�r. Okul �ncesi ve ilk��retim �a��ndaki �ocuklar�n g�nl�k hayatlar�na girmi� olan bilgisayarlar�n akl�m�za gelemeyecek kadar �ok etkileri vard�r.
�a�da� e�itim anlay��nda, "e�itim" ve "y�netim ve denetim" olmak �zere iki temel boyutu vard�r. y�neticiler gerekli e�itim ara� ve gere�lerini temin ederek, ��retmen-��renci-veli aras�ndaki i�birli�i d�zeyinin art�r�lmas�na ortam haz�rlayarak, e�itim s�recini denetim alt�nda tutarak sunulan e�itim hizmetinin kalitesini y�kseltme imkan�na sahiptirler.
E�itim kalitesinin art�r�lmas�nda etkili olan bir di�er unsur da ara� ve gere�lerdir. E�itim hizmetinin sunumunda kullan�lan ara�lar�n �a��n teknolojisine uygun olmalar� ve t�m ��rencilerin bu ara�lardan e�it �ekilde yararland�r�lmas� gerekir. �leti�im sa�lama, motive etme, davran�� geli�tirme ve ��renci seviyesine uygunluk �zelliklerine sahip olmalar�na ba�l�d�r.
E�itimin �nemi; demografik yap�lanmalar g�z�n�ne

E��T�M - �OKLU ZEKA VE ��RENME

9/7/2010

�oklu zeka ve ��renme

�LET��M SORUNLARI VE ETK�L� SINIF Y�NET�M�

9/7/2010

�LET��M SORUNLARI ve ETK�L� SINIF Y�NET�M�

�leti�im
�leti�im, iletilmek istenen mesaj�n ilgili herkes taraf�ndan anla��lmas� amac�yla yarg� ya da d��ncenin, yaz�, konu�ma ve g�rsel ara�larla veya bunlar�n bir arada kullan�lmas�yla iletilmesi, al�nmas� veya de�i�tirilmesi olarak tan�mlanabilir Genel olarak ileti�im, insanlar aras�ndaki d��nce ve duygu al��veri�i olarak da ele al�nmaktad�r. �leti�imin amac�, alan ve veren aras�nda d��nce ve tutum ortakl�� yaratmakt�r. Kar��m�zdaki ki�iye aktar�lan bilgi de�il, bilginin aktar�l�� eklidir ileti�im.

�leti�im S�reci

Verici Mesaj Kanal Al�c�

��retmen ��erik Y�ntem ��renci
ve
Teknikler

Geri bildirim

�leti�im S�reci / E�itim S�reci

�leti�imi zay�flatan 12 ��retmen davran��
1- Emir vermek- Y�nlendirmek,
2- Uyarmak, G�zda�� vermek
3-  Ahlak dersi vermek,
4- ��t vermek, ��z�m ve �neri getirmek,
5- ��retmek, Nutuk �ekmek, Mant�kl� d��nceler �nermek,
6-  Yarg�lamak, Ele�tirmek, Su�lamak,
7- Ad takmak, Alay etmek,
8-  Yorumlamak, Analiz etmek,
9-  �vmek, Ayn� d��ncede olmak, Olumlu de�erlendirme yapmak,
10- G�ven vermek, Desteklemek, Avutmak, Duygular�n� payla�mak,
11- Soru sormak, S�namak, Sorguya �ekmek, �apraz sorgulamak,
12- S�z�nden d�nmek, Oyalamak, Alay etmek, �akac� davranmak, Konuyu sapt�rmak.

E��T�MDE G�RSEL VE ��TSEL ARA�LAR

9/7/2010

E�itimde g�rsel ve i�itsel ara�lar ��renmenin kal�c� izli olmas�n� sa�lama a��s�ndan �ok �nemli g�r�lmektedir.Bir ��renme etkinli�i ne kadar �ok duyu organ�na hitap ederse ��renme olay� da o kadar iyi ve kal�c� izli olur.

A.B.D. Texas �niversitesinde Philips taraf�ndan yap�lan ara�t�rma sonu�lar�na g�re, zaman fakt�r� sabit tutuldu�unda hat�rlama �u y�zdelerle olmaktad�r.

�nsanlar Okuduklar�n�n %10" unu
��ittiklerinin %20" sini
G�rd�klerinin %30"unu
G�r�p i�ittiklerinin %50" sini
S�ylediklerinin%70" ini
Yap�p s�ylediklerinin%90" �n� hat�rlamaktad�rlar.

G�r�ld�� gibi ne kadar �ok duyu organ� devreye girerse hat�rlama art�yor. ��rencilerin ��rendiklerini daha �ok hat�rlayabilmeleri i�in s�n�f i�inde �ok ortaml� (multi media) ��retme durumunun d�zenlenmesi �nemli g�r�lmektedir.

S�n�flarda en �ok kullanan g�rsel ve i�itsel ara�lar� 3 ana grupta toplay�p a�a��daki gibi s�ralamak olas�d�r.

A.G�RSEL ARA�LAR
1.Kitaplar
a.Ders Kitab�
b.��retmen Kitab�
c.Al��t�rma Kitab�

Ders Kitab�: ��retimde en �ok kullan�lan g�rsel ara�t�r.

��retmen Kitab�: ��retmene dersi nas�l i�leyece�i konusunda bilgi verir.

Al��t�rma Kitab�: ��rencilerin hem s�n�fta hem de evde kullanabilece�i kaynak kitapt�r.

2.Yaz� Tahtalar�
a.Kara Tahta
b.Pazen Tahta
c.Manyetik Tahta
d.B�lten Tahtas�

Kara Tahta: Geleneksel s�n�f ortam�nda en �ok kullan�lan ara�t�r.

Pazen Tahta: Bir tahta �zerine t�yl� kuma� ge�irilerek olu�turulur.

Manyetik Tahta: Kullan�lacak resimlerin arkas�na m�knat�s tak�l�r ve bunlar d��meden tahta �zerinde durur.

B�lten Tahtas�: Genel duyuru i�in kullan�lan tahtad�r.

3.Resimler
a.D�z Resimler
b.�izgi Resimler
c.�im�ek Kartlar
d.Fig�rinler
e.Duvar Resimleri
f.Levhalar
g.Afi�ler

D�z Resimler: Foto�raf makinesiyle �ekilmi� resimler, gazete, kitap gibi bas�l� materyallerdeki resimler.

�izgi Resimler: Basit �izgilerle bir olay� anlatan resimlerdir.

�im�ek Kartlar: Bir olay� s�rayla g�steren basit kartlard�r.

Fig�rinler: Bir ki�i yada objenin kenarlar�ndan kesilmesiyle elde edilen resimler.

Duvar Ka��tlar�: Duvara s�lan b�y�k tablo �eklindeki resimler.

Levhalar: Yaz� ve resimlerin kal�n bir karton �zerinde g�r�nt�lenmesidir.

Afi�ler: Reklam amac�yla kullan�lan Levhalard�r.

4.Ger�ek E�yalar ve Modeller

5.Projekt�rler ve Grafikler
a.Opak Projekt�r�
b.Tepeg�z
c.Slayt Projekt�r�
d.Film �eritleri

Opak Projekt�r�: Foto�raf, resim kitap sayfas� gibi �effaf olmayan materyalleri ekrana yans�tmaya yarayan ara�t�r.

Tepeg�z: Tepeg�z saydam� olarak bilinen �effaf levhalar� ekrana yans�tmaya yarar.

Slayt Projekt�r�: Slaytlar�n ekrana yans�t�lmas�na yarayan ara�t�r.

Film �eritleri: Film �eritlerinin ekrana yans�t�lmas�na yarayan ara�t�r.

B.��itsel Ara�lar
1.Radyo
2.Pikap ve Plaklar
3.Teyp ve Ses Bantlar�

Radyo: Radyo, kula�a hitap eden ve b�y�k insan kitlelerini etkileyen bir ileti�im arac�d�r. Radyo s�n�f i�inde pek yayg�n kullan�lmamaktad�r.

Pikap ve Plaklar: Bu i�itsel cihazlar son y�llarda teyp ve kaset �alarlar�n yayg�nla�mas� ile �nemini kaybetmi�tir.

C.G�rsel ��itsel Ara�lar
1.Film makinesi ve Hareketli Filmler
2.Kapal� Devre Televizyon
3.Video
4.Etkile�imli Video
5.Bilgisayarl� Video

Film makinesi ve Hareketli Filmler: Hareketli ve sesli filmleri yans�tan makinelerdir.

Kapal� Devre Televizyon: Kablo yada mikrodalga ba�lant�s� yoluyla bir video veya bir st�dyodan do�rudan do�ruya s�n�ftaki izleyiciye g�nderilen yay�nd�r. En b�y�k avantaj� ayn� anda bir�ok s�n�fa yay�n tap�labilmesidir.

Video: Ses ve g�r�nt�y� manyetik bir bant �zerine kay�t etmeye ve bu g�r�nt�leri yay�nlamaya yarayan cihazlard�r. Video ile yap�lan e�itim hem g�ze hem de kula�a hitap eder. Ger�ek hayat�n s�n�fta en iyi �ekilde sergilenmesini sa�lar. 3-5 dakika s�ren bir programa bir saatlik ders s��d�r�labilir.

Etkile�imli Video: Video ve Bilgisayar�n bir araya getirilmesi ile olu�turulmu�tur.�zelikle ��rencilerin kendi ba�lar�na yabanc� dil ��renmelerini ��retmen olmadan yanl��lar�n�n kontrol e

B�L��SEL ALANDA B�LG�, KAVRAMA VE UYGULAMA BASAMAKLARI

9/7/2010

B�L��SEL ALANDA B�LG�, KAVRAMA VE UYGULAMA BASAMAKLARI

B�LG� BASAMA�I
Bilgi basama��, ki�inin yeni bilgi ald�� basamakt�r. Bu basamakta ki�iye bilgi yada kavram ��retilmeden, kavramla ilgili soru sormak yanl�� olur. Ancak ��rencilerin �n bilgisini almak amac�yla yap�l�rsa daha sa�l�kl� bir yakla��m olur. �ncelikle bu basamakta bir ��reten taraf�ndan bir temel olu�turulmas� gerekir. Bu temel olu�turulduktan sonra, soru-cevap k�sm�na ge�ilebilinir. Bilgi basama��ndaki s�re�, bilgi ve hat�rlama a��rl�kl�d�r. ��reten (��retmen) aktif, ��renen (��renci) pasif durumdad�r. ��renci bilgileri ald�ktan sonraki s�re�te, anlam�n� ve mant��n� bilerek tan�ma, s�yleme ve ezberden s�yleme vard�r. �rne�in, ��retmen co�rafya dersinde "plato" kavram�n� a��klad�ktan sonra, bu terimi ��rencilerden istemesi ve ��retenin bunu almas�yla, bilgi basama��ndaki istenen ama� ve davran��lar ger�ekle�mi� olur. bu basamak �l��lmesi en kolay, basit davran��lar� i�erir. Bu basamakla ilgili a�a��da verilen �rnekleri inceleyelim:

DERS: Atat�rk��l�k ve �nk�lap Tarihi
SINIF: 8
AMA�: Atat�rk ilkelerinin temel bilgisi
DAVRANI�SAL AMA�
1)Atat�rk"�n alt� temel ilkesini bilme
2)�lkelerin akla ve bilme dayand��n� bilme
3)�lkelerin yurt, millet, milli k�lt�r esaslar�n� i�erdi�ini bilme
4)�lkelerin T�rkiye"nin �a�da�la�ma ve bat�l�la�ma alan�nda temel �er�eveyi olu�turdu�unu bilme
5)Atat�rk ilkelerinin demokratik ve �zg�r ortam� olu�turmas�ndaki �nemi bilme
6)Cumhuriyet�ili�in, T�rk milleti i�in en uygun y�netim �eklini i�erdi�ini s�yleme/yazma
7)Atat�rk Milliyet�ili�inin �rk��l��a dayanmad��n� s�yleme/yazma
8)Laiklik ilkesinin �zg�r dinsel ortam�n temeli oldu�unu s�yleme/yazma
9)Devlet�ilik ilkesinin T�rkiye"nin o g�nk� ko�ullar�nda �ekillendi�ini s�yleme/yazma
10)Halk��l�k ilkesinin toplumdaki ayr�cal�k kavram�n� kald�rd��n� s�yleme/yazma
DERS: Vatanda�l�k ve �nsan Haklar� E�itimi
SINIF: 7
AMA�: Temel haklar ve �zg�rl�kler ile ilgili temel ilkeler bilgisi
DAVRANI�SAL AMA�
1)Ya�am, sa�l�k, e�itim, ki�i dokunulmazl�� gibi haklar�n insanlar�n en temel haklar� oldu�unu bilme
2)Temel hak ve �zg�rl�klerin hi�bir �ekilde k�s�tlanamaz oldu�unu s�yleme/yazma
3)Ya�ama hakk�n�n en temel hak oldu�unu s�yleme/yazma
4)Ya�ama hakk�n�n hi�bir �ekilde k�s�tlanamaz oldu�unu s�yleme/yazma
5)Ki�ilerin sa�l�k hakk�ndan yoksun b�rak�lamayaca��n� s�yleme/yazma
6)Bireylerin �zg�r ortama geli�ebilece�inin alt�n� �izme
7)Her insan�n sa�l�kl� bir �evrede ya�ama hakk�na sahip oldu�unu bilme
8)Bireylerin se�me se�ilmekte �zg�r oldu�unun alt�n� �izme
9)Ki�ilerin e�itim hakk�n�n ne sebep olursa olsun ellerinden al�namayaca��n� s�yleme/yazma
10)D��nce, kanaat, ifade �zg�rl��n�n her yerde korunmas� gerekti�ini s�yleme/yazma

KAVRAMA BASAMA�I
Kavrama basama��, bilgi basama��nda ��renilmi� bilgilerin ki�isel hale getirildi�i basamakt�r. Burada ��rencinin ��rendi�i bilgiyi kendi c�mleleriyle ifade etmesi, �zetlemesi, kendine mal etmesi s�z konusudur. Bilgi basama��nda ��renci daha s�n�rl�d�r, ��reten ki�inin bu bilgiyi aktarmas� beklenir, pasif haldedir. Kavrama basama�� ise bir �st seviyedir. ��renci bilgiyi kendi s�zgecinden ge�irir, kendi anlayabilece�i simgesel d�zene sokar. Bilgiler simgesel hale getirildi�i zaman, zihinde kalma s�resi uzar. �rne�in, bir T�rk�e dersini d��nelim. Bu dersin konusu hikayedir. ��rencinin bu hikayeyi okuduktan sonra kendi c�mleleriyle �zet bir �ekilde anlatmas� istenen ama� ve hedeflere ula��ld��n� belirtir. kavrama basama�� ile ilgili a�a��da verilen �rnekleri inceleyelim:

DERS: Sosyal Bilgiler
SINIF: 8
AMA�: T�rkiye"nin uluslararas� yap�ya verdi�i �nemi kavrayabilme
DAVRANI�SAL AMA�

Z�HN� ��RENMEYE YO�UNLA�TIRMAK ��N NE YAPMALIYIZ

9/7/2010

Z�HN�, ��RENMEYE YO�UNLA�TIRMAK ��N NE YAPMALIYIZ?

Dinlerken not tutmal�y�z, ��retmenin anlatt�klar�n�n arkas�ndaki anlamlar� kavramaya �al��arak �n tahminlerde bulunmal�y�z.

Bilgilerin anlam� ne kadar a��ksa, zihinde kalma ve hat�rlama olas�l�� da o kadar y�ksektir.

�zellikle ilgi duyulan �eyler daha �ok hat�rlan�r. Belle�imizin bilin�li bir zorlama olmadan, neyi al�p saklayaca��n� bizim �zel ilgimiz belirliyor. Birbirine ba�l�, �a�r��m yapt�ran ve istisna olan �eyleri hala iyi hat�rl�yoruz.

O halde, bir �eyi yeniden hat�rlamak istiyorsak, her �eyden �nce onu do�ru bi�imde yerine yerle�tirmeyi ��renmeliyiz.

��renme s�recinin ba��nda ve sonunda daha �ok �ey hat�rlar�z. Fakat ��renme s�recinin ortas�nda, hat�rlama konusunda bir d��me her zaman s�z konusudur. Dinleme aras� verilmedi�inde bu d�� daha da fazla olmaktad�r.

Bir �eyin bellekte kalmas�, anlam�yla do�ru orant�l�d�r. Zihnimizde tutmak istedi�imiz bir �ey ( ne olursa olsun ) e�er anlaml�ysa daha kolay ve daha �abuk kavranacakt�r. Zihnimizde tutmak zorunda oldu�umuz ne varsa, bunlar�n hepsine bir anlam kazand�rabilirsiniz. Bu anlam verme olay� ki�iden ki�iye farkl�l�k g�sterebilir.

VER�ML� �ALI�MAYI ENGELLEYEN TUZAKLAR

( L�TFEN AZALTMAYA �ALI�IN! )

1. G�zlerinizi yapamad�klar�n�za �evirmek
2. M�zik e�li�inde �al��mak
3. Zorlan�lan derslerin d��lanmas�
4. A��r� kayg� ( g�vensizlik )
5. Yatarak ( uzanarak ) �al��mak
6. �al��ma an�nda hayallere dalmak
7. Uzay�p giden telefon konu�malar� yapmak
8. Motivasyon noksanl��, isteksizlik
9. G�nl�k ayr�nt�lara bo�ulmak
10. �al��may� tamamlamadan b�rakmak
11. Ama�lar�n, �nceliklerin belirlenmemesi
12. Arkada�lara "hay�r" diyememek
13. Televizyona tak�l�p kalmak
14. Dersler, konular hakk�nda yetersiz bilgi sahibi olmak
15. D�zenli tekrarlar yapmamak
16. Programs�z, plans�z �al��mak
17. Kendinizi ba�kalar�yla k�yaslamak
18. Zaman� denetleyememek
19. �evrenizin sizden beklentilerinin y�ksek olmas�
20. S�nav bilgi ve tekniklerini yeterince bilmemek
21. �al��ma an�nda uygun dinlenme aral�klar� vermemek
22. Yanl��lardan ders almamak, noksanlar� gidermemek
23. ��z�mlenemeyen ailevi veya ki�isel sorunlar i�inde bo�ulmak
24. Fazla d��a a��k olmak

BA�ARININ PROGRAMI

�nsan hangi limana gidece�ini bilmezse hi�bir r�zgar onun i�in yararl� olmaz.
SENACA

Esen r�zgarlara kendini b�rakarak istedi�i limana ula�mak isteyenleri bekleyen son, tam bir hayal k�r�kl��d�r.

�niversite s�navlar�nda, �ans fakt�r�n�n oran� % 0"a yak�nd�r. ��nk� arkada�lar�n�z i�i �ansa b�rakm�yor. Planl�, Programl� bir �al��ma y�r�t�yor. Planl� �al��ma y�r�ten arkada�lar�n�z varken, sizin i�i �ansa b�rakman�z, erkenden havlu atmak olacakt�r.

Planl� �al��ma, nereye ve nas�l gidece�inizi mant�kl� bir bi�imde, �nceden kar��la�t�rman�zd�r. ��rencinin ge�erli ve verimli bir program haz�rlamay� bilmesi i�in �ncelikle, g�nl�k ya�ant�s�nda yer alan olaylar� ve zaman kayb�na yol a�an nedenleri belirlemesi zorunludur.

��RENMEN�N GESTALT MODEL�

Fakir bir adama bal�k verirsen, o g�n i�in doyar. Ona bal�k tutmay� ��retirsen, her g�n doyar.
��N ATAS�Z�

Herhangi bir bilgiyi, zihne kazand�rman�n en iyi yolu; bunu b�t�n�yle kavramaya �al��makt�r. B�ylece eldeki metin veya konu bir bak��ta kavran�r. ��renilecek bilgi malzemesi ak�lda tutulmayacak kadar b�y�kse ve zorsa, bu durumda �ncelikle, bilgi malzemesiyle ( Konuyla ) ilgili genel bir g�r�� edinmeye �al��n. B�ylece ba�lay�c� "ana �izgileri" kolayca fark ederek ve metnin olabildi�ince az par�alar halinde bulunmas�na dikkat ederek anlaml� bir b�l�mleme yapabilirsiniz.

G�M�� G�NLER, ALTIN SAATLER BO� GE�MEMEL�

Ba�lang��ta hepimizin e�it olarak sahip oldu�u tek �ey, zamand�r.

Sorun; ne kadar zaman�m�z�n oldu�unda de�il, sahip oldu�umuz zaman� nas�l kulland��m�zdad�r.

Zaman; e�siz bir kaynak… biriktiremeyiz; harcamak zorunday�z. Onu istedi�imiz zaman durduramay�z.

Zaman; tekrar ele ge�meyen tek �ey!

�ALI�MA PROGRAMI HAZIRLAYIN

E�er bug�n hi�bir �ey yapmad�m demek istemiyorsan, yar�n i�in plan yap! ve uygula.
N�HAT ATE�

Haftal�k ders �al��ma program� haz�rlarken g�nl�k faaliyetlerinizi, haftan�n her g�n� i�in ayr� ayr� g�zden ge�irmelisiniz. Okula gidi� – d�n�� saatleri, �al��mak i�in ayr�lacak s�re, yemek aras�, dinlenme, gezme, Tv ve di�er i�ler i�in ayr�lacak zaman� �nceden belirlemelisiniz. Uygulanabilir bir program�n haz�rlanabilmesi i�in t�m bu etkinlikleri ger�ek�i bir bi�imde planla

��RETMENL�K

9/7/2010

��retmenlik

��retmenlik; bir dersle ilgili ama�, ilke ve teknikleri veren bir derstir.
Dersin amac� ve ilkelerini g�steren hangi ara� ve gere�lerden faydalanaca��n� bildiren bir derstir.

T�rk Milli E�itimi"nin Amac� (�zel Ama�lar)
1.�lk��retim milli bir e�itim bir kurumudur.
2.Okulda her ders milli milli hedeflere ula�t�r�lacak bir ara� olarak bak�lmal�d�r.
3.�lk��retimde her derste milli hayat�n aras�nda ilgi sa�lanmas�na ve milli hayata ba�lanmas�na geni� �l��de yer verilmelidir.
4.Okul k�lt�rel geli�me ve e�itim merkezidir.
5.�e�itli e�itsel kollar, el i�leri, toplant�lar, kurslar, el sanatlar�, �ocuk sa�l��, anne sa�l�� gibi baz� e�itim faaliyetlerinde bulunurlar.
6.Okul ��rencilerinin temel ihtiya�lar�na cevap veren bir kurumdur.
a)Her �ocuk birbirinden farkl�d�r. �htiya�lar�n da ayn� oldu�u beklenemez. Ferdi farkl�l�klar� anlay�p buna g�re e�itim-��retim faaliyetleri d�zenlenmelidir.
b)E�itim ve ��retimde hayatilik g�r�n��t�r. ��rencinin kazanaca�� bilgi, beceri gibi durumlarda al��kanl�k hayatilik derecesine ba�l�k olarak faydal�d�r.
c)�ocuklar ba�kalar�n�n istediklerini de�il, kendi istekleri do�rultusunda de�erlendirilmelidir.

Ama�: �ocuklardan istenilen davran�� de�i�ikli�i �ocu�una �ocuk oldu�u unutulmamal�d�r. S�n�fa girince �ocuklarla ho� bir diyalog kurulup derse yava� yava� haz�rlanmal�y�z. Ders anlatmaya �zen g�stermeliyiz. �ocuklar�n anlayabilecekleri seviyede anlat�lmal�, �ocu�a �dev verilmelidir. �al��maya sevk etmek i�in �ocu�un kavramada ili�kisini zeka seviyesine, olaylar kar��s�nda tutumu ve davran��lar� iyi bilinmelidir. �ocu�un problemlerine e�ilmelidir. �dev verildi�inde ni�in yap�lmad��n� ara�t�rmayan, hemen k�zan bir ��retmen olunmamad�r. Sebepler ara�t�rmal� �ocukla tek tek ilgilenilmelidir. Okul sadece e�itim veren bir kurum de�ildir. Okul, aile ve �evre ile ili�kiler kurulmal�d�r.
�nsan, alt�n madeni gibidir. ��lenirse kendine, ailesine fayda sa�lar ve �ok iyi dersler kazanacakt�r. �ocuklar�n temel ihtiya�lar� vard�r. E�itim buna g�re d�zenlenmelidir. Derslerde ama�larda ilkeler aras�nda denge bulunmal�d�r. Davran�� de�i�ikli�ine y�nelinmelidir. ��rencinin davran��lar� g�n ge�tik�e de�i�ecektir. ��renme her zaman do�ru olmayabilir. Konular�n se�iminde bulunulan zamandan ve yerden ba�lanmas� amac�yla T�rkiye geneli i�in bir program yap�lm��t�r. Biz �evreye g�re okulun kendi ihtiya� ve ilgisine g�re de�i�tirilebilir.
Mihver dersler; fen bilgisi, sosyal bilgiler ve hayat bilgisi dersleridir ve bu dersler, beceri derslerinin hareket noktas�d�r.
Ayr� yerlerde ya�ayan �ocuklar�n ihtiya�lar� birbirinden farkl�d�r. ��retmenler �ocuklar�n anlayabilece�i kavrayabilece�i �ekle getirmelidirler. Derslerin haz�rl�k a�amas�nda �ocuklar konuya motive edilmelidir. �nitenin konular� belirtilip ve nelere dikkat edilece�i de a��klanmal�d�r. �niteler i�lenirken her zaman yak�n �evreyi ve zaman� hareket noktas� olarak d��nmeliyiz. Yak�n �evre e�itimin hareket noktas�d�r.
�ocuklar, konu ve �nitelere ilgi duymuyorsa;
-O konuyu i�lemek i�in yoluyla birlikte plan ve de�erlendirmeler yap�lmal�d�r.
-Haz�rl�k planlama i�leri de�erlendirme olarak yap�lmal�d�r.
��retmen o y�l okutaca�� s�n�f�n dersleriyle ilgili plan ve ara�t�rmalar yapar. �nite konular�n� tespit eder, ��retmen s�n�fa gelir ve biz bu y�l �u konular� i�leyece�iz diye s�n�fa bilgi aktar�r. Hangi ��renciler, hangi �niteye ilgi duyuyor, hangisine ilgi duymuyor?.. ��rencilerin yap�lacak �niteler ve kat�l�mda bulunmalar�n� sa�lar. �lgi ve alakan�n derecesini tespit edere. Hangi metotlardan, tekniklerden faydalanaca��n� hangi g�zlemi yapaca��n� a��klar. Bunlar �nceden tespit edilir. B�ylece konu ve �nitelerin kat�l�m�yla �e�itli ara� ve gere�lerle ��rencilerin de ilgisiyle i�lenecek. �ocuk ilgi duymuyor diye �niteyi i�lemekten vazge�ilmemelidir. �ocuklar�n ilgi duyaca�� ekilde i�lenecektir. E�itim-��retim planl� ve programl� �al��mal�d�r. Baz� ama�lardan ve hedeflerden uzakla�t�rmamas� i�in plan ve program yap�lmal�d�r. Konular �ocu�a hangi davra

KAYNA�TIRMA E��T�M�

9/7/2010

KAYNA�TIRMA E��T�M�� N S � Z2916 say�l� �zel E�itime Muhta� �ocuklar Kanunu; �zel e�itimin genel e�itimin ayr�lmaz bir par�as� oldu�u, �zel e�itim hizmetlerinin �ocuklar�n �z�r ve �zellikleri dikkate al�narak m�mk�n oldu�u kadar �ocu�un yak�n�na g�t�r�lecek �ekilde planlanaca��n�, durumlar� ve �zellikleri uygun olan �zel e�itime muhta� �ocuklar�n, normal �ocuklar�n e�itimleri i�in a��lm�� olan okul ve e�itim kurumlar�nda normal akranlar� aras�nda e�itim g�rmeleri i�in gerekli tedbirlerin al�naca��n� belirtmektedir.E�itim-��retim hizmetlerinin bizzat yap�ld�� birimler okullard�r. �lk��retim okullar�; mecburi ilk��retim �a��nda bulunduklar� halde zihnen, bedenen, ruhen ve sosyal bak�mdan �z�rl� olan �ocuklar�n �zel e�itim ve ��retim g�rmelerini sa�lar.Ayr� e�itim ortamlar�nda e�itilen �z�rl� ��rencilerin toplumdan uzak kalmalar�, normal akranlar� ile beraberliklerinde uyum g��l�� ekmeleri, bu �ocuklar�n normal akranlar� ile birlikte ama baz� teknikler al�narak e�itim g�rmeleri gerekti�i fikrini ortaya ��karm��t�r. B�ylece bu �ocuklar�n e�itimlerinde "Kayna�t�rma E�itimi" uygulamas� g�ndeme gelmi�tir.��te 1988 y�l�nda Milli E�itim Bakanl�� zel E�itim ve Rehberlik Dairesi Ba�kanl�� taraf�ndan yay�mlanan bir genelgeyle okullar�m�zda kayna�t�rma e�itimi uygulamas�na ge�ilmesi bildirilmi� ve kayna�t�rma e�itiminin esaslar� belirlenmi�tir. �limizde bu ��retim y�l�ndan ba�lamak �zere 2916 say�l� �zel E�itime Muhta� �ocuklar Kanunu ve �zel E�itim ve Dan��ma Hizmetleri Genel M�d�rl��n�n 11.8.1999 tarih ve 2237 say�l� genelgesindeki de�i�iklikler de dikkate al�narak daha planl� ve programl� olarak "Kayna�t�rma E�itimi" uygulamas�na a��rl�k verilecektir. �zel e�itime muhta� �ocuklar�n toplum d��na itilmek yerine toplumla daha kolay kayna�malar�, b�t�n e�itim imkanlar�ndan azami �l��de faydalanmalar�na ba�l�d�r. Bu noktadan hareketle okul idarecilerimiz ve ��retmenlerimizin bizzat e�itim-��retim hizmetleri uygulay�c�lar� olarak konuya gereken hassasiyeti g�stereceklerine samimi olarak inan�yorum.�limiz Rehberlik ve Ara�t�rma Merkezi M�d�rl�� taraf�ndan haz�rlanan ve kayna�t�rma e�itiminde temel ilke ve teknikleri i�ermekte olan bu kitap��n okul idarecileri ve ��retmenlerime yard�mc� olaca�� d��ncesiyle b�t�n e�itim camias�na ba�ar�lar diliyor, eme�i ge�enlere te�ekk�r ediyorum.SUNARKEN2916 say�l� �zel E�itime Muhta� �ocuklar Kanunu ve �zel E�itim Ve Dan��ma Hizmetleri Genel M�d�rl��n�n 11.08.1999 tarih ve 2237 say�l� genelgesi ile �z�rl� �ocuklar� e�itimlerinde yeni bir yakla��m ve bu yakla��m�n yararlar� anlat�lmaktad�r. �z�rl� �ocuklar�n normal akranlar� aras�nda ilave baz� tedbirlerle e�itimlerini s�rd�rmelerini konu alan bu genelge do�rultusunda, 1999 – 2000 ��retim y�l�nda kayna�t�rma e�itimi ile ilgili yeni d�zenlemeleri de kapsayan bir �al��ma yap�lmas� planlanmaktad�r.Kayna�t�rma e�itiminin esas ama�lar� do�rultusunda, bu �ocuklara e�itim verecek idareci ve ��retmenlerimize yard�mc� olabilmek i�in ilimiz Rehberlik ve Ara�t�rma Merkezi olarak "Kayna�t�rma E�itimi" adl� kitap�� haz�rlanm��t�r. Kayna�t�rma e�itiminin mevcut kanunlar�m�z�n bir gere�i oldu�u, kayna�t�rma e�itiminin mahiyetinin ne oldu�u, ama�lar�, ilkeleri, teknikleri ve hitap etti�i �z�r gruplar�n�n hangileri oldu�u, s�n�f ��retmenine ��retim s�ras�nda yard�mc� olacak baz� ipu�lar� gibi konular kitap��kta incelenmeye �al��lm��t�r.�al��malar�ndan dolay� Rehberlik ve Ara�t�rma Merkezi personeline te�ekk�r ederek, bu �al��man�n t�m idareci ve ��retmenlerimize yard�mc� olmas�n� diliyorum.."NOT: Bu �al��ma, sitemizi ziyaret edecek de�erli e�itmenlerimize ve kayna�t�rma e�itimi bilgilerine ihtiya� duyabilecek ki�ilerin faydalanmas� d��ncesiyle sitemizde ara�t�rma ama�l� yay�nlanm��t�r. T�m haklar� yukar�da belirtilen kuruma aittir. Kopyalanmamas� �nemle rica olunur. Bu konularda geni� bilgi almak isteyenler yukar�da belirtilen ilgili kurumla ve y�neticileriyle ba�lant� kurmalar� tavsiye olunur." � � � N D E K � L E RSayfa No�ns�z ..........................................................

�OKLU ZEKA KURAMININ KULLANILDI�I DERS�N PLANI

9/7/2010

�OKLU ZEKA KURAMININ KULLANILDI�I DERS�N PLANIOKUL: S�leyman �ak�r LisesiSINIF: 10 / RDERS: Tarih II�N�TE: Sel�uklu TarihiKONU: Malazgirt Sava��.S�RE: 40 dk.HEDEF: Malazgirt Sava��yla ilgili �nemli olgular� kavrayabilme.DAVRANI�LAR :1-Malazgirt Sava��n�n T�rk ve d�nya tarihindeki �nemini a��klayarak yazma ve s�yleme. 2-Malazgirt Sava��n�n Anadolunun T�rkle�mesindeki rol�n� a��klayarak yazma ve s�yleme.3-Malazgirt Sava��ndan sonra Bizans �mparatorlu�unun durumunu a��klayarak yazma ve s�yleme.Y�NTEM VE TEKN�KLER : �oklu zeka kuram�, soru-cevap.ARA� VE GERE�LER : Malazgirt Sava��ndan bir sahneyi i�eren asetat, tepeg�z, harita, Alpaslan�n minyat�rleri.A)HAZIRLIK1-D�KKAT �EKME:Dersin ba�lang�c�nda ��rencilerin dikkatini �ekmek i�in onlara soru sorar�m "Malazgirt Sava�� bir T�rk olarak size ne anlam ifade ediyor ?"��rencilerin cevaplar�n� dinledikten sonra sessiz kal�r, cevab�m� dersin sonuna saklar�m.2-G�D�LEME: ��rencilere Malazgirt Sava��ndan bir sahne alan resmi g�steririm. "Bu sahne, T�rklerin Anadoluyu bu sefer kazanmak i�in de�il ama korumak i�in giri�tikleri m�cadelelerde pek �ok kez kar��n�za ��kacak. �zellikle ink�lap derslerimizde g�rece�iz. O olaylar� daha iyi anlaman�z i�in bir altyap� ihtiyac�n�z var. Bu y�zden bug�nk� dersimiz �ok �nemli.Pek �ok s�navda da bununla ilgili sorularla kar��la�acaks�n�z. O y�zden dersi yaln�zca dinlemeyin, anlamaya �al��n.3-HEDEFTEN HABERDAR ETME:��rencilere "Sizden bir T�rk genci olarak Malazgirt Sava��n�n bizim i�in ne demek oldu�unu kavraman�z� bekliyorum" derim.4-ESK� B�LG�LER� HATIRLATMA:��rencilere, eski bilgilerini hat�rlatmaya y�nelik sorular sorar�m; "Alpaslan Anadoluya ilk ak�nlar�n� ba�latm��t�r �ncesi yok mu ?" "Anadolu o d�nemlerde Bizans�n hakimiyetinde. T�rk ak�nlar�ndan rahats�z ama bir �ey yapam�yor. Neden ?"B) GEL��T�RME��rencilerin g�rsel-uzamsal zekalar�n� geli�tirmek i�in haritada Malazgirtin, Rahva ovas�n�n ve konuyla ilgili di�er co�rafi mekanlar�n yerini g�steririm. Daha sonra konuyu anlatmaya ge�erim. ��rencilerin Mant�ksal-Matematiksel zekas�n� kullanmak i�in, iki ordunun i�erikleri ve say�lar� hakk�nda bilgi verdikten sonra, "�ki ordu aras�ndaki kuvvet fark� muazzam. Do�al �artlar alt�nda adil bir m�cadele de�il ve Bizans�n lehine. Ama sonu� tam tersi oluyor. Bunda ne etkili olabilir ?" sorusunu sorar�m.��rencilerin sosyal zekas�n� geli�tirmek i�in, onlardan ��erli gruplar kurmalar�n�, sava��n sonunda Sel�uklular ile Bizans aras�nda imzalanan anla�man�n esaslar�n� ve iki devlete getirilerini ara�t�rmalar�n� ve haftaya ortak bir �dev metni haz�rlamalar�n� isterim.��rencilerin g�rsel uzamsal zekalar�na y�neli Alpaslan�n birka� minyat�r�n� onlara g�steririm.C-SONU�:1-�zet:Dersin sonunda Malazgirt Sava��n�n T�rk tarihindeki �nemini belirten bir �zet yapar ve dersin ba��nda sordu�um soruya kendi yorumumu belirtirim 2-De�erlendirme:Ve son olarak hem dilsel hem de i�sel zekalar�n� geli�tirmeye y�nelik, "i�lenen konudan kendinizce ne ��kar�mlarda bulundunuz, neleri �nemli g�rd�n�z yaz�n bakal�m" derim.

�OKLU ZEKA KURAMI

9/7/2010

�OKLU ZEKA KURAMI ( MI THEORY )

Haz�rlayan: BARI� ��FT��(T�rk�e ��retmeni)

E�itime yeni bir yakla��m getiren �oklu zeka kuram� ( Multiple Intellegence –
MI Theory ), Harward �niversitesi ��retim �yelerinden Howard Gardner taraf�ndan 1983 y�l�nda geli�tirilmi�tir.

G�n�m�zde e�itim ve psikoloji alan�ndaki geli�melerle birlikte bireylerin neler yapabildi�inden �ok, neler yapabilece�i d��n�lmelidir. �oklu zeka kuram� da bu ama�la yeni pedagojik y�ntemlerin d��n�lmesi i�in ortaya at�lm��t�r. Gardner, zekay� "problem ��zme kapasitesi ya da de�erli bir veya birden �ok k�lt�rel yap� �r�n�ne �ekil vermek" olarak tan�mlamaktad�r. Gardner"a g�re �oklu zeka kuram�n�n temelinde biyolojik ve k�lt�rel boyutlar yer almaktad�r.
Zekan�n geli�mesinde avantaj ve dezavantaj yaratan �evresel etkenler vard�r. Bunlar a�a��daki gibi s�ralanabilir.

1- Kaynaklara ula��m �ans� : Aile �ok fakirse �ocuk keman, piyano gibi m�zikal zekay� geli�tirebilecek enstr�manlara ula�amad��ndan bu zekan�n g��lenmesi, geli�mesi zorla�abilir.

2- Tarihsel, k�lt�rel fakt�rler : Okulda matematik ve fene dayal� programlar �nemseniyorsa, ��rencinin mant�k, matematik zekas� geli�ebilir.

3- Co�rafi fakt�rler : K�yde yeti�mi� bir �ocuk apartmanda b�y�m�� bir �ocu�a oranla bedensel zekas�n� daha �ok geli�tirebilir.

4- Ailesel fakt�rler : Ressam olmak isteyen bir �ocu�un ailesi avukat olmas�n� istiyorsa �ocu�un dil zekas� desteklenecektir.

5- Durumsal fakt�rler : Kalabal�k bir ailede b�y�m�� ve kalabal�k bir ailede ya�ayan bireyler do�alar�nda sosyallik olmad�k�a kendilerini geli�tirmek i�in daha az zamana sahip olurlar.

Buradan da g�r�ld�� gibi, bu etkile�imler ve bunlara ba�l� olarak zekan�n de�i�ik boyutlar� art�r�labilir. Zekan�n farkl� boyutlar� olmakla birlikte bu boyutlar birbirlerinden �ok ayr� yap�lar ya da �zellikler de�ildir. �rne�in bir futbol oyuncusu bedensel zekay� ko�arken, yakalarken ve vururken; uzamsal (�ekil-uzay) zekay�, sahay�, di�er oyuncular�n pozisyonlar�n� d��n�rken; dil ve sosyal zekay� oyun kurallar�n� ��renirken ve tak�m arkada�lar�yla payla��rken; �zed�n�k (ki�isel) zekay� kendini de�erlendirirken kullanmaktad�r.

�oklu zeka kuram�nda 8 �e�it zeka belirlenmi�tir. Bunlar :

1- S�zel – Dil
2- Mant�k – Matematiksel
3- �ekil (G�rsel) – Uzay (Uzamsal; Alansal)
4- M�ziksel – Ritmik

5- Bedensel – Kinestetik
6- Ki�ileraras� - Sosyal
7- Ki�iye d�n�k (��sel ; �zed�n�k)
8- Do�a

�OKLU ZEKA TEOR�S� HANG� TEMELLERE DAYANIR ?

�oklu zeka teorisi a�a��daki temelleri esas al�r (Armstrong, 1994)

1- Her insan, �e�itli zeka alanlar�n�n t�m�ne sahiptir. �oklu zeka teorisi, insanda yaln�zca tek bir zekan�n ge�erlili�ini belirlemek yerine, her insan�n b�t�n zeka alanlar�nda yetene�inin oldu�u g�r��n� benimsemektedir. Ancak, her insanda s�z konusu olan bu zeka alanlar� de�i�ik d�zeylerde bulunabilmektedir.
2- Her insan, �e�itli zeka alanlar�ndan her birini yeterli d�zeyde geli�tirebilir. �oklu zeka teorisi, yeterli ve uygun destek , imkan ve e�itim sa�land��nda, ger�ekte her bireyin zeka alanlar�n�n hepsini olduk�a y�ksek bir d�zeyde geli�tirebilme kabiliyetine sahip oldu�unu ileri s�rmektedir.
3- �e�itli zeka alanlar�, genellikle, bir arada karma��k bir yap�da �al��rlar. Genellikle, ger�ek hayatta hi�bir zeka alan� tek ba��na var olmaz. �e�itli zeka alanlar� birbirleri ile s�rekli olarak etkile�im i�indedirler. �rne�in, bir yeme�i pi�irecek bir ki�inin �nce tarifi okumas� ve anlamas� (s�zel-dil zeka alan�), yemek tarifini olu�turan elementleri tasniflemesi ve yeme�e kar��m oranlar�n� hesaplayabilmesi (mant�ksal-matematiksel zeka alan�) ve yeme�in kendi damak zevkine uygunlu�u (ki�isel zeka alan�) yan�nda, ailedeki b�t�n fertlerin memnuniyetini de sa�layabilmesi (ki�ileraras� zeka alan�) gerekir. Yine, benzer bir �ekilde, basketbol oynamakta olan bir ki�inin ko�mak, topu ba�kas�na atmak ve topu yakalamak gibi �zellikleri i�eren bedensel-kinestetik zekaya sahip olmas�n�n yan�nda, bu ki�inin kendisini oyun sahas�na adapte edebilmesi i�in g�rsel-uzaysal zekaya ve oyunda ortaya ��kabilecek muhtemel anla�mazl�klar�n ��z�m� i�in ki�ileraras� zekaya sahip olmas� gerekmektedir.
4- Bir ki�inin her alanda zeki olabilmesinin bir �ok yolu bulunmaktad�r. Bir ki�inin belli bir zeka alan�nda zeki say�labilmesi i�in e�itimcilerce benimsenmi� standart say�labilecek birtak�m nitelikler s�z konusu de�i

CANLILAR VE HAYAT (MATERYAL)

9/7/2010

S�ZC�KTE ANLAM

1.Ger�ek anlam : Kelimelerin herkes�e bilinen ilk anlam�na denir.
�rnek : "Ate�" s�zc��n� d��nd��m�zde akl�m�za gelen ilk anlam� ; yan�c� cisimlerin tutu�mas�yla beliren �s� ve ��kt�r.

2.Mecaz anlam : Bir s�zc��n ger�ek anlam d��nda yeni bir anlam kullan�lmas�na denir.
�rnek : Ali bana �ok k�r�c� davrand�.

3.E� anlam : Yaz�l��lar� ve okunu�lar� farkl� oldu�u halde anlamlar� ayn� olan kelimelere denir.
�rnek : Ba� - kafa, Beyaz- ak

4.Z�t anlam : Nesne, durum, nitelik bak�m�ndan birbirine kar��t kavramlar� kar��layan kelimelere denir.
�rnek : Uzun- k�sa

5.Seste�lik : Yaz�l��lar� ve okunu�lar� ayn� oldu�u halde kar��lad�klar� anlamlar� farkl� olan kelimelere denir.
�rnek : Y�z lira param var & Koyunun derisini y�z

G�NL�K DERS PLANI �RNE��

HAZIRLIK

Dersin ad� : T�rk�e

Konunun Ad� : Kelime Anlam�

S�re : 2/ 45 DAK�KA

Y�ntem ve Teknikler: G�sterip yapt�rma, Soru-Cevap, Anlatma

Genel hedefler : Kelimelerin anlam �zelliklerini kavrayabilme

�zel hedefler: Ger�ek ve mecaz anlaml� kelimeleri ay�rabilme,

E� anlaml� ve z�t anlaml� kelimeleri kavrayabilme

Somut ve soyut kelimeleri ��renme

DERS�N ��LEN��

1.MOT�VASYON: Y�ksek sesle anlataca��m�z konu ile ilgili �rnekler ge�en c�mleler okuma

2 G�R��: Kelime bilgisi konusunu anlatma

3. ��LEN��: Tepeg�zle kelime bilgisi ile ilgili bilgileri ��rencilere izletme

G�d�leme: �rneklerle konunun �nemini �ocuklara kavratma
Bir par�adaki anlam �zelliklerinin bulunmas�

5. DE�ERLEND�RME:Mecaz anlaml� bir kelimenin kullan�ld�� bir c�mle s�yleyiniz
�� tane e� anlaml� kelime �rne�i veriniz.
Verilen �rneklerden somut adlar� bulunuz.

6 . PEK��T�RME: �e�itli kelime anlamlar�n�n bir arada kullan�ld�� rnek par�alar verip, burada kullan�lanlar� buldurma.

v �ALI�MA KA�IDI

1. 1. Doktora bo� g�zlerle bak�yordu.
2. Adamda y�z yok ki !
3. Oca��n ba��ndakilere yakla�t�.
4. Hangi s�n�fta ders �al��yordu ?
Hangi c�mlelerdeki alt� �izili s�zc�kler ,ger�ek anlam�yla kullan�lm��t�r ?

A) 1. Ve 2. B) 1. Ve 3. C ) 2. Ve 4. D) 3. Ve 4

2. A�a��lardakilerden hangisinde " dirilmek" s�zc�� mecaz anlam�yla kullan�lm��t�r ?

A)Masal kahraman� b�y� bozulunca dirilmi�.
B)Aruz �l��s� belki bir g�n dirilecek
C)Hasta s�hhatine kavu�mu� , dirilmi�
D)Zavall� adam , karn�n� doyurunca dirildi.

3.A�a��dakilerden hangisinde z�t kavramlar bir arada kullan�lm��t�r ?

A)�mr�mde zarars�z g�n�m� bilmem
Her senede y�z milyonluk kar�m var

B)Sen bir ceylan olsan olsan ben bir avc�
Avlasam ��llerde saz ile seni

C)Ben kap�nda kulun k�len olay�m
Hep sana etti�im naz kara g�zl�m

D)Gelsin nazar etsin g�z� ya��na
Bahar suyu gibi �a�lar�m demi�

4."A��r" s�zc�� , a�a��dakilerden hangisinde "hafif" s�zc��n�n kar��t anlam�yla kullan�lm��t�r ?

A)Bu �dev �ok a��r , istersen de�i�tirelim.
B)�ok a��r bir hastal��a yakaland��n� biliyordu.
C)A��r yaral�y� hemen ameliyathaneye ald�lar.
D)Atalar�m�z , ta� yerinde a��rd�r , demi�ler.

E��T�MDE TOPLAM KAL�TE Y�NET�M�

9/7/2010

E��T�MDE TOPLAM KAL�TE Y�NET�M�
E�itimin, ekonomik ve toplumsal kalk�nman�n ger�ekle�tirilmesi i�in gerekli nitelik ve say�da insan g�c�n� yeti�tirme s�reci oldu�u kabul edilmektedir. �nsan g�c� kaynaklar�yla kalk�nma aras�ndaki ili�kinin �zelli�i �ift y�nl� bir etkile�imin varl��n� ortaya koymaktad�r. ��nk� ekonomik ve sosyal geli�menin ancak insan g�c�n�n iyi yeti�tirilmesi ve e�itilmesi ile sa�lanabilece�ini de unutmamak gerekir. Kalk�nma insan i�in yap�lmakla beraber, kalk�nmay� ger�ekle�tirecek insana da olduk�a �nemli g�revler y�klenmektedir. Bunun sonucunda insan g�c� planlamas�n�n amac�, her kademede, ekonominin ihtiya� duydu�u insan g�c�n�n, nicelik ve nitelik olarak uzun d�nemde arz ve ihtiya� a��s�ndan dengeli bir bi�imde sa�lanmas�d�r. �u halde, kalk�nma planlar�nda insan g�c� planlamas�, gerekli i�g�c�n�n belirlenmesi amac�yla e�itim sistemine hedef g�stermek olarak ele al�nm��t�r (��can, 1992).
TKY"ni e�itim alan�nda uygulamaya koydu�umuzda baz� g��l�klerle kar�� kar��ya kalmaktay�z. Sanayi sekt�r�nde �retimde kabul edilen ham maddenin de�i�mesi �retim �eklinin, makinenin, teknolojinin, i� g�c�n�n, y�netim anlay��n�n, pazar�n de�i�mesi s�z konusu olabilir. Ayr�ca bu de�i�iklikleri say�sal verilerle �l�ebiliriz. Ancak e�itimde davran�� de�i�iklikleri say�sal olarak �l�mek zordur, baz� durumlarda imkans�zd�r.
E�itimde ��rencinin e�itim kurumlar�ndan kazand�� bilgi, yetenek ve davran��lar de�erlendirilmeye tabii tutulurlar.
Ancak bunlar�n kime g�re de�erlendirilece�ini �l�mek zordur. Bu da e�itim kurumlar�n�n hizmetler sekt�r�nde yer almas�ndan kendine �zg� �zelliklerin bulunmas�ndan kaynaklanmaktad�r. E�itim hizmetinin kendine �zg� �zellikleri ise �unlard�r:
*Hizmet do�rudan do�ruya insandan insanad�r.
*M��teri ile hizmeti veren aras�nda do�rudan bir ili�ki vard�r.
*Hizmetin zaman�nda yap�lmas� esast�r.
*Hizmet kusursuz ve m�kemmel olmal�d�r.
*Hizmette verimlili�i ve ba�ar�y� �l�mek �ok zordur.
*Hizmeti ger�ekle�tirirken d�� etkenler nedeniyle sosyal problemler fazlad�r. (Salli, 1993).
��letmelerde oldu�u gibi e�itimde de hedef kitlenin iyi tan�mlanmas� hizmetten kimlerin yararlanaca��n�n iyi belirlenmesi gereklidir.
E�itim sisteminin hedefleri belirlenirken �ncelikle iyi bir planlaman�n yap�lmas� gereklidir. Planlaman�n temelinde ama�l� hareket etme eylemi yatmaktad�r. Planlama sadece ekonomik bir olgu de�il ayn� zamanda toplumsal bir olgudur. Bu y�zden planlama, hedeflerin ger�ekle�tirilmesinin ilk basama��n� olu�turmaktad�r.
Deming d�ng�s�
Deming d�ng�s�, klasik y�netimden de iyi bildi�imiz ve her i�letmeye kolayl�kla uygulanabilecek faaliyetlerden olu�ur. Yap�lacak i�ler �nce planlan�r, sonra uygulan�r ve sonra kontrol edilir.
Kontrol faaliyetleri ile elde edilen sapmalar d�zeltilir ve bu d�zeltme tedbirleri bir sonraki faaliyetin hedeflerini olu�turur. Deming d�ng�s� ama�lara g�re y�netim tekni�inden yararlanan bir faaliyettir. Bu faaliyetler, bir �ember i�erisinde g�sterilerek daha iyi anla��lmas� sa�lanm��t�r. �emberin her d�n��nde i�lerin daha kaliteli olmas�n� sa�layan bir sistemdir.Hedefe ula�may� sa�lamada temel yakla��m PUK� �evrimi diye adland�r�lan Planla-Uygula-Kontrol Et-�nlem al d�r.Burada:
Planla; s�zc�� hedefin saptanmas�, bu hedefin nas�l, kim veya kimler taraf�ndan ger�ekle�tirilece�i sorular�na cevap vermektedir.
Uygula; plan�n uygulanmas�,
Kontrol et; istenen sonuca ula��p ula�mad��n�n belirlenmesi, �nlem al; ise eksik veya yanl�� yap�lanlar�n belirlenmesi ve revize edilmesi manas�na gelmektedir. Bu �evrimi ilk defa ortaya atan Dr. Shewart"t�r. Ancak bunu �z�mseyerek Japonlara aktaran ise Dr.Deming olmu�tur. Dolay�s�yla bu �evrime Deming d�ng�s� denmektedir.

PUK� veya Deming d�ng�s�n�n e�itim sisteminde kullan�m� TKY kavram�n� g�ndeme getirmektedir. E�itim sisteminde politika ve hedefleri belirlemek, birimler aras�nda hedef i�birli�i sa�lamak nitelikli insan g�c�n� yeti�tirmede en �nemli basama�� a�mak demektir.
E�itimde hedeflerin tespitinde ula��lmak istenilen genel sonu�lar neler olmal�d�r?
Genel ama�lar, program�n do�rultusunu ve y�nelik oldu�u sonu�lar� g�sterir. Ancak genel ama�larla tutarl� daha ayr�nt�l� ve �l��lebilir nitelikte �zel ama�lar�n tespiti �artt�r. (Var��, 1987).
Hedeflerin hiyerar�ik yap�s�
Milli kalk�nma hedefleri
End�striyel kalk�nma hedefleri
Belli bir sanayi dal�n�n hedefleri
Bu dala insan g�c� yeti�tiren e�itimin hedefleri

DERS �ALISMA TEKNIKERI VE �GRENME VERIMINI GELISTIRME

9/7/2010

DERS �ALISMA TEKNIKERI VE �GRENME VERIMINI GELISTIRME
Okulda �grencilere verilen bilgileri siniflandirirsak sunlar aklimiza gelir. Iki �ge, s�zc�k, olay yada eylem arasindaki iliskiler, (2x2 = 4 , Marmara B�lgesi"nin en y�ksek dagi Uludag"dir. Bir yilda on iki ay vardir, T�rkiye"nin ilk Cumhurbaskani Atat�rk"t�r. Mayis, Ulaabat, Iznik, Sapanca, B.�ekmece Marmara B�lgesi"nin g�lleridir. Vb. Kavramlar, kavramlar arasindaki iliskileri belirleyen ilke ve kurallar, problem ��zme, duyu organlarinin zihin ve kaslarin birlikte �alismasini gerektiren davranislar (y�r�me, konusma, spor yapma, yazma, model u�ak yapma vb.) ve duygular (dogayi koruma, derslere karsi olumlu tutumlar gelistirme, bilinci insan sevgisi vb.)
Bu bilgiler , beceriler verilirken analiz yapma, yorumlama anlama, par�adan b�t�n�, b�t�nden par�ayi, g�rebilme �ikarim yapma, dikkat becerisi kazanma, metinlerdeki gizli anlamlari yakalayabilme, verilen bilgileri baska durumlara uyarlayabilme, karsilastirma gibi �zelliklerde kazandirilmalidir. Bir de�grencinin gelisim s�reci var. Insanin dogustan getirdigi �zellikler, yasadigi deneyimler , ailenin , okul arkadaslari ve diger etkilesimde bulundugu ortamlari, iletisim ara�lari vb. Gelisim s�recinde etkilidir. Okulun amaci hayata hazirlamaktir. Bir �grencinin hayatta kendime g�venen, ayaklari �st�nde durabilen, diger insanlarla iyi iliskiler kurabilen, sosyal ve k�lt�rel y�nden gelismis, olumlu davranis �zelliklerine sahip, katilimciligi benimsemis, zamanini kullanmasini bilen, sistemli, �retici, sorumluluk duygusuna sahip, saglikli bireyler olmasi arzu edilir.
Okul y�netimleri, �gretmenler, veliler, �grenciler �gretimden en y�ksek verimi almayi arzu ederler. Biz de �grenme verimini arttirmak �zere 1999, 2000 Bursa �zel Nil�fer Anadolu Lisesi 7-B sinifinda bir model gelistirdik. Bu modelde �grenciler zamanlarini planladilar. G�nl�k 80-90 dakika arasi ders �alisma s�resi hedeflediler. Bunu 45+45 veya 30+30+30 gibi s�relere b�ld�ler. Yapmak istedikleri seyleri �d�l olarak belirlediler. Belirledikleri saatte yapmaya �zen g�sterdiler. Yaptiklari �alismalari bir �izelgeye kaydettiler. Ders �alisma ve �grenme verimini arttirma y�ntem ve tekniklerini �grendiler kendilerine uygun olanlari kullandilar. Basarili bir uygulama oldu. Bug�ne kadar �gretmenler, anne ve babalar hatta �st kat komsularimiz, k�sedeki bakkal, sehirlerarasi yokculuklarda yanimiza oturanlar, TV"lere �ikan uzmanlar hep bize "oglum/kizim �alis" dediler.
Biz de dersleri pek ciddiye almadik, �devlerimizi arkadaslarimizdan aldik ya da kaba tabirle uyduruk karalamalarla g�stermelik �devler yaptik. Bunlari yapmadigimizi velimiz sorunca �devim yok yada bitti dedik. Bunlari yapmadigimiz gibi k�lt�rel, sosyal ve sportif etkinliklerde de bulunmadik. Ama sinavlar yaklastimi panige kapildik agresif tavirlar sergiledik. �evremizi de huzursuz ettik. Ya da bir baskasi saatlerce �alismasina ragmen istedigi verimi elde edemedi.
Ama �grenmeyi �grenme, stress y�netimi, zamani planlama, metodik ders �alisma teknikleri vb. Kavramlarla yakinlasanlar birazcik da irade ile daha emin adimlarla yur�yorlar, velileri daha metin ve rahat, �gretmenleri ise onlarin basarisinin manevi hazzini tadiyor.
�grenme bizim farkinda olmadigimiz bir s�re�. Ruh halimiz, istegimiz, bilginin sunulus bi�imi yeterli oksijen vb. Almamiz yeterli oksjen almamiz, �grenme s�recinde etkili.
�grenmenin en b�y�k engeli stresstir. O y�zden �grenci stressten ve kaygilarda uzak durmali. Beynine g�nderecegi mesajlarla kendini rahatlatmalidir. Bu orada dengeli beslenmede beynin �alismasinda �nemlidir. Uyku d�zeni de unutulmamalidir. Beden ve ruh sagligi �grenme s�recinde �ok �nemli. Ne kadar �ok duyu organimizla bilginin girisi yapilirsa o kadar �ok �grenme artar. Ilgimizi �eken bir konuysa beynimizin alicilari daha �ok a�ik olur. �grenilen konunun �nemli oldugu d�s�n�lmelidir. Aldigi bilgiyi eski bilgilerle birlestirirse beyinde daha kolay hafizaya aktarir. Bir iblgi ne kadar �ok tekrar edilirse, �ok degisik kanallardan beyne kaydedilirse bu yigilma etkisi yapar ve performansi arttirir.
Bir de s�yle �grenciler vardir, derslerinde basarilidirlar, �devlerini yaparlar, d�zenli kitap okuma aliskanliklari vardir, bir m�zik aleti �alarlar, g�zel sanatlarla ilgilidirler, sporla ilgilidirler, bazilari spor kluplerine devam etmistir, �rnek davranislar sergilerler.
Bu �grencilerin 3-4-5 yaslarinda bu �zellikleri �nemli oranda olusmustur. Insanin zihinsel ve sosyal ge

�OCUK YET��T�RMEDE ANA BABALARA ��TLER

9/7/2010

�OCUK YET��T�RMEDE ANA BABALARA ��TLER

ANNE-BABA DAVRANI�LARININ �OCUK �ZER�NDEK� ETK�LER�

�ocu�un zeka ve ki�ilik geli�iminin temelinde annenin ve baban�n davran��lar�n� buluyoruz. Onlar�n tek tek ki�ilikleri, birbirlerine olan davran�� ve tutumlar� ve �ocuklar�na g�sterdikleri ilgi ve davran�� bi�imleri ger�ekten �ok �nemlidir. �ocu�un zeka ve ki�ilik geli�iminde, �zellikle anne ve baba davran��lar�n�n b�y�k rol� vard�r.
Baz� �ocuk ileriki ya�am�nda t�pk� anne ve babas� gibi davran�r.
Baz� �ocuk �yle zorlanm��t�r ki, reaksiyon olarak, kendisine y�neltilen davran�� ve e�itim tarz�n�n tam tersini se�er. Do�ru ya da yanl�� oldu�unu g�zetmeden... ��inde birikmi� ac� ve sorunlar nedeni ile...
Baz�lar� da, kendi anne ve baba davran��lar�n� bilin�li bir yorum s�zgecinden ge�irir ve en iyisini, en do�rusunu uygulamaya �al��r.
*"Benim doktor olmam� isterdi, annem... Olamad�m... Bari o�lum doktor olsun. Bunu sa�lamak zorunday�m..."

YA DA

*"Okutmak i�in bo�una zorlad�lar beni... Zaman�m bo� yere harcand�. Ben �ocu�umu okutmayaca��m. Bir an �nce hayata at�ls�n ve para kazans�n."

YA DA

*"Onun annesi ve babas� olarak g�revimizi seve seve yapaca��z. Neye yetene�i varsa ve ne olmak isterse �yle olsun. E�itmek, yeti�tirmek, mutlu ve verimli olmas�na yard�m etmek en b�y�k g�revimiz bizim..."

Bu ve benzeri davran��lara �ok s�k rastlamaktay�z. Genellikle �ocuklar�n ��renim ve e�itimlerinde anne ve baban�n, idealleri b�y�k rol oynamaktad�r. �ocuklar�nda adeta kendilerini ger�ekle�tirmek istemektedirler.
Ki�ilik �zellikleri tam geli�memi� olan "B�Y�K �OCUKLAR" d�r bunlar... Kendi ge�mi�lerinden , kendi �ocukluk sorunlar�ndan s�yr�lamam�� olan b�y�k �ocuklard�r.
�ocuk hep inceler; bilir misiniz? Belli ederek ya da etmeyerek �ocuk hep inceler. Ve zaman� gelince �yle bir konu�ur ki �a��r�r b�y�kler.
�OCU�UN K��L�K GEL��M� ve KARDE�L�K SIRASI
�ocu�un benlik geli�imi iki ya��ndan itibaren geli�meye ba�lar. �ocuk ailesinin de yard�m�yla kendi

OYUN E��T�M� - �NCE KAP SONRA OLUR

9/7/2010

�nce kap sonra olur
Oyunu yeri : Okul bah�esi
Oyunun ara� gereci : Plastik Top
Oyunun s�resi : B�t�n oyuncular oynayana kadar
Oyuncu Seviyesi : 8-10 ya�
Oyuncu Say�s� : 20 ve �zeri
Oyunun amac� ve e�itici de�eri : Dikkati, �abuklu�u ve beceriyi geli�tirir.
Oynama �ekli :
E�it say�da iki oyuncu grubu ortadan 15-10 metre uzakl�ktaki �izgilere geni� koldan yerle�irler. Gruplar�n ortas�ndaki y�ksekli�e bir top konur. ��retmen komut verdi�inde gruplar�n 1. �yeleri topu �nce alabilmek i�in ortadaki topa do�ru ko�arlar. Topu �nce alan ki�i ebe konumuna gelir ve rakibini vurmaya �al��r. Rakibini vurursa tak�m�na 10 puan kazand�r�r. Ebe rakibini vuramaz ve rakibe topu havada, yere d��meden yakalarsa ebeyi vurma hakk� kazan�r. Ebe rakibini vuramaz ve rakibi de topu havada yakalayamazsa iki grupta puan alamazlar. Her grubun kendi b�lgesinde bulunmas� gerekir. Bu durum kar��l�kl� grup �yelerinin yar�� bitene kadar s�rer. Sonunda en �ok kimin puan ald��na bak�l�r. En y�ksek puan alan yar��man�n birincisidir. Yar��may� kaybeden tak�ma oyun ba��nda beraberce kararla�t�r�lm�� olan ceza verilir.

------------15-20 m------------- ------------15-20 m-------------

Fatma SELEK-020413053 - 3/A

Oyunun Ad� : H�zl� yap kazan
Oyunun Yeri : Okul bah�esi
Oyunun S�resi : B�t�n oyuncular oynayana kadar
Oyuncu Say�s� : 20 ve �zeri
Oyuncu Seviyesi : 8-10 ya�
Oyunun Ara� ve Gereci : -
Oyunun Amac� ve E�itici De�eri : Dikkati, �abuklu�u ve beceriyi geli�tirir.
Oynama �ekli:
E�it say�da iki grup derin koldan yan yana s�ralan�rlar.Her grubun �n�ne geometrik �ekiller �izilmi�tir. �ekildeki gibi geometrik �ekillerin bitimi

B�L�M M�FREDATI VE PROBLEM ��ZME

9/7/2010

B�L�M M�FREDATI VE PROBLEM ��ZME
Bir m�fredat amac� olarak problem ��zmenin tarihi geli�imini izlerken Whit (1978) Deway okulunun 1986 "dan 1970 kadar uygulad�� ana m�fredat�n ge�ici oldu�unu belirtti. Hala devam eden geli�meler problem ��zme ile ilgili olarak bilim m�feradat�ndaki geli�melerin 1990 larda da devam etti�i g�r�lmektedir.
1960 "lardaki gen�lat y�ksek okul bilim m�fredat� geli�meleri geleneksel ama�larda oldu�u gibi geleneksel medotlardan "da ay�rd�. Yeni ama�lar mant�ki bir �ekilde problem ��zme kabiliyetinin geli�tirilmesine y�neldi. Sonradan yeni geli�en bilim m�fredat��n i�aretli olarak belirten ara�t�rma e�itimi ile entelekt�el geli�me aras�ndaki friot (1971) taraf�ndan incelendi . Plaget ve Ihleda taraf�ndan tan�mlanan g�revler inter propooltianal matrgn geli�imini de�erlendirmek i�in kullan�ld� . �al��ma mant�ki d��nme ilerlemesinin Piaget"in g�revleri ile de�erlendirilebilece�i ve baz� m�fredatlar�n baz� s�n�flar i�in etkili olmakla beraber di�erleri i�in etkili olmad��n� g�sterdi. Zaman uzay ve madde (Time, Space, and Motlar TSM) m�fredat� kurall� eylemlerin geli�melerini artt�rmada Fiziksel bilim (Introdoctory Phyokal, Seince, PS) ve D�nya bilim m�fredat� Pro�eoi ( Troth Sclence Curriculum Project ESPC)"den beligin bir �ekilde daha etkili oldu�u IPS m�fredat� ise ESCP m�fredat�nda daha iyidi. Dokuzuncu s�n�flarda ESCP ve IPS kontroldan daha iyiydi ve PS, ESCP"den daha iyidi. Ayr�ca cinsiyet ve zekan�n mant�ki d��nme kabiliyetinin kazan�lmas� ile belirgin bir ilgisi olmad�� bulundu. Schlenkar (1971) �llinoia �niversitesi"nde geli�tirilen malzemelere dayanan bir fiziksel bilim ara�t�rma geli�tirme program�n�n geleneksel d��nme pro�ram� ile kar��la�t�r�lmas�n� yapmak �zere 5 ve 8"inci s�nflar aras�ndaki ��rencilerle (n=582) bir �al��ma yapt�. Schlankar sunucu ara�t�rma geli�tirem pro�ram�nda �al��ma ��rencilerin bilim ve bilim adam� anlay��lar�n�n geli�ti�i ve kritik d��nme ara�t�rma kabiliyetlerinin kullan�m�ndaki kolayl�k ve verimilili�in artt�� ekilde �zetlendi.
Buzzow ve Swell (1971) 92 - 8"nci s�n�f ��rencilerine IPS malzemelerinin ilk be� b�l�m�n� kullanarak ��renme ilerlemesinin geli�ip ilerlemesinin de�i�ip de�i�medi�ini belirtmek maksad�yla ilk ve ileri teootlar olarak bilimsel g�r��me tarihi uyguland�. ��renciler zeka, ��retmen tersiyeri kar��l�kl� g�r��me, ingilizce ve Metematik olarak ba�ar� derecelerine g�re 4 homojen guruba ayr�ld�. Kurs s�resince ��rencilerin g�zlem., kar��la�t�rma , s�n�fland�rma �l��m, deney, ve sonu� a��kalama kabileyetlerinde belirgin bir geli�me g�r�lmesine ra�men, tahmin kabiliyetindeki bir geli�me g�zlendi. Ayr�ca zeka ve ilerleme seviyelerine sahip ��rencilerin yer ald�� s�n�flara IPS ��retimi s�resince, ilerlemesinde b�y�k de�i�imler g�sterdi. Deney grubu ve kontrol grubunun herikiside 48 erkek ve 48 k�zdan olu�uyordu. Bilim �zerine davran��lar konusundaki ilk kotlardan son testlere kadar deney grubundaki ��renciler herhangi belirgin bir davran�� de�i�ikli�i g�stermedi. Kontrol grubu ise belirgin bir d�� g�sterdi. �ki girup aras�nda al�nan hatlar aras�nda b�y�k bir farkl�l�k bulunmuyordu. Bilim ilerleme yetenekleri i�in, heriki grubun notlar�ndada y�kselme g�r�lmesine kar��n iki grup notlar� aras�nda pek bir fark yoktu, kritik d��nme yenetekleri i�in heriki gruptaki ��rencilerin notlar�da �kseldi ve deney grubundaki ��renciler i�in not y�kselmesi daha fazlayd�
Hill (1982) insan Bilum pro�ram� m�deli ile geleneksel bilim s�n�flar�n�n ��rencilerin bilim kurslar� boyunca mant�ki d��nme yetenekleri ve davran��ar�na etkilerini kar��la�t�rd�.. ��rencilerin mant�ki d��nme notlar� davran�� gruplar� aras�nda belirgin bir farkl�l�k g�zlenmedi. Buna ra�men ��retmen grup etkile�imi dikkat �ekiciydi. Toplam davran�� l��m�nde davar�n�� gruplar� aras�nda hi�bir fark bulunmad buna ra�men faaliyet alt S kasbas�nda insan bilimlerinin desteklenmesinde belirgin de�i�iklikler g�r�ld�. Ayr�ca grup cinsiyet etkile�imi g�ze batt�. �nsan bilimleri pro�ram�n�n geleneksel bilim s�n�flar�na g�re pozitif davran��lar�n geli�tirilmesinde daha ba�aral� oldu�u ortaya ��kt�. Buna ra�men mant�ki d��nme yeteneklerinin geli�tirilmesinde geleneksel bilim s�n�flar�na g�re bir art�s� bulunmad�. 1973"te Stallings ve 1977"de Stallings ve Snydar ISCA"ye dahil olan ve olmayan ��rencilerin etiket bilim testiyle �l��len ara�t�rma davran��lar�n� ara�t�rma 178 yedinci s�n�f 164 sekizinci s�n�f 104 ve dokuzuncu s�n�f 15CS ��rencisi ile olmayan 165 s�n�f 113 sekizinci s�n�f v

ANNE-BABA E��T�M� - TELEV�ZYONUN ETK�LER�

9/7/2010

televizyonun etkileri

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

9/7/2010

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

Thomas Gordon
Sistem Yay�nlar�
1- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S�
��retme evrensel bir u�ra�t�r. Herkes birbirine bir�eyler ��retir. Bu kitap, "��retme"nin nas�l daha etkili yap�laca��n�, ��rencilerin bilgilendirilip, olgunla�t�r�l�rken �at��malar� azalt�p sistemin s�resinin nas�l art�r�laca��n� anlat�yor. "Etnik ��retmenlik e�itimi" k�saca E�E profesyoneller i�in haz�rlanm��t�r, ama ��reten herkesin etkisini artt�racak niteliktedir.
��retme-��renme s�recinin etkili olabilmesi i�in ��reten ve ��renen aras�nda �ok �zel bir ili�kinin kurulmas� gerekir. ��te bu kitapta ��retmenin s�z konusu ba�lant�lar� sa�layabilmesine yarayacak ileti�im becerilerini ele al�r.
Ama�, ��rencilerin b�y�mesi ve geli�mesidir, fakat bir�ok ��retmen taraf�ndan kullan�lan ve okul idaresi taraf�ndan sal�k verilen ��retme y�ntemleri ��rencilerin ba��ml�, geli�memi� ve �ocuksu kalmalar�n� sa�lamaktan ileri gitmez. E�Ede b�t�n bunlar�n ��z�m�n� bulacaks�n�z.
2- ��RETMEN-��RENC� �L��K�S� ��N ETK�L� B�R MODEL
��retmenler okuldaki ve ��rencilerdeki sorunlardan dolay� hayal k�r�kl��na u�rayabilir ya da sorunun ��z�m�nde ba�ar�s�z g�r�lebilir. Yap�lan ara�t�rmalara g�re, onlar�n ba�ar�s�z olmad��n�, tersine �o�unun ��retmenlik hakk�nda �ok �ey bildi�i fakat bunu uygulamak i�in yeterli f�rsatlar� bulamad��n� g�stermektedir.
�yi ��retmen tan�mlar� genelde �ok ki�i taraf�ndan kabul edilmi� yayg�n inan�lara dayan�r. �rnekler:
1. �yi ��retmen sakindir, tela�lanmaz, sinirlenmez, so�uk kanl�d�r.
2. �yi ��retmen �nyarg�l� ve yanl� de�ildir, ��rencilere e�it davran�r.
3. �yi ��retmen her �eyden �nce tutarl�d�r. De�i�mez, unutulmaz, hata yapmaz.
4. �yi ��retmen her sorunun cevab�n� bilir.
��te bir ��retmen kendisini bu yayg�n inan� modellerine g�re de�erlendirir ve kendisini ba�ar�s�z kabul eder. E�Ende tuzaklardan kurtulup, durum ne olursa olsun ger�ek bir ki�i olarak davranmay� ve ger�ek kendiniz olmay� g�receksiniz.
��retmen ve ��renci aras�ndaki ili�ki,
1. A��kl

E��T�M - HEDEFLER

9/7/2010

hedefler

��RET�M MATERYALLER�N�N ��RET�M ORTAMINDAK� YER� VE �NEM�

9/7/2010

��retim materyallerinin ��retim
�ncelikle ��retimin ve ��retim kelimesinin ne ve nas�l maksatla kullan�ld��n� iyi bilmek gerekir. Bu kelimenin �zerinde durmam�z�n sebebi ��retimden ne anlad��m�z ve bir aday� olarak ��retimi nas�l ger�ekle�tirece�imizi ve bu zaman i�erisinde ��retimsel materyalleri nas�l geli�tirdi�imizi ve kulland��m�z� etkilemektedir. ��retimi k�saca �u �ekilde a��klayabiliriz;bireyin davran��lar�nda yada kapasitesinde zaman i�erisinde ve bireyin ya�ant�lar�n�n sonucunda meydana gelen de�i�iklikler b�t�n�d�r. ��retime daha de�i�ik yakla��mlarda s�z konusudur bunlar a�a��da a��klanacakt�r. ��renme teorilerini inceledi�imizde kar��m�za iki temel ��renme anlay�� kar davran��sal ve bili�sel.

Davran�� Yakla��m:

Davran��sal ��renme anlay��na g�re ��renme bireyle bilginin aras�ndaki etkile�imin sonucu olarak ki�inin davran��lar�ndaki de�i�ikliklerdir. Davran��sal e�itim anlay��na g�re deneysel ara�t�rma y�ntemlerini kullanarak b�t�n�n par�alar� �zerinde elde edilen bilgiler sayesinde b�t�nle ilgili genel bir sonuca ula��lmas� gerekir. Davran�� e�itim anlay�� e�itim camias�nda b�y�k kabul g�rm��t�r. Ancak bu anlay��ta ihmal edilen en �nemli ger�ek,insan�n karma��k bir canl� oldu�u ger�e�idir yani etkile�imlidir. Bu durumda bir de�i�im s�reci i�erisinde oldu�undan bu kuram insan�n bu y�n�n� ihmal eder buda b�y�k sorunlar ve hatalar neden olabilir. Davran�� kuramc�lar ��renmeyi uyar�c� ile davran�� aras�nda ba� kurma i�i olarak g�r�rler. Uyar� canl�y� harekete ge�iren baz� olaylar b�t�n�d�r. Duyulan bir ses, ka��t,d,bilgisayar bunlar baz� uyar�c�lard�r. Uyar�c�lar canl�lar� etkilerler. Bir uyar� kar��s�nda canl�da meydana gelen de�i�ime davran�m veya tepki denir. Tepkilerin olu�turdu�u eylem davran��t�r. Davran�� kuramc�lara g�re davran�� de�i�mesine neden olan 3 temel ��renme s�reci vard�r. Bunlar klasik ko�ullama,edimsel ko�ullama birde g�zlem yoluyla ��renmedir. �stenilen davran��lar� olu�turman�n yolu organizmaya d��ardan g

VER�ML� DERS �ALI�MA YOLLARI

9/7/2010

VER�ML� DERS �ALI�MA YOLLARI

B�L�M 1
�ALI�MAYA BA�LAMAK
�ALI�MAYI S�RD�RMEK
B�L�M 2
AMA�LARIN VE �NCEL�KLER�N BEL�RLENMES�
AL�"Y� TANIYOR MUSUNUZ?
ZAMANI D�ZENLEMEK VE PROGRAM YAPMAK
B�L�M 3
HAFIZANIN �ZELL�KLER�
�ALI�MA VE TEKRAR PROGRAMI
HAFIZAYI NASIL GEL��T�REB�LS�N�Z
B�L�M 4
ETK�N D�NLEME
DAHA HIZLI VE ETK�L� OKUMA
ETK�N OKUMA
B�L�M 5
SINAVA HAZIRLIK VE GEREKLER�N� YER�NE GET�RME
PROGRAMIN B�R B�T�N OLARAK DE�ERLEND�R�LMES�
B�L�M 1
�ALI�MA ORTAMINA �L��K�N D�ZENLEMELER
Z�HN�N DA�ILMASINI �NLEME
�ALI�MA ORTAMINA �L��K�N D�ZENLEMELER
Z�HN�N DA�ILMASINI �NLEMEK
B�L�M 2
AMA�LARIN VE �NCEL�KLER�N BEL�RLENMES�
ZAMANI D�ZENLEMEK VE PROGRAM YAPMAK
AMA�LARIN VE �NCEL�KLER�N BEL�RLENMES�
�ALI�MAK �STEY�P DE �ALI�AMAYANLAR VE YA �ALI�MAK YER�NE BA�KA �EYLER YAPMAK �STEYENLER,
B�R AYLIK,B�R YILLIK VE YA�AM AMA�LARI PLANLA- RINI �IKARIP L�STELEMEK VE L�STELER �ZER�NDE YORUMDA BULUNMA,
AL�"Y� TANIYOR MUSUNUZ ?
ZAMANI D�ZENLEMEK VE PROGRAM YAPMAK
B�L�M 3
HAFIZANIN �ZELL�KLER�
�ALI�MA VE TEKRAR PROGRAMI
HAFIZANIZI NASIL GEL��T�REB�L�RS�N�Z?
HAFIZANIN �ZELL�KLER�
HAFIZANIN ��LEY�� VE UNUTMA E�R�S�,
KIRK KEL�MEL�K HAFIZA TEST�N�N UYGULANMASI VE YORUMU,
UZUN B�R L�STEY� ��RENME YER�NE, ONU K��K L�STELERLE ��RENMEK DAHA KOLAYDIR.
�ALI�ACAK �OK DERS�N�Z OLDU�UNDA NE YAPARSINIZ?
ARA VER�LD��NDE VE VER�LMED��NDE ORTAYA �IKAN HATIRLAMA E�R�LER� �LE BUNLARIN YORUMU,
�ALI�MA VE TEKRAR PROGRAMI
Ba�ta ve Sonda ��renilenler Daha �ok Hat�rda Kal�r.
Uzun Bir Liste Yerine K��k Par�alar Daha Kolay Hat�rlan�r.
Canl� Tasvirler, De�i�ik Tan�mlamalar Daha �yi Hat�rlan�r.
Verimli Bir �al��ma 20-40 Dk. Aras�nda Olmal�d�r.
Problem ��zerken, ��z�me Ula��ncaya Kadar Ara Verilmemelidir.

*20-40 Dk. �al��t�ktan Sonra 10 Dk. Tekrar Yapmak Gerekir.
Her �al��ma Seans�ndan Sonra 10 Dk. Dinlenmek Gerekir.
E�er Tekrar Yap�lmazsa ��renilenlerin %80" i Unutulur.
Notlar�n Tekrar Yaz�lmas� veya Tekrarlanmas� Haf�zay� G��lendirir.
D�zenli Aral�klarla Tekrar Yap�lmas� Haf�zay� G��lendirir.
Yatmadan �nce ve Sabah, G�n ��inde ��renilenlerin Basit Tekrar� Unutmay� Engeller.

HAFIZANIZI NASIL GEL��T�REB�L�RS�N�Z ?
Belirli Bir �l��de Gev�emek.
Konuya Derin ve S�rekli Bir �lginin Geli�tirilmesi.
Dikkati Engelleyen Duygusal Problemin Yat��t�r�lmas�
Dikkat Da��ld�� Zaman Konu �zerine Yo�unla�ma Al��kanl��n�n Kazan�lmas�.
HAFIZAYA YARDIMCI OLACAK �PU�LARI
K��k Notlar Yaz�p G�rece�iniz Yere As�n.
�htiyac�n�z Olan E�yay� G�rece�iniz Yere Koyun.
G�nl�k Programlar�n�z ��in Defter Tutun ve Listeleyin.
Herhangi Bir �eyi Hat�rlamak ��in Elinize Not Yaz�n ve ya Saatinizi Ters Kolunuza Tak�n.
B�L�M 4
ETK�N D�NLEME
DAHA HIZLI VE ETK�L� OKUMA
ETK�N D�NLEME
Konuyla �lgili �n Okuma Yap�n.
Sorular ��kar�n, Fikirleri D��n�n.
�nemli Fikirleri Yaz�n.
Anafikir, Sebep ve Sonu� Bildiren B�l�mlere Dikkat Edin.
Dersi Sorular Sorarak, Fikirler �reterek Dinleyin.
Not Tutarken K�salt�lm�� Kelimeler Kullan�n.
Not Tutarken Yeti�emedi�iniz Yerleri Bo� B�rak�p Daha Sonra Tamamlay�n.
Renkli Kalemlerle ��aretlemeler Yap�n.
Ana Ba�l�k ve Alt Ba�l�klar� Numaralama Sistemi Geli�tirerek Yaz�n.

veribaz.com - E�itim / ��retim - T�rkiye'nin veri bankas�

ETK�L� ��RENME STRATEJ�LER�

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LME VE ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

�ST�N YETENEKL� �OCUKLAR

HAYATBOYU E��T�M VEYA �RG�N OLMAYAN E��T�M

E��T�M - WORD STRESS

E��T�M - TEVH�D-� TEDR�SAT

ETK�N ��RENME

E��T�M - ISPARTA VE E��T�M

E��T�M - TOPLAM KAL�TE

SINIFTA ZAMAN Y�NET�M�

H�ZMET �NCES���RETMENL���N DE�ERLEND�R�LMES�

��RENME PS�KOLOJ�S�

E��T�M - OKUL DENEY�M�

K�Y ENST�T�LER� Y�NTEM�N�N T�RK E��T�M�NE KATKILARI

T�RK�YE"DE �N�VERS�TELERDE �NTERNET KULLANIMI

ANNE-BABA E��T�M� - A�LE KONFERANSLARI

��RENME� ��RENME

ETK�L� D�NLEME

�YK�LER VE �EHRAZAT (NECDET NEYD�M)

D�NLEME ��RET�M�

APA ZEKA

ETK�L� ��RETMEN OLAB�LMEK

ATAT�RK�� E��T�M

E��T�M TEKNOLOJ�S�

KOLAY VE �Y� ��RENME TEKN�KLER�

E��T�M - �IIR INCELEMESI

M�LL� E��T�M �URALARININ TAR�H�ES� VE E��T�M POL�T�KALARINA ETK�LER�

JOHN DEWE VE EG�T�M S�STEM�M�Z�N M�MARLAR�

ANAL�T�K D���NCE

ALTERNAT�F DERS MATERYAL� GEL��T�RME �RNEKLER�

��RET�MDE PLANLAMA VE DE�ERLEN

ANKARA UN�VERS�TY

DE����M Y�NET�M� VE B�R KAMUSAL MODEL DENEMES�

EZBERS�Z E��T�M

OKUL DENE��M� OKUL G�ZLEM�

E��T�M - ARA�TIRMA Y�NTEMLER�

E��T�M - E�ITIMDE G�RSEL VE I�ITSEL ARA�LAR

E��T�C� KOL �ALI�MALARI Y�NETMEL���

B�R D�NEM�N AYNASI - K�Y ENST�T�LER�

H�ZMET ��� E��T�M

ETK�L� ��RETMENL�K E��T�M�

�N�VERS�TEL� GEN�LERDE MESLEK� TERC�HLER VE G�R���MC�L�K E��L�MLER�

E��TSEL OYUNLAR

SINIF ���NDE ZAMAN KULLANIMI

��RENC�N�N DERS �ALI�MA ALI�KANLIKLARI

AKT�F ��RENME

REHBER ��RETMEN NELERE D�KKAT ETMEL�D�R?

CLASSROOM OBJECTS

VERIMLI DERS �ALISMA Y�NTEMLERI

B�R E��TMEN�N MESLEK� MEZ�YETLER�

E��T�M - �LKEMIZDE KOOPERATIF�ILIK

�EVREM�Z� TANIYALIM

G�STER� DERS PLANI

�LKOKUMA YAZMA ��RET�M� DEVRELER�

POZ�T�F E��T�M

E��T�M - ��RETMEN�N OKULDA B�R G�N�

��RENME GEREKS�N�M� VE ��RENEN ORGAN�ZASYONLARIN ORTAYA �IKI�I

E��T�M - E��TSEL YAZILIM TASARLAMA �LKELER�

SER�VEN H�KAYE VE ROMANLARI

T�RK�YEDE HALK E��T�M�N GEL���M�

�TALAN E��T�M S�STEM�

E��T�M - OLUMLU ��RENME ORTAMI OLU�TURMA

B�REYSEL VE �RG�TSEL ��RENME

K�TAP �NCELEME RAPORU

MONTESSOR� S�STEM�

D�L NED�R?

YABANCI OKULLAR MESELES�

TEKNOLOJ� VE MATERYALLER�N SANAT ��RET�M�NDE KULLANILMASININ �NEM�

BULU� YOLUYLA ��RENME

��RENME �LE �LG�L� TEOR�LER

L�DERL���N TANIMLARI VE ANLAMLARI

��RENC� MERKEZL� E��T�M

��RENC� TOPLU DOSYASI

E��T�M - BA�ARI TESTLER�

E��T�M - VER�ML� DERS �ALI�MA Y�NTEMLER�

��RET�M �LKE VE Y�NTEMLER�

I�B�RL�KL� ��RENME GRUPLARI

PROBLEM KURMA VE ��ZME STRATEJ�S�

SINIFTA L�DERL�K

H�ZMET �NCES��RETMENL��N DE�ERLEND�R�LMES�

ANAL�T�K D��NCE

DE��M Y�NET�M� VE B�R KAMUSAL MODEL DENEMES�

E��T�C� KOL �ALI�MALARI Y�NETMEL��

H�ZMET �� E��T�M

�N�VERS�TEL� GEN�LERDE MESLEK� TERC�HLER VE G�R��MC�L�K E��L�MLER�

SINIF ��NDE ZAMAN KULLANIMI

T�RK�YEDE HALK E��T�M�N GEL��M�

L�DERL��N TANIMLARI VE ANLAMLARI

�A�DA� E��T�M S�STEM�NDE ��RENC� K��L�K H�ZMETLER� VE REHBERL�K

SINIFTA ��RETMEN-��RENC� �LET��M�N� ETK�LEYEN FAKT�RLER

ETK�NL��N ADI: DO�A GEZ�S�

H�ZMET �� E��T�M KAVRAMI

ANNE-BABA E��T�M� - �OCUKLUK PS�KOZLARI YAYGIN GEL��MSEL BOZUKLUKLAR

M�LL�YET��L��N EKONOM�K KALKINMA �ZER�NDEK� ETK�LER� VE M�LL�YET�� EKONOM� POL�T�KASI(MEP) PROJES�

B�R PROFES�R�N D��ND�REN D��NCELER�.

OKUL �NCES� VE �LK��RET�M S�REC�NDEK� E��T�MDE B�L��M TEKNOLOJ�LER�N�N �NEM�